پخت‌وپز جادویی با هری پاتر
در شهر کتاب آنلاین

http://shahreketabonline.com/products/43/247828/%D9%BE%D8%AE%D8%AA_%D9%88_%D9%BE%D8%B2_%D8%AC%D8%A7%D8%AF%D9%88%DB%8C%DB%8C_%D8%A8%D8%A7_%D9%87%D8%B1%DB%8C_%D9%BE%D8%A7%D8%AA%D8%B1

ارمغان‌ تازه‌ی سیفتال!
رخ‌دادنامه‌ی زودباوری: چرا گول می‌خوریم و چگونه از آن بپرهیزیم؟
مترجم رامین رامبد

ارمغان تازه‌ی سیفتال!
روان‌شناسی جنگ ستارگان: سوی تاریک ذهن
مترجم بابک نجفی

ارمغان تازه‌ی سیفتال!
ایده‌های بزرگ برای بچه‌های کوچک: آموزش فلسفه با ادبیات کودکان
مترجم آرمان شجاع

ارمغان تازه‌ی سیفتال!
سرآمد هری پاتر و فلسفه: هاگوارتز برای مشنگ‌ها
مترجم مریم آرین

ارمغان تازه‌ی سیفتال!
خودشناسی و خودفریبی
مترجم علی‌اصغر (امیر) رئیس‌زاده

#پنج_شنبه_های_نقد_و_یادداشت
#علیرضا_وحیدزاده
#داریوش_آشوری
#پیرامون_تنوین_در_زبان_فارسی

🖌🖌همراهان ارجمند ادب نامه پوتری سابلایم: در سال های اخیر شاهد پدیده ای عجیب در شیوه ی نگارش و رسم الخط فارسی توسط برخی از نویسندگان و شعرا هستیم که همواره برای این جانب امری بسیار عجیب و پدیده ای درخور توجه بوده و آن هم استفاده از حرف "ن" به جای تنوین " اً" در انتهای کلمات است: مثلن به جای مثلاً، مختصرن به جای مختصراً و... از جمله نمونه های فراوانی است که اکثراً ( و نه اکثرن) توسط عده ای از نویسندگان به کارگرفته می شود که عموماً با زبان عربی و آمیختگی آن با قند پارسی در گریبانند و می خواهند یکسره، سره بنویسند. بنابراین در این پنجشنبه ی نقد و یادداشت برآنیم نظر استادِ سخن داریوش آشوری را در این باره برایتان بیاوریم. ایشان در یادداشتی به این پدیده ی مهم در زبان فارسی پرداخته اند و نقطه نظرات خویش را برای علاقه مندان در این باره مطرح کرده اند. این شما و این هم نظر استاد داریوش آشوری.

در این سال‌ها برخي نویسندگان وسوسه شده اند که تنوین را در واژه‌هایِ عربی‌تبار به جایِ شکلِ نوشتنِ آن به شیوه‌یِ زبان‌تگاره‌یِ سنّتی، یعنی [-ًا]، بر اساسِ واگویه‌ (یا تلفّظِ) آن به [-ن] در فارسی تبدیل کنند. برایِ مثال، «تقریباً» را «تقریبن» بنویسند. این گرایش نخست به صورتِ شوخی و بازی از وغ وغ ساهابِ صادق هدایت آغاز شد و سپس کساني آن را در روزگارانِ بعدی جدّی گرفتند و تقلید کردند. هدایت در نوشته‌هایِ دیگر- اش هرگز این شیوه را دنبال نکرد. ناصر وثوقی شاید نخستین کسي باشد که این شیوه را، در مجلّه‌ی اندیشه و هنر، به صورتِ جدّی کار برده است و اکنون کساني از نویسندگانِ نسل‌هایِ جوان‌تر آن را دنبال می‌کنند. امّا، به نظرِ من، این شیوه هیچ مشکلي را حل نمی‌کند و تنها بر ابهامِ خطِ فارسی می‌افزاید. زیرا با نشانه‌یِ سنّتی می‌توان اصلِ عربیِ این نشانه و نقشِ قیدسازِ آن را در جمله بازشناخت، امّا با این شیوه‌یِ تازه چیزي می‌شود شبیهِ هر [-ن]-ِ پایانیِ دیگر در خط و زبانِ فارسی. شاید این اندرز به‌جا باشد که در این مورد باید از رویکرد به دستکاریِ‌ آسان‌یابِ ذوقی و بی‌منطق پرهیز کرد و به دنبالِ راهِ حلِ درست با منطقِ علمی گشت (که در میانِ ما،البته، چیزي‌ست از کمیابی در حدودِ سیمرغ و کیمیایِ معروف).

