This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
برای گذار از جمهوری اسلامی لزومی ندارد که مسلمانان ایرانی از مسلمانی خود دست بردارند.
شهروندان مسلمان ایرانی در نسبت مستقیم با جمهوری اسلامی نیستند.
می‌توان گفت اگرچه بسیاری از حامیان جمهوری اسلامی، باورهای اسلام‌گرایانه دارند ولی همه ایرانیان مسلمان حامی جمهوری اسلامی نیستند.
بسیاری از ایرانیان مسلمان نه تنها حامی جمهوری اسلامی نیستند بلکه مخالف تمام‌عیار آن هستند.
در لینک‌های زیر بیشتر بخوانید و ببینید:
لینک یوتیوب
https://www.youtube.com/watch?v=g48Z6S_7IMI
لینک وبسایت
https://dialog.tavaana.org/iranian-religion/
#گفتگو_توانا #جمهوری_اسلامی #اسلامگرایی #شهروندان_ایران
@Dialogue1402
شهروندان مسلمان ایرانی در نسبت مستقیم با جمهوری اسلامی نیستند.
می‌توان گفت اگرچه بسیاری از حامیان جمهوری اسلامی، باورهای اسلام‌گرایانه دارند ولی همه ایرانیان مسلمان حامی جمهوری اسلامی نیستند.
بسیاری از ایرانیان مسلمان نه تنها حامی جمهوری اسلامی نیستند بلکه مخالف تمام‌عیار آن هستند.
در لینک‌های زیر بیشتر بخوانید و ببینید:
لینک یوتیوب
https://www.youtube.com/watch?v=g48Z6S_7IMI
لینک وبسایت
https://dialog.tavaana.org/iranian-religion/
#گفتگو_توانا #جمهوری_اسلامی #اسلامگرایی #شهروندان_ایران
@Dialogue1402
👍12
پادگان هم‌شکل‌ها یا زیست‌بوم تنوع دفاعیه‌ای بر حق متفاوت‌بودن
وقتی واسیلی گروسمان، نویسنده و خبرنگار روس، در میان ویرانه‌های جنگ جهانی دوم و زیر سایه سنگین توتالیتیاریسم قلم می‌زد، کاوشگر روح آسیب‌دیده انسان بود. او در دل سیاه‌ترین دوران‌های تاریخ، حقیقت بیدارکننده‌ای را صورت‌بندی کرد: «اجتماع انسانی یک هدف عمده دارد، و آن هم دفاع از حق انسان‌ها برای متفاوت‌بودن.»
استبداد همواره با یک رویای ویرانگر آغاز می‌شود: «یکدست‌سازی.» سیستم‌های تمامیت‌خواه، تنوع را نه ثروت، بلکه تهدیدی علیه اقتدار خود می‌بینند. آن‌ها انسان‌ها را سلول‌هایی هم‌شکل می‌خواهند که بی‌هیچ مقاونتی در قالب ایدئولوژی حاکم جای گیرند. اما گروسمان به ما یادآوری می‌کند که شکوه‌مندی انسان، دقیقا در ناهمگونیِ اوست؛ در اینکه هیچ دو نگاه، هیچ دو عقیده و هیچ دو سبک زیستنی کاملا یکسان نیستند.
برای جامعه ما که ده‌ها سال فشار سنگینِ یکسان‌سازی اجباری، حذف «دیگری» و انکار تفاوت‌ها را تجربه کرده، پیام گروسمان نه یک نظریه انتزاعی، بلکه طنین یک نیاز حیاتی است. ما با گوشت و پوست خود لمس کرده‌ایم که وقتی حق متفاوت‌بودن ستانده شود، جامعه به مسلخ هویت‌ها تبدیل می‌گردد و نخستین قربانی، خودِ مفهوم «کرامت انسانی» است.
جامعه واقعی و آزاد، پادگانی یک‌رنگ نیست؛ زیست‌بومی است که حیاتی‌ترین شرط بقایش، همین کثرت و تنوع است. دفاع از حق متفاوت‌بودن، تجملی روشنفکرانه یا صلاحدیدی سیاسی نیست؛ بلکه پایه‌ای‌ترین ساختار اخلاقی برای همزیستی است. پیام گروسمان جان‌کلام آزادی است: اجتماع تنها زمانی نام «انسانی» را به استحقاق می‌یابد که سایه‌ساری باشد برای تمام رنگ‌ها و باورها، بی‌آنکه کسی به‌جرم «خودش بودن» به حاشیه رانده شود.
#تکثر #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
وقتی واسیلی گروسمان، نویسنده و خبرنگار روس، در میان ویرانه‌های جنگ جهانی دوم و زیر سایه سنگین توتالیتیاریسم قلم می‌زد، کاوشگر روح آسیب‌دیده انسان بود. او در دل سیاه‌ترین دوران‌های تاریخ، حقیقت بیدارکننده‌ای را صورت‌بندی کرد: «اجتماع انسانی یک هدف عمده دارد، و آن هم دفاع از حق انسان‌ها برای متفاوت‌بودن.»
استبداد همواره با یک رویای ویرانگر آغاز می‌شود: «یکدست‌سازی.» سیستم‌های تمامیت‌خواه، تنوع را نه ثروت، بلکه تهدیدی علیه اقتدار خود می‌بینند. آن‌ها انسان‌ها را سلول‌هایی هم‌شکل می‌خواهند که بی‌هیچ مقاونتی در قالب ایدئولوژی حاکم جای گیرند. اما گروسمان به ما یادآوری می‌کند که شکوه‌مندی انسان، دقیقا در ناهمگونیِ اوست؛ در اینکه هیچ دو نگاه، هیچ دو عقیده و هیچ دو سبک زیستنی کاملا یکسان نیستند.
برای جامعه ما که ده‌ها سال فشار سنگینِ یکسان‌سازی اجباری، حذف «دیگری» و انکار تفاوت‌ها را تجربه کرده، پیام گروسمان نه یک نظریه انتزاعی، بلکه طنین یک نیاز حیاتی است. ما با گوشت و پوست خود لمس کرده‌ایم که وقتی حق متفاوت‌بودن ستانده شود، جامعه به مسلخ هویت‌ها تبدیل می‌گردد و نخستین قربانی، خودِ مفهوم «کرامت انسانی» است.
جامعه واقعی و آزاد، پادگانی یک‌رنگ نیست؛ زیست‌بومی است که حیاتی‌ترین شرط بقایش، همین کثرت و تنوع است. دفاع از حق متفاوت‌بودن، تجملی روشنفکرانه یا صلاحدیدی سیاسی نیست؛ بلکه پایه‌ای‌ترین ساختار اخلاقی برای همزیستی است. پیام گروسمان جان‌کلام آزادی است: اجتماع تنها زمانی نام «انسانی» را به استحقاق می‌یابد که سایه‌ساری باشد برای تمام رنگ‌ها و باورها، بی‌آنکه کسی به‌جرم «خودش بودن» به حاشیه رانده شود.
#تکثر #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
❤3👍2
Forwarded from آموزشکده توانا
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
محمد نوری‌زاد، نویسنده و فیلم‌ساز زندانی، همزمان با هفتمین سال حبس خود، در پیامی صوتی که روز ۱۹ مردادماه منتشر شده، درباره وضعیت جمهوری اسلامی و سرنوشت رهبر پیشین آن سخن گفت.
او در این پیام می‌گوید:
«خامنه‌ای پودر شد و ما ماندیم.»
نوری‌زاد همچنین سپاه پاسداران را مسئول ویرانی‌های کشور دانسته و گفته است: «سپاه، کشور را با خود به قعر نابودی کشانده، سپاه تروریست است چرا که ذات خامنه‌ای تروریست بود.»
او درباره خامنه‌ای نیز می‌گوید: «خامنه‌ای رفت بی‌آنکه ذره‌ای مهر به وطن داشته باشد، او با وطن‌فروشی سازگاری بیشتری داشت.»
خرداد ۱۳۹۸، گروهی از فعالان سیاسی و مدنی داخل ایران با انتشار بیانیه‌ای خواستار استعفای رهبر جمهوری اسلامی و تغییر قانون اساسی شدند. جمهوری اسلامی این مطالبه مسالمت‌آمیز را برنتافت و بسیاری از امضاکنندگان را بازداشت و به احکام سنگین حبس محکوم کرد.
امروز، شماری از امضاکنندگان آن بیانیه همچنان در زندان هستند:
بانو فاطمه سپهری
جواد لعل‌محمدی
زرتشت احمدی‌راغب
عباس واحدیان شاهرودی
کمال جعفری یزدی
محمدحسین سپهری
محمد نوری‌زاد
هاشم خواستار
@Tavaana_TavaanaTech
او در این پیام می‌گوید:
«خامنه‌ای پودر شد و ما ماندیم.»
نوری‌زاد همچنین سپاه پاسداران را مسئول ویرانی‌های کشور دانسته و گفته است: «سپاه، کشور را با خود به قعر نابودی کشانده، سپاه تروریست است چرا که ذات خامنه‌ای تروریست بود.»
