زيتون | Zeitoons@
9.79K subscribers
1.89K photos
310 videos
30 files
5.98K links
وب‌سايت خبری-‌تحليلی زيتون
www.Zeitoons.com

تریبونی «مستقل» با روی‌کردی حرفه‌ای برای بازتاب اخبار، تحلیل و اندیشه.

ایمیل: Sardabir.Zeitoons@Gmail.com

تلگرام: @Zeitoons
@Zeitoons :اینستاگرام
توییتر:@Zeitoons
فیس‌بووک:
Download Telegram
ناتوانی اسلحه اتمی در ایجاد توان بازدارنگی

📝مهدی نوربخش


▫️مقدمه: این‌روزها در ایران بحث‌های زیادی در مورد دستیابی کشور ما به اسلحه اتمی برای ایجاد توان نظامی بازدارنده می‌شود. اما سئوال اصلی شاید این باشد که آیا در دنیای فعلی و خصوصا در منطقه خاورمیانه دستیابی به‌چنین اسلحه‌هایی می‌تواند برای کشور ما یک توان نظامی بازدارنده ایجاد نماید؟ به‌جز مشکلاتی که دستیابی به اسلحه اتمی برای کشور در منطقه و همسایگی ما ایجاد می‌کند، ارزیابی دقیق مشکلاتی‌ که اسلحه اتمی در حیطه بازدارندگی ایجاد می‌نماید بسیار ضروری بنظر می‌رسد.

🔹پیش از پرداختن به این سئوال باید چندین مفهوم و مکتب فکری را در روابط بین‌الملل بشناسیم. اولین مفهوم که باید تعریف کرد بازدارندگی (Deterrence) است. بازدارندگی به معنی توانی‌ست که در صورت حمله به یک کشور از آن برای مقابله به مثل و تلافی استفاده کنند. بنابراین اگر کشوری توانست بعد از حمله اول کشور دشمن بر کشور با یک حمله نظامی تلافی کند و ضررات قابل ملاحظه و قابل قبولی را بر آن کشور وارد کند، این توان بازدارنده نامیده می‎شود. بنابراین کشوری که می‌خواهد به کشور دیگر حمله کند اگر دید هزینه آن حمله بالاست، به آن کشور حمله نمی‌کند. لذا در بحث بازدارندگی حفظ بقا (Survivability) و ایجاد نیروی مقابل (Counterforce) برای مقابله نقش بسیار مهمی را ایفا می‌نماید.  اگر کشور دشمن توان نظامی نیروی اتمی‌اش بس بیشتر از کشوری‌ست که به آن حمله می‌کند، کشوری که به آن حمله می‌شود با داشتن اسلحه اتمی توان بازدارنده‌ای ایجاد نکرده است. در اولین حمله نیروی دشمن، کشوری که به آن حمله شده توان اتمی خود را از دست داده و اصولا تمام مفهوم بازدارندگی بی معنی می‌شود.

🔹دومین مفهوم، جلوگیری و پیشگیری (Prevention) است و آن‌هم به این معنی‌ست که کشورها خصوصا از طرق دیپلماتیک از بروز خطر در مقابل خود جلوگیری به عمل آورند. جلوگیری در گذشته و حال از طریق ایجاد طرح‌های امنیتی و دوستی منطقه‌ای و یا فرا منطقه‌ای صورت گرفته است. سومین مفهوم در روابط بین الملل، پیش‌دستی (Preemption) است. پیش‌دستی به این معنی‌ست که زودتر از اینکه خطری کشوری را با تهدید روبرو کند، آن کشور به دنبال برطرف کردن آن خطر و زمانی از طریق استفاده ابزارهای نظامی می‌رود. اگر کشوری خواست خطر کشور دیگری را با پیش‌دستی نظامی خنثی کند، باید توانمندی‌های نظامی‌اش بسیار برتر از کشوری‌که به‌آن حمله می‌کند باشد. در غیر این‌صورت کشور حمله کننده جنگی را شروع کرده است. حمله آمریکا در زمان بوش به عراق که با فروضات غلطی طراحی شده بود یکی از این جنگ‌های پیشگیرانه بود. در پهلوی شناخت این مفاهیم، دو مکتب فکری مهم را هم باید در صحنه روابط بین الملل شناخت. دو مکتب رئالیسم (Realism) و لیبرالیسم (Liberalism) در صحنه روابط بین الملل برای دهه هاست که کنش‌های مختلف فکری را نمایندگی می‌کنند. رئالیست‌های سنتی بیشتر بر توان نظامی در صحنه بین‌الملل اصرار داشته‌اند اما مکتب جدیدی که در طول بیش از دودهه گذشته از درون این گروه بیرون آمده است، نئوریالیست‌ها (Neorealism) هستند که در روابط بین‌الملل بر قدرت و تقسیم قدرت بین کشورها اصرار می‌ورزند و به ساختمان قدرت (Structuralism) در نظم بین‌المللی تکیه کرده‌اند. برای آن‌ها قدرت فقط در نیروی نظامی تعریف نمی‌شود و اقتصاد و شرکت در نهادهای جهانی برای کنترل و حفظ نفوذ بین‌المللی نیز بسیار مهم می‌باشد. آنها نه مانند رئالیست‌های سنتی بلکه با درس گرفتن از تجربه فروپاشی اتحادیه جماهیر شوروی، در پهلوی نیروی نظامی بر اقتصاد و نفوذ در نهادهای بین‌المللی و شکل دادن به انها بسیار تاکید داشته‌اند.

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/95823

©
@Zeitoons
درخواست جمعی از زندانیان سیاسی سابق برای لغو یک مصوبه شورای عالی امنیت ملی


▫️زیتون
– جمعی از زندانیان سیاسی سابق طی نامه‌ای خطاب به رییس شورای عالی امنیت ملی و رییس قوه قضاییه خواستار اجرای اصل ۱۶۸ قانون اساسی و تشکیل دادگاه جرائم سیاسی با حضور هیات منصفه شدند. امضا کنندگان این بیانیه تاکید کردند که نهادهای امنیتی و قوه قضاییه تحت عنوان «جرائم امنیتی» استفاده از کلیه تسهیلات قانونی، پابند و دست‌بند الکترونیکی، استفاده از حق آزادی مشروط و اعطای مرخصی به زندانیان سیاسی را منوط به موافقت ضابطان قضائی پرونده (وزارت اطلاعات، سازمان اطلاعات سپاه و…)کرده‌اند که این رویه برخلاف اصل استقلال قضائی بوده، و در موارد بسیاری موجب نقض حقوق زندانیان سیاسی در داخل و خارج از زندان و اعمال فشار روحی و روانی به خانواده آنها شده است. به گزارش «زیتون» امضاکنندگان این نامه که همگی به عنوان‌ وکیل دادگستری؛ زندانیان سیاسی پیشین و کنونی و خانواده زندانیان سیاسی شناخته شده‌اند، تاکید کردند که «هم‌چون هر شهروند منصفی مفاد مصوبه مورخه ۱۳۸۵/۵/۱۸ شورای عالی امنیت ملی و بخش‌نامه دادستان کل کشور که مستمسک نهادهای امنیتی برای سیطره بر سرنوشت زندانیان سیاسی بوده را با اصل حیاتی و فوق‌العاده مهم استقلال قضائی در تضاد آشکار دیده و آن را غیر‌قانونی می‌دانند.»