تنویني که در فارسی برایِ ساختنِ قید به کار می‌رود، یکي از سه گونه تنوین (جر، نصب، رفع) در زبانِ عربی ست. رواجِ این نشانه در فارسی پس از سده‌ی هفتم است که کاربردِ واژه‌هایِ عربی در نثرِ فارسی بی‌حدّ ـوـ حساب شد. پیش از آن از واژه‌های وام‌گرفته از عربی هم به قاعده‌یِ فارسی قید می‌ساختند. تا زماني که فارسی را ساده و سالم و روان می‌نوشتند، با هر درجه از آمیختگی با واژه‌هایِ عربی‌تبار، هرگز تنوین به کار نمی‌بردند. در نثرِ بلعمی و قابوس و میبدی و نجمِ رازی و نویسندگانِ دیگرِ آن دوران‌ها گمان نمی‌کنم که نشاني از تنوین بر سرِ واژه‌هایِ عربی‌تبار بتوان یافت. امّا، از دوران مغول و تیموری و صفوی به این سو، تا نیمه‌هایِ دوره‌یِ قاجار، همچنان که سیلِ واژه‌هایِ عربی‌تبار را به فارسی سرازیر کردند، قاعده‌هایِ دستوریِ آن زبان را هم به فارسی زورآور کردند و زباني ساختند دورگه با دو دستگاهِ دستوری و واژگانیِ ناساز، تا آن جا که سرانجام از دلِ «فارسیِ دری» فارسیِ «دَری-‌َوری» بیرون آمد که میراثِ ناهنجارِ آن هنوز بر ذهن‌ها و زبان‌ها و قلم‌ها سنگینی می‌کند. یکي از این میراث‌هایِ ناهنجار کاربردِ تنوین در نثرِ فارسی ست. در کاربردِ آن چنان زیاده روی کردند که بر سرِ برخي واژه‌هایِ فارسی نیز درآمد، مانندِ «جاناً»، «زباناً»، «خواهشاً» در گفتارِ عامیانه، یا در «تلفناً» و «تلگرافاً» در واژه‌هایِ آمده از فرنگ. به پی‌روی از این عادت بود که، چند دهه پیش، جوانانِ دانشجو، در مطبوعاتِ کنفدراسیونی در اروپا و امریکا، «گاهاً» و «بخشاً» را نیز جعل کردند و رواج دادند.

🔻🔻🔻ادامه در بخش بعد

📚📚📚
@Poetry_Sublime

#پنج_شنبه_های_نقد_و_یادداشت
#علیرضا_وحیدزاده
#داریوش_آشوری
#پیرامون_تنوین_در_زبان_فارسی

🔺🔺🔺ادامه بخش قبل

🖌🖌باری، راهِ حلِ درستِ مسأله نه تغییرِ شکلِ نگارشیِ این تکواژِ وابسته‌یِ (bound morpheme) قیدساز از [-اً] عربی به [-ن]-ِ فارسی، بلکه بازگشت به ساختارِ درست و سالمِ ساختمانِ قید در زبانِ فارسی ست. یکی از راه‌هایِ آن یادآوریِ دو باره‌یِ واژه‌هایِ فارسی ست که واژهایِ عربی‌تبار با ساختارِ دستوریِ عربی– از راهِ زبانِ جعلیِ نثرِ فارسی در درازنایِ بیش از نیم‌هزاره– جایِ آن‌ها را گرفته اند. برایِ مثال، می‌توان به یاد آورد که به جایِ «تقریباً» کم- و- بیش و کمابیش را داریم، به جایِ «عمیقاً» ژرف، به جایِ «حقیقتاً» به‌راستی، به جایِ «لزوماً» ناگزیر، به جایِ «دفعتاً» ناگهان، به جایِ «تدریجاً» رفته- رفته، و بسیار نمونه و مثالِ دیگر.

