ما و آقای سیدکمال حیدری


محمد عندلیب همدانی

#فرهیختگان، ندای آگاهی

🔹گلایه علمای امامیه مکه به علمای اصفهان

🔸سید نعمة الله جزائری در شرح عوالی اللئالی نوشته است:

🔹کسی که مورد اطمینان و وثوق من است به من گفت: برخی از علمای فرقه حقه که در شهر مکه ـ زاد الله شرفا ـ سکونت داشتند به علمای اصفهان که اهل محراب و منبر بودند [نامه] فرستادند که : «انّکم تَسبّون ایمتهم فی اصفهان و نحن فی الحرمین تعذّب بذلک اللعن و السب». شما در اصفهان، به امامان آنها دشنام می دهید، و ما در حرمین به خاطر لعن و سبّ شما در عذاب هستیم.


🔸شیخ علی بن عبدالعالی کرکی وقتی در عصر سلطان عادل شاه طهماسب وارد اصفهان و قزوین شد شاه [خواست] سلطنت و ملک به وی دهد. به او گفت: انت احقّ بالمُلک، لانک النائب عن الامام علیه السلام، و أنا اکون من عمّالک، اقوم بأوامرک و نواهیک.

🔹او دستور داده است که در هر قریه ای، عالمی و امامی باشد تا برای مردم نماز بخواند و شریعت را به آنان تعلیم دهد. شاه هم نامه هایی به عمال خود می نوشت تا دستورات شیخ را اطلاع کنند و این که او اصل در این اوامر و نواهی است.

🔸شیخ هرجا می رفت «سبّاب» [تبرائیان] در رکاب او می رفتند، و آشکار لعن به شیخین و تابعان آنان می کردند. زمانی که ملوک مخالف این را شنیدند فتنه ها میان سلاطین بالا گرفت، خونها ریخته شد و اموال از میان رفت.

🔹این در حالی بود که شیخ بهایی، ملاحظه این امور را می کرد و با ارباب مذاهب، معاشرت خوبی داشت، برای آن که ترس از بالا گرفتن فتنه داشت! شیخ بهایی سفرهای زیادی در بلاد مخالفین داشت. وطن و خویشان و عشایر او هم در آن بلاد بودند. او با آنها معاشرت نیکویی داشت.

مقاله: تفاوت مشی دو عالم در معاشرت با اهل سنت، رسول جعفریان.


#فرهیختگان، ندای آگاهی

شبکه‌های اجتماعی و سلامت روان

کدامیک مضر‌ترند فیسبوک، اینستاگرام یا یوتیوب

محقق: لنا فایرستون
مترجم: یاشار دارابیان


#فرهیختگان، ندای آگاهی

چالش حجاب و سرگذشت آن

• سخنران: امیرترکاشوند

• تاریخ: ۲۹ مردادماه ۱۳۹۶

• میزبان: انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تهران و علوم‌پزشکی تهران

• زمان: یک ساعت و چهل دقیقه


#فرهیختگان پیک آگاهی شماست

فروپاشی بنیادهای اخلاقی؛ ثمره ظهور مدرنیته

بی‌اخلاقی پدیده‌ای جهانی است

بیژن عبدالکریمی

▫️در فلسفه سیاسی کلاسیک یعنی در اندیشه کسانی همچون افلاطون، ارسطو، آگوستین و ... سیاست برای تحقق اخلاق است و هدف و غایت سیاست، رسیدن به فضیلت محسوب می‌شود.

▫️در فلسفه سیاسی جدید، سرزمین جدیدی کشف می‌شود، یعنی ماکیاولی ادعا می‌کند، همان‌گونه که کریستف‌کلمب در حوزه جغرافیا قاره جدیدی کشف کرد، او نیز در حوزه اخلاق و سیاست، قاره جدیدی کشف کرده است.

▫️در فلسفه سیاسی جدید، سیاست تلاش می‌کند از فلسفه فاصله بگیرد و به یک علم بدل شود که از آن به واقع‌بینی تعبیر می‌شود. یعنی در فلسفه سیاسی جدید، امر رئال یعنی امر واقعی جانشین ایده‌آل‌ها، فضیلت‌ها و آرمان‌ها می‌شود؛ بنابراین در فلسفه سیاسی جدید، اخلاق جایی ندارد و از آن به عنوان نوعی ابزار و گفتمان سیاسی برای نقد دیگر قدرت‌های سیاسی استفاده می‌شود.