🔹در پایان این بیانیه آمده است: «بدینوسیله از آن دو مقام عالی به عنوان ریاست شورای عالی امنیت ملی کشور و ریاست قوه قضائیه می‌خواهیم که، با ابطال مصوبه مذکور در شورای عالی امنیت ملی و همچنین ابطال بخشنامه‌های پنهانی مشابهی که از سوی دادستان کل کشور و یا هر مقام یا نهاد دیگری صادر شده، و ابلاغ آن به مجموعه قوه قضائیه و نهادهای امنیتی؛ پس از سال‌ها اصل استقلال قضائی را در مجموعه قضائی کشور برای نیل به عدالت و احترام به حقوق انسانی و برابر همه زندانیان سیاسی و غیر سیاسی، در عمل به اجرا در آورد.»

🔹متن کامل این نامه در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/95820

©
@Zeitoons
شلیک به آسمان؛ روسیه کجای داستان است؟

▫️زیتون ـ محمدرضا سرداری
: با گذشت دو سال از سرنگونی هواپیمای اوکراینی که در آن ۱۷۷ مسافر و خدمه جان باختند؛ هنوز روند دادخواهی به نقطه مطلوب خویش نرسیده است اما نشانه‌هایی از گشایش‌های تازه در این پرونده به چشم می‌خورد. خانواده‌های قربانیان این پرواز با داغ کردن هشتگ من_هم_شمعی_روشن_خواهم_کرد به استقبال گرامیداشت دومین سالگرد این فاجعه هوایی رفته‌اند. این در حالی است که هنوز جمهوری اسلامی پاسخ روشنی به ابهامات و پرسش‌های مطرح شده در این پرونده نداده و هیچ یک از مقامات عالی رتبه خود را به دادگاه فرا نخوانده است.

▫️وضعیت حقوقی فعلی پرونده پرواز ۷۵۲ 
طبق گفته حامد اسماعیلیون، سخنگوی انجمن خانواده‌های قربانیان این پرواز، قرار است پرونده این فاجعه هوایی به سازمان ایکائو ارجاع شود. طبق کنوانسیون شیکاگو رسیدگی به این پرونده ابتدا در صلاحیت سرزمینی ایران قرار دارد. اما برگزاری دادگاه پرواز اوکراینی در تهران نشان داد که اراده‌ای برای دادرسی مستقل در ایران وجود ندارد. از این رو انتظار می‌رود در صورت ارجاع پرونده به سازمان ایکائو، سیر حقوقی پرونده سرنگونی پرواز پی‌اس ۷۵۲ در مسیر درستی قرار گیرد.

🔹کانادا، سوئد، اوکراین و بریتانیا در بیانیه مشترکی که در ۱۶ دسامبر منتشر کردند از ایران خواسته‌اند تا ۵ ژانویه عدالت را اجرا و غرامت پرداخت کند، در غیر صورت این کشورها به مراجع بین‌المللی رجوع خواهند کرد. با پایان این ضرب الاجل، این چهار کشور اعلام کردند که دیگر مذاکره با ایران را بی‌فایده می‌دانند و  به آن وعده‌ای که در بیانیه مشترک خویش اشاره کردند عمل می‌کنند. تاکنون دادگاه عالی انتاریو در کانادا، انجمن خانواده های قربانیان این پرواز، گزارشگر ویژه سازمان ملل و همچنین مقامات عالی رتبه اوکراینی به طور رسمی اعلام کرده‌اند که سپاه پاسداران به عمد این هواپیما را سرنگون کرده است. سایر دولت‌های ذینفع از جمله کانادا هنوز به طور رسمی جمهوری اسلامی را متهم به عمدی بودن شلیک به هواپیما نکرده‌اند اما به نظر می‌رسد این موضوع مهمترین مسئله قابل طرح در شورای ایکائو خواهد بود.

🔹فرار از پاسخگویی و مسئولیت پذیری و ممانعت از انجام تحقیقات مستقل و بین‌المللی برای روشن شدن ابعاد این فاجعه بیش از هر زمان فرضیه عمدی بودن آن را تقویت می‌کند. اگر فرضیه عمدی بودن شلیک به هواپیما نهایتا از سوی یک مرجع بین‌المللی از جمله ایکائو یا دیوان بین‌المللی دادگستری تایید شود بدون شک تبعات حقوقی، سیاسی و حتی کیفری قابل توجهی برای جمهوری اسلامی بدنبال خواهد داشت. ابراهیم رئیسی، دستور داده تا غرامتی به خانواده‌ها پرداخت شود، اما میزان غرامتی که ایران قصد پرداخت آن را دارد مورد قبول دولت‌های ذینفع و خانواده‌های قربانیان نیست. خانواده‌ها مدعی هستند که هواپیمای اوکراینی به عمد ساقط شده است. اثبات این ادعا صرف نظر از تبعات سیاسی آن، میزان غرامت را نیز افزایش می‌دهد. دادگاه اونتاریو در کانادا پیشتر در پی شکایت ۶ تن از بازماندگان به نفع آنان حکم صادر کرده است. بر اساس این حکم، جمهوری اسلامی به پرداخت ۱۰۷ میلیون دلار کانادا محکوم شده است. وکیل شاکیان نیز اعلام کرده است بدنبال شناسایی و مصادره اموال جمهوری اسلامی در داخل و خارج از کانادا در راستای اجرای حکم دادگاه اونتاریو است.

▫️فرضیه اوکراین درباره عمدی بودن سرنگونی هواپیما
اما چرا سپاه باید به عمد این هواپیما را سرنگون کند و چه نفعی از این سرنگونی عایدشان می‌شد؟ نخستین فرضیه در رابطه با عمدی بودن شلیک به هواپیمای اوکراینی را دبیر شورای عالی امنیت ملی اوکراین مطرح کرد. به گفته وی جمهوری اسلامی هواپیمای اوکراینی را ساقط کرده تا از جنگ با آمریکا جلوگیری کند. اگر چنین فرضیه‌ای درست باشد دست کم دو سئوال پیرامون آن مطرح می‌شود که باید برای آن پاسخی منطقی یافت:

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/95887

©
@Zeitoons
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🍃بر هم زدن مراسم خانواده قربانیان #پرواز۷۵۲ به بهانه گلباران

🔹صبح امروز خانواده قربانیان پرواز ۷۵۲ در محل سرنگونی این هواپیما به دست سپاه جمع شده بودند که حضور یک هلیکوپتر مراسم آنها را بر هم زد. این هلیکوپتر بارها در ارتفاع پایین حرکت کرد و باعث افتادن بلندگوها و به‌هم ریختن شمع‌ها و پوسترها شد.