او درباره خامنه‌ای نیز می‌گوید: «خامنه‌ای رفت بی‌آنکه ذره‌ای مهر به وطن داشته باشد، او با وطن‌فروشی سازگاری بیشتری داشت.»
خرداد ۱۳۹۸، گروهی از فعالان سیاسی و مدنی داخل ایران با انتشار بیانیه‌ای خواستار استعفای رهبر جمهوری اسلامی و تغییر قانون اساسی شدند. جمهوری اسلامی این مطالبه مسالمت‌آمیز را برنتافت و بسیاری از امضاکنندگان را بازداشت و به احکام سنگین حبس محکوم کرد.
امروز، شماری از امضاکنندگان آن بیانیه همچنان در زندان هستند:
بانو فاطمه سپهری
جواد لعل‌محمدی
زرتشت احمدی‌راغب
عباس واحدیان شاهرودی
کمال جعفری یزدی
محمدحسین سپهری
محمد نوری‌زاد
هاشم خواستار
@Tavaana_TavaanaTech
❤7👍5😍1
کثرت‌گرایی و نهاد قدرت
چرا بی‌طرفی حکومت در قبال باورها اهمیت دارد؟
در ادبیات سیاسی و اجتماعی ایران، واژه «سکولاریسم» همواره با چالش‌ها و سوءبرداشت‌های فراوانی روبه‌رو بوده است.
در حالی که مخالفان این اندیشه اغلب آن را مترادف با بی‌دینی یا ستیز با مذهب معرفی می‌کنند، نظریه‌پردازان سیاسی آن را نظامی کارآمد برای اداره جوامع کثرت‌گرا می‌دانند.
از این منظر، سکولاریسم به معنای حذف دین از زندگی شخصی یا اجتماعی شهروندان نیست، بلکه بر تفکیک نهاد دین از نهاد دولت تاکید دارد. در یک ساختار سکولار، حکومت بر پایه احکام شریعت یک آیین خاص اداره نمی‌شود، بلکه مبنای تصمیم‌گیری‌های کلان، اصول عقلانی، حقوق بشر و اجماع عمومی است و دولت موظف است در قبال تمامی باورهای دینی و غیردینی موضعی بی‌طرفانه اتخاذ کند.
بحث درباره این مفاهیم انتزاعی زمانی جنبه ملموس‌تری پیدا می‌کند که به داده‌های میدانی و واقعیت‌های جامعه نگاهی بیندازیم. نتایج یک نظرسنجی سراسری که در پاییز ۱۴۰۲ تحت عنوان «ارزش‌ها و نگرش‌های ایرانیان» از سوی نهادهای مرتبط در ایران انجام شد، زوایای تازه‌ای از تحولات فکری شهروندان را نمایان ساخت. این پیمایش که به دلیل محتوای حساس با طبقه‌بندی محرمانه تهیه شد و بازتاب رسمی محدودی داشت، نشان داد که اکثریت قاطع شرکت‌کنندگان خواستار جدایی نهاد دین از نهاد سیاست هستند.
این شکاف میان رویکردهای رسمی و مطالبات بدنه جامعه، نشان‌دهنده دگرگونی عمیق در الگوهای ذهنی و زیست‌جهان نسل‌های مختلف ایرانی است. جامعه ایران امروز بیش از هر زمان دیگری با پرسش‌های بنیادین درباره شیوه حکمرانی و مشروعیت نهادهای قدرت روبه‌روست.
بررسی این تحولات و پذیرش واقعیت کثرت‌گرایی فکری، نه به عنوان یک تهدید، بلکه به عنوان پیش‌شرطی برای بازتعریف رابطه میان حاکمان و شهروندان و دستیابی به ثبات پایدار در آینده ایران تلقی می‌شود.
#سکولاریسم #تکثر #پلورالیسم #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
چرا بی‌طرفی حکومت در قبال باورها اهمیت دارد؟
در ادبیات سیاسی و اجتماعی ایران، واژه «سکولاریسم» همواره با چالش‌ها و سوءبرداشت‌های فراوانی روبه‌رو بوده است.
در حالی که مخالفان این اندیشه اغلب آن را مترادف با بی‌دینی یا ستیز با مذهب معرفی می‌کنند، نظریه‌پردازان سیاسی آن را نظامی کارآمد برای اداره جوامع کثرت‌گرا می‌دانند.
از این منظر، سکولاریسم به معنای حذف دین از زندگی شخصی یا اجتماعی شهروندان نیست، بلکه بر تفکیک نهاد دین از نهاد دولت تاکید دارد. در یک ساختار سکولار، حکومت بر پایه احکام شریعت یک آیین خاص اداره نمی‌شود، بلکه مبنای تصمیم‌گیری‌های کلان، اصول عقلانی، حقوق بشر و اجماع عمومی است و دولت موظف است در قبال تمامی باورهای دینی و غیردینی موضعی بی‌طرفانه اتخاذ کند.
بحث درباره این مفاهیم انتزاعی زمانی جنبه ملموس‌تری پیدا می‌کند که به داده‌های میدانی و واقعیت‌های جامعه نگاهی بیندازیم. نتایج یک نظرسنجی سراسری که در پاییز ۱۴۰۲ تحت عنوان «ارزش‌ها و نگرش‌های ایرانیان» از سوی نهادهای مرتبط در ایران انجام شد، زوایای تازه‌ای از تحولات فکری شهروندان را نمایان ساخت. این پیمایش که به دلیل محتوای حساس با طبقه‌بندی محرمانه تهیه شد و بازتاب رسمی محدودی داشت، نشان داد که اکثریت قاطع شرکت‌کنندگان خواستار جدایی نهاد دین از نهاد سیاست هستند.
این شکاف میان رویکردهای رسمی و مطالبات بدنه جامعه، نشان‌دهنده دگرگونی عمیق در الگوهای ذهنی و زیست‌جهان نسل‌های مختلف ایرانی است. جامعه ایران امروز بیش از هر زمان دیگری با پرسش‌های بنیادین درباره شیوه حکمرانی و مشروعیت نهادهای قدرت روبه‌روست.
بررسی این تحولات و پذیرش واقعیت کثرت‌گرایی فکری، نه به عنوان یک تهدید، بلکه به عنوان پیش‌شرطی برای بازتعریف رابطه میان حاکمان و شهروندان و دستیابی به ثبات پایدار در آینده ایران تلقی می‌شود.
#سکولاریسم #تکثر #پلورالیسم #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍4❤1
فریدریش نیچه
آفرینش ارزش‌های زمینی و رهایی از بند مذهب
فریدریش نیچه (۱۸۴۴–۱۹۰۰)، فیلسوف و منتقد بزرگ آلمانی، از پیشگامان بنیادین تفکر مدرن است که با نقد ساختارهای سنتی، زنگ خطر را برای فروپاشی نظام‌های ارزشی کهنه به صدا درآورد. او با نگاهی رادیکال به تاریخ فرهنگ غرب، بر این باور بود که اخلاقیات و باورهای مسلط، حیات زمینی انسان را به بند کشیده و مانع شکوفایی واقعی پتانسیل‌های بشری شده‌اند.
محور اصلی اندیشه نیچه، نقد ارزش‌های سنتی و نظام‌های مذهبی و اخلاقی پیشین بود. او استدلال می‌کرد که بسیاری از این ارزش‌ها بر پایه انکار زندگی واقعی، ترس از واقعیت و ترویج ضعف شکل گرفته‌اند؛ از این‌رو، برای رهایی انسان، نیازمند یک «باز ارزش‌گذاری فراگیر» در تمام ارکان تفکر بشری هستیم.
او در کانون فلسفه خود، مفهوم «ابرانسان» (Übermensch) را طرح کرد. از دیدگاه نیچه، ابرانسان نماد انسانی است که از بحران نیهیلیزم (پوچ‌گرایی) عبور کرده، بر ترس‌های درونی‌اش غلبه نموده و با تکیه بر اراده معطوف به قدرت، معنا و ارزش‌های اصیل را در همین جهان زمینی خلق می‌کند.
نیچه بر توانایی اراده فردی پافشاری می‌کرد و معتقد بود که انسان نباید برای معنا بخشیدن به زندگی‌اش به آسمان‌ها یا احکام از پیش‌تعیین‌شده تکیه کند. او دعوت می‌کرد که انسان‌ها با شجاعت از محدودیت‌های مذهبی و اخلاقی سنتی عبور کنند و مسئولیت کامل آفرینش ارزش‌های خود را بر عهده بگیرند.
او هرگونه جزم‌اندیشی، انفعال و تسلیم در برابر سرنوشت را رد می‌کرد. در نگاه نیچه، زندگی اصیل مستلزم پذیرش رنج‌ها و تضادهای هستی و تبدیل آن‌ها به نیرویی برای رشد و تعالی فردی است؛ رویکردی که انسان را از یک دنباله‌روی کورکورانه، به آفریننده‌ای خودآگاه تبدیل می‌کند.
