برای کولبران چه می‌توان کرد؟

مصاحبهٔ تصویری با محمدرضا جلائی‌پور

این مصاحبه‌ سال گذشته بعد از مرگ دلخراش فرهاد و آزاد خسروی، توسط گروه رسانه‌ای هورنو (به سرپرستی فاطمه ابوترابی) ضبط شد ولی منتشر نشد. اکنون منتشر می‌شود چون هوا رو به سردی بیشتر گذاشته است و اگر می‌خواهیم امسال هم با فاجعه‌های مشابه برای هم‌وطنان کولبرمان مواجه نشویم، باید قبل از این‌که دیر شود برای حل مساله‌ گفتگو و رایزنی و در عرصهٔ عمومی مطالبه‌گری بیشتری کنیم.


#فرهیختگان، ندای آگاهی و آزادی

‌ ‌
مستند «یاد ایام» ساخته‌ی حسن سربخشیان جمعه ۱۶ مهر ۱۴۰۰ برای اولین بار از برنامه‌ی آپارات شبکه‌ی بی بی سی فارسی پخش خواهد شد.

این مستند که درباره‌ی استاد محمدرضا #شجریان می‌باشد به مناسبت اولین سالگرد درگذشت ایشان منتشر می‌شود.

برنامه‌ی پخش:
📺 ساعات پخش به وقت ایران از بی بی سی فارسی
🔹 جمعه: ۹ شب
▪️شنبه: ۱۱ صبح
▪️یکشنبه: ۱۲ شب
▪️سه‌شنبه: ۳:۳۰بعدازظهر
▪️چهارشنبه: ۱۲ شب
▪️ تکرار جمعه: ۲:۳۰ بامداد



جان آگه با #فرهیختگان

زیر بنای وضع فعلی توسط امام راحل گذاشته شد


شهاب الدین حائری شیرازی

بنده دیداری با جناب حجه الاسلام والمسلمین حاج سید حسن خمینی داشتم و به ایشان علاقه مندم اما این علاقه موجب نمی‌شود چند سوال را با ایشان در میان نگذارم که احتمالا ذهن دیگرانی را نیز مشغول نموده است.
پدر و جد جنابعالی ۱۰ سال تصمیم گیران اصلی این مملکت بودند عملکرد این عزیزان در خصوص برابری همه انسانها و عدالت و آزادی و دموکراسی و یکسان بودن ارزش رای همه (آنچه از شما در تصویر بالا نقل شده) را چگونه ارزیابی میکنید؟

عملکرد پدر و جد بزرگوارتان در خصوص اعدامها و مصادره‌ها و بعدتر تسخیر سفارت آمریکا و استمرار جنگ و دستور حذف منتقدین دلسوزی چون مرحوم بازرگان از گردونه انتخابات و ممانعت از فعالیت سیاسی نهضت آزادی و...را چگونه ارزیابی می‌نمایید؟

چه اشکالی دارد وقتی زیر بنای وضع فعلی که همه به آن منتقدیم در زمان امام راحل گذاشته شده انتقاد را از نزدیکان و پدران خودمان شروع کنیم؟

صداقت در اعتقاد به آزادی و عدالت و دموکراسی ما را وادار می‌کند بدون تبعیض و بی رحمانه عملکرد ۴۰ ساله پس از انقلاب را زیر تیغ نقد ببریم.


جان آگه با #فرهیختگان

باشکوه بازی کن!

امیر ناظمی

سریال کره‌ای «بازی مرکب» (Squid Game) این روزها تبدیل به یکی از محبوب‌ترین سریال نتفلیکس شده است. این‌که چگونه یک سریال کره‌ای، با بازیگران کره‌ای، با زبان کره‌ای، با فرهنگ عامیانه کره‌ای (بازی‌های کودکان کره‌ای) توانسته است چنین در دنیا مورد توجه قرار گیرد، حاصل یک اتفاق نیست، بلکه حاصل یک نگاه راهبردی است؛ نگاهی که در نتفلیکس شکل گرفته است.

نتفلیکس در همان اوایل کارش متوجه یک واقعیت بیرونی شده بود: فیلم‌های بالیوودی در میان جوامع مهاجر آمریکایی بازار خوبی دارد. همین واقعیت کافی بود تا آن‌ها راهبرد جدیدی برای فعالیت خود پیدا کنند: توجه به بازارهای خاص (Niche Market).

⭕️نتفلیکس بومی
نتفلیکس استارت‌آپی بود که هم‌زمان با ظهور CD/DVD شکل گرفت، زمانی که رید هستینگز این ایده را طرح کرده بود که فیلم‌های کرایه‌ای ویدیویی را می‌شود به صورت پستی و روی DVD به مشتریان ارائه داد.

نتفلیکس بارها و بارها و با برخورد با هر واقعیتی، راهبرد و حتی چندین بار مدل کسب‌وکار خود را تغییر داد. در حقیقت این شرکت که ابتدا با ایده کرایه فیلم آغاز به کار کرده بود؛ رقیب بلاکباستر بود که فروشگاه‌های زنجیره‌اش در کل آمریکا گسترده بود.

آن‌ها با رشد اینترنت به فکر سفارش‌گیری از طریق اینترنت پرداختند، بعدترها تبدیل به سایت دانلود فیلم شدند و بعدتر تبدیل به یک شرکت «ویدیو درخواستی» (VOD) و نهایتا تولیدکننده فیلم. این مسیر پر پیچ و خم اما با ثبات برخی از راهبردها همراه بوده است.

در حقیقت آن‌چه به نام چابکی (Agility) در دنیای کسب‌وکار مطرح است، در توازن با پایداری یا ثبات (Stability) معنادار است. این‌که در برخی موارد باید انعطاف‌پذیر بود و نیاز به چابکی هست؛ اما در همان حال، برخی از موارد نیاز به ثبات دارد.

نتفلیکس در تغییر مدل‌های کسب‌وکار و حتی ماموریت خود در کمتر از ۲۵سال حداقل ۴بار تغییر جدی فعالیت داده است، یعنی در هیچ بازاری بیش از ۷ سال نمانده است؛ و این یعنی چابکی! اما راهبردهای این شرکت در برخی از حوزه‌ها بدون تغییر مانده است؛ و این یعنی پایداری!

در کتاب «وقت خوب نتفلیکس» آمده است: «سایت (سال ۱۹۹۹) شروع به نظرسنجی کرد و دریافت که بسیاری از مشتری‌ها علاقه زیادی به فیلم‌های هندی دارند. درس خوبی بود و نتفلیکس به زودی بین دیگر جوامع مهاجر و همچنین بین دیگر عاشقان فیلم به عنوان بهترین منبع [...]‌ شناخته می‌شد.»

به این ترتیب بود که نتفلیکس برای کرایه فیلم سراغ بازارهای خاص رفت . و ۲بازار خاص را مورد توجه قرار داد:
1️⃣سینمای کشورهای مهاجر
2️⃣فیلم‌های هنری

این راهبرد نمونه‌ای از ثبات بود. نتفلیکس امروز دیگر کرایه‌دهنده فیلم نیست؛ شرکتی چابک است که تبدیل به تولیدکننده فیلم شده است؛ اما در تولید فیلم هم همان راهبرد بازارهای خاص را توجه دارد.