▫️در این ویدئو گزارش صداوسیما از دوربین بالا و ویدئوی آرش عاشوری‌نیا خبرنگار حاضر در مراسم را از نگاه حاضرین در جمعیت می‌بینید:

© @Zeitoons
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🍃بکتاش آبتین به علت «تاخیر در درمان» کشته شد

▫️زیتون
- بکتاش آبتین، شاعر و فیلمساز، عضو و منشی کانون نویسندگان ایران و زندانی سیاسی، ظهر امروز (شنبه) در گذشت. کانون نویسندگان در بیانیه‌ای ضمن اعلام این خبر نوشت: «بکتاش آبتین (۱۴۰۰- ۱۳۵۳)، شاعر، فیلمساز و عضو پایدار و برجسته‌ کانون نویسندگان ایران که جان شیرین خود را فدای آزادی کرد، از میان ما رفت.» بکتاش آبتین که در حال گذراندن محکومیت شش ساله خود در زندان اوین بود برای دومین بار به کرونا مبتلا شده و به دلیل کارشکنی‌های مسئولان زندان بسیار دیر به بیمارستان منتقل شده بود.
کانون نویسندگان ایران که پیشتر بارها از مسئولان به‌ دلیل تاخیر در انتقال آقای آبتین به بیمارستان انتقاد کرده بود. 

🔹لینک خبر در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/95923

©
@Zeitoons
@Honare_Eterazi
Baktaash Aabteen
🍃 «وطن»

▫️شعر و صدای: «بکتاش آبتین»

© @Zeitoons
مورد بکتاش آبتین؛ مرگ کسب و کار «نظام» است

▫️زیتون ـ مهسا محمدی
: روز گذشته بکتاش آبتین، شاعر و فیلمساز، عضو ارشد و منشی کانون نویسندگان ایران و زندانی سیاسی، درگذشت. در میان رسانه‌ها و کاربران شبکه‌های اجتماعی بر سر اینکه گفته شود او «درگذشته» یا «کشته‌ شد»، اختلاف نظر وجود دارد. آبتین که با اتهاماتی چون «عضویت در کانون نویسندگان ایران و حضور بر مزار جان‌باختگان قتل‌های سیاسی زنجیره‌ای» در حال گذراندن محکومیتی شش ساله در زندان اوین بود. دو بار کرونا گرفت. بار اول، فروردین امسال، بدون مرخصی و با پا بند به بیمارستان طالقانی تهران منتقل شد و تنها برای چهار روز بستری شد. باردوم اما پس‌ از وخامت حالش در زندان، خانواده‌ او سرانجام توانستند ۲۲ آذرماه برای آبتین مرخصی بگیرند و او را به بیمارستان خصوصی منتقل کنند. اما در نهایت بعد از ۲۶ روز دست و پنجه نرم کردن با مرگ در این بیمارستان و بعد از اینکه برای طی مراحل درمان به کمای مصنوعی برده شد، جان باخت.

🔹این خبر را کانون نویسندگان ایران منتشر کرد و طی بیانیه دستگاه‌های قضایی و امنیتی را مسئول جان‌ باختن آبتین معرفی کرد. در بیانیه‌ کانون آمده است: «بکتاش آبتین (۱۴۰۰- ۱۳۵۳)، شاعر، فیلمساز و عضو پایدار و برجسته‌ کانون نویسندگان ایران که جان شیرین خود را فدای آزادی کرد، از میان ما رفت.» در این بیانه همچنین تاکید شده «حکومت آزادی‌ستیزان، گُردی از دلاوران آزادی‌خواه ‌را از ما گرفت.» به دنبال بالا گرفتن واکنش‌ها بعد از چند ساعت، اداره ‌کل زندان‌های استان تهران هم اطلاعیه‌ای صادر کرد و در آن نوشت که آبتین «در تاریخ ۱۴ آذرماه سال جاری با علایم سینوزیت به بهداری مراجعه و طبق تجویز پزشک داروی مربوطه را دریافت نمود.» سازمان زندان‌ها مدعی شده است که از او آزمایش کرونا گرفته شد که نتیجه آن «منفی» بود اما «جهت اقدامات بیشتر درمانی و تشخیص احتمال بیماری کرونا، نامبرده به بیمارستان طالقانی اعزام شد.»

🔹 این در حالی است که بنابر گزارش‌های موجود آبتین به دلیل وخامت حال در روز ۱۵ آذر به بیمارستان منتقل شد و در نهایت در روز ۲۲ آذر و با وخیم‌تر شدن وضعیت وی خانواده توانست او را به یک بیمارستان خصوصی انتقال دهد. از آبتین مجموعه‌های شعر و فیلم‌هایی بر جای مانده است. مجموعه شعرهایی چون؛ «و پای من که قلم شد نوشت برگردیم»، «مژه‌ها، چشم‌هایم را بخیه کرده‌اند»، «شناسنامه‌ی خلوت»، «در میمون خودم پدربزرگم» و  «پتک». فیلم‌های به جا مانده از او هم عبارتند از؛ «کاملا خصوصی برای آگاهی عموم (زندگی علیشاه مولوی-شاعر برجسته)، «۱۳ اکتبر ۱۹۳۷ (زندگی لوریس چکناوریان- موزیسین برجسته)، «موریانه‌ای با دندان‌های شیری (درباره‌ی زندگی خودش)، پارک مارک، میکا، مُری زن می‌خواد، آنسور و درباره‌ی زندگی «همایون خرم».

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/95938

©
@Zeitoons
بکتاش آبتین؛ «هزار اسم دارم»

▫️اوایل سال ۱۳۸۵ بود، تازه از دانشگاه هنر فارغ‌التحصیل شده بودم، سیاهی دولت امنیتی محمود احمدی‌نژاد بر رنگ های روشن و درخشان و آرزوهای دوران دانشگاه سایه انداخته بود و اوضاع دوستانم در رشته‌های علوم انسانی و فلسفه به مراتب بدتر بود. اوایل خرداد ۸۵ برای مشارکت در نمایشگاهی با عنوان «افسردگی عمیق‌تر» دعوت شدم. نام نمایش‌گاه قلقلکم می‌داد ،انگار قرار بود حال و روزم را به نمایش بگذارم، به‌خصوص که ارائه هر نوع اثری آزاد بود؛ از شعر و داستان و نقاشی گرفته تا عکاسی و پرفورمانس. نمایشگاه‌ «افسردگی عمیق‌تر» جزو آخرین نمایشگاه‌هایی بود که در فضایی نسبتا آزاد برگزار شد. هنوز بگیر و ببندها به فضاهای هنری نرسیده بود.