اندیشه نیچه هرچند دارای پیچیدگی، اما دعوت پرشوری است به بیداری اراده و آزادی از بندهاست. او به ما می‌آموزد که با عبور از بندهای کهنه، جهان را نه بر اساس توهمات مابعدالطبیعی، بلکه با اتکا به خلاقیت، توانمندی و اصالت درون خود از نو معنا ببخشیم.
#نیچه #فلسفه #اخلاق #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
آفرینش ارزش‌های زمینی و رهایی از بند مذهب
فریدریش نیچه (۱۸۴۴–۱۹۰۰)، فیلسوف و منتقد بزرگ آلمانی، از پیشگامان بنیادین تفکر مدرن است که با نقد ساختارهای سنتی، زنگ خطر را برای فروپاشی نظام‌های ارزشی کهنه به صدا درآورد. او با نگاهی رادیکال به تاریخ فرهنگ غرب، بر این باور بود که اخلاقیات و باورهای مسلط، حیات زمینی انسان را به بند کشیده و مانع شکوفایی واقعی پتانسیل‌های بشری شده‌اند.
محور اصلی اندیشه نیچه، نقد ارزش‌های سنتی و نظام‌های مذهبی و اخلاقی پیشین بود. او استدلال می‌کرد که بسیاری از این ارزش‌ها بر پایه انکار زندگی واقعی، ترس از واقعیت و ترویج ضعف شکل گرفته‌اند؛ از این‌رو، برای رهایی انسان، نیازمند یک «باز ارزش‌گذاری فراگیر» در تمام ارکان تفکر بشری هستیم.
او در کانون فلسفه خود، مفهوم «ابرانسان» (Übermensch) را طرح کرد. از دیدگاه نیچه، ابرانسان نماد انسانی است که از بحران نیهیلیزم (پوچ‌گرایی) عبور کرده، بر ترس‌های درونی‌اش غلبه نموده و با تکیه بر اراده معطوف به قدرت، معنا و ارزش‌های اصیل را در همین جهان زمینی خلق می‌کند.
نیچه بر توانایی اراده فردی پافشاری می‌کرد و معتقد بود که انسان نباید برای معنا بخشیدن به زندگی‌اش به آسمان‌ها یا احکام از پیش‌تعیین‌شده تکیه کند. او دعوت می‌کرد که انسان‌ها با شجاعت از محدودیت‌های مذهبی و اخلاقی سنتی عبور کنند و مسئولیت کامل آفرینش ارزش‌های خود را بر عهده بگیرند.
او هرگونه جزم‌اندیشی، انفعال و تسلیم در برابر سرنوشت را رد می‌کرد. در نگاه نیچه، زندگی اصیل مستلزم پذیرش رنج‌ها و تضادهای هستی و تبدیل آن‌ها به نیرویی برای رشد و تعالی فردی است؛ رویکردی که انسان را از یک دنباله‌روی کورکورانه، به آفریننده‌ای خودآگاه تبدیل می‌کند.
اندیشه نیچه هرچند دارای پیچیدگی، اما دعوت پرشوری است به بیداری اراده و آزادی از بندهاست. او به ما می‌آموزد که با عبور از بندهای کهنه، جهان را نه بر اساس توهمات مابعدالطبیعی، بلکه با اتکا به خلاقیت، توانمندی و اصالت درون خود از نو معنا ببخشیم.
#نیچه #فلسفه #اخلاق #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍7❤1
سالروز حمله به سلمان رشدی با چاقو؛
یادآوری اهمیت آزادی بیان و نقد تقدس
۱. سلمان رشدی و آیات شیطانی
سلمان رشدی، نویسنده بریتانیایی هندی‌تبار، در سال ۱۹۸۸ با انتشار رمان آیات شیطانی به یکی از بحث‌برانگیزترین چهره‌های ادبی جهان بدل شد. این کتاب، که بخشی از آن به روایتی داستانی و انتقادی از مفاهیم و شخصیت‌های دینی می‌پرداخت، با واکنش شدید بخشی از جهان اسلام مواجه شد. در ۱۴ فوریه ۱۹۸۹، روح‌الله خمینی، رهبر وقت جمهوری اسلامی ایران، با صدور فتوایی حکم قتل رشدی را به اتهام «کفرگویی» اعلام کرد. این فتوا نه تنها زندگی شخصی و حرفه‌ای رشدی را تحت تأثیر قرار داد، بلکه به یکی از شناخته‌شده‌ترین نمونه‌های تقابل میان آزادی بیان و تقدس‌گرایی دینی در جهان معاصر بدل شد.
۲. حمله ۱۲ اوت ۲۰۲۲
سالها پس از فروکش کردن نسبی فضای تهدید، در ۱۲ اوت ۲۰۲۲، سلمان رشدی در حالی که قرار بود در مؤسسه چاوتاکوا در ایالت نیویورک درباره آزادی هنری و پناهجویان سخنرانی کند، مورد حمله هادی مطر، جوان ۲۴ ساله لبنانی‌تبار، قرار گرفت. مهاجم با چاقو ضربات متعددی به گردن و شکم رشدی وارد کرد. این حمله منجر به نابینایی دائم چشم راست رشدی و جراحات جدی به دست و کبد او شد. حادثه نشان داد که حتی دهه‌ها پس از صدور فتوا، سایه خشونت مذهبی همچنان بر زندگی او و دیگر منتقدان ادیان سنگینی می‌کند.
۳. کتاب «چاقو»
سلمان رشدی پس از ماه‌ها درمان و بهبودی نسبی، تجربه این حمله و تأملاتش بر خشونت، ایمان، و اراده‌ی انسانی را در کتابی با عنوان چاقو (Knife) منتشر کرد. این اثر نه‌تنها روایتی شخصی از لحظه حمله و روند درمان است، بلکه به‌عنوان اثری فلسفی و تأمل‌برانگیز درباره شکنندگی آزادی و خطرات افراط‌گرایی دینی خوانده می‌شود. رشدی در این کتاب از مواجهه با مرگ، نقش شانس در زنده ماندنش، و معنای ادامه دادن راه نویسندگی سخن می‌گوید.
۴. دادگاه هادی مطر
هادی مطر پس از دستگیری، به اتهام تلاش برای قتل درجه یک و حمله درجه یک محاکمه شد. در فوریه ۲۰۲۵، دادگاه او را مجرم شناخت و در دادگاه به جرم تلاش برای قتل سلمان رشدی محکوم و به زندان طولانی‌مدت محکوم شده است. وکلای مدافع مطر تلاش کردند این حمله را به انگیزه‌های شخصی و نه صرفاً دینی مرتبط کنند، اما شواهد موجود – از جمله اظهار نظرهای پیشین او و تحسین از روح الله خمینی – نشان داد که حمله به‌شدت تحت تأثیر ایدئولوژی مذهبی و فضای فتوا بوده است.
۵. آزادی بیان و تقدس‌زدایی
حادثه رشدی یادآور این واقعیت تلخ است که آزادی بیان، به‌ویژه در حوزه نقد دین و تقدس‌زدایی، هنوز در بسیاری از نقاط جهان با خطرات جدی روبه‌روست. نقد مفاهیم دینی، حتی اگر برای برخی ناخوشایند باشد، بخش ضروری از گفت‌وگو و پیشرفت فکری جوامع است. تقدس‌زدایی نه به معنای توهین، بلکه به معنای کاستن از مصونیت نقدپذیریِ باورهاست تا هیچ ایده یا نهادی فراتر از بررسی عقلانی و گفت‌وگو قرار نگیرد. رشد واقعی جوامع بشری تنها زمانی ممکن است که آزادی اندیشه و بیان، حتی در مورد حساس‌ترین موضوعات، نه فقط تحمل، بلکه به‌عنوان ارزش بنیادی پاس داشته شود.
#سلمان_رشدی #توهین_به_مقدسات #آیات_شیطانی #فتوا #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
یادآوری اهمیت آزادی بیان و نقد تقدس
۱. سلمان رشدی و آیات شیطانی
سلمان رشدی، نویسنده بریتانیایی هندی‌تبار، در سال ۱۹۸۸ با انتشار رمان آیات شیطانی به یکی از بحث‌برانگیزترین چهره‌های ادبی جهان بدل شد. این کتاب، که بخشی از آن به روایتی داستانی و انتقادی از مفاهیم و شخصیت‌های دینی می‌پرداخت، با واکنش شدید بخشی از جهان اسلام مواجه شد. در ۱۴ فوریه ۱۹۸۹، روح‌الله خمینی، رهبر وقت جمهوری اسلامی ایران، با صدور فتوایی حکم قتل رشدی را به اتهام «کفرگویی» اعلام کرد. این فتوا نه تنها زندگی شخصی و حرفه‌ای رشدی را تحت تأثیر قرار داد، بلکه به یکی از شناخته‌شده‌ترین نمونه‌های تقابل میان آزادی بیان و تقدس‌گرایی دینی در جهان معاصر بدل شد.