▫️اسلام یک دین است. بنابراین ما فلسفه سیاسی دینی نداریم. فلسفه سیاسی از دو کلمه فلسفه و سیاست ترکیب شده؛ در واقع موضوع این رشته و حوزه فکری، سیاست است، ولی روش آن استدلالی و فلسفی بوده و این با دین متفاوت است. هیچ کدام از ادیان، فلسفه سیاسی نداشتند. فلسفه سیاسی جایی معنا پیدا می‌کند که فلسفه وجود داشته باشد. فلسفه امری یونانی است و در آنجا شکل گرفته، مگر اینکه گفته شود فلسفه سیاسی در عالم اسلام و یا در میان فیلسوفان مسلمان.

▫️در کشورهای خاورمیانه مثل عراق، افغانستان و حتی ایران، علی‌رغم اینکه نظام سیاسی این کشورها لیبرال نیست، ولی لیبرالیسم قلب‌های آن‌ها را فتح کرده که نمونه آن تکیه بر حریم خصوصی و آزادی‌های فردی است. بنابراین باید گفت غرب برای اکثر توده‌های جهان قبله آمال شده، ولی امروز خود غرب و لیبرالیسم با بحران‌های بسیار شدیدی روبروست که یکی از آنها بحران اخلاقی است.

▫️در ذات لیبرالیسم، اخلاق قرار است تابع نحوه هستی انسان شود و نه هستی انسان تابع اخلاق. لیبرالیسم یعنی تکیه بر انسان‌ها، همان‌گونه که هستند و تلقی انگیختارها و غرایز حیاتی به عنوان نیروهای بنیادین حیات که اخلاق باید خودش را با آنها منطبق کند و این در عین حال که حدی از حقیقت را دارد، ولی وقتی در مورد آن افراط شود، به معنای مرگ اخلاق و ارزش‌های اخلاقی نیز هست.

▫️در خود غرب و برای متفکران غربی، آرمان‌های لیبرالی به خصوص در شرایط و جهان پست مدرن آن‌چنان چنگی به دل نمی‌زند. امروز جهان در حوزه فلسفه سیاسی با بحران در عمیق‌ترین معنای کلمه روبروست و اکثر توده‌ها در سراسر جهان علی‌رغم نوعی ازخودبیگانگی و اینکه با سیستم و قدرت سیاسی مشکل دارند و به آن معترض‌اند، ولی هیچ اتوپیا و جانشینی ندارند. در واقع نمی‌دانند اگر وضع کنونی را کنار بگذارند، چه چیزی جانشین خواهد شد. بنابراین اینکه ما به نظامی سیاسی دست پیدا کنیم که سیاستی اخلاقی را پیش ببرد، نوعی اتوپیا و آرمان است و تا تحقق آن فاصله بسیار زیادی داریم.

▫️با ظهور مدرنیته، برای نخستین بار بنیان‌های زیست اخلاقی متزلزل شد. این حادثه بزرگی بود که اولین بار در دوران مدرن روی داد و بنیان‌های اخلاقی فروپاشید. در واقع وقتی مسیحیت کنار زده شد، نظام متافیزیکی و الهیاتی دیگر نتوانست ضامن حیات اخلاقی باشد، لذا بی‌اخلاق شدن امری جهانی است.

▫️امروز در سراسر جهان، نفس زندگی، پول، شغل و خانه خوب و بهره‌مندی از دستاوردهای تکنولوژی، آمال و آرزوی انسان‌هاست، نه تحقق زیست و آرمان‌های بزرگ اخلاقی. به تبع آن، ما نیز در چنین فضای جهانی زندگی می‌کنیم و نمی‌توانیم از روند جهانی که یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌هایش، بی‌بنیاد شدن اخلاق است، جدا باشیم. علاوه بر این، ساختارهای اجتماعی و عدم توسعه‌نیافتگی و فقری که در جامعه وجود دارد، از عللی است که در کنار عوامل متافیزیکی سبب رشد بی‌اخلاقی در جامعه ما شده است.

بیژن عبدالکریمی در گفت‌و‌گو با ایکنا اصفهان. ادامه متن کامل اینجا


جان آگه با #فرهیختگان

گفتگوی سیدجوادمیری با خبرگزاری "ایلنا"

به مناسبت چهلم استاد شجریان و دوگانه‌ها در نسبت با جامعه و قدرت


دوشنبه ۵ آبان ۱۳۹۹


#فرهیختگان پیک آگاهی شماست

در لحظه‌ی حساسی به سر می‌بریم!

نوآم چامسکی
ترجمه: یوسف نوری زاده


✅به‌مناسبت انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا:

در لحظه‌ی حساسی به سر می‌بریم؛
لحظه‌ای که در حقیقت در تاریخ بشریت منحصر به فرد است. لحظه‌ی تلاقی بحران‌هایی در اوج وخامت.