یکی از نخستین فیلم‌های سینمایی نتفلیکس که جایزه اسکار را برای این شرکت به همراه داشت؛ فیلم رما Roma بود. فیلمی مربوط به مکزیک دهه ۱۹۷۰، با موضوعی مکزیکی، با بازیگرانی مکزیکی و به زبان مکزیکی. حالا پس از ۳ سال این بار در یک سریال چنین راهبردی دوباره تبلور می‌یابد؛ این بار در یک سریال.

نتفلیکس ریسک تولید فیلم را پایین آورده بود و به همین دلیل بود که هم فیلم مکزیکی رما و هم سریال کره‌ای بازی مرکب، با هزینه‌هایی پایین و با نگاه ریسک‌پذیر (میراث استارت‌آپی) تولید شدند.

⭕️درس‌هایی برای ما
1️⃣دنیای امروز فرصت خوی برای ارائه تنوع جوامع مختلف است. فرهنگ ایرانی می‌تواند بخشی از این فرصت باشد. از دست دادن این فرصت به هر بهانه‌ای که باشد؛ چه نام‌اش تحریم باشد، چه نپیوستن به کنوانسیون برن (کنوانسیونی برای احترام حقوق مالکیت فکری) یک فرصت‌سوزی تاریخی است.

2️⃣کسب‌وکارها نیاز به توازن هم‌زمان چابکی و ثبات دارند. گاهی چنان بر چابکی تاکید می‌شود که ثبات قربانی می‌شود و گاه چنان دل‌داده ثبات می‌شویم که چابکی فراموش.

«بازی مرکب» در تک تک صحنه‌هایش به خوبی به ما یادآوری می‌کند: در این بازی خون، حداقل باشکوه بازی کن!
و درد این است که ما «باشکوه بازی کردن» را فراموش کرده‌ایم!

پ.ن.: ببخشید خلاف سیاست‌های دولت ما سریال کره‌ای می‌بینیم؛ اما شما هم ببینید تا رشد سایر کشورها کمی برای پیوستن به جهان ترغیب‌تان کند. در دنیای سیاست هم، توازن ثبات و چابکی مهم است؛ شاید در برخی از راهبردها ثبات خوب باشد، اما در مدل تعامل با دنیا نیاز به چابکی، تغییر و درس‌آموزی از واقعیت‌ها داریم.


#فرهیختگان، ندای آگاهی و آزادی

▪️مردم ایران مثل مردم هر کشور دیگری به نیروی مسلح‌شان افتخار می‌کنند. اما اگر حکومتی طی ۴ دهه قدرت، سیاست‌هایی در پیش گرفت که دائما کشور را در معرض تهدید و تقابل با دیگران قرار داد، خود آن حکومت بزرگترین تهدید برای امنیت و منافع ملی است نه دیگران


محمد جواد اکبرین


جان آگه با #فرهیختگان

مریم میرزاخانی، "یکی از هفت زن دانشمندی که دنیا را تغییر داد"

یحیی تابش، استاد بازنشسته دانشکده ریاضی دانشگاه شریف، در شماره پاییز فصلنامه معرفی و نقد کتاب تهران به روایت نکاتی کمتر شنیده شده از زندگی علمی مریم میرزاخانی، ریاضیدان برجسته جهانی، پرداخته است. بخش‌هایی گزیده از این روایت‌ را –که در حساب @SharifSocial بازنشر شده- در زیر بخوانید:

🔹اول بار که مریم را دیدم، پانزده سالش بود. یک دوره تابستانی در دانشگاه صنعتی شریف راه انداخته بودیم تا بچه‌های دبیرستانی علاقه‌مند را با مطالب شوق‌آفرین و انگیزه‌بخش در زمینه ریاضیات آشنا کنیم. حدود صد نفر دختر و پسر پانزده، شانزده ساله در دوره شرکت داشتند، ولی از همان روز اول همه فهمیدند که مریم با آن جثه کوچک کاملا متفاوت است. یکی از استادان در این دوره یک مثال خاص از یک مسئله را در زمینه نظریه گراف‌ها که جنبه شهودی خوبی داشت، مطرح کرد و به بچه‌ها گفت هرکس یک مثال دیگر پیدا کند، هزار تومن جایزه می‌گیرد. بعد از مدتی، مریم حالت کلی مسئله را اثبات کرد و شد اولین مقاله تحقیقاتی‌اش در پانزده سالگی.

🔹سال تحصیلی بعد مریم در مسابقات داخلی المپیاد ریاضی شرکت کرد و پس از موفقیت در مراحل مختلف آزمون‌ها به عضویت تیم شش‌نفره المپیاد ریاضی ایران درآمد و در المپیاد بین‌المللی ریاضی که در تابستان سال ۱۹۹۴ در هنگ‌کنگ برگزار شد، با نمره ۴۱ از ۴۲ مدال طلا گرفت.

🔹در المپیاد جهانی به‌ندرت شرکت‌کنندگان موفق به کسب نمره کامل یا نزدیک به آن می‌شوند، ولی مریم سال بعد نیز که هنوز دانش‌آموز دبیرستانی بود، به عضویت تیم کشورمان درآمد و در المپیاد بین‌المللی ریاضی که در سال ۱۹۹۵ در کانادا برگزار شد، با کسب نمره کامل ۴۲ مجددا مدال طلا گرفت.

🔹مریم در پاییز ۱۳۷۳ وارد دانشکده علوم ریاضی دانشگاه صنعتی شریف شد... یکی از استادان جوان دانشکده در آن دوره به نام دکتر سعید اکبری یک درس در دوره دکتری در زمینه نظریه الگوریتمی گراف‌ها ارائه کرده بود که مریم هم این درس را گرفته بود. دکتر اکبری به عنوان یکی از تکالیف درسی یک مسئله بسیار دشوار را که بیش از بیست سال بود حل نشده بود، به بچه‌ها می‌دهد و برای آن ده دلار هم جایزه می‌گذارد. بعد از چند روز مریم راه حل مسئله را ارائه می‌کند و جایزه را می‌برد. حل مسئله در یکی از ژورنال‌های معتبر منتشر می‌گردد. راه حل مریم بعدها به عنوان یک مطلب کلاسیک در کتاب‌های درسی پیشرفته نیز چاپ شد.

🔹مریم بعد از پایان تحصیلات کارشناسی در دانشگاه شریف به هاروارد رفت... رساله دکترایش را تحت نظر کرتیس مک مولن، ریاضی‌دان برجسته و استاد دانشگاه هاروارد، در زمینه نوع خاصی از دستگاه‌های دینامیکی به انجام رساند. رساله دکتری مریم در کنار نتایج مهم و ارزنده و نوآوری‌های فراوان، اثبات جدید از حدس ادوارد ویتن، فیزیک‌دان برجسته در زمینه نظریه ریسمان‌ها ارائه کرد. این رساله خیلی زود مورد توجه ریاضی‌دانان قرار گرفت. مریم در سال ۲۰۰۴ موفق به دریافت دکتری از دانشگاه هاروارد شد.

🔹مریم پس از دریافت دکتری به عنوان عضو هیأت‌علمی به دانشگاه پرینستن پیوست و پژوهش‌های ریاضی خود را با قوت و قدرت ادامه داد. از جمله موفق به اثبات ارگودیک بودن شار ترستین شد و به نتایج ارزنده و تأثیرگذار بیشتری رسید تا این که در سال ۲۰۰۸ در دانشگاه پرینستن به استادی رسید. او سال ۲۰۰۹ پرینستن را ترک کرد و با سمت استادی به دانشگاه استنفرد پیوست.