همچنین می‌توانیم عادت‌هایِ دیرینه را کنار بگذاریم و با واژه‌هایِ عربی‌تبار همچون واژه‌هایِ پذیرفته شده‌یِ فارسی رفتار کنیم و به قاعده‌یِ درستِ فارسی از آن‌ها قید بسازیم، چنان که نویسندگانِ فارسی در سده‌هایِ آغازین می‌کردند. برایِ مثال، به جایِ «تقریباً» بگوییم «به‌تقریب» یا ظاهراً/ به‌ظاهر، سریعاً/ به‌سرعت، دقیقاً/ به‌دقّت، ابداً/ تا ابد، تدریجاً/به‌تدریج، و جز آن‌ها. بنا بر این، خنده‌دار است که از گاه «گاهاً» بسازیم و آنگاه آن را «گاهن» بنویسیم. صورتِ قیدیِ گاه «گهگاه» است یا «هرچند گاه» یا همان خودِ «گاه»، و در زبانِ گفتار «گاه‌گُدار»، و نه هرگز «گاهن»! در یک سده‌یِ اخیر، با رو کردنِ نثرِ فارسی به ساختارِ اصلیِ دستوری در فارسی و دوری از کاربردِ دستورِ عربی در فارسی، کاربردِ تنوین در نثرِ فارسی پیوسته رو به کاهش داشته است، امّا عادت‌هایِ دیرینه همچنان چندي را سرِ پا نگاه داشته است. این را هم بگویم که در موردِ چند کلمه راهِ حلّي ندارم، زیرا واژه‌یِ جانشین برایِ آن‌ها ندارم، یکي «معمولاً» است و دیگري «لطفاً»، که بسامدِ بسیار در گفتار و نوشتار دارند. اگر دیگران جانشیني برایِ آن ها می‌شناسند معرّفی کنند.

(در موردِ بازشناسیِ بیماری‌هایِ تاریخیِ زبان و نثرِ فارسی از نظرِ من و پیشنهادهایي برایِ چاره‌گریِ آن‌ها نگاه کنید به: بازاندیشیِ زبانِ فارسی، نشرِ مرکز، تهران.)

📚📚📚
@Poetry_Sublime

Quantum Ontology
عنوان احتمالی: هستی‌شناسی کوانتومی: درآمدی بر متافیزیک مکانیک کوانتومی
نویسنده پیتر لوویس
مترجم رامین رامبد
ناشر نشر سیفتال
وضعیت در دست ترجمه
@preparing