۲. حمله ۱۲ اوت ۲۰۲۲
سالها پس از فروکش کردن نسبی فضای تهدید، در ۱۲ اوت ۲۰۲۲، سلمان رشدی در حالی که قرار بود در مؤسسه چاوتاکوا در ایالت نیویورک درباره آزادی هنری و پناهجویان سخنرانی کند، مورد حمله هادی مطر، جوان ۲۴ ساله لبنانی‌تبار، قرار گرفت. مهاجم با چاقو ضربات متعددی به گردن و شکم رشدی وارد کرد. این حمله منجر به نابینایی دائم چشم راست رشدی و جراحات جدی به دست و کبد او شد. حادثه نشان داد که حتی دهه‌ها پس از صدور فتوا، سایه خشونت مذهبی همچنان بر زندگی او و دیگر منتقدان ادیان سنگینی می‌کند.
۳. کتاب «چاقو»
سلمان رشدی پس از ماه‌ها درمان و بهبودی نسبی، تجربه این حمله و تأملاتش بر خشونت، ایمان، و اراده‌ی انسانی را در کتابی با عنوان چاقو (Knife) منتشر کرد. این اثر نه‌تنها روایتی شخصی از لحظه حمله و روند درمان است، بلکه به‌عنوان اثری فلسفی و تأمل‌برانگیز درباره شکنندگی آزادی و خطرات افراط‌گرایی دینی خوانده می‌شود. رشدی در این کتاب از مواجهه با مرگ، نقش شانس در زنده ماندنش، و معنای ادامه دادن راه نویسندگی سخن می‌گوید.
۴. دادگاه هادی مطر
هادی مطر پس از دستگیری، به اتهام تلاش برای قتل درجه یک و حمله درجه یک محاکمه شد. در فوریه ۲۰۲۵، دادگاه او را مجرم شناخت و در دادگاه به جرم تلاش برای قتل سلمان رشدی محکوم و به زندان طولانی‌مدت محکوم شده است. وکلای مدافع مطر تلاش کردند این حمله را به انگیزه‌های شخصی و نه صرفاً دینی مرتبط کنند، اما شواهد موجود – از جمله اظهار نظرهای پیشین او و تحسین از روح الله خمینی – نشان داد که حمله به‌شدت تحت تأثیر ایدئولوژی مذهبی و فضای فتوا بوده است.
۵. آزادی بیان و تقدس‌زدایی
حادثه رشدی یادآور این واقعیت تلخ است که آزادی بیان، به‌ویژه در حوزه نقد دین و تقدس‌زدایی، هنوز در بسیاری از نقاط جهان با خطرات جدی روبه‌روست. نقد مفاهیم دینی، حتی اگر برای برخی ناخوشایند باشد، بخش ضروری از گفت‌وگو و پیشرفت فکری جوامع است. تقدس‌زدایی نه به معنای توهین، بلکه به معنای کاستن از مصونیت نقدپذیریِ باورهاست تا هیچ ایده یا نهادی فراتر از بررسی عقلانی و گفت‌وگو قرار نگیرد. رشد واقعی جوامع بشری تنها زمانی ممکن است که آزادی اندیشه و بیان، حتی در مورد حساس‌ترین موضوعات، نه فقط تحمل، بلکه به‌عنوان ارزش بنیادی پاس داشته شود.
#سلمان_رشدی #توهین_به_مقدسات #آیات_شیطانی #فتوا #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍5💔2
تداوم بازداشت آرتین غضنفری، عکاس خبری و شهروند بهایی
آرتین غضنفری، شهروند بهایی، عکاس خبری، راوی و نویسنده پادکست «ماه سیزدهم»، با گذشت بیش از ۲۰۵ روز از بازداشت، همچنان بدون صدور رای نهایی در زندان تهران بزرگ نگهداری می‌شود.
غضنفری روز ۲۹ دی ۱۴۰۴ در منزل شخصی خود بازداشت شد. ماموران پس از تفتیش چندساعته منزل، محل کار او را نیز بازرسی کردند و شماری از تجهیزات عکاسی، وسایل الکترونیکی و برخی لوازم شخصی وی را ضبط کردند.
پرونده این عکاس خبری پس از برگزاری سومین جلسه دادگاه در شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران همچنان در جریان است و روند رسیدگی قضایی به آن به پایان نرسیده است. او در شرایطی بلاتکلیف در زندان به سر می‌برد که به گفته منابع نزدیک به پرونده، اتهامات مطرح‌شده علیه خود را واهی و فاقد مستندات می‌داند و تمامی اتهامات انتسابی را رد کرده است.
همزمان، وضعیت جسمانی غضنفری موجب افزایش نگرانی‌ها شده است. او پیش از بازداشت با بیماری‌های قلبی، آسم و فشار خون بالا مواجه بود و در ماه‌های اخیر نیز علائمی از جمله درد و بی‌حسی در سمت چپ بدن، به‌ویژه دست چپ، در او مشاهده شده است. تداوم بازداشت و محدودیت در دسترسی به خدمات پزشکی و پزشک متخصص، نگرانی‌ها درباره تشدید مشکلات جسمانی او را افزایش داده است.
غضنفری طی سال‌های گذشته فعالیت خود را بر عکاسی، فرهنگ، هنر و مستندسازی متمرکز کرده و از طریق آثار و فعالیت‌های رسانه‌ای و هنری خود به روایت موضوعات اجتماعی و فرهنگی پرداخته است. بر اساس اطلاعات ارائه‌شده درباره پرونده، او هرگونه ارتباط با رسانه‌های خارجی یا فعالیت سیاسی را رد کرده و تاکید دارد که فعالیت‌هایش صرفا در حوزه فرهنگی و هنری بوده است.
تداوم بازداشت بدون صدور رای نهایی، در کنار نگرانی‌های مطرح‌شده درباره وضعیت جسمانی این عکاس، همچنان وضعیت پرونده او را در شرایطی نامعلوم قرار داده است.
#داستان_ما_یکیست #بهاییان_ایران #آرتین_غضنفری #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
آرتین غضنفری، شهروند بهایی، عکاس خبری، راوی و نویسنده پادکست «ماه سیزدهم»، با گذشت بیش از ۲۰۵ روز از بازداشت، همچنان بدون صدور رای نهایی در زندان تهران بزرگ نگهداری می‌شود.
غضنفری روز ۲۹ دی ۱۴۰۴ در منزل شخصی خود بازداشت شد. ماموران پس از تفتیش چندساعته منزل، محل کار او را نیز بازرسی کردند و شماری از تجهیزات عکاسی، وسایل الکترونیکی و برخی لوازم شخصی وی را ضبط کردند.
پرونده این عکاس خبری پس از برگزاری سومین جلسه دادگاه در شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران همچنان در جریان است و روند رسیدگی قضایی به آن به پایان نرسیده است. او در شرایطی بلاتکلیف در زندان به سر می‌برد که به گفته منابع نزدیک به پرونده، اتهامات مطرح‌شده علیه خود را واهی و فاقد مستندات می‌داند و تمامی اتهامات انتسابی را رد کرده است.
همزمان، وضعیت جسمانی غضنفری موجب افزایش نگرانی‌ها شده است. او پیش از بازداشت با بیماری‌های قلبی، آسم و فشار خون بالا مواجه بود و در ماه‌های اخیر نیز علائمی از جمله درد و بی‌حسی در سمت چپ بدن، به‌ویژه دست چپ، در او مشاهده شده است. تداوم بازداشت و محدودیت در دسترسی به خدمات پزشکی و پزشک متخصص، نگرانی‌ها درباره تشدید مشکلات جسمانی او را افزایش داده است.
غضنفری طی سال‌های گذشته فعالیت خود را بر عکاسی، فرهنگ، هنر و مستندسازی متمرکز کرده و از طریق آثار و فعالیت‌های رسانه‌ای و هنری خود به روایت موضوعات اجتماعی و فرهنگی پرداخته است. بر اساس اطلاعات ارائه‌شده درباره پرونده، او هرگونه ارتباط با رسانه‌های خارجی یا فعالیت سیاسی را رد کرده و تاکید دارد که فعالیت‌هایش صرفا در حوزه فرهنگی و هنری بوده است.
تداوم بازداشت بدون صدور رای نهایی، در کنار نگرانی‌های مطرح‌شده درباره وضعیت جسمانی این عکاس، همچنان وضعیت پرونده او را در شرایطی نامعلوم قرار داده است.