🔹تابستان سال ۲۰۱۴ کنگره ریاضی‌دانان در سئول برگزار می‌شد و از اطراف و اکناف شایعه اهدای مدال فیلدز به مریم به گوش می‌رسید و مریم که عازم کره شد، احتمالش برایمان بیشتر شد تا اینکه رسما اعلام شد که مدال فیلدز به او تعلق گرفته است.

🔹مریم علاوه بر مدال فیلدز افتخارات ارزشمند دیگری هم کسب کرد:
- به انتخاب مجله نیچر یکی از ده فرد تأثیرگذار در جهان، ۲۰۱۴
- عضویت در آکادمی علوم فرانسه، ۲۰۱۵
- عضويت در انجمن فلسفه آمریکا، ۲۰۱۵
- عضویت در آکادمی ملی علوم (آمریکا)، ۲۰۱۶
- عضویت در آکادمی علوم و هنرهای آمریکا، ۲۰۱۷

🔹پس از درگذشت مریم، جوایز متعددی به نامش نام‌گذاری شد. در استنفرد یک بورسیه دانشجویی و یک بورسیه پژوهشگر جوان به نام او راه انداختند. در بعضی شهرهای جهان هم يادمان‌هایی برای او برپا کردند، یا کوی و برزنی را به نام او خواندند. ماهواره شماره ۳۲۱۳۵۷ نیز به یاد او ماهواره میرزاخانی نامیده شد. در فوریه ۲۰۲۰ گروه زنان سازمان ملل متحد مریم را به عنوان یکی از هفت زن دانشمندی انتخاب کرده که دنیا را تغییر داده‌اند.

🔹ولی شاید از همه مهم‌تر نام‌گذاری روز ۲۲ اردیبهشت (۱۲ مه) که سال‌روز تولد او است، توسط اتحادیه بین‌المللی ریاضی‌دانان به نام روز ریاضیات و زنان باشد، در این روز همه‌ساله در بسیاری از کشورهای جهان مراسم ویژه‌ای برگزار می‌شود.

حسین باستانی


جان آگه با #فرهیختگان

‍ استراحت جامع

به یاد آذرتاش آذرنوش


ابراهیم م. بشلی

از کجا شروع کنم؟ آذرتاش آذرنوش از آن استادانی بوده که انبوهی خاطره ساخته؛ حتی برای دانشجویانی که مدت زیادی با او سروکار نداشته‌اند؛ آن وقت ببینید خاطره گفتن از استادی که از ترم اول لیسانس تا ده‌دوازده سال بعد از دکتری، شاگردش بوده‌ام چقدر می‌تواند دشوار باشد؟
وقتی به دانشکده‌ی الهیات رفتم، من هم مثل بقیه‌ی بچه‌ها، از دیدن یک استاد تروتمیز، بی‌نهایت شیک‌پوش، خوش‌تیپ و بی‌ریش شوکه شدم. آذرنوش به خاطر دفاع از نظریه و روش جدیدش در آموزش عربی، شخصا با آن همه کلاس و پرستیژ، به دانشجوهای ترم اولیِ لیسانس درس می‌داد؛ آن هم هشت واحد در ترم یک.
سنتگراهای حوزوی مدعی آموزش عربی بودند در حالی‌که اغلب‌شان یک سطر به عربی نمی‌توانستند بنویسند و آذرنوش با روش "احمدومریم" اش در این راه غوغایی به پا کرده بود. خودش درس می‌داد که نتیجه‌ی روش بی‌نظیرش را ببیند و لذت ببرد؛ و می‌بُرد.
چند شاگرد برترش را هم به دستیاری گرفته بود و آنها هم همان "احمد و مریم" را به‌خوبی درس می‌دادند مثل عنایت‌الله فاتحی‌نژاد و بعدا عبدالهادی فقهی‌زاده و بابک فرزانه که خیلی جوانتر بودند. شگفت‌آور بود که می‌دیدیم که استادی چنین شیک، در دانشکده‌ی الهیات عربی درس می‌دهد. آن عالی‌جناب البته در عرض دو جلسه با دانشجوهای سختکوش دوست می‌شد و انرژی عجیبش هم مایه‌ی شگفتی بود که هر هفته انشاهای عربی مغلوط دانشجوها را می‌خواند و تصحیح می‌کرد؛ چون اطمینان داشت که بیشترشان در پایان ترم دوم، به عربی خواهند نوشت و جاحظ‌خوان خواهند شد.
کتاب آموزش عربی آذرنوش، داستان احمد و خواهرش مریم بود در موقعیتهای مختلف؛ سرانجام احمد این بود که به جبهه برود و در درس آخر به شهادت برسد. آخر هر ترم دوم لیسانس، سر کلاس آموزش زبان عربی، تقریبا همه‌ی بچه‌ها اشک می‌ریختند و این ماجرا نمی‌دانم چند بار در دانشکده‌ی الهیات تکرار شده است.
اما برخی کسان هم تا توان داشتند بر سر راه این سبک نوآورانه‌ی آذرنوشی سنگها انداختند که تسلیم شود و نشد.

وقتی قرار شد برای تلویزیون داخلی دانشگاه تهران برنامه تهیه کنیم، با عبدالهادی فقهی‌زاده به خانه‌‌ی استاد در خیابان آذربایجان رفتیم و مصاحبه‌ی مفصلی کردیم. آن مصاحبه به جای پخش تلویزیونی، در مجله‌ی برگ فرهنگ (شماره‌ی ۷، زمستان ۱۳۷۹) چاپ شد چون تلویزیون دانشگاه قبل از شروع کار، با شکایت رادیوتلویزیون انحصاری ایران (صداوسیما) به حکم قاضی‌مرتضوی، شبانه قلع‌وقمع شد و نمی‌دانم نوارهای ویدیویی را چه کردند.
با همه‌ی مشغله‌ی کاری‌اش از حال دانشجویان قدیم غافل نبود. وقتی می‌پرسید کار جدیدی در دست داری؟ غرق شعف می‌شدیم. وقتی یکی از کتابهایم در ارشاد احمدی‌نژاد گیر کرده بود گفت: "به فلانی که بالاخره یک زمانی شاگردم بوده و الان جزو مقامات است بگویم که مشکل را حل کند؟"، گفتم حیف ِ شان و کلاس شما که به‌خاطر من از آن فلانی چیزی بخواهید. بعد سیگار بهمن‌کوچکش را آتش زد و از همین سنخ سنگ‌اندازیهایی که در کارش روا داشته بودند گفت و دلداریها داد؛ که باید صبور و سخت‌جان بود.

زندگی آذرنوش، زندگی ممتاز و درجه‌ی یک و رویایی یک استاد ایرانی بوده است. خوب زیست و درست و شاد زیست و سخت محترم و عزیز ماند و رفت که به قول خودش به استراحتی جامع بپردازد. هر بار که این عبارت را بر زبان می‌آورد صدای "آ" را در کلمه‌ی جامع به طول سه مَد می‌کشید و لبخندی می‌زد.

عالیجناب آذرنوش!
سپاس برای کلاسهای‌ بی‌نظیرت
برای خنده‌هایت
برای هزار خاطره‌ای که ساختی
و
برای نصیحتهایت که گوش نکردم و تاوانش را دادم.