‍ روزهای جام جهانی‌ست و تب فوتبال و به‌ویژه پیش‌بینی نتایج داغ داغ!
چه‌کسی فکرش را می‌کرد که روسیه 5 به صفر عربستان را ببرد؟ پاسخ خیلی‌ها! درمسابقه‌ی پیامکی تلویزیونی مشخص شد نزدیک به 2.000 نفر چنین نتیجه‌ی دور از ذهنی را پیش‌بینی کرده بودند! عجبا!
از آن سوی گربه‌ای به نام آشیل در روسیه با ناز و ادا، برنده‌ی مسابقات را پیش‌بینی می‌کند و تا به حال که 2 تا مسابقه را درست گفته! حیرتا!
چه رویدادهای عجیبی، نه؟! آیا تصادف و هم‌رخ‌دادی محض هستند یا به‌راستی چیزی غریب‌ و فراطبیعی در پس آن‌ها هست؟ آیا توضیحی علمی برای چنین پدیده‌ها می‌شود ارائه کرد؟
—————————————————————
کتاب «اصل بعیدبودن: چرا هم‌رخدادی‌ها،رویدادهای معجزه‌آسا و نادرهمه‌روزه رخ می‌دهند؟» به این قبیل موارد و بسی بیش‌تر می‌پردازد و به ما می‌گوید که واقعاً دنیا دست کیست. در چنین مواردی چیزی به نام «قانون تعداد واقعاً زیاد» دست اندرکار است. « قانون تعداد واقعاً زیاد، می‌گوید با بودن شمار به حد کافی بزرگی از فرصت‌ها، هر چیز عجیب و ‌غریبی احتمال رخ‌دادن دارد.»
—————————————————————
این هم قطعه‌ای مرتبط:
تأثیر قانون تعداد واقعاً زیاد در پدیده‌ی جانوران وراحسی نیز نشان داده شده است؛ جانورانی که انگار آینده را پیش‌بینی می‌کنند، یا هنگامی‌که قرار است رویدادی رخ ‌دهد آن را به ما می‌گویند.
در جام جهانی فوتبال 2010 «پل هشت‌پا» از درون مخزن نگهداریش در مرکز حیات دریایی در اوبرهاوزن آلمان با موفقیت نتیجه‌ی هفت بازی تیم ملی آلمان و فینال را پیش‌بینی کرد. «پیش‌بینی» به‌این ترتیب بود که از بین دو قوطی دارای خوراکی، هریک مزین به پرچم یکی از دو تیم‌ رقیب، پل یکی را برمی‌گزید. احتمال درست‌بودن همه‌ی این پیش‌بینی‌ها 1 به 28 است یعنی 1 به 256 ـ پس خیلی هم خیره‌کننده نیست. و هنگامی‌که قانون تعداد واقعاً زیاد را هم به حساب بیاوریم از خیره‌کنندگی آن باز هم کاسته می‌شود. راستش در این مورد خاص، چون 1 به 256 احتمال چندان اندکی نیست، حتا لازم نیست که تعداد «واقعاً» زیاد هم باشد. با این حال، «قدرت» ظاهری، پل را یک‌شبه به ستاره‌ی رسانه‌ها تبدیل کرد.
پل در این میانه تنها نبود. به شمار کافی از جانوران بنگرید، آن‌ها را با شمار کافی از رویدادهای ورزشی جفت و جور کنید، و در را روی قانون تعداد واقعاً زیاد بگشاید.
مایک پاور به مانی طوطی در سنگاپور اشاره می‌کند، که نتیجه‌ی هفت بازی نخست را درست پیش‌بینی کرد ولی در هشتمی اشتباه کرد (پس در حد پل نیست). [76] یک اثر جانبی قانون تعداد واقعاً زیاد آن است که انتظار داریم جانوران در پیش‌بینی‌های‌شان بیش از موفقیت، ناکام شوند. و در باغ وحش کم‌نیتس در آلمان، لئون جوجه‌تیغی، پتی اسب آبی کوتوله، جیمی خوکچه‌ی هندی پرویی، و آنتون میمون، همگی نتیجه‌ی فینال را اشتباه پیش‌بینی کردند. ژیائوگه هشت‌پا در چین و پولین هشت‌پا در هلند فینال را غلط گفتند، مانند پینو شامپانزه‌ی استونیایی و آپسلین گراز، به همراه هری تمساح استرالیایی.
شمار کافی از جانوران را گرد بیاورید، همگی دست به پیش‌بینی‌ها متفاوت می‌زنند، و یکی با آن‌چه واقعاً رخ می‌دهد جور می‌شود.

@CiphtalPublishing

‍ نظریه‌های فوکو در مورد نظارت الهام‌گرفته از «جرمی بنتام» فیلسوف انگلیسی است، که زندان معروف او به نام «پانوپتیکون»، که در آن زندان‌بانان بدون آن‌که خود دیده شوند به تمام فعالیت‌های روی داده در زندان نظارت دارند، عملاً به‌عنوان مطلوب‌ترین مؤسسه‌ی مجازات شناخته می‌شود. زندانیانی که در تمام مدت تحت نظارت هستند، اما نمی‌توانند یک‌دیگر یا زندان‌بانان را ببینند، به‌راحتی تحت کنترل قرار می‌گیرند. نداشتن دید، از حرکت یا طراحی شورش علیه سازمانی که آنان را حبس کرده است جلوگیری می‌کند. درک دلیل این مسأله که حکومت‌های جدید، که همین مفهوم ساده‌ی قدرت دید را در کل جامعه اعمال کرده‌اند، تکنیک‌های نظارتی را برای حفظ نظم عمومی به‌کار می‌گیرند، دشوار نیست. فوکو چنین استدلال می‌کند که این نظام «نظارت مطلقه‌ی» قدرت و کنترل در فرایندی که او نام آن را «محور حصر»8 می‌گذارد، در تمام نهاد‌های اجتماعی گسترده خواهد شد.
اما اینترنت چطور؟ آیا فیسبوک و گوگل و دیگر شبکه‌های تحت وب، چنان‌‌که طرفداران آن‌ها ادعا می‌کنند، به شهروندان این قدرت را داده‌اند که دوربین‌ها را روشن کرده و آن‌ها را به سمت نهاد‌ها بگیرند؟ یا برعکس، تکنیک‌های مؤثرتر نظارت و کنترل را در اختیار حکومت‌ها قرار داده‌اند؟