#داستان_ما_یکیست #بهاییان_ایران #آرتین_غضنفری #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
💔3😡3
سوگیری اعتقادی (Belief Bias) یکی از پیچیده‌ترین خطاهای شناختی است که به‌طور مستقیم در فرآیند استدلال و داوری افراد تأثیر می‌گذارد. این سوگیری به گرایشی اشاره دارد که در آن افراد تمایل دارند اعتبار یک استدلال را نه بر اساس منطق و شواهد، بلکه بر پایه هماهنگی آن با باورهای پیشینی خود ارزیابی کنند. در نتیجه، حتی استدلال‌هایی که از نظر منطقی ضعیف یا غلط هستند، اگر در راستای باورهای فرد باشند، پذیرفته می‌شوند؛ و در مقابل، استدلال‌های منطقی ولی ناسازگار با باورها، رد می‌شوند.
این خطای ذهنی به‌ویژه زمانی خطرناک می‌شود که باورها در هسته هویتی افراد یا گروه‌ها جای گرفته باشند. انسان‌ها به‌راحتی می‌توانند در دام این سوگیری گرفتار شوند و حقیقت را تنها در چارچوب اعتقادات خود تعریف کنند. در چنین حالتی، باور به‌جای آنکه نتیجه‌ای از مشاهده و تفکر باشد، به فیلتری برای انتخاب و تفسیر واقعیت بدل می‌شود. این فیلتر به‌تدریج، دید فرد را نسبت به دگراندیشی، نقد، و حتی حقیقت کور می‌کند.
در جوامع چندفرهنگی و متکثر، سوگیری اعتقادی می‌تواند عامل مهمی در شکل‌گیری تعصبات مذهبی، ایدئولوژیک یا فرهنگی باشد. افراد ممکن است از پذیرش حقیقتی که با آموزه‌های دینی یا فرهنگی‌شان در تضاد است، سرباز زنند، حتی اگر آن حقیقت با شواهد قوی همراه باشد. این نوع «نابینایی شناختی» می‌تواند زمینه‌ساز نارواداری، دشمنی و رد هرگونه گفت‌وگوی سازنده میان گروه‌ها شود. در چنین فضایی، حقیقت قربانی وفاداری به باورها می‌شود.
از منظر روان‌شناختی، این پدیده ریشه در نیاز ذهن انسان به انسجام شناختی دارد. ما دوست داریم دنیایمان قابل پیش‌بینی و هماهنگ با باورهایمان باشد. اما این تمایل، اگر با خودآگاهی و تفکر انتقادی همراه نباشد، به جزم‌اندیشی و تعصب کور منتهی خواهد شد. یکی از مصداق‌های رایج این وضعیت، رد علم یا شواهد پزشکی از سوی کسانی است که به آموزه‌های سنتی یا اعتقادات خاص پایبندند، صرفاً به این دلیل که آن شواهد با باورهایشان سازگار نیست.
برای رهایی از دام سوگیری اعتقادی، نخست باید بپذیریم که باورهای ما ممکن است غلط، ناقص یا نیازمند بازنگری باشند. گشودگی ذهن، تمرین تردید سازنده، و توانایی شنیدن دیدگاه‌های مخالف بدون احساس تهدید، مهارت‌هایی حیاتی‌اند. در جهانی که حقیقت پیچیده‌تر از همیشه شده است، تنها با آگاهی از محدودیت‌های ذهن خود می‌توانیم از کور شدن توسط باورها پیشگیری کنیم و به درک عمیق‌تری از خود و دیگران برسیم.
#سوگیری_شناختی #سوگیری_اعتقادی #جزم_اندیشی #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
این خطای ذهنی به‌ویژه زمانی خطرناک می‌شود که باورها در هسته هویتی افراد یا گروه‌ها جای گرفته باشند. انسان‌ها به‌راحتی می‌توانند در دام این سوگیری گرفتار شوند و حقیقت را تنها در چارچوب اعتقادات خود تعریف کنند. در چنین حالتی، باور به‌جای آنکه نتیجه‌ای از مشاهده و تفکر باشد، به فیلتری برای انتخاب و تفسیر واقعیت بدل می‌شود. این فیلتر به‌تدریج، دید فرد را نسبت به دگراندیشی، نقد، و حتی حقیقت کور می‌کند.
در جوامع چندفرهنگی و متکثر، سوگیری اعتقادی می‌تواند عامل مهمی در شکل‌گیری تعصبات مذهبی، ایدئولوژیک یا فرهنگی باشد. افراد ممکن است از پذیرش حقیقتی که با آموزه‌های دینی یا فرهنگی‌شان در تضاد است، سرباز زنند، حتی اگر آن حقیقت با شواهد قوی همراه باشد. این نوع «نابینایی شناختی» می‌تواند زمینه‌ساز نارواداری، دشمنی و رد هرگونه گفت‌وگوی سازنده میان گروه‌ها شود. در چنین فضایی، حقیقت قربانی وفاداری به باورها می‌شود.
از منظر روان‌شناختی، این پدیده ریشه در نیاز ذهن انسان به انسجام شناختی دارد. ما دوست داریم دنیایمان قابل پیش‌بینی و هماهنگ با باورهایمان باشد. اما این تمایل، اگر با خودآگاهی و تفکر انتقادی همراه نباشد، به جزم‌اندیشی و تعصب کور منتهی خواهد شد. یکی از مصداق‌های رایج این وضعیت، رد علم یا شواهد پزشکی از سوی کسانی است که به آموزه‌های سنتی یا اعتقادات خاص پایبندند، صرفاً به این دلیل که آن شواهد با باورهایشان سازگار نیست.
برای رهایی از دام سوگیری اعتقادی، نخست باید بپذیریم که باورهای ما ممکن است غلط، ناقص یا نیازمند بازنگری باشند. گشودگی ذهن، تمرین تردید سازنده، و توانایی شنیدن دیدگاه‌های مخالف بدون احساس تهدید، مهارت‌هایی حیاتی‌اند. در جهانی که حقیقت پیچیده‌تر از همیشه شده است، تنها با آگاهی از محدودیت‌های ذهن خود می‌توانیم از کور شدن توسط باورها پیشگیری کنیم و به درک عمیق‌تری از خود و دیگران برسیم.
#سوگیری_شناختی #سوگیری_اعتقادی #جزم_اندیشی #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍3❤2
محرومیت از درمان با وجود ابتلا به سرطان؛ محشر پرندین در بند زنان زندان اوین با خطرات جدی روبروست
محشر (محترم) پرندین، نوکیش مسیحی و هنرمند نقاش محبوس در زندان اوین، با وجود تشخیص سرطان لنفاوی و تأکید پزشکان بر ضرورت آغاز فوری درمان، کماکان از دسترسی به خدمات پزشکی و مرخصی درمانی محروم مانده است.
▪️جزئیات وضعیت پزشکی و عدم اعزام به بیمارستان
بر اساس گزارش هرانا، خانم پرندین مدتی پیش برای انجام آزمایش‌های تشخیصی به بیمارستانی خارج از زندان اعزام شده بود که نتایج آن، ابتلای وی به سرطان لنفاوی را تأیید کرد.
با وجود اینکه پزشک معالج بر ضرورت شروع سریع روند درمان تأکید کرده، مقامات زندان و نهادهای امنیتی تاکنون از اعزام وی به مراکز درمانی تخصصی ممانعت به عمل آورده‌اند.
▪️هشدار پزشکان: یک منبع نزدیک به خانواده این زندانی ضمن تأیید این خبر اعلام کرد که پزشکان نسبت به تعویق درمان هشدار داده و وضعیت او را «پرخطر» ارزیابی کرده‌اند.
▪️عوارض جبران‌ناپذیر: به گفته منابع آگاه، استمرار محرومیت از درمان تخصصی می‌تواند خطرات جانی و عوارض جبران‌ناپذیری برای این زندانی به همراه داشته باشد.
▪️بن‌بست در مرخصی درمانی: درخواست‌های مکرر خانم پرندین و خانواده‌اش برای برخورداری از مرخصی درمانی یا تعلیق حکم جهت پیگیری درمان نیز تاکنون بی‌نتیجه مانده است.
▪️پیشینه بیماری‌ها و وضعیت جسمانی
این زندانی حدوداً ۵۰ ساله، علاوه بر ابتلای جدید به سرطان، پیش‌تر نیز با مشکلات جدی پزشکی دست‌وپنجه نرم می‌کرده است:
رنج بردن از بیماری قلبی
وجود توده‌هایی در ناحیه زیر گلو و مجاورت مخچه
بروز اختلال در تعادل، حرکت و تکلم و شکل‌گیری مکث‌های محسوس در گفتار به دلیل پیشرفت عوارض جسمانی
قابل مشاهده بودن تورم در ناحیه زیر گلو به دلیل خودداری از رسیدگی‌های درمانی به‌موقع
▪️نگاهی به پرونده
محشر پرندین، از هنرمندان و نقاشان معاصر، سرپرست خانواده و مادر یک فرزند محصل است. وی پیش‌تر به دلیل باورهای دینی خود توسط دادگاه انقلاب به دو سال حبس تعزیری محکوم شده بود و در حال حاضر دوران محکومیت خود را در بند زنان زندان اوین سپری می‌کند.