جان آگه با #فرهیختگان

نزدیک به یک سال است که دایره ممیزی کتاب وزارت ارشاد سنگ جلوی پای ما می اندازد که دفتر شعر(به تو فکر می‌کنم) منتشر نشود. صبوری ما هم حدی دارد...
اما این دیگر سانسور نیست ...لجاجت است. بیش از این اگر خسته ام کنید...کل کتاب را بی‌هیچ مجوزی منتشر خواهم کرد.


پ‌ن:
این اعتراض سیدعلی صالحی به عدم چاپ کتابش بود حالا بخوانید بقیه ماجرا را👇


جان آگه با #فرهیختگان

مجوز گرفت...!

دفتر شعر «به تو فکر می‌کنم...» مجوز گرفت و به زودی منتشر می‌شود. تهران نبودم، در راه بازگشت خبر رسید که کتاب نامبرده از آستانهٔ اعتراض گذشته است. تازه یادم آمد که چندی پیش در باب همین گیر و گرفت گفته بودم: « اگر خسته‌ام کنید، شعرها را بدون مجوز منتشر می‌کنم...» و گفتم: « این دیگر سانسور نیست، لجاجت است.» نه یک یا چند کلمه، نه یک صفحه یا چند بخش، که تقریباً نزدیک به کل کتاب را گفته بود:« حذف!» یعنی بررس با تانک رانده بود روی کتاب، آن هم به چند شد آمد! نخست به ناشر محترم (مدیریت انتشارات تهران) گفتم: «ابداً نباید کوتاه آمد، شعر‌ها را در شبکه‌های مجازی منتشر خواهم کرد.»
ناشر پایداری کرد، دعوت به صبر و طی مسیر قانونی...!
من هم دو سه کلمه اعتراضیه نوشتم. فقط برای ثبت این «درد»! لااقل بخشی از این «شُک» وارده را دفع کنم! اما امروز خبر رسید که «با دستور و پیگیری آقای دکتر اسماعیلی وزیر محترم، دفتر «به تو فکر می‌کنم...» بدون کم و کسری... منتشر می‌شود. در راه بازگشت وقتی به خود آمدم که رسیده بودم. هنوز داشتم «به تو فکر می‌کنم...» فکر می‌کردم: در این روزگار عجیب آیا به تو فکر کردن هم مجوز می‌خواهد...!؟
پایداری در راه آزادی بیان، با هر هزینه‌ای، باید ماند و صدای خود را به گوش همگان رساند.

سیدعلی صالحی
۱۶ مهرماه ۱۴۰۰ خورشیدی


جان آگه با #فرهیختگان

موضع رفاهی راستِ رادیکال

احزاب راست رادیکال طی سه دهۀ اخیر رشد قابل‌توجهی در اروپا داشته‌اند و در انتخابات اخیر آلمان هم حدود ۱۰ درصد آرا را به‌دست آوردند. دان سوانک (استاد علوم سیاسی دانشگاه مارکوت) و هانز-جرج بتز (استاد دانشگاه یورک) مقاله‌ای دارند با عنوان «جهانی‌سازی، دولت رفاه، و پوپولیسم راست‌گرا در اروپای غربی» که در سال ۲۰۰۲ منتشر شده است.

این دو استدلال می‌کنند که در دورۀ اوج‌گیری جهانی‌سازی اقتصاد در کشورهایی که ساختارهای دولت رفاه ضعیف هستند یا در نتیجۀ سیاست‌های نئولیبرالی جهانی عقب‌نشینی کرده و از جامعیت و کفایت افتاده‌اند، گرایش به احزاب راست‌گرای پوپولیستی افزایش داشته است. آن‌ها نشان داده‌اند که در کشورهایی که از نظام رفاهی همگانی برخوردارند، برخلاف ادعاهای رایج، حتی مسئلۀ «مهاجران» تأثیر ناچیزی بر رأی جریان‌های راست‌گرای افراطی داشته است. از بین بردن مشاغل تولیدی، تضعیف اتحادیه‌های کارگری، و کاهش هزینه‌های رفاهی و ناتوانی دولت در جبران پیامدهای جهانی‌سازی منجر به افزایش درخواست‌های پوپولیستی شده است.

رهبران پوپولیست در این شکاف برنامه‌هایی را تبلیغ می‌کنند که در کوتاه‌مدت مسکّن، اما در بلندمدت مخرّب و ناپایدار است؛ برنامه‌هایی که گاه با ملی‌گرایی و اقدامات ضددموکراسی ترکیب می‌شوند.

اخیراً مقاله‌ای پژوهشی از ماتیاس انگیست و مایکل پینگرا در West European Politics دربارۀ موضع رفاهی راست رادیکال منتشر شده است. نویسندگان در پاسخ به ادعاهایی که رویکردهای راست رادیکال در حوزۀ رفاه را مبهم یا خنثی می‌داند، تلاش کرده‌اند نشان دهند راست رادیکال موضع رفاهی روشنی دارد. داده‌های مقاله برگرفته از بیانیه‌ها و موضع‌گیری‌ها و کمپین‌های انتخاباتی ۴۲ حزب در ۷ کشور اروپایی (اتریش، آلمان، ایتالیا، هلند، نروژ، سوئد، و انگلستان) است که با داده‌های حاصل از پیمایش ترجیحات رأی‌دهندگان (در سال‌های ۱۹-۲۰۱۸) ترکیب شده است.

براساس این پژوهش، مهم‌ترین تمایز احزاب راست رادیکال در حوزۀ رفاهی تأکید صریح آنها بر سیاست‌گذاری‌های مصرفی از طریق پرداخت‌های نقدی نظیر انواع مستمری‌ها و پرداخت‌های انتقالی و مخالفت با سرمایه‌گذاری‌های اجتماعی است.

فرمول انتخاباتی این احزاب ترکیب مواضع اقتدارگرایانه در موضوعات فرهنگی-اجتماعی با موضع اقتصادی نئولیبرال است که به‌دلیل جذابیت پرداخت‌های نقدی تااندازه‌ای حمایت بخشی از طبقۀ کارگر و گروه‌های تهیدست شهری را نیز به‌دست آورده است.

این احزاب هرچه‌بیشتر از سیاست‌های رفاهی به سیاست‌های جبران درآمد پیش رفته‌اند. راست رادیکال با این رویکرد از یکسو اقدامات دولت در زمینۀ سرمایه‌گذاری و تأمین خدمات رفاهی و اجتماعی را محدود می‌کند و از سوی دیگر با تبدیل خدمات به پرداخت‌های نقدیِ انفرادی، به تشدید فردگرایی می‌پردازد.

در ایران به‌ویژه طی دو دهۀ اخیر میل دولت‌ها؛ با گرایش‌های سیاسی متفاوت، به نقدی‌کردن خدمات رفاهی افزایش یافته است. برای مثال در این مدت بسیاری از خدمات سازمان بهزیستی به بخش خصوصی واگذار شده و در ازای آن به خانوارها یا مراکز خصوصیِ ارائۀ خدمات یارانۀ نقدی پرداخت می‌شود. مطالعات نشان می‌دهد که این سیاست تاچه‌اندازه به فقیرانه‌شدن خدمات و افزایش هزینۀ خانواده‌های نیازمند به دریافت خدمات (توانبخشی و ...) منجر شده است.