@CiphtalPublishing

‍ نشر سیفتال منتشر کرد
ایده‌های بزرگ برای بچه‌های کوچک: آموزش فلسفه با ادبیات کودک (ویراست 2014)‏
نویسنده تامس وارتن‌برگ
مترجم آرمان شجاع
24 هزار تومان
————————————-
دربردارنده‌ی هرچیزی‌ست که یک آموزگار، پدر یا مادر، یا دانش‌جو برای آموزش فلسفه به کودکان دبستانی با ‏کتاب‌های تصویری نیاز دارد. کتاب با نگارشی سلیس و قابل ‌فهم، توضیح می‌دهد که چرا مهم است به کودکان ‏فرصت دهیم تا در دوران آموزش ابتدایی با فلسفه آشنا شوند. تامس وارتن‌برگ توصیه‌هایی درباره‌ی چگونگی ساختن ‏کلاسی «یادگیرنده‌‌محور» ارائه می‌کند که در آن کودکان با یک‌دیگر به بحث درباره‌ی مسائل فلسفی می‌پردازند و ‏می‌کوشند با ابراز موافقت یا مخالفت خود با دیگران، و توضیح چراییِ موافقت یا مخالفت‌شان، به سؤال‌هایی پیچیده ‏پاسخ دهند.‏
@ciphtalPublishing

ایده های بزرگ برای بچه های کوچک / آموزش فلسفه با ادبیات کودکان / نشر سیفتال / تامس وارتن برگ / آرمان شجاع / 24000تومان

‍ ‍ والدین نیز از داشتن بحث فلسفی با کودکان‌شان سود خواهند برد. والدین اغلب ‏از کتاب‌های تصویری به‌عنوان وسیله‌ای برای خواباندن بچه‌های‌شان استفاده می‌کنند. اما همان‌طور که نشان خواهم داد، بسیاری از کتاب‌های تصویری پر از ایده‌های بزرگ فلسفی‌اند که معمای ذهنی بچه‌ها هستند و والدین می‌توانند به ‏کودکان‌شان کمک کنند تا روشن‌تر درباره‌ی‌ این ایده‌ها بیندیشند و از سوی دیگر با ‏این کار می‌توانند خطوط ارتباطی مهمی با کودکان‌ خود ایجاد کنند.‏
اما این تنها کودکان نیستند که از معرفی فلسفه در دبستان‌ها و بحث با ‏والدین‌شان سود خواهند برد. جامعه به‌عنوان یک کل از داشتن شهروندانی نقاد و ‏شکاک سود می‌برد که آموخته‌اند به صاحبان قدرت تنها به‌دلیل جای‌گاه‌شان اعتماد ‏نکنند و درعوض خودشان به ‌دنبال شواهد و دلایلی باشند که آن را متقاعدکننده ‏می‌یابند. جامعه‌ا‌ی دموکراتیک استطاعت آن را ندارد تا بگذارد شهروندان آینده‌اش با ‏این ذهنیت بزرگ شوند که می‌توانند تمام پاسخ‌های مورد نیاز خود را در یک ‌‏«بلاگ» بیابند.‏
@CiphtalPublishing