🔹این نمایش‌گاه ‌ ۲۳۷ شرکت‌کننده‌ ایرانی و ۱۴ شرکت‌کننده از کشور های دیگر داشت و در چهار‏ نگارخانه تهران، طراحان آزاد، آبتین و زنگار به نمایش درآمد؛ نمایش‌گاهی که می‌خواست مواجهه انسان با پدیده افسردگی را در قالب خلق اثر هنری به نمایش بگذارد تا شاید راه نجاتی از افسردگی بیابد. افتتاحیه نمایش‌گاه روز اول تیر ۸۵ در نگارخانه تهران جمعیت موج می زد. وارد که شدم یکی از دوستان زمان دانشجویی کتاب جیبی کوچکی به دستم داد و گفت ببین داستان تو هم منتشر شده؟ کتاب، برگزیده‌ای از اشعار و داستان‌های ارائه شده در نمایش‌گاه بود و فهرست نداشت. به دنبال داستانم شروع به ورق زدن کردم، چشمم روی سطرهای اولین شعر کتاب گیر کرد:
جوراب‌های دخترم را بخیه می‌زنم / زنم ! / گاهی عروسکم / گاهی چند روز / پیراهن چرکم/ که چسبیده‌ام  بر تنم! / عصبانی‌ام   شبیه رگ‌‌های گردن مادرم / و می‌لرزم /  شبیه هق‌هق شانه‌های دخترم ! / می رقصم با خودم / در آینه می‌رقصم با اولین عشقم/  که نیست / و خاطره‌ها گریه می ‌کنند /   در دامنم !

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/95947

©
@Zeitoons
👍1
🍃فشار برای خاکسپاری هرچه سریعتر بکتاش آبتین

▫️بر اساس خبر اعلام شده در اتاق خبرپارتی در شبکه اجتماعی کلاب هاوس، تاریخ و ساعت دفن بکتاش آبتین، شاعر و فیلمساز، عضو و منشی کانون نویسندگان ایران و زندانی سیاسی، تغییر کرد. بر اساس این خبر با فشار نیروهای امنیتی پیکر بکتاش آبتین امروز ساعت ۳ظهر در محل امامزاده عبدالله شهری ری به خاک سپرده خواهد شد.

🔹این خبر توسط کانون نویسندگان ایران نیز تایید شده است. پیشتر خانواده‌ بکتاش آبتین طی اطلاعیه‌ای اعلام کرده بودند: «به اطلاع مردم عزیز و هنرمندان و یاران بکتاش آبتین می‌رسانیم که مراسم خاکسپاری شاعر و فیلمساز عزیز ما روز دوشنبه ۲۰ دی ۱۴۰۰ انجام خواهد شد. متعاقبا‌‌ً ساعت و محل مراسم اعلام می‌شود.»

© @Zeitoons
🍃نقاشی زهرا رهنورد از حصر برای بكتاش آبتين

▫️ زهرا موسوی، دختر میرحسین موسوی و زهرا رهنورد تصویر نقاشی جدید مادرش برای بکتاش آبتین را منتشر کرد.

🔹 زهرا رهنورد درگذشت آبتین را به کانون نویسندگان و همه مردم ایران تسلیت گفته و نوشته است: «آزادی، خجسته آزادی، چه زنجیرها به پایت کشیدند»

© @Zeitoons
🍃 مراسم خاکسپاری بکتاش آبتین با فشار نیروهای امنیتی در امامزاده عبدالله شهر ری برگزار شد.

▫️حاضرین در این مراسم با شعارهای: "آبتین زنده است، راه او پاینده است" و "درود بر آبتین، مرگ بر ظالمین"؛ با این شاعر و نویسنده معاصر وداع کردند.

© @Zeitoons
گزارش اختصاصی زیتون از خاکسپاری بکتاش آبتین؛ سوز سیاه «قتل» شاعر در امامزاده عبدالله

▫️زیتون ـ یلدا امیری: مرگ تن را می لرزاند، درست مثل سوز زمستانی امروز در امام زاده عبدالله. قتل شاعر و زمستان؛ زمهریر است، سرمایی که زیر سایه نظام اسلامی سیاه و مسخ‌کننده است. بکتاش آبتین حالا زیر خاکی به ارتفاع قامتش خوابیده، شاعری که می­‌خواست پایداری کند و حاضر بود جان شیرینش را فدا کند. پیش از آنکه به زندان بیفتد، در جزیره کیش بود یا شاید یکی دیگر از شهرهای جنوبی کشورش، در خیابانی با نخل‌های ایستاده، پا در رکاب دوچرخه، رو به دوربین گفت: «ما چیزی که کم داریم اینه که یه سری آدم بایستند و مبارزه کنند، بایستند و حقشونو بخوان، بایستند و پایداری کنند، پایمردی کنند فضیلت پایمردی مبارزه و ایستادگی حلقه مفقوده معاصر کشور منه. بدین ترتیب دوست دارم که همین امروز در جوانی با اقتدار جان شیرینم رو فدا کنم برای آزادی.»

🔹گوشه‌گوشه امام‌زاده عبدالله شهرری نیروهای امنیتی ایستاده‌اند، کنار در ورودی امام زاده، وسط حیاط، بین جمعیت سوگوار، همه جا هستند. خانواده کوچک بکتاش، دوستان و آشنایان، شاعران و نویسندگان، دور گودی قبر حلقه زده‌اند، صدای بلندگوی مداحی که ظاهرا نیروهای امنیتی آورده‌اند آنقدر بلند است که صدا به صدا نمی‌رسد، قرآن می‌­خواند یا زیارت عاشورا، پس زمینه صدای مداح جمعیت فریاد می‌زند؛ «مرگ بر خامنه‌ای، درود بر آبتین» هر چه جمعیت صدایش را بالا می­‌برد، مداح نیز بلندتر می­‌خواند. پسر جوانی که کنارم ایستاده به مردی آن سوی حیاط اشاره می­‌کند و می­‌گوید: «اون رو ببین مرتضی اسفندقه‌اس، قاتل به مراسم مقتول آمده» چهره مرتضی امیری اسفندقه را می­‌شناسم، دستیار فرهنگی علیرضا زاکانی، شهردار تهران که در دیدارهای شاعران حکومتی با خامنه‌­ای شعرخوانی می­‌کند.

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/96006

©
@Zeitoons
جان را نباید با جان سنجید؛
به بهانه‌ی سخنان فرمانده سپاه و شلیک عمدی به هواپیمای اوکراینی
طاها پارسا

https://www.zeitoons.com/96032

حسین سلامی، فرمانده سپاه پاسداران، در دیدار با  والدین دو نفر از کشته‌شدگان هواپیمای پی‌اس ۷۵۲ خط هوایی اوکراین، گفته است: «می‌دانید اگر اینها نبودند، چه جنگی می‌شد؟ …اگر که این اتفاق نمی‌افتاد، ۱۰ میلیون جمعیت کشته می‌شدند و این واقعه باعث شد که این جنگ رخ ندهد». (روزنامه شرق، ۲۰ دی‌ ۱۴۰۰)
هم‌زمان با دومین سالگرد این فاجعه، کلیپی هم با عنوان «تو‌ بودی می‌زدی» به رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی راه یافته است که می‌کوشد نشان دهد اکثریتِ افکار عمومی نیز این نوع تصمیم‌ها و اقداماتِ پیش‌گیرانه را تأیید می‌کند و بسیاری از مردم در موقعیتی مشابه همین تصمیم را می‌گیرند. (کلیپ را اینجا ببینید)