این جدای از تعارض منافع و فساد گسترده‌ای است که در این روند وجود داشته است. در سال‌های اخیر ایدۀ نقدی‌سازی به حوزه‌هایی نظیر آموزش عمومی هم کشیده شده است. در انتخابات اخیرِ ریاست‌جمهوری کاندیدای مورد حمایت اصلاح‌طلبان در حوزۀ آموزش از ایده‌ای دفاع می‌کرد (کوپنی‌سازی آموزش) که گزینۀ اصولگرایان برای وزارت آموزش و پرورش هم عیناً همان را تکرار می‌کرد. می‌توان از حوزه‌های مختلف مثال‌های زیادی از این روندها ذکر کرد.

دولت‌های مختلف با گرایش‌های سیاسی متفاوت در حوزه‌های آموزش، سلامت، قانون کار روی یک مسیر پیش آمده‌اند و گاه دولت‌های قبل حسرت اقداماتی را خورده‌اند که دولت‌های بعد اجرا کرده‌اند. در دولت و مجلس فعلی هم می‌بینیم که در این حوزه‌ها همان سیاست‌هایی در دستور کار قرار گرفته که دولت و مجلس قبل هم آرزوی پیش‌بردن آنها را داشتند. طرح وان در حوزۀ انرژی، طرح حذف یارانۀ کالاهای اساسی، طرح‌های جاری علیه قانون کار و قانون تأمین اجتماعی از جملۀ این موارد است. چنین ایده‌های راستگرایانه‌ای که از اندیشکده‌های اقتصادی بیرون می‌آید اگر پیشتر توسط نمایندگان اصلاح‌طلب و معتدل در مجلس پیگیری می‌شد، امروز توسط نمایندگان جبهۀ پایداری دنبال می‌شود.

اگر از منظر تطبیقی نگاه شود، این روندها نشان می‌دهد که دو جریان غالب سیاسی در ایران در مواضع رفاهی نه حتی به راست، که به راست رادیکال گرایش دارند./ملی مذهبی

پ‌ن
نوه موسولینی، دیکتاتور معروف ایتالیا برای دومین بار عضو شورای رم شد.


#فرهیختگان

الزامات حمایت از تولید لوازم خانگی

گروهی از تولیدکنندگان لوازم خانگی, از ورود برندهای ال جی و سامسونگ به بازار ایران احساس خطر کرده, نامه ای به رهبری نوشته و تقاضای حمایت از تولیدات داخلی کردند رهبری نیز دستور ممنوعیت واردات دو برند مشهور کره را صادر کردند. این اقدام تولیدکنندگان, موافقان و مخالفانی داشت.


تا سال ۹۷ حدود ۷۰ درصد بازار لوازم خانگی در اختیار برندهای خارجی بود. با خروج این برندها به دلیل تحریم, تولیدکنندگان داخلی تلاش زیادی کردند تا این خلأ را پر نمایند. به واقع نیز شاید موفقترین صنعت کشور در دوران تحریم همین صنعت لوازم خانگی بوده است. این صنعت توانست رشد زیادی را تجربه کند. پیوند پیشین با دو صنعت فولاد و پتروشیمی و سایر صنایع بیشتر شده, حدود ۷۰ درصد قطعات از داخل تامین شد. از نظر کمی نیز این صنعت توانست جهش بزرگی را تجربه کند. اکنون حدود ۵۰۰ بنگاه فعال و حدود ۳۰۰ هزار نفر در این صنعت شاغل هستند. برخی از تولیدکنندگان از شرایط رکود جهانی ناشی از کرونا استفاده کرده, توانستند خط تولید برخی برندهای معتبر جهانی را با قیمتی مناسب وارد کنند.

طبیعی است که این موفقیت ها را باید احترام گذارد و حمایت کرد. اما حمایت باید مشروط به شرایطی باشد. اول, هدفگذاری صادراتی است. یعنی این صنعت باید بتواند بازارهای خارجی را هدف قرار داده, با برندهای معتبر جهانی رقابت کند. اکنون بجز در برخی موارد مانند بخاری, کولر آبی و آبگرمکن گازی که به دلایلی انگیره تولید برای دیگران وجود ندارد, سایر محصولات امکان رقابت با کالاهای مشابه خارجی را ندارند به عنوان مثال ماشین لباسشویی برندهای معتبر خارجی با محاسبه ارز ۲۵ هزار تومانی, ۶۰ تا ۷۰ درصد قیمت محصول مشابه داخلی است. بنابراین با وجود پیشرفت یادشده, صنعت لوازم خانگی کشور توان رقابت را در شرایط کنونی ندارد. از این رو جهت گیری رقابت با برندهای خارجی باید دنبال شود. دوم, حمایت باید زمان مند باشد. باید محدودیت یا ممنوعیت واردات مقید به دوره زمانی شود تا این صنعت بتواند بدون نیاز به حمایت به حیات خویش ادامه دهد. در غیر این صورت وضعیتی مشابه خودروسازان پیدا خواهند کرد و این صنعت گران, بی کیفیت و رانتی شده و فشار آن بر مردم سنگینی خواهد کرد.
سوم, زیرساختهای حمایتی لازم برای این امر توسط دولت فراهم شود. چهارم, تقویت کدگذاری کالایی و سیستم یکپارچه الکترونیکی برای مبارزه با قاچاق لوازم خانگی انجام شود. برخی از مقامات, واردات قاچاق لوازم خانگی را بیش از یک میلیارد دلار میدانند. روشن است این رقم بزرگ قاچاق سازمان یافته تنها با همکاری و حمایت درون سیستم ممکن است. به همین دلیل نیز, کره ای ها در برابر تهدید به ممنوعیت واردات لوازم خانگی ال جی و سامسونگ تاکنون خونسرد برخورد می کردند.

الزاماتی برای دستیابی به هدف رقابت با برند خارجی لازم است. اول, اکنون حدود ۵۰۰ بنگاه در این صنعت فعال بوده, ۲۵ تولیدکننده یخچال و ۸ تولیدکننده تلویزیون و....مشغول هستند. تعداد زیاد تولیدکنندگان اقتصادی نیست. بررسی تعداد تولیدکننده لوازم خانگی ژاپن و کره جنوبی به ما می گوید برای رقابت جهانی, اصل بازده به مقیاس باید رعایت شود. دوم, بخشی از سود بنگاها باید در مسیر تحقیق برای توسعه صنعت هزینه شود. سوم, همکاری با برندهای معتبر جهانی برای انتقال تکنولوژی های پیشرفته لازم است.

عدم رعایت نکات یادشده منجر به شکل گیری صنعتی پر هزینه و ناکارآمد, رانتی و فاسد خواهد شد.


محمدرضا یوسفی


جان آگه با #فرهیختگان

چه فرقی بین خانه فلسطینی با خانه شیعیان دایکندی هست؟!

حجت‌الاسلام مشکور کابلی

❗️ای مسلمانان و آزادگان عالم، دفاتر مراجع، ای نواب عامه امام زمان در عصر غیبت به عنوان یک شهروند افغانستانی از شما می‌خواهم که صدای رنج دایکندی را بشنوید. دایکندی ۱۴۰۰ شما را فریاد می‌زند!