‍ فعالیت در شبکه‌های مجازی موجب ایجاد یک حالت توزیع نهایی می‌شود. فیسبوک می‌تواند عکس شما را بیش از هر آلبوم عکس غیر مَجازی‌ای به عموم نشان دهد. بدین ترتیب، درحالی‌که عکس‌ها در گذشته در ته یک جعبه‌ی کفش گذاشته یا پیش از چاپ‌شدن از حافظه‌ی دوربین دیجیتال حذف می‌شدند، امروزه اهمیت بیش‌تری یافته‌اند. پرسش «آیا این عکس خوبی‌ست؟» (با هر معنایی برای واژه‌ی «خوب»)، بی‌معنی شده است. هر محتوایی قابل قبول است. عکس پروفایل به مهم‌ترین بخش تبدیل شده، زیرا با هر فعالیتی در صفحه‌ی خبررسانی تکرار می‌شود؛ این عکس به‌عنوان نماد تصویری حیات آنلاین شما بدل گشته است.
******
فیسبوک و فلسفه: در ذهن‌تان چه می‌گذرد؟
ترجمه‌ی علی‌اصغر رئیس‌زاده
@CiphtalPublishing

‍ اگر خیر چیزی‌ست که می‌توان به نوعی درک از آن رسید، در این صورت آناکین، یودا و افلاطون به احتمال زیاد درست می‌گویند. جِدای‌ها خادمان ازخودگذشته‌ای هستند که زندگی خود را برای امنیت و رفاه دیگران فدا می‌کنند، و این کار واقعاً خوبی به‌نظر می‌آید. بنابراین پاسداران افلاطونی و جِدای‌ها هر دو باید فضیلت‌مندترین تمام مردم باشند؛ باید سرمشق چهار فضیلت اصلی شجاعت، خویشتن‌داری، خرد و عدالت قرار گیرند. طبیعت عقلانی آنان باید بر احساسات و امیال ایشان مسلط باشد: خرد به بالا به خورشید می‌نگرد (استعاره‌ی افلاطون از بالاترین خیر)، درحالی‌که احساساتی مانند خشم، ترس و خشونت چشم آنان را بر حقیقت می‌بندد و آن را به سوی تاریک هدایت می‌کند. [34] بهترین حاکمان بهترین جِدای‌هایی خواهند بود که در جستجوی شادی، عدالت و خرد باشند و در عین حال جنگ‌جویانی شجاع و شریف نیز باشند. شورای جِدای به تصویری که افلاطون از پاسدار‌ـ‌‌فیلسوفان آرمانی تصویر می‌کند بسیار نزدیک است؛ تنها کمبود، ‌قدرت آنان برای حکومت‌کردن است. آنان خادمان جمهوری هستند که از نظر افلاطون ضرورتی مطلق برای هر پاسداری‌ست، اما هم‌چنین از سیاستمداران ضعیف و فسادپذیر جمهوری فرمان می‌برند.
*****
سرآمد جنگ ستارگان و فلسفه: باید از یاد ببری آن‌چه را یاد گرفته‌ای!
ترجمه‌ی نرگس حسن‌لی
@CiphtalPublishing

‍ ‍ من بر مبنای تجربه‌ی شخصی خودم و هم‌چنین تجربه‌ی کلاسی آموزگارانی که با آنان کار کرده‌ام، معتقدم فلسفه را می‌توان به کودکان دبستانی آموزش داد. یکی از دلایل این اعتقاد همان است که پیش‌تر گفتم: کودکان فطرتاً فیلسوف هستند. به این معنا که وقتی می‌کوشند معنای جهان مبهم و گیج‌کنند‌ه‌ای را که در آن زندگی می‌کنند بفهمند، طبیعتاً پرسش‌هایی کاملا فلسفی می‌پرسند، همان‌طور که پسرم جِیک درباره‌ی چگونگی به‌وجودآمدن اولین انسان می¬پرسید.
بنابراین هنگامی‌که ما فلسفه را به کودکان آموزش می‌دهیم، می‌خواهیم کنجکاوی فطری‌شان را برانگیزیم و کمک کنیم تا خودشان پاسخ سؤال‌های‌شان را از راه تأمل کشف، با استفاده از واژه‌ بیان، و آن‌ها را بر دلایل مستحکم استوار کنند. این روش را می‌توان در مورد سایر موضوعات نیز به کار برد. به همین دلیل من این مدلِ آموزشی را مدل یادگیرنده‌محور می‌نامم تا بر مرکزیت کودکان به‌عنوان پژوهش‌گران و یادگیرندگان مادرزاد در این مدل تأکید کنم.
****
ایده‌های بزرگ برای بچه‌های کوچک: آموزش فلسفه با ادبیات کودکان
ترجمه‌ی آرمان شجاع
@CiphtalPublishing