#محشر_پرندین #نوکیش_مسیحی #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
محشر (محترم) پرندین، نوکیش مسیحی و هنرمند نقاش محبوس در زندان اوین، با وجود تشخیص سرطان لنفاوی و تأکید پزشکان بر ضرورت آغاز فوری درمان، کماکان از دسترسی به خدمات پزشکی و مرخصی درمانی محروم مانده است.
▪️جزئیات وضعیت پزشکی و عدم اعزام به بیمارستان
بر اساس گزارش هرانا، خانم پرندین مدتی پیش برای انجام آزمایش‌های تشخیصی به بیمارستانی خارج از زندان اعزام شده بود که نتایج آن، ابتلای وی به سرطان لنفاوی را تأیید کرد.
با وجود اینکه پزشک معالج بر ضرورت شروع سریع روند درمان تأکید کرده، مقامات زندان و نهادهای امنیتی تاکنون از اعزام وی به مراکز درمانی تخصصی ممانعت به عمل آورده‌اند.
▪️هشدار پزشکان: یک منبع نزدیک به خانواده این زندانی ضمن تأیید این خبر اعلام کرد که پزشکان نسبت به تعویق درمان هشدار داده و وضعیت او را «پرخطر» ارزیابی کرده‌اند.
▪️عوارض جبران‌ناپذیر: به گفته منابع آگاه، استمرار محرومیت از درمان تخصصی می‌تواند خطرات جانی و عوارض جبران‌ناپذیری برای این زندانی به همراه داشته باشد.
▪️بن‌بست در مرخصی درمانی: درخواست‌های مکرر خانم پرندین و خانواده‌اش برای برخورداری از مرخصی درمانی یا تعلیق حکم جهت پیگیری درمان نیز تاکنون بی‌نتیجه مانده است.
▪️پیشینه بیماری‌ها و وضعیت جسمانی
این زندانی حدوداً ۵۰ ساله، علاوه بر ابتلای جدید به سرطان، پیش‌تر نیز با مشکلات جدی پزشکی دست‌وپنجه نرم می‌کرده است:
رنج بردن از بیماری قلبی
وجود توده‌هایی در ناحیه زیر گلو و مجاورت مخچه
بروز اختلال در تعادل، حرکت و تکلم و شکل‌گیری مکث‌های محسوس در گفتار به دلیل پیشرفت عوارض جسمانی
قابل مشاهده بودن تورم در ناحیه زیر گلو به دلیل خودداری از رسیدگی‌های درمانی به‌موقع
▪️نگاهی به پرونده
محشر پرندین، از هنرمندان و نقاشان معاصر، سرپرست خانواده و مادر یک فرزند محصل است. وی پیش‌تر به دلیل باورهای دینی خود توسط دادگاه انقلاب به دو سال حبس تعزیری محکوم شده بود و در حال حاضر دوران محکومیت خود را در بند زنان زندان اوین سپری می‌کند.
#محشر_پرندین #نوکیش_مسیحی #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
🙏4💔3😡3😢2❤1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
آزادی بیان بدون مرز
سلمان رشدی نه تنها نویسنده‌ای برجسته است بلکه از سخنرانان برجسته در زمینه آزادی بیان نیز شمرده می‌شود. او سال ۱۹۴۷ در خانواده‌ای مسلمان در بمبئی در هندوستان به دنیا آمد و از دانشگاه کمبریج در انگلستان فارغ‌التحصیل شد. رشدی از جمله کسانی است که از سوی یکی از مشهورترین روحانیون مسلمان، یعنی روح‌الله خمینی، به علت نگارش رمان «آیه‌های شیطانی» به ارتداد محکوم شد و خمینی در ۲۵ بهمن ۱۳۶۷ رسما فتوای قتل او را داد.
اگرچه اکنون حدود ۴۰ سال از زمان این فتوای مرگ می‌گذرد ولی سلمان رشدی همچنان مجبور است تحت تدابیر امنیتی زندگی کند. چه آنکه در تابستان ۱۴۰۱ در نیویورک آمریکا در حال یک سخنرانی بود که یک اسلامگرا با چاقو به او حمله کرد. حمله‌ای که بر اثر آن، سلمان رشدی یک چشم خود را از دست داد. اما آنچه درباره سلمان رشدی برجسته است پایداری این نویسنده برجسته بر ضرورت آزادی بیان بدون هیچ حد و مرزی است.
متن کامل را در وبسایت گفت‌وشنود بخوانید:
https://dialog.tavaana.org/freedom-of-expression/
#گفتگو_توانا #سلمان_رشدی #آزادی_بیان #اسلامگرایی
@Dialogue1402
سلمان رشدی نه تنها نویسنده‌ای برجسته است بلکه از سخنرانان برجسته در زمینه آزادی بیان نیز شمرده می‌شود. او سال ۱۹۴۷ در خانواده‌ای مسلمان در بمبئی در هندوستان به دنیا آمد و از دانشگاه کمبریج در انگلستان فارغ‌التحصیل شد. رشدی از جمله کسانی است که از سوی یکی از مشهورترین روحانیون مسلمان، یعنی روح‌الله خمینی، به علت نگارش رمان «آیه‌های شیطانی» به ارتداد محکوم شد و خمینی در ۲۵ بهمن ۱۳۶۷ رسما فتوای قتل او را داد.
اگرچه اکنون حدود ۴۰ سال از زمان این فتوای مرگ می‌گذرد ولی سلمان رشدی همچنان مجبور است تحت تدابیر امنیتی زندگی کند. چه آنکه در تابستان ۱۴۰۱ در نیویورک آمریکا در حال یک سخنرانی بود که یک اسلامگرا با چاقو به او حمله کرد. حمله‌ای که بر اثر آن، سلمان رشدی یک چشم خود را از دست داد. اما آنچه درباره سلمان رشدی برجسته است پایداری این نویسنده برجسته بر ضرورت آزادی بیان بدون هیچ حد و مرزی است.
متن کامل را در وبسایت گفت‌وشنود بخوانید:
https://dialog.tavaana.org/freedom-of-expression/
#گفتگو_توانا #سلمان_رشدی #آزادی_بیان #اسلامگرایی
@Dialogue1402
❤9🤔2
Forwarded from گفت‌وشنود
«۳۳ سال و نیم از فتوای آیت‌الله خمینی علیه من و همه افراد درگیر در انتشار «آیات شیطانی» گذشته بود. در طول این سالها، اعتراف می‌کنم، گاهی تصور می‌کردم که قاتل من در یکی از انجمن‌های عمومی ظاهر می‌شود و به همین شکل به سراغم می‌آید. بنابراین اولین فکری که وقتی این شکلی قاتل را دیدم که به سمتم می‌دوید [به ذهنم رسید] این بود: پس تویی!… آمدی…
گفته می‌شود آخرین کلمات هنری جیمز در بستر مرگ این بود: «پس بالاخره آمد! آن امر نامدار!» مرگ داشت سراغ من می‌آمد؛ اما به نظرم نامدار نمی‌رسید! به نظرم ناهنجار می‌آمد!»
اینها جملات رشدی پس از سوءقصد ۱۲ آگوست سال ۲۰۲۲ در ایالات نیویورک آمریکاست. بر اثر این سوقصد، این نویسنده‌ی نامدار آسیب‌های جدی دید و از جمله چشم راست خود را برای همیشه از دست داد. او در این رمان کوتاه که نامش «چاقو» است پیش و پس از این ترور دردناک را توضیح می‌دهد و از خواب هولناک پیش از برگزاری جلسه و از تروریستی که «… نام مستعارش، از نام‌های واقعی افراطیون مشهور شیعه ساخته شده بود» صحبت می‌کند.
مترجمان فارسی این جدیدترین اثر سلمان رشدی، در مقدمه توضیح کوتاهی در مورد سوابق رشدی و آثار مشهور قبلی‌اش می‌دهند. آن‌ها خود را «گروه مترجمان پنهان» نامیده‌اند. ناشر هم، خود را «نشر پنهان» نامیده و در صفحات اول، یادآوری کرده‌اند که «کلیه حقوق معنوی این اثر متعلق به نویسنده است»…
برای مطالعه ادامه یادداشت و دسترسی به کانال تلگرامی «مترجمان پنهان» که کتاب را به رایگان در اختیار فارسی‌زبان قرار می‌دهند، به صفحه‌ی گفت‌وشنود مراجعه کنید:
https://dialog.tavaana.org/knife-salman-rushdie/
#سلمان_رشدی #چاقو #ترور #تروریسم_ایدئولوژیک #شیعی_گری #تشیع #اسلامگرایی #دهشت_افکنی #آزادی_بیان
@Dialogue1402
گفته می‌شود آخرین کلمات هنری جیمز در بستر مرگ این بود: «پس بالاخره آمد! آن امر نامدار!» مرگ داشت سراغ من می‌آمد؛ اما به نظرم نامدار نمی‌رسید! به نظرم ناهنجار می‌آمد!»