❗️نمی‌دانم این سکوت مراجع برای چیست؟ آیت‌الله صافی گلپایگانی در ابتدای کار مقاومت با شجاعت،حکمت و شرافت اعلامیه صادر کرد ولی نمی‌دانم چه اتفاقی افتاد که سکوت حیرت‌آمیزی نسبت به وقایع افغانستان در دفاتر مراجع و نهادهای اسلامی رخ داد.

❗️از موسسات حقوق بشری که به تبع شیطان بزرگ سکوت کرده‌اند گله‌ای نداریم ولی چرا مراجع تقلید در باب جنایات افغانستان سکوت کرده است. تمام قریه‌ها و روستاهای دایکندی شما را صدا می‌زنند.

❗️من به حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، آیت‌الله سیستانی گزارش می‌دهم. اگر این اخبار نرسیده است و رسانه‌ها تحریم کردند، صاحبان این خانه‌ها اکنون در میان دشت‌ها و کوه‌ها در سرمای زمستان هزارجات می‌لرزند.

❗️آنها بدون آب و غذا از مراجع خود به نیابت امام زمان کمک می‌خواهند اینها انسان‌هایی هستند که تا هفته پیش خانه و زندگی داشتند ولی اکنون با فریب قلم فروش‌ها در سکوت رسانه‌ای خفقان‌آور و در برابر دیدگان ما از خانه خود آواره شدند. حتی به آنها اجازه ندادند که اموال خود را بردارند.

❗️اگر سنی‌های پنجشیر مثل سنی‌های شامات و فلسطین خوشایند شما نیستند و در مقابل آن سکوت کرده‌اید چرا در مقابل جنایات و مقاومت در دایکندی سکوت کرده‌اید؟ اینها که شیعه و مسلمان هستند!

❗️چه فرقی بین خانه فلسطینی با خانه دایکندی است؟ اگر یک خانه در فلسطین خراب شود تمام رسانه‌ها و دفاتر مراجع به صورت زنجیره‌ای توسط نهادهای امنیتی بسیج می‌شوند و اطلاعیه می‌دهند.

❗️سه‌هزار خانوار را به اجبار کوچاندن و خانه‌هایشان را خراب کرده‌اند که غیرت سیاستمداران و مراجع را تست کنند.
آیا بین فلسطین و دایکندی فرق است؟این یک بام و دو هوا بودن برای چیست؟ فضای رعب و وحشت ایجاد کردند که موسسات دینی در این باره راحت صحبت نکنند.

❗️بنیاد خانه انقلاب خراب می‌شود اگر که به فریاد همسایه خود نرسید. ملت ایران و آزادی‌خواه جهان چگونه باور کنند که شما اجازه اشغال همسایه‌ات را دادی ولی از فلسطین حمایت می‌کنید؟

❗️در طول تاریخ فلسطین هیچ زمان یکجا سه هزار خانوار آواره نشده‌است. می‌گویند؛ این زمین‌ها غیرقانونی بوده است بدانید که طالبان حق خود می‌داند آنچه که در دوره غنی و کرزی به شما داده شده را هم پس بگیرد.

❗️در مرز میلک خانواده‌هایی از دایکندی آمدند، دخترانشان را طالبان بردند. چرا نمی‌خواهید بشنوید؟ چرا گوش‌هایتان را گرفته‌اید؟ چرا رسانه‌ها ساکتند؟

❗️ قلم فروش‌ها کلیپی در فضای مجازی منتشر کردند که می‌گوید این یک دعوای درون قومی است. به فرض اگر این حرف درست باشد، چرا اجازه طی مراحل و سیر دادگاهی و حقوقی آن را ندادند؟ زیرا دعوا در دادگاه غیراسلامی طالبان یک‌طرفه است. کسی از این متهمین نخواست که از خودشان دفاع کنند.

❗️این اراضی در ۵۰ سال قبل از زمان داوودخان توسط صاحبان آنها احیا شده است‌. طبق فقه اسلامی از زمان پیامبر، اگر کسی زمین بایر و موات را احیا کند، همین سند مالکیت او می‌شود.

❗️دعوای فلسطین سر چه چیزی است؟ اگر یک اسرائیلی سند بیاورد و بگوید که این زمین‌ها را از اعراب خریده‌ایم، چرا ایران از ارض فلسطین دفاع می‌کند؟ چه جوابی دارید؟ از این مقاومت حمایت می‌کنید و سنگ را به موشک تبدیل می‌کنید، ولی ازکوچ اجباری و مقاومت افغانستان حرفی نمی‌زنید.

❗️اگر در مقابل این جنایت سکوت کنید، این بلایی که سر دایکندی آمده سر کل افغانستان خواهد آمد. این یک اتفاق شخصی نیست، یک تست است.

❗️سند یک اسرائیلی را قبول ندارید و به فلسطینی موشک می‌دهید، ولی سند طالب را قبول دارید؟ از هزاره‌ها و تاجیک‌های افغانستان حمایت نمی‌کنید؟

❗️چرا نسبت به حوادث سوریه، یمن یا حتی آمریکا واکنش نشان داده و اطلاعیه می‌دهید، حمایت می‌کنید، ولی در این دو ماه جز آیت‌الله صافی گلپایگانی بقیه علما سکوت کردند؟ دلایل سکوت چیست؟

❗️**طالبان جنگ روانی به راه انداختند و برای تطهیر خود داعش‌سازی می‌کند**


جان آگه با #فرهیختگان

ابوالحسن بنی صدر درگذشت

ابوالحسن بنی صدر اولین رئیس جمهوری ایران صبح روز شنبه در بیمارستان پیتیه- سالپتریر پاریس درگذشت.



جان آگه با #فرهیختگان

بازنشر یادداشتی که در فرمان‌یافتن استاد شجریان نگاشته بودم، با احترام به یاد و جاودانگی ایشان:


«دلبستۀ یاران خراسانی خویشم»

آنات الیم و ملتهبی که با درگذشت محمدرضا شجریان بر میلیون‌ها نفر از ایرانیان گذشت، با خفتن او در خاک طوس رفته‌رفته رو به آرامی می‌گذارد. آنان که به بدرقۀ پیکر او تا آرامگاه پای کشیده بودند، خسته و خشمگین از جفای گزمگان باز می‌گردند و شحنگان کم‌کم صحنه را به سودای آش گرم همسرانِ خوب فرمانبر پارسا ترک می‌گویند. در صحن آرامگاه، تا چند روز دیگر، دیگر کسی نیست؛ جز لولیانی که بر حلبی‌های زنگ‌زده خواهند نشست و با دوتارهای ارزان مرغ‌ سحر خواهند نواخت و با انگشت‌های شکسته از پاکت‌های شکسته بهمن‌های شکسته‌ بیرون خواهند کشید و از چاک لب‌های شکسته‌ رو به آسمان خراسان دود خواهند کرد. اما مهد مهربان طوس پیکر فرزندانش را به بر خواهد داشت. آنچه از این صحنه و صحنه‌آرایی غمبار بر جای خواهد ماند همین است: طوس و فرزندانش.