ترور
حدود هفت سال پیش، نمایشنامه‌ی «ترور»  برای نخستین بار در آلمان بر روی صحنه رفت. استقبال مردم و محافل حقوقی از این نمایش بسیار گسترده بود. «ترور» فقط یک نمایشنامه نبود، یک رخداد بود و گفتمانی حقوقی و اخلاقی را در آلمان دامن زد. از  آن زمان تا کنون این نمایشنامه صدها بار در آلمان، سوئیس، اتریش و بسیاری دیگر از کشورهای دیگر دنیا از جمله آمریکا و ژاپن بر روی صحنه رفته است. از روی این نمایشنامه تله‌فیلمی هم ساخته شد که  هفتم اکتبر ۲۰۱۵ هم‌زمان در سه شبکه در آلمان، اتریش و سوئیس پخش شد. در المان نزدیک به ۷ میلیون نفر (از جمله نگارنده ) را پای تلویزیون نشاند. در حین پخش فیلم از بینندگان نظرخواهی شد و پس از پخش آن در هر سه شبکه فیلسوفان، حقوق‌دانان و صاحب‌نظران برجسته‌ای در مقام مخالف و موافق به بحث و نقد درباره آن پرداختند. 
«ترور» فقط یک فیلم یا نمایشنامه نیست، ماجرای عجیبی است که تمام بینندگان نیز در شکل‌گیری سناریو و در مقام هیأت‌منصفه در آن شرکت دارند.

سناریوی «ترور» از این قرار است: فردی تروریست یک هواپیمای مسافربری را می‌رباید. این هواپیما ۱۶۴ سرنشین دارد و  از برلین به مقصد مونیخ در پرواز است. تروریست بنا دارد هواپیما را در میان تماشاگران یک استادیوم فوتبال منفجر کند. حدود ۷۰ هزار نفر در  این استادیوم در حال تماشای  یک مسابقه هستند. دو جتِ جنگنده سعی می‌کنند هواپیما را به فرود اجباری وادار کنند اما موفق نمی‌شوند. لارس کُخ، خلبان یکی از جنگنده‌ها، یک تیر هشدار شلیک می‌کند اما نتیجه‌ای نمی‌گیرد. کُخ با مرکز تماس می‌گیرد و می‌پرسد چه باید کرد؟ مرکز فرماندهی با سرنگون کردن هواپیما مخالفت می‌کند اما کُخ از دستور مافوق سرپیچی کرده و هواپیما را با شلیک یک موشک سرنگون می‌‌سازد. تمام سرنشینان هواپیما کشته می‌شوند اما جمعیت حاضر در ورزشگاه نجات می‌یابند. کُخ پس از بازگشت دادگاهی می‌شود. در جلسه دادگاه علاوه بر قاضی و متهم، دادستان، وکیل مدافع و دو شاهد حضور دارند.  تماشاگران هم نقش هیأت‌منصفه را به‌عهده می‌گیرند. دادستان تقاضا می‌کند که متهم به قتل ۱۶۴ نفر محکوم شود اما وکیل مدافع او را قهرمان می‌داند و خواستار برائت اوست. 

در جریان اجرای نمایش، رئیس دادگاه پیش از شروع دادرسی از بینندگان می‌خواهد که به ادعای دادستان و دفاعیات متهم و اظهاراتِ شهود به دقت گوش دهند. پس از تمام شدن این مرحله، اعلام تنفس می‌کند و تماشاگران (یا همان هیات‌منصفه) رای می‌دهند. در پایان، رئیس دادگاه متناسب با نتیجه رأی‌‌گیری، حکم برائت یا محکومیت متهم را قرائت می‌کند. 
۸۷درصد بینندگان تلویزیونی در آلمان و اتریش و ۸۴ درصد بینندگان در سوئیس کُخ را تبرئه کردند اما در سالن‌های تأتر آلمان  در مجموع، تنها دو-سوم او را تبرئه و یک‌-سوم به محکومیت او رأی دادند.

نویسنده‌ی نمایشنامه‌ی ترور (فردیناند فون شیراخ، ۱۹۴۶) یک حقوق‌دان است و با مهارت خاصی در جای‌جای سخنانِ دادستان و وکیل مدافع و متهم و شهود، استدلال‌های عمیق فلسفی و حقوقی را با بیانی ساده و روشن به‌میان آورده است. این مهارت آن‌جا خود را مخصوصا نشان می‌دهد که بیننده‌ی این نمایشنامه، ممکن است در حین تماشا، با شنیدن سخنان طرفین دعوا، بارها نظرش تغییر کند؛ گاهی در ذهن خود خلبان را محکوم کند و لحظاتی او را قهرمانی بداند که تصمیم شجاعانه‌ای گرفته است؛ گاهی به دامن اخلاق وظیفه‌گرا  بیفتد و گاهی فایده‌باور شود. 

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/96032
👍1
شلیک به «سپر انسانی»؛ «تو بودی می‌زدی؟»

▫️زیتون ـ فروغ ایزدی
: روز ۱۸ دی ۱۴۰۰ دوسال پس از سرنگونی هواپیمای اوکراینی، انتشار مصاحبه «محسن اسدی لاری» و همسرش «زهرا مجد» با روزنامه شرق و پیش از آن سایت انصاف‌نیوز زلزله خفیفی در دستگاه رسانه‌ای و سیاسی ایران ایجاد کرد. پرونده سرنگونی هواپیمای اوکراینی به وسیله موشک‌های سپاه حالا در حال بدل شدن به یکی از بزرگترین پرونده‌های حقوقی بین‌المللی برای جمهوری اسلامی است. در گفتگوی این دو عضو از خانواده‌های قربانیان با روزنامه شرق آمده است؛ حسین سلامی، فرمانده سپاه پاسداران، در دیداری به آنان گفته: «می‌دانید اگر اینها نبودند، چه جنگی می‌شد؟ …اگر که این اتفاق نمی‌افتاد {سرنگونی هواپیما}، ۱۰ میلیون جمعیت کشته می‌شدند و این واقعه باعث شد که این جنگ رخ ندهد.»

🔹حال سپاه پاسداران به این اظهارات واکنش نشان داده. رمضان شریف، سخن‌گوی سپاه، گفته؛ روایت پدر و مادر محمد حسین و زینب اسدی‌لاری، برادر و خواهری که در سرنگونی هواپیمای اوکراینی کشته‌ شده‌اند، از این دیدارشان با فرمانده کل سپاه، «ناقص و تحریف‌شده» است. او در ادامه نقل قولی که از سلامی شده بود را «امری خلاف واقع و به دور از انصاف» خواند. رمضان شریف اما توضیح تکمیلی‌ای مبنی بر اینکه اصل حرف سلامی چه بوده است که این خانواده روایتی «ناقص» از آن دادند، را ارائه نکرد. در این گفتگوهای شرق و انصاف‌نیوز، برای نخستین بار و به صراحت واژه «سپر انسانی» برای قربانیان هواپیمای اوکراینی از زبان این دو عضو خانواده قربانیان که از نزدیکان به نظام هم محسوب می‌شوند، شنیده شد. اسدی لاری، مدیرکل سابق همکاری‌های بین‌الملل وزارت بهداشت دولت روحانی و همسرش مجد جباری سرپرست بورسیه‌های وزارت بهداشت است. آنها در این مصاحبه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را متهم به «شلیک عمدی به هواپیمای اوکراینی برای ممانعت از حمله احتمالی آمریکا» در ۱۸ دی سال ۹۸ کردند. متهم به کشتار عمدی ۱۷۶ سرنشین بیگناه. ۱۷۶ زن، مرد و کودک.