✅به معنی واقعی کلمه پای سرنوشت تجربه‌ی بشری در میان است. در هفته‌های آتی در قدرت‌مندترین کشور تاریخ بشریت، یعنی ایالات متحده آمریکا، اوضاع به مرحله‌ی حادی خواهد رسید. آمریکا بر دنیا تسلط دارد.

✅این کشور تحت رهبری فعلی نه تنها به هنجارهای منشِ متمدنانه به طور کامل پشت پا زده است، بلکه حقیقتاً بقای جامعه‌ی انسانیِ سازمان‌یافته را تهدید می‌کند.


منبع:
http://bit.do/chamsky



جان آگه با #فرهیختگان

معلمی سرش بریده شد، بی جرم بی جنایت.
اما این داستان تلخ این جا تمام می شود؟ در این فرصت کوتاه تصویری که زمینه بحث مفصلی است تلاش کردم انچه در جامعه فرانسه میان مهاجرین و به خصوص اقلیت قابل توجه مسلمان فراموش شده می گذرد را توضیح دهم.
این مشکل چقدر از لائیسته است به چه میزان از تبعیض بر می‌گردد. چرا حکومت مسلمانان را به امامان متاثر از عربستان سپرده است. پس مسولیت دولت – ملت چه می شود؟ایا این اقلیت فرانسوی نیستند؟ اسلام اروپائی را چه کسانی و جریانی عقب زدند تا اسلام سلفی میدان یابد؟ چقدر پای پول نفتی در میان است؟
بی گمان سیاست‌مداران از راست فرانسه تا اردوغان و حکومت ایران و عربستان فضای سیاسی تبلیغی برای خود تدارک می‌بیند که در طوفان سیاسی ریشه مسئله گم شود. اما یافتن ریشه‌ها است که خشونت را کاهش می‌دهد.


تقی رحمانی


جان آگه با #فرهیختگان

حق و ناحق گفته‌های مکرون!