آنچه مهم بود انجام پذیرفت: شجری ریشه‌دار در آن خاک غرس شد و کودکان ایرانی که صد سال دیگر، دویست سال دیگر، بر آن خاک گذر خواهند کرد او را خواهند شناخت. تا امروز نیک پیدا نشد که مبنای تصمیم بر دفن او در طوس چه بوده است؛ اما چه خود او وصیت کرده باشد و چه فرزندانش چنین خواسته یا خواستانده شده باشند و چه «هرچه هرجا و هرکه هرجا... و حتی خود او که آن بالاست، بالای بالای بالای بالای بالای ما» چنین اراده کرده باشد، به نظر این قلم، تصمیمی نیکو بوده است؛ مشروط به پاسخ یک پرسش: چه کسان دیگری قرار است در خاک آرامگاه فردوسی بخسبند؟ آیا این مکان یگانه، یگانه خواهد ماند؟

اینک تنها دو تن در خاک محوطۀ آرامگاه فردوسی دفن شده‌اند: اخوان‌ثالث و شجریان. سنگ اخوان کوچک و درویشانه است، مثل خودش که گفت «هیچیم و چیزی کم»؛ و چه خوب اگر سنگ شجریان نیز ‌هم‌وزن باشد با آنچه او خود را بدان می‌خواند: «خاک‌پای مردم ایران». افزون آنکه در دامن جبروت فردوسی، هر آرا و پیرایی زائد و زیاد است.

مقبرة‌الشعرایی که از سال ۱۳۷۸ نزدیک آرامگاه فردوسی ساخته شده و تعدادی از شعرای خراسانی در آن به خاک سپرده شده‌اند، بناست گسترش یابد. هیئت امنایی دارد و اساسنامه‌ای و تشکیلاتی و تصمیماتی. اما هرگونه گسترشی باید با در نظر داشتن یکّه‌مانی آرامگاه فردوسی انجام پذیرد. آن یگانه‌جا باید یگانه از آنِ فردوسی و دُردانه‌هایش بماند و بس. چه کنیم اگر فردا پس‌فردا طوطیان شکرشکن شیرین‌گفتار را هم به‌بهانۀ دفن در مقبرة‌الشعرا راهی آرامگاه کنند؟ الثغ‌ها و الکن‌ها و احسن‌ها و ارشدها را، که همچنان که قند را با ظرافتی مخصوص در استکان چای فرو می‌برند، منتظرند به جایگاه قرائت شعر فراخوانده شوند؟

وظیفۀ مهم دفن شجریان در خاک آرامگاه فردوسی، به‌سختی و با تحمل رنج و محرومیت بسیار برای خانوادۀ او و دوستدارانش، انجام پذیرفت؛ اما اینک وظیفه‌ای گران‌تر از آن بر دوش ایرانیان و به‌ویژه شهروندان خراسان است: صیانت از این مهم که کسانی در آن خاک دفن نشوند.
 
سایه اقتصادی نیا


جان آگه با #فرهیختگان

آوای پسر در رثای پدر

اولین مراسم سالگرد درگذشت استاد محمد‌رضا شجریان بر سر مزارش برگزار شد.

در این ویدیو همایون شجریان بر سر مزار پدرش می‌خواند.

#فرهیختگان، پیک آگاهی شماست

مثل پدر

🔸پدرم در همین شهر کشان (cachan) طبقه پایین‌تر از این جا که ما اجاره‌نشین بودیم او در این‌جا از دنیا رفت. من با جنازه به نجف رفتم. حالا کسی در خارج از کشور باشد و نتواند پدرومادرش را ببیند و وقتی پدرش را ببیند که در حال مرگ است و مادر من هم همان سفر آمده بودند، مادری که در حال از دست دادن چشم‌هایش است، حالا او چه روحیه‌ای پیدا می‌کند شما می‌توانید تصور کنید. من آن روحیه را داشتم. وارد شدیم صبح به نجف، یعنی شب آمدیم در کربلا ماندیم و صبح از آن‌جا آمدیم به نجف و جنازه را در یک مسجد گذاشتیم که به‌اصطلاح عصر تشییع کنند. به میدان مقابل حرم حضرت علی آمدیم. پسر آقای سیدعلی خلخالی با من همراهی می‌کرد که مرا به منزل خودشان ببرد.

🔹من به خانۀ آن‌ها وارد می‌شدم چون پدرم دوست او بود، او گفت آقای خمینی است. من نگاه کردم اولین تصوری که توی ذهن من آمد مثل این بود که پدر من است. آخر آن عواطف سیاسی و این‌ها هم بود و این حالت روانی هم بود که الان جنازه را توی مسجد گذاشته بودیم، این مثل این بود که پدر من زنده است و من دارم او را می‌بینم. کاملاً در قیافه… بکاملاً شبیه پدرم یافتم و یک علقۀ عاطفی خیلی شدید در من ایجاد کرد. نه این‌که بگویم چشم‌های بانفوذ… نه، نه، اصلاً این حالتی که مثل این‌که پدر من تصویرش افتاده روی قیافه این را محور کرده و من او را می‌بینم. البته حالت راه رفتن او که راست راه می‌رفت شبیه راه رفتن پدرم یافتم و این حالت به من دست داد...

🔸از آن لحظه به بعد همواره به عنوان پدر و با همان ترتیب با او عمل می‌کردم و این اولین برخوردم با او بود که در آن صحن بود. البته بعد این تشدید شد این احساس به لحاظ این‌که مصطفی هم‌سن من بود. پسر او از دنیا رفت و پسر او را آوردند در همان مقبره پدر من دفن کردند و این مثل این‌که جایمان را عوض کردیم. پسر او در کنار پدر من و من به جای پسر او. و این یک احساس قوی درست کرد به طوری که می‌شود گفت.

گفتگوی ضیاءالله صدقی با ابوالحسن بنی صدر

امروز 17 مهرماه 1400 ابوالحسن بنی صدر(فرزند آیت الله سید نصر الله بنی صدر) اولین رییس جمهورِ جمهوری اسلامی ایران در سن 88 سالگی در بیمارستان سالپتریه پاریس گذشت.

https://t.me/arshivefarhikhtegan/690




جان آگه با #فرهیختگان

راه دشوار ترجمه قرآن

هر کسی از من می پرسد چرا قرآن ترجمه نکرده ای، به او می گویم این کار از من بر نمی آید. دلیل اینست که معتقدم قرآن هنوز در حد جامع مفهوم نشده است. روزی در مقابل علما و دانشمندان قم همین بحث را مطرح کردم. گفتم هنوز بسیاری از آیه های قرآن هست که ما نمی فهمیم. همان آیه های «تکویر» را متوجه می شوید؟

🔹اصلا این واژه ها قرار نیست روشن شود. معنی این آیات در ریتم و کوبندگی آن است. در ضربه ای است که در لحظه اول به مغز خواننده یا شنونده می زند. هنرش در آنجاست. اینجا من قاطعانه می توانم بگویم که خدا در این آیات با احساس مردم حرف زده است. در اینگونه آیات آدم گیر می کند. هر چقدر از بعد زبانی به آن نزدیک می شوید به نتیجه نمی رسید. نقد هنری کم می آورد. اما وقتی می خوانید بدون اینکه به معنی فکر کنید شما را منقلب می کند. مترجمان ما اغلب با این مشکل مواجهند که هنوز زبان قرآن را درک نمی کنند.
https://t.me/arshivefarhikhtegan/691

آذرتاش آذرنوش در گفتگو با محمد رضا اربابی در تاریخ شفاهی ترجمه ایران متن کامل اینجا

📷 از راست : آذرتاش آذرنوش،احمد مهدوی دامغانی،سید محمدشیخ الاسلام،سید محمد باقر حجتی ، محمد غفرانی

🔳 15مهر 1400 استاد آذرتاش آذرنوش[متولد 1316در قم] مدرس، پژوهشگر، فرهنگ‌نویس و مترجم برجسته ادبیات عرب درگذشت.