🔹اسدی لاری در مصاحبه با انصاف نیوز می‌گوید: «به این نتیجه رسیدیم که اینها به عنوان سپر انسانی هواپیما را زدند… شاید می‌خواستند بزنند و بیندازند گردن آمریکا. این کار را قبلا در اقدامات مشابهی هم انجام داده بودند… می‌گویند اگر این هواپیما نمی‌افتاد جنگ سختی همان روز بعد اتفاق می‌افتاد، امریکا حمله می‌کرد و ده میلیون جمعیت شاید در خطر بودند!»  مصاحبه زوایای مهم دیگری هم داشت. اسدی لاری تصریح می‌کند:«… اراده‌ای بر روشن کردن موضوع ندارند؛ چه در جریان این دو جلسه دادگاه و چه در جلسات دیگری که داشته‌ایم به چنین باوری رسیدیم. هر بار – نمی‌دانم این را بگویم یا نه – ولی متاسفانه مشخصاً فشار از جاهای دیگری روی دادگاه است.» این در حالی است که به تاکید انصاف نیوز بخش‌هایی از این مصاحبه مهم اساسا اجازه انتشار نیافت. قبلا خانواده‌های قربانیان بارها گزارش داده بودند صبح روز سرنگونی، به آنها اجازه داده نشد وسایل باقیمانده از عزیزانشان را تحویل بگیرند. ظن قوی این است که در موبایل، دوربین یا لپ تاپ قربانیان اطلاعاتی موجود بوده که نمی‌خواستند منتشر شود. زهرا مجد می‌گوید:« هیچ وسیله‌ای از بچه‌ها را به ما تحویل ندادند، جز پاسپورت سوخته‌ شده‌ی دخترم. نه موبایل، نه لپ تاپ و نه حتی پول‌های آنها تحویل داده نشده. … این احتمال می‌رود که اطلاعاتی در وسائل بچه‌ها بوده و در واقع بچه‌ها شاید در لحظات آخر فیلم‌هایی گرفته‌اند و اطلاعاتی بوده است که نمی‌خواهند در اختیار قرار گیرد. اکثر خانواده‌ها همینگونه بودند و شاید چند مورد نادر در اختیار خانواده‌ها قرار گرفت، که آنها هم اطلاعاتشان پاک شده است.»

▫️شلیک عمدی یا خطای انسانی؟
اخبار ساعت ۷ صبح روز ۲۱ دی ۱۳۹۸ برای خیلی از مردم ایران ویرانگر بود. سه روز شایعه شلیک عمدی به هواپیما در افواه پیچیده بود اما هنوز مردم در اعماق قلب و ذهن دعا می‌کردند این شایعه غلط باشد. با وجود تحلیل‌ها و خبرسازی‌های مختلف، همچنین پنهان‌کاری‌ها و تکذیب‌های متوالی، در نهایت شلیک موشک به پرواز ۷۵۲ توسط ستاد کل نیروهای مسلح ایران تأیید شد. دلیل شلیک موشک به این هواپیمای مسافربری، در اطلاعیه ستاد کل نیروهای مسلح، «خطای انسانی غیرعمد در تشخیص شیء پرنده» اعلام شد. بهانه‌ای که هرگز از سوی خانواده ها و افکارعمومی پذیرفته نشد. زهرا مجد در گفتگو با انصاف نیوز تاکید می‌کند: «ما الان بحث داریم که این سرنگونی عمدی بوده است یا غیرعمدی. نمی‌دانم سیاست رسانه‌ی شما چیست و خیلی از افراد هم نمی‌خواهند این مسئله را بپذیرند، ولی ما شواهدی جمع آوری می‌کنیم که این مساله عمدی بوده است!»


🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/96048

©
@Zeitoons
پدیده پیامبری

📝عبدالعلی بازرگان


▫️آیا پیامبران بر طبق مشیتی مقدّر، با نفراتی معیّن، و ترتیبی منظم از سوی خدا برگزیده و ارسال شده‌ و مردم نقشی در این برنامه نداشته‌اند؟ آیا همان‌طور که آموزگاران هر نهاد آموزشی طبق برنامه‌ای از پیش تدوین شده‌‌ برای تدریس در رشته‌های مختلف، بی نظرخواهی از آموزش گیرندگان استخدام می‌شوند، آدمیان هم تاثیری در برنامه ارسال رسولان نداشته‌اند و پدیده پیامبری از «بالا به پایین» مقدّر شده است؟ در جهت معکوس، آیا این پدیده محصول عزلت گزینی، خلوت نشینی، تأمّلات و مکاشفات بندگانی حساس و حق‌گرا و «حرکتی از پایین به بالا» بوده که انسان‌هایی را در زمان‌‌ها و مکان‌های متفاوت برای چاره‌جویى نابسامانی‌های جامعه به سوی خدا کشانده‌است؟ مطابق این نظریه؛ پیامبران فرستاده خدا نبوده‌اند، بلکه انسان‌هایی در جستجوی خدا، برای پیشبرد اهداف معنوی خود او را انتخاب کرده و در هر زمان و مکانی که شرایط برای تحوّل بر مبنای پیامبری مناسب بوده، دینی را بنیان گذار و دعوی پیامبری کرده‌اند و ابتکار عمل در این جریان به دست انسان بوده است، نه خدا.

🔹هر دو وصف ذکر شده، از جهاتی درست و از جهاتی ناقص و نارساست، به نظر می‌رسد این مسئله همچون بحث تاریخی «جبر و اختیار» حالتی میان این دو (ألامرُ بینَ الأمرَین) و پیچیده تر از پاسخ‌های ساده و یک طرفه است، در واقع هرچند اختیارات انسان فوق تصوّر و حیرت‌آور است، با این‌حال در محدوده جبر مشیّت الهی بوده و مانور اندیشه و عمل‌ آدمی در میدانی است که آفریننده مغز و اندام، وسعت و محدودیت نهاده و تصریح کرده: «شما نمی‌خواهید، مگر آن‌که خدا خواسته باشد» (تکویر۲۹ و انسان ۳۰)؛ «آن‌ها متذکر نمی‌شوند، مگر خدا خواسته باشد» (مدثر ۵۶).
البته ما وظیفه داریم برای حکومت عادلانه و عزّت و سربلندی ملت با تمام وجود تلاش کنیم، ولی این تلاش‌ها تابع نظاماتی (مشیّت) است که عزّت و ذلت، دستیابی به قدرت یا محروم شدن از آن و اصولا هر خیری به دست خداست (آل‌عمران ۲۶). وقتی هرشناخت و عملی درنظاره اوست، چگونه ممکن است پیامبران در پی اهداف اجتماعی خود ادّعای کاذب رسالت کرده باشند؟ چنین می‌نماید که گمانه زنی‌ برای شناخت پدیده پیامبری نیازمند نگاه جامع‌تری به متون اصیل مربوط به نبوّت باشد.