اینها جملات رشدی پس از سوءقصد ۱۲ آگوست سال ۲۰۲۲ در ایالات نیویورک آمریکاست. بر اثر این سوقصد، این نویسنده‌ی نامدار آسیب‌های جدی دید و از جمله چشم راست خود را برای همیشه از دست داد. او در این رمان کوتاه که نامش «چاقو» است پیش و پس از این ترور دردناک را توضیح می‌دهد و از خواب هولناک پیش از برگزاری جلسه و از تروریستی که «… نام مستعارش، از نام‌های واقعی افراطیون مشهور شیعه ساخته شده بود» صحبت می‌کند.
مترجمان فارسی این جدیدترین اثر سلمان رشدی، در مقدمه توضیح کوتاهی در مورد سوابق رشدی و آثار مشهور قبلی‌اش می‌دهند. آن‌ها خود را «گروه مترجمان پنهان» نامیده‌اند. ناشر هم، خود را «نشر پنهان» نامیده و در صفحات اول، یادآوری کرده‌اند که «کلیه حقوق معنوی این اثر متعلق به نویسنده است»…
برای مطالعه ادامه یادداشت و دسترسی به کانال تلگرامی «مترجمان پنهان» که کتاب را به رایگان در اختیار فارسی‌زبان قرار می‌دهند، به صفحه‌ی گفت‌وشنود مراجعه کنید:
https://dialog.tavaana.org/knife-salman-rushdie/
#سلمان_رشدی #چاقو #ترور #تروریسم_ایدئولوژیک #شیعی_گری #تشیع #اسلامگرایی #دهشت_افکنی #آزادی_بیان
@Dialogue1402
❤10
سایه دیگری
چرا هویت جمعی ما به دشمن‌تراشی گره خورده است؟
تاریخ انسان پر از مرزهایی است که با خط خون و انزجار کشیده شده‌اند. گویی هویت جمعی، پیش از آنکه نیازمند عشق به خویش باشد، به نفرت از «آن دیگری» بند است.
انگار آرامش درونی و انسجام گروهی، به بهای قربانی کردن چهره‌ای غریبه ارزان تمام می‌شود که قرار است تمام کاسه‌کوزه‌های خشم و ناامیدی جامعه روی سر او بشکند.
از منظر روان‌شناسی فرویدی، این فرآیند مکانیزمی برای برون‌ریزی خشم فروخورده است. جوامع مختلف در طول قرن‌ها برای پالایش دردهای روانی خود به سراغ «دیگری متخاصم» رفته‌اند، نقشی که در بسیاری از فرهنگ‌های غربی و اسلامی به طور سنتی روی دوش یهودیان سنگینی می‌کرد.
اما در بستر تاریخ معاصر ایران، از اواخر دوره قاجار به این سو، این نقش‌محوری با تغییر قطب‌نما به سمت گروه‌هایی چون بابی‌ها و بهاییان چرخید.
اینجاست که دیگری‌سازی از مرزهای مذهبی فراتر رفته و به ابزاری برای قوام‌بخشی و جوشش کاذب همبستگی جمعی بدل می‌شود.
نتیجه این بازی خطرناک، تعمیق شکاف‌ها و فرسایش سرمایه اجتماعی است.
تا زمانی که هویت ما با خط‌کش دشمنی با دیگری تعریف شود، صلح و پایداری در هاله‌ای از ابهام خواهد ماند. رهایی از این چرخه تکرارشونده، نیازمند شجاعت در بازشناسی تنوع و جایگزینی کینه‌توزی با گفت‌وگو است.
#دیگری #رواداری #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
چرا هویت جمعی ما به دشمن‌تراشی گره خورده است؟
تاریخ انسان پر از مرزهایی است که با خط خون و انزجار کشیده شده‌اند. گویی هویت جمعی، پیش از آنکه نیازمند عشق به خویش باشد، به نفرت از «آن دیگری» بند است.
انگار آرامش درونی و انسجام گروهی، به بهای قربانی کردن چهره‌ای غریبه ارزان تمام می‌شود که قرار است تمام کاسه‌کوزه‌های خشم و ناامیدی جامعه روی سر او بشکند.
از منظر روان‌شناسی فرویدی، این فرآیند مکانیزمی برای برون‌ریزی خشم فروخورده است. جوامع مختلف در طول قرن‌ها برای پالایش دردهای روانی خود به سراغ «دیگری متخاصم» رفته‌اند، نقشی که در بسیاری از فرهنگ‌های غربی و اسلامی به طور سنتی روی دوش یهودیان سنگینی می‌کرد.
اما در بستر تاریخ معاصر ایران، از اواخر دوره قاجار به این سو، این نقش‌محوری با تغییر قطب‌نما به سمت گروه‌هایی چون بابی‌ها و بهاییان چرخید.
اینجاست که دیگری‌سازی از مرزهای مذهبی فراتر رفته و به ابزاری برای قوام‌بخشی و جوشش کاذب همبستگی جمعی بدل می‌شود.
نتیجه این بازی خطرناک، تعمیق شکاف‌ها و فرسایش سرمایه اجتماعی است.
تا زمانی که هویت ما با خط‌کش دشمنی با دیگری تعریف شود، صلح و پایداری در هاله‌ای از ابهام خواهد ماند. رهایی از این چرخه تکرارشونده، نیازمند شجاعت در بازشناسی تنوع و جایگزینی کینه‌توزی با گفت‌وگو است.
#دیگری #رواداری #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
🏆2
دستور «مرگ برای زنان» و یک آزمون اجتماعی
آیا «مسلمانان متفاوت» در برابر اظهارات خرازی سکوت خواهند کرد؟
بسیاری از ایرانیان مسلمان سالها گفته‌اند که با تروریسم دینی، «حجاب اجباری»، خشونت و تحمیل اسلام از سوی حکومت مخالف‌اند. گفته‌اند آنچه جمهوری اسلامی انجام می‌دهد نماینده اسلام آنان نیست، و حتی نابودکننده «اسلام واقعی» است. پس از توصیه یک روحانی شیعه به «کشتن زنان» در صورت نداشتن حجاب، آیا اکنون زمان «آزمون واقعی و عملی» صداقت این ادعاها نیست؟
وقتی به نام اسلام برای زن بی‌حجاب «حکم مرگ» صادر می‌شود، دیگر مخالفت کلی و زبانی با «تندروی» کافی نیست. چنین دستوری مصداق تروریسم مبتنی بر ایمان است. یا مسلمانانی که می‌گویند با اجبار و خشونت دینی مخالف‌اند، در برابر چنین سخنی واکنش نشانی محکم، عملی و موثر خواهند داد؟ یا این واکنش‌ها فقط در برابر نقد و رد روایات مذهبی یا سکولاریسم دیده می‌شود؟
نمی‌توان هم گفت «ما با اجبار و تحمیل دین و دستورهای آن مخالفیم» و هم زمانی که زنان و دختران هم‌میهن به دلیل نپوشاندن موهایش به مرگ تهدید می‌شود، هیچ واکنش عمومی نشان نداد. نمی‌توان سالها گفت اقدامات حکومت نماینده اسلام واقعی نیست، اما هر بار که به نام اسلام تهدیدی علیه آزادی و امنیت زنان مطرح می‌شود، مسئولیت اعتراض را تنها بر دوش سکولارها، فعالان حقوق انسان یا خود زنان گذاشت. سکوت و بی‌عملی در این مورد چیزی جز ریاکاری و تایید اسلام حکومتی نیست.
اگر این اسلام، اسلام واقعی نیست، مخالفت با آن نیز باید صدا و عمل واقعی مسلمانانی را داشته باشد که می‌گویند با دین حکومتی مخالفند. واکنش نیز صرفا به معنای چند استوری یا اعتراض خیابانی نیست. روحانیان، نویسندگان، استادان، فعالان مدنی، چهره‌های فرهنگی و شهروندان مسلمان می‌توانند صریحا اعلام کنند که تهدید زنان به مرگ به دلیل نوع پوشش نه قابل توجیه است و نه می‌تواند به نام آنان و باورهای آنان مطرح شود.
آنان می‌توانند در عمل به حمایت از حق انتخاب پوشش و گفتگو با طرفداران تحمیل و اجبار دین از حقوق انسانی افراد دفاع کنند. اکنون پرسش ساده است: ایرانیان مسلمانی که می‌گویند مخالف حجاب اجباری‌اند، چه خواهند کرد؟ آیا صریحاً خواهند گفت زن بی‌حجاب همان حق زندگی، امنیت و آزادی را دارد که هر شهروند دیگری؟
آیا در برابر کسانی که به نام اسلام برای زنان حکم مرگ صادر می‌کنند خواهند ایستاد؟ یا سکوت خواهند کرد؟ زیرا اگر مخالفت با اجبار و خشونت دینی واقعی است، باید دقیقاً در چنین لحظه‌ای دیده و شنیده شود.