ما در عصر دولت‌های ملی زندگی می‌کنیم. این بدان معناست که همۀ اتباع و شهروندان یک کشور، باید وفاداری به موجودیت کشور خود و رعایت قوانین دمکراتیک آن را، بر هر علقه و هویتی از جمله باورهای مذهبی و یا فرقه‌ای خود اولویت دهند.
به عبارت دیگر، اتباع هر کشور پیش از آنکه هویت خود را مسیحی یا مسلمان یا یهودی یا کمونیست یا بودایی یا بهایی و غیره تعریف کنند، باید خود را برای مثال، یونانی یا هندی یا ایرانی یا فرانسوی یا آمریکایی و غیره به رسمیت شناسند.
اگر این اصل پذیرفته نشود، عوارض ناشی از آن، نظم و ثبات کشورها را به خطر می‌اندازد و به تبع آن، نظام بین‌الملل کنونی هم فرو می‌پاشد.
از این رو، دولت فرانسه کاملاً حق دارد که از اتباع مسلمان خود بخواهد که در چارچوب قوانین عمومی حاکم بر این کشور زندگی کنند تا انسجام اجتماعی جامعۀ فرانسه حفظ شود، همانطور که مثلاً دولت اندونزی حق دارد از اتباع مسیحی خود چنین درخواستی داشته باشد.
در اینجا البته مرز ظریفی بین تبعیت از قوانین عمومی و وفاداری سیاسی اتباع به دولت، با حیطۀ آزادی‌های فردی بخصوص آزادی وجدان و الگوی زیست شخصی باورمندان به دیانت یا ایدئولوژی یا فرقه‌ای خاص وجود دارد که اگر به روشنی تبیین نشود، گرفتاری‌های بسیاری به دنبال می‌آورد.
به گمان من، امانوئل مکرون در اظهارات اخیر خود نتوانسته است مرز میان این دو را به خوبی تمیز دهد و از این رو سخنانش می‌تواند در مورد حقوق اقلیت مسلمان فرانسه شبه‌آفرین باشد.
مکرون طبعاً می‌تواند مدافع حق آزادی بیان در کشورش باشد و مثلاً بگوید که دولت فرانسه نمی‌تواند مانع توهین شهروندان به رهبران ادیان و مکاتب مختلف شود و یا به علت ماهیت لائیسیتۀ حکومت، تبعیض و استتثنایی در این مورد برای ادیان خاص قائل شود. بنابراین، بنا به منطق لائیسیتۀ او، همانطور که یک شهروند حق دارد به بنیانگذاران مارکسیسم و لیبرالیسم توهین کند، شهروند دیگری هم می‌تواند به پیامبران ادیان شرقی یا سامی توهین کند و همۀ اتباع به ناچار باید با این مسئله کنار آیند.
با این حال، به رسمیت شناختن حق توهین با دفاع رهبر یک دولت از یک توهینِ مشخص متفاوت است. توهین در هر صورت کار زشت و ناپسندی است و به رسمیت شناختن حقِ آن هم در منطقی‌ترین صورت، نوعی تن دادن به شرّی ضرور است، بدین صورت که اگر حکومتی آن را ممنوع کند، تبعات منفی‌اش بیش از آثار مثبت آن است به طوری که ممکن است به بستن زبان همۀ شهروندان منجر شود.
مکرون اما در بارۀ کاریکاتورهای توهین آمیز نشریه شارلی ابدو علیه پیامبر اسلام به گونه‌ای سخن گفته است که گویی او از اصل انتشار این کاریکاتورها دفاع می‌کند! طبعاً او در مقام رئیس جمهور فرانسه حق چنین کاری را ندارد و به بهای راضی کردن جمعی از مخالفان اسلام، نمی‌تواند عواطف اتباع مسلمان خود را جریحه‌دار کند! البته به نظرم او تعمدی نداشته است و عدم اشراف نظری به موضوع، سبب لغزش زبانش شده است!
از طرفی گویا وزیر کشور فرانسه هم گفته است که اختصاص غرفه‌ای به عرضۀ خوراکی‌های حلال در فروشگاه‌ها را درک نمی‌کند و خواهان برچیده شدن آنها شده است! این موضوع دخالت در امور وجدانی و حوزۀ خصوصی اتباع مسلمان است و با هیچ اصول انسانی سازگار نیست! آیا از نگاه وزیر کشور فرانسه مسلمانان آن کشور باید مجبور به خوردن خوراکی‌هایی شوند که آن را حرام می‌دانند؟ و آیا در مورد "کوشر" یعنی غذای حلال یهودیان ارتدوکس هم همین عقیده را دارد؟ به نظرم اگر او نامی از کوشر به زبان می‌آورد بلافاصله به یهودستیزی متهم و حتی مجبور به استعفاء می‌شد! افزون بر این، این نوع دخالت در حوزۀ خصوصی و امور وجدانی اتباع مگر جز از طریق نظامی توتالیتر قابل تحقق است؟
در همین حال، رئیس جمهور فرانسه در بیانات خود، اسلام را در همه جای دنیا دچار بحران دانسته است! او به جای اسلام باید از "جماعت‌های مسلمان" نام می‌برد. اسلام به عنوان یک مکتب یا مذهب مجموعه‌ای از متونی است که مورد تفسیر و تعبیرهای مختلف قرار می‌گیرد. بسیاری از مسلمانان جهان خود را با زیست در عصر دولت‌های ملی تطبیق داده‌اند و بسیاری هم نداده‌اند. این فقط مختص به مسلمانان هم نیست و شامل بسیاری از پیروان ادیان و مکاتب و ایدئولوژی‌های دیگر هم می‌شود. بنابراین رئیس جمهور فرانسه در این مورد هم دچار سهو لسان شده است!
به هر حال، مسلمانانی که به فرانسه یا دیگر کشورها مهاجرت می‌کنند یا باید قوانین کشور متبوع خود را بپذیرند و عضوی مسئول از آن جامعه شوند و یا قید زندگی در آن جوامع را بزنند. اصرار به زندگی در فرانسه و اقدام به جنایتی چون سر بریدن یک معلم در خیابان، علاوه بر تمام جنبه‌های موحش آن، ریاکاری و نفاق زننده‌ای هم به شمار می‌رود.
در این مورد بیش از این خواهم نوشت.


احمد زیدآبادی


جان آگه با #فرهیختگان

خطر انسداد معرفتی در اجتماع شیعی: تفسیق در نفی وقوع تکفیر!

حسن محدثی گیلوایی

عالمی دینی عالمی دیگر را تفسیق کرده است. این به‌خودی خود نه نادر است و نه متفاوت. این‌که عالمی مسلمان و شیعی، عالم مسلمان و شیعی دیگری را تکفیر، تضلیل، یا تفسیق کند، به‌هیچ‌وجه نادر نیست. اما آن‌چه کاملاً نادر یا شاید بی‌نظیر است این است که یک عالم دینی بلندمرتبه (آیت‌الله اراکی) یک عالم دینی بلندمرتبه و بسیار تاثیرگذار و مولد را در “نفی وجود و وقوع تکفیر در تاریخ تشیع”، تفسیق کرده است!

پیوند به متن کامل این یادداشت در سایت دین‌آنلاین
https://www.dinonline.com/21940/


#فرهیختگان پیک آگاهی شماست

راه حل نابودی ریشه های "تکفیر" بین مذاهب اسلامی؛ از دیدگاه آیت الله حیدری


جان آگه با #فرهیختگان