🔹در مدل مقایسه پدیده پیامبری با مؤسسات آموزشی، معلم نقش «واسطه» میان مدیر و محصل را دارد، حال آن‌که در مدرسه هستی، میان خدا وانسان واسطه‌ای وجود ندارد و او به بندگان از خودشان نزدیک‌تر است (ق۱۶)! علاوه بر آن، پیامبران (معلمینمعنوی) از میان خود مردم برانگیخته شده‌اند و اگر نقش مدیر در مدارس نظارتی کلی است، در مدرسه هستی خدا همراه بندگان است و لحظه‌ای از آنان غافل نیست.

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/96099

©
@Zeitoons
بخشنامه تازه سازمان زندان‌ها؛ ناظر کیست، ضمانت اجرایی چیست؟

▫️زیتون ـ سولماز ایکدر
: این نه اولین بار و نه احتمالا آخرین بار است که جمهوری اسلامی برای ملزم کردن «دستگاه‌های زیر مجموعه‌اش» به «رعایت قوانین» اقدام به صدور بخش‌نامه کرده است.
عموما پس از بروز یک فاجعه این اتفاق می‌افتد؛ مانند ماجرای بازداشت وبلاگ‌نویسان در سال ۸۳ که بعد از آن لزوم بازنگری بر قوانین بازداشتگاه‌های غیر رسمی طرح شد. این بار هم بعد از اینکه اخبار متوالیِ نقض حقوق زندانیان از زندان‌های مختلف ایران رسید و در نهایت پس از مرگ شاعر و فیلم‌ساز، بکتاش آبتین، بر اثر تعلل سازمان زندان‌ها برای انتقال او به بیمارستان، سازمان زندان‌ها با صدور بخشنامه‌ای «پذیرش زندانی دارای بیماری حاد» و «هر گونه آزار و شکنجه روانی و جسمی زندانیان و متهمان بازداشتی» را ممنوع کرد.

🔹بر اساس بخشنامه این سازمان که روز گذشته (سه شنبه) توسط مرکز رسانه قوه قضاییه منتشر شد «استفاده از پابند و چشم بند» حداقل در داخل زندان‌ها و بازداشتگاه‌ها برای زندانیان ممنوع شده است. همچنین تاکید شده که مواردی چون انگشت‌نگاری از زندانیان یا بازرسی بدون لباس از آنان باید محدود به موارد خاص شود و زندانیانی که دارای بیماری حاد هستند یا مجروح و مصدوم هستند، پذیرش نشوند. سازمان زندان‌ها در ادامه این بخشنامه نهادهای زیر مجموعه‌اش را ملزم کرده است که از «تحقیر و رفتار تبعیض‌آمیز با زندانیان» بپرهیزند و «امکان تماس و ملاقات سریع با خانواده و وکیل» را برای زندانیان فراهم کنند.

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/96128

©
@Zeitoons
👍2
زیتون دانشجو | امکان برگزاری مجدد کنکور برای دانشجویان پزشکی بعد از ۵ ترم

▫️زیتون
: اواخر آذر ماه بود که با اتمام مهلت ثبت نام کنکور کارشناسی ارشد، آماری از تعداد داوطلبین این آزمون که قرار است اردیبهشت ۱۴۰۱ برگزار شود، منتشر شد که نشان از کاهش چشمگیر ثبت نام کنندگان نسبت به سال قبل داشت. به گزارش خبرگزاری مهر، «بر اساس آمار نهایی تعداد ۴۷۱ هزار و ۶۶۴ نفر در آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته سال ۱۴۰۱ ثبت نام کرده‌اند. با توجه به ثبت نام ۶۳۶ هزار و ۵۹۷ نفر در آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۰ آمار داوطلبان با کاهش ۱۶۴ هزار و ۹۳۳ نفری نسبت به سال گذشته مواجه شده است.» هر چند با نگاهی به اوضاع مملکت، دیگر جایی برای طرح چرایی این ماجرا نمی ماند اما به بهانه خبر این ریزش داوطلب، فرصت خوبی است تا جدیدترین شاهکار سازمان سنجش را مرور کنیم.

🔹چهارشنبه، پانزدهم دی ماه، نمایندگان مجلس در صحن علنی اعلام کردند که مسئولان سازمان سنجش خواهان برگزاری آزمونی مجدد برای دانشجویان پزشکی هستند که دو سال قبل از طریق شرکت در کنکور به دانشگاه‌های علوم پزشکی راه یافته‌اند. به گزارش خبرگزاری دانشجو، «سازمان سنجش که از دو سال قبل، تازه حالا به اشتباه خود در بررسی پاسخنامه‌های کنکور و غیره پی برده است و دانشجویانی که همان زمان اعلام به پذیرش شدند را ملزم به شرکت دوباره در یک آزمون و رقابتی دیگر کرده است. با این کار یعنی دانشجویان پزشکی ورودی سال ۹۸ که حال ترم پنج یا شش خود را می‌گذرانند باید دوباره کنکور دهند و در صورت پذیرفته شدن، تحصیل را از صفر شروع کنند.» خبرگزاری دانشجو در ادامه افزود: «پیگیری‌های خبرگزاری دانشجو از سازمان سنجش آموزش کشور دراین باره بی‌نتیجه مانده و با توجه به آنکه رییس سازمان سنجش به تازگی تغییر کرده است، سیاست‌ها و تصمیمات جدید این سازمان هنوز مشخص نیست به ویژه درباره چنین مسائلی که به اعتقاد سازمان سنجش برگزاری آزمون برای داوطلبان شبهه‌دار کنکور موضوعی تا حدودی محرمانه است.»

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/96111

©
@Zeitoons
خط و نشانِ «دولتِ با تفنگ» برای رئیس سابقِ دولت

▫️زیتون ـ سولماز ایکدر
: چهل و دو سال پس از تاسیس سپاه پاسداران به خواست دولت موقت و دستور روح‌الله خمینی کار این نیروی نظامی به جایی رسیده است که فرماندهان آن به صورت رسمی و با افتخار از تهدید دولت‌ می‌گویند. امیرعلی حاجی‌زاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه پاسداران، در گفت‌وگویی که با روزنامه کیهان داشته از تهدید حسن روحانی توسط فرماندهان سپاه داد.