#حجاب_اجباری #فتوای_قتل #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
آیا «مسلمانان متفاوت» در برابر اظهارات خرازی سکوت خواهند کرد؟
بسیاری از ایرانیان مسلمان سالها گفته‌اند که با تروریسم دینی، «حجاب اجباری»، خشونت و تحمیل اسلام از سوی حکومت مخالف‌اند. گفته‌اند آنچه جمهوری اسلامی انجام می‌دهد نماینده اسلام آنان نیست، و حتی نابودکننده «اسلام واقعی» است. پس از توصیه یک روحانی شیعه به «کشتن زنان» در صورت نداشتن حجاب، آیا اکنون زمان «آزمون واقعی و عملی» صداقت این ادعاها نیست؟
وقتی به نام اسلام برای زن بی‌حجاب «حکم مرگ» صادر می‌شود، دیگر مخالفت کلی و زبانی با «تندروی» کافی نیست. چنین دستوری مصداق تروریسم مبتنی بر ایمان است. یا مسلمانانی که می‌گویند با اجبار و خشونت دینی مخالف‌اند، در برابر چنین سخنی واکنش نشانی محکم، عملی و موثر خواهند داد؟ یا این واکنش‌ها فقط در برابر نقد و رد روایات مذهبی یا سکولاریسم دیده می‌شود؟
نمی‌توان هم گفت «ما با اجبار و تحمیل دین و دستورهای آن مخالفیم» و هم زمانی که زنان و دختران هم‌میهن به دلیل نپوشاندن موهایش به مرگ تهدید می‌شود، هیچ واکنش عمومی نشان نداد. نمی‌توان سالها گفت اقدامات حکومت نماینده اسلام واقعی نیست، اما هر بار که به نام اسلام تهدیدی علیه آزادی و امنیت زنان مطرح می‌شود، مسئولیت اعتراض را تنها بر دوش سکولارها، فعالان حقوق انسان یا خود زنان گذاشت. سکوت و بی‌عملی در این مورد چیزی جز ریاکاری و تایید اسلام حکومتی نیست.
اگر این اسلام، اسلام واقعی نیست، مخالفت با آن نیز باید صدا و عمل واقعی مسلمانانی را داشته باشد که می‌گویند با دین حکومتی مخالفند. واکنش نیز صرفا به معنای چند استوری یا اعتراض خیابانی نیست. روحانیان، نویسندگان، استادان، فعالان مدنی، چهره‌های فرهنگی و شهروندان مسلمان می‌توانند صریحا اعلام کنند که تهدید زنان به مرگ به دلیل نوع پوشش نه قابل توجیه است و نه می‌تواند به نام آنان و باورهای آنان مطرح شود.
آنان می‌توانند در عمل به حمایت از حق انتخاب پوشش و گفتگو با طرفداران تحمیل و اجبار دین از حقوق انسانی افراد دفاع کنند. اکنون پرسش ساده است: ایرانیان مسلمانی که می‌گویند مخالف حجاب اجباری‌اند، چه خواهند کرد؟ آیا صریحاً خواهند گفت زن بی‌حجاب همان حق زندگی، امنیت و آزادی را دارد که هر شهروند دیگری؟
آیا در برابر کسانی که به نام اسلام برای زنان حکم مرگ صادر می‌کنند خواهند ایستاد؟ یا سکوت خواهند کرد؟ زیرا اگر مخالفت با اجبار و خشونت دینی واقعی است، باید دقیقاً در چنین لحظه‌ای دیده و شنیده شود.
#حجاب_اجباری #فتوای_قتل #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍5
«فرهنگ حذف»
وقتی «دیگربودن» جرم ناتمام می‌شود
تاریخ معاصر ایران با زخم عمیق عدم مدارا گره خورده است، زخمی که محمد مختاری، نویسنده و منتقد، خود قربانی آگاه آن، ریشه‌هایش را عمیق‌تر از سطح ساختارهای حکومتی می‌دید. از نگاه او، سانسور و حذف تنها ابزارهای یک دستگاه سیاسی خودکامه نیستند، بلکه معلول یک بیماری تاریخی و ساختاری به نام «فرهنگ حذف» هستند.
این فرهنگ، ریشه در سنت دیرینه‌ای دارد که در آن برخورد فیزیکی یا ذهنی با هر پدیده مخالف و «دیگری»، نه یک جرم یا تجاوز به حقوق انسان‌ها، بلکه امری طبیعی و بدیهی انگاشته می‌شود.
حکومت‌های ایدئولوژیک در این بستر تاریخی، با ابزارهای تمامیت‌خواهانه خود به میدان می‌آیند تا پروژه بزرگ «یکسان‌سازی جامعه» را محقق کنند. هدف ایدئولوژی حاکم، ذوب کردن تکثر انسانی در قالب یک الگوی ازپیش‌تعیین‌شده است.
در این فرآیند، هر نوع «دیگری» خواه دگراندیش سیاسی، اقلیت مذهبی، صاحب سبک هنری متفاوت یا حتی سبک زندگی مغایر با استانداردهای رسمی به عنوان تهدیدی برای تمامیت نظام معنایی قدرت تلقی می‌شود.
حکومت‌های ایدئولوژیک برای صیانت از این یکدستی جعلی، ماشین سانسور، سرکوب و حذف را به راه می‌اندازند.
اما تراژدی اصلی در نگاه مختاری این است که ماشین حذف تنها از بالا تحمیل نمی‌شود، بلکه موتور محرک آن در لایه‌های درونی جامعه نیز بازتولید می‌شود. وقتی «حذف دیگری» به یک هنجار تاریخی تبدیل شود، جامعه نیز به سهم خود به بازتولید این خشونت ذهنی و فرهنگی می‌پردازد.
نهادهای رسمی سانسور و کارگزاران ممیزی، در واقع مولود همین بستر تاریخی خودکامه هستند. تا زمانی که این ساختار ذهنی حذف‌گرایانه در بافت فرهنگی و تاریخی جامعه ریشه‌دار است، تغییر ظاهری عاملان سیاست‌های سرکوب‌گرانه گرهی از کار باز نمی‌کند، چرا که آبشخور خشونت و نابودی تفاوت‌ها، همچنان در ژرفای فرهنگ غیرروادار باقی می‌ماند.
#فرهنگ_حذف #نارواداری #رواداری #دیگری #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
وقتی «دیگربودن» جرم ناتمام می‌شود
تاریخ معاصر ایران با زخم عمیق عدم مدارا گره خورده است، زخمی که محمد مختاری، نویسنده و منتقد، خود قربانی آگاه آن، ریشه‌هایش را عمیق‌تر از سطح ساختارهای حکومتی می‌دید. از نگاه او، سانسور و حذف تنها ابزارهای یک دستگاه سیاسی خودکامه نیستند، بلکه معلول یک بیماری تاریخی و ساختاری به نام «فرهنگ حذف» هستند.
این فرهنگ، ریشه در سنت دیرینه‌ای دارد که در آن برخورد فیزیکی یا ذهنی با هر پدیده مخالف و «دیگری»، نه یک جرم یا تجاوز به حقوق انسان‌ها، بلکه امری طبیعی و بدیهی انگاشته می‌شود.
حکومت‌های ایدئولوژیک در این بستر تاریخی، با ابزارهای تمامیت‌خواهانه خود به میدان می‌آیند تا پروژه بزرگ «یکسان‌سازی جامعه» را محقق کنند. هدف ایدئولوژی حاکم، ذوب کردن تکثر انسانی در قالب یک الگوی ازپیش‌تعیین‌شده است.
در این فرآیند، هر نوع «دیگری» خواه دگراندیش سیاسی، اقلیت مذهبی، صاحب سبک هنری متفاوت یا حتی سبک زندگی مغایر با استانداردهای رسمی به عنوان تهدیدی برای تمامیت نظام معنایی قدرت تلقی می‌شود.
حکومت‌های ایدئولوژیک برای صیانت از این یکدستی جعلی، ماشین سانسور، سرکوب و حذف را به راه می‌اندازند.
اما تراژدی اصلی در نگاه مختاری این است که ماشین حذف تنها از بالا تحمیل نمی‌شود، بلکه موتور محرک آن در لایه‌های درونی جامعه نیز بازتولید می‌شود. وقتی «حذف دیگری» به یک هنجار تاریخی تبدیل شود، جامعه نیز به سهم خود به بازتولید این خشونت ذهنی و فرهنگی می‌پردازد.
نهادهای رسمی سانسور و کارگزاران ممیزی، در واقع مولود همین بستر تاریخی خودکامه هستند. تا زمانی که این ساختار ذهنی حذف‌گرایانه در بافت فرهنگی و تاریخی جامعه ریشه‌دار است، تغییر ظاهری عاملان سیاست‌های سرکوب‌گرانه گرهی از کار باز نمی‌کند، چرا که آبشخور خشونت و نابودی تفاوت‌ها، همچنان در ژرفای فرهنگ غیرروادار باقی می‌ماند.
#فرهنگ_حذف #نارواداری #رواداری #دیگری #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍4🏆1