‍ درباره‌ی ریسک مورد اصابت آذرخش ‌قرارگرفتن گفتم، و دیدیم که شانس کشته‌شدن با برخورد آذرخش، سالیانه تقریباً 1 به 300.000 است. اما این میانگین است. برخی افراد از احتمالی بیش از میانگین دارند، و برخی کم‌تر. حالا شما می‌توانید حدس بزنید که چه نوع سبک زندگی به احتمالی بیش‌تر می‌انجامد ـ مسلماً کارمند پشت میزنشین در این فهرست نخواهد بود.
سرگرد والتر سامرفُرد را در نظر بگیرید که در فوریه‌ی 1918 سوار بر اسب در فلاتدرز مورد اصابت آذرخش قرار گرفت و کوتاه‌مدتی از کمر به پایین فلج شد. پس از این تجربه، سامرفرد به کانادا رفت و به ماهیگیری پرداخت ـ در فوریه 1924 به درختی که در زیرش نشسته بود آذرخش کوبید و سمت راست بدنش را فلج کرد. وی بهبود پیدا کرد، تا 1930 که وقتی در پارک سرگرم راه‌پیمایی بود، دوباره مورد اصابت آذرخش قرار گرفت و کاملا فلج شد. وی دو سال بعد درگذشت، در 1932 ـ اما نه به دلیل اصابت آذرخش. اما به خاطر این‌که قسر در نرفته باشد، در 1936 سنگ مزارش مورد اصابت آذرخش قرار گرفت. خب واضح است که اگر وی به بافندگی پرداخته بود زندگی برایش این همه مخاطره‌آمیز نمی‌شد.
اگر فکر می‌کنید سرگرد سامرفرد بداقبال بود، پس درباره‌ی روی سالیوان، رنجر پارک در ویرجینیا چه می‌گویید. وی هفت بار مورد اصابت آذرخش قرار گرفت: در 1942 (که باعث شد ناخن شست پایش را از دست بدهد)، ژوییه‌ی 1969 (که ابروهایش را از دست داد)، ژوییه‌ی 1970 (شانه‌ی چپش سوخت)، آوریل 1972 (موهایش آتش گرفت)، آگوست 1973 (موهای رشد‌کرده‌اش آتش گرفت و پاهایش سوخت)، ژوئن 1976 (مچ پایش زخمی شد)، و ژوییه‌ی 1977 (سینه و شکمش سوخت). همه‌ی این هفت مورد از سوی آر. تیلُر هاسکینز، سرپرست پارک ملی شنان‌دوآ گواهی شد، و از سوی پزشکان مورد تأیید قرار گرفت. به واقع، سالیوان ادعا کرد که در بچگی هم وقتی به پدرش در خرمن‌چینی کمک می‌کرد، مورد اصابت آذرخش قرار گرفته بود.
پیش‌تر در این فصل دیدیم که چگونه حتا تغییری اندک در توزیع احتمال می‌تواند تأثیری بسیار چشمگیر بر شانس رویدادهای نادر بگذارد. به نظر می‌رسد که هفت بار مورد اصابت آذرخش قرار‌گرفتن رویدادی بسیار نادر باشد. اما اگر شما هنگامی‌که توفان‌های تندری برپاست در پارک‌ها سرگرم کار باشید نامحتمل‌بودنش به مراتب کم‌تر می‌شود. محاسبه‌ی شانس این‌که آذرخش هفت بار به کسی بزند، با استفاده احتمالاتی که به شخصی میانه‌حال برمی‌گردد، زمانی که موردمان رنجر پارک باشد احتمالا بسیار گمراه‌کننده خواهد بود. باز هم قانون اهرم احتمال.
*****
اصل بعیدبودن
ترجمه‌ی رامین رامبد
@CiphtalPublishing