🔹امیرعلی حاجی‌زاده در این مصاحبه‌ به هشدار فرماندهان سپاه در جلسه سال ۱۳۹۶ با حسن روحانی پرداخته که در آن به رییس جمهوری هشدار داده شده که حرف‌ها و مخالفت‌هایش «قابل تحمل نیست.» حاجی‌زاده در ادامه این مصاحبه به برخی کشمکش‌های کلامی بین حسن روحانی و رهبر جمهوری اسلامی اشاره کرد: «اگر یادتان باشد رهبری صحبتی می‌کرد هفته بعد آقای روحانی موضع می‌گرفت، سپاه را تخریب می‌کرد، هر روز به خودی‌ها حمله می‌کرد. در آن جلسه که ما رفتیم پیام جلسه این بود و همه این را گفتیم که آقای روحانی ما کمک شما هستیم. آدم نباید خودزنی کند… برای ما قابل تحمل نیست. شما هر روز مخالفتی می‌کنید. دفاع از انقلاب و ملت و نظام و رهبری خط قرمز ما است فکر نکن همیشه می‌توانی این حرف را بزنی ما هم سکوت کنیم.»
به گفته فرمانده نیروی هوافضای سپاه، قاسم سلیمانی، فرمانده سابق نیروی قدس سپاه، نیز در این جلسه حضور داشته و او هم به شماتت رییس جمهوری سابق پرداخته است: «عین جمله حاج قاسم این بود که گفت: آقای روحانی! می‌خواهی مسیر احمدی‌نژاد را بروی؟ تو هم می‌خواهی مثل او بشوی؟» سپاه پاسداران که روزهای اول پس از پیروزی انقلاب و به دلیل فروپاشی نیروهای مسلح تشکیل شده بود، با حمایت‌های دومین رهبر جمهوری اسلامی کارش به جایی رسد که دیگر نه فقط یک «نهاد دولت‌ساز» که نهادی است که با کنترل شریان‌های اقتصادی و امنیتی دولت‌ها را نیز به اختیار خود در آورده است.

▫️چرا این خبر مهم است؟

حسن روحانی در طول دو دولت خود بارها با سپاه پاسداران وارد درگیری لفظی شده بود. او در جریان مبارزات انتخاباتی ریاست‌جمهوری بارها سخنان تندی علیه سپاه مطرح کرد و بعد از انتخابات هم از «دولت‌ با تفنگ» گفت که واکنش‌های زیادی به دنبال داشت. این درگیری‌ها با افشای فایل صوتی مصاحبه محمدجواد ظریف در ماه‌های پایانی دولت حسن روحانی به اوج خود رسید. در این فایل صوتی محمدجواد ظریف، وزیر خارجه وقت، به تقابل دستگاه دیپلماسی با تصمیمات نظامی و به ویژه نقش قاسم سلیمانی پرداخت و از اینکه دیپلماسی در ایران هزینه میدان جنگ شده، انتقاد کرد.

🔹سپاه پاسداران نه فقط به دولت حسن روحانی که پیش از آن با دولت‌های محمود احمدی‌نژاد نیز درگیر شده بود. «برادران قاچاقچی» اصطلاحی است که برای اولین بار توسط محمود احمدی‌نژاد برای توصیف تجارت‌های غیرقانونی سپاه در تیرماه ۱۳۹۰ به‌ کار رفت. فرماندهان سپاه برای دولت محمد خاتمی نیز کم مانع ایحاد نکردند؛ از تلاششان برای کارشکنی در افتتاح فرودگاه امام خمینی تا تهدید به کودتا در جریان حمله به کوی دانشگاه.

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/96191

©
@Zeitoons
«تعامل با آمریکا» و آینده‌ای بهتر برای ایران

📝مهرداد خوانساری


▫️علیرغم تمام رجزخوانی‌های آقای رئیسی و مقامات ارشد سپاه که از یکسو خواستار محاکمه ترامپ و پمپئو به جرم قتل سردار سلیمانی بودند و از سوی دیگر با تهدید به بستن تنگه هرمز و نیز وعده «انتقام سخت» از آمریکا، خروج فوری آمریکایی‌ها از منطقه خلیج فارس را می‌خواستند؛ رهبر جمهوری اسلامی همان‌طور که انتظار می‌رفت، مجبور شد تا در برابر واقعیات زانو زند و نهایتا به خاطر جلوگیری از افزایش میزان نارضایتی‌های رو به افزایش و تظاهرات پیگیر مردم در اقصی نقاط کشور که به ویژه در ماه‌های اخیر بنیان حکومت ولائی را با خطرات جدی و بی‌سابقه‌ای روبرو ساخته،‌ به حساب خودش زیرکانه عقب‌نشینی نماید.

🔹آقای خامنه‌ای با این مقدمه که ارزش‌های انقلاب دیکته می‌کند که «تسلیم نباید شد و زورگوئی‌های دشمن را نباید تحمل کرد» اما برخلاف روح تمام اظهارات ۴۰ ساله خودش، «گفتگو یا صحبت و تعامل با آمریکا»‌ را «حرف دیگری»‌ توصیف نمود و اعتقادش را به همان چیزی که سال‌های پیش به‌نام «نرمش قهرمانانه» مطرح ساخته بود، مجددا تکرار کرد. بی‌شک انگیزه آقای خامنه‌ای از بیان چنین مطالبی که ارزش کلام و اعتبار شخصی و به‌اصطلاح انقلابی او را بیش از پیش خدشه‌دار ساخته،‌ چیزی جز آماده ساختن افکار عمومی برای پذیرفتن این واقعیت اجتناب‌ناپذیر نیست که مسئولان تندرو دولت منتخب او که در گذشته خواستار به آتش کشیدن قرارداد برجام  بودند، دیگر نمی‌توانند واقعیات عینی را مثل گذشته پشت شعارهای قشری و ضدملی خود پنهان سازند.

🔹اگرچه انتظار بر این است که مذاکرات کنونی وین درباره احیای مجدد برجام نهایتا در چند هفته آینده به نوعی به نتیجه برسد و تا حدودی باعث رفع فشار تحریم‌هایی گردد که تاوان اقتصادی کمرشکن آن را فقط مردم بی پناه ایران پرداخته‌اند، ولی کمتر کسی است که باور کند در پایان آنچه که از سوی آقای رئیسی «مذاکرات عزتمندانه» قلمداد شده است، دولت قادر به حل مشکلات بین‌المللی ایران باشد بدون آنکه به نوعی تکلیف سیاست‌های کنونی منطقه‌ای و موشکی  ایران روشن شود؛ ‌بلکه شاید مهمتر از آن، انتظار نمی‌رود که گشایش‌های تاثیرگذاری هم از طریق سرمایه‌گذاری خارجی و انتقال تکنولوژی مورد نیاز برای بازسازی و رونق اقتصاد از هم پاشیده کشور صورت بگیرد تا بتواند در حل مشکلات روزمره معیشت مردم تاثیر گذار باشد. این در شرایطی است که دولت مکتبی و «تکنوکرات ستیز» آقای رئیسی انگار کوچکترین تمایلی به لزوم سپردن مسئولیت‌های اساسی از قبیل حل ابتدائی‌ترین نیازمندی‌های مردم به کسانی که صلاحیت و دانش رسیدگی به این امور را دارند، از خود نشان نمی‌دهد. (و منظور از حل ابتدائی‌ترین نیازمندی‌های مردم همین آب آشامیدنی و برق و محیط زیست و بهداشت است؛ بگذریم از مسائل پیچیده دیپلماتیک و أمثال آن).

🔹لینک مطلب در وب‌سایت زیتون:

https://www.zeitoons.com/96201

©
@Zeitoons