جان آگه با #فرهیختگان

بنی‌صدر از خیال تا واقعیت

سید ابوالحسن بنی‌صدر نخستین رئیس جمهورِ نظام جمهوری اسلامی در سن ۸۸ سالگی در پاریس دیده از جهان فرو بست.
مرحوم بنی‌صدر که در یک انتخابات پرشور و آزاد بیش از ۷۵ درصد آراء ایرانیان را به خود اختصاص داده بود، گمان می‌کرد که با پیروزی در انتخابات، در موقعیت رهبری سیاسی و اقتصادی جمهوری اسلامی قرار گرفته است.
او ظاهراً متن قانون اساسی جمهوری اسلامی را که خود نیز یکی از تدوین کنندگان آن بود، به اندازۀ کافی مورد تعمق و تفکر قرار نداده بود و گویی نمی‌دانست که در آن قانون، نقش رئیس جمهور عمدتاً جنبۀ تشریفاتی به خود گرفته است.
از این رو، بنی‌صدر همین که خود را در مقابلِ مجلسی در کنترلِ حزب جمهوری اسلامی دید، تازه متوجه وضعیت ضعیف خود شد و به منظور تقویت جایگاه قانونی‌اش به مبارزه با سران حزب برخاست.
در این مبارزه‌جویی، او حمایت نسبی آیت‌الله خمینی را با همراه داشت و همین موضوع می‌توانست در تقویت جایگاه ریاست جمهوری به او کمک کند، اما سران حزب جمهوری اسلامی که معمولاً خشم خود را از حمایت آیت‌الله خمینی از بنی‌صدر پنهان می‌کردند، در درجۀ نخست کوشیدند تا به انحاء مختلف رئیس جمهورِ وقت را از چشم آیت‌الله بیاندازند و چون اقداماتشان در این جهت به جایی نرسید، طی نامه‌ای به بنیانگذار جمهوری اسلامی، با لحنی به نسبت تند و گلایه‌آمیز حمایت آیت‌الله از بنی‌صدر را به شدت مورد انتقاد قرار دادند.
در این میان اما بنی‌صدر در جهت پیشبرد نقشۀ خود دو اشتباه مهلک مرتکب شد. اشتباه نخست او معرفی مرحوم محمدعلی رجایی به عنوان نخست وزیر بود. رجایی گرچه سابقۀ همکاری با نهضت آزادی و مجاهدین خلق اولیه را داشت اما از هر حیث در نقطۀ مقابل بنی صدر قرار می‌گرفت. معرفی رجایی البته به دلیل بن‌بست پدید آمده بین بنی‌صدر و مجلس اول بر سرِ معرفی نخست وزیر و از همین رو از سرِ ناچاری و اضطرار بود، اما این موضوع توازن قوای حاکم را کاملاً به زیان بنی‌صدر و به نفع حزب جمهوری اسلامی به هم زد و رئیس جمهور را به گوشۀ رینگ کشاند.
با این همه، آیت‌الله خمینی کماکان از بنی‌صدر حمایت می‌کرد تا آنکه رئیس جمهور اشتباه مهلک دوم خود را نیز انجام داد و عملاً تیر خلاص را به خود شلیک کرد.
بنی‌صدر برای مقابله با حزب جمهوری اسلامی به سازمان مجاهدین خلق نزدیک شد و به تدریج به صورت متحد آنان در آمد. آیت‌الله خمینی که مجاهدین خلق را بزرگترین تهدید امنیتی علیه نظام نوپای خود می‌دانست، این مورد را به هیچ عنوان تاب نیاورد و پس از چند مرحله نصحیت بنی‌صدر، از او به کلی روگردان شد.
با اعلام جنگ مسلحانه از جانب سازمان مجاهدین خلق علیه نظام جمهوری اسلامی، زمینه برای تصویبِ عدم کفایت سیاسی بنی‌صدر از طرف مجلس اول فراهم شد، اقدامی که مخفی شدن بنی‌صدر و سپس فرار او به پاریس را در پی داشت.
ظاهراً مرحوم بنی‌صدر گمان می‌کرد باسوادترین و پیچیده‌ترین و سیاسی‌ترین چهره در بازی قدرتِ آن روزِ ایرانِ است، اما روند حوادث نشان داد که این ادعاها چندان هم با واقعیت قرابتی نداشته است.
در هر صورت خداوند رحمتش کند.


احمد زیدآبادی

جان آگه با #فرهیختگان

نظر بنی‌صدر درباره همکاری رجوی با صدام

ابوالحسن بنی‌صدر در گفت‌وگو با حسین دهباشی، مسعود رجوی را خائن به ایران می‌داند.



جان آگه با #فرهیختگان

کنه‌های قدرت

شانزده سال پیش آلمان بدهکارترین عضو اتحادیه اروپا بود. یک زن فیزیکدان بدون شعار و هیاهو وارد صحنه سیاسی آلمان شد. در سال ۱۹۸۶ از دانشگاه لایپزیک در رشته شیمی فیزیک دکترا گرفته بود. شد صدراعظم آلمان. بی جنجال و بی بنر و خدم و حشم. شعار نداد. مصاحبه نکرد. سیاستمداران قبل از خودش را تخطئه نکرد. هیچ سفر استانی و شهرستانی نرفت. فقط یک کار کرد. نشست در دفتر کارش در پایتخت و تیمی از متخصصین و مشاورین کاربلد را به خدمت گرفت. بدون تعصب از همه ظرفیت های سیاسی و اقتصادی استفاده کرد. با هیچ کشوری کباده دشمنی و رقابت نکشید. روبروی دیوانه مذبذبی مثل ترامپ ایستاد و از همه آنچه که می دانست و می داشت برای رام کردن آن بوفالوی دنیای سیاست استفاده کرد. آن نگاه معروفش در کنفرانس جی هشت در مقابل ترامپ که نشان از عمق اراده و آرامشش داشت تاریخی شد. اتحادیه اروپا را که در مرز فروپاشی بود حفظ کرد. طی شانزده سال آن اقتصاد بدهکار را به اقتصاد اول اروپا تبدیل کرد. موازنه قدرت را بین اعضای اتحادیه اروپا و نیز بین اروپا و آمریکا برقرار کرد. نه تنها آلمان را بر صدر نشاند که از فروپاشی اقتصادی مجارستان، یونان و دیگر اعضای اتحادیه اروپا از طریق وام های بلند مدت جلوگیری کرد. بیش از یک میلیون آواره آسیایی را پذیرفت و سیاست اخلاق مدار را به نمایش گذاشت.کمتر حرف زد و بیشتر عمل کرد.از هیچ رانتی استفاده نکرد نه خودش و نه اطرافیانش. کمتر در تلویزیون ظاهر شد. نه خودش رقیبانش را خائن و جاسوس و عُمال دشمن خطاب کرد و نه اجازه داد حامیانش این کار را بکنند. طوری نشست و برخاست که قدرت به او تقدس ندهد. محبوب شد اما قدیس نشد. نه کَنه شد و به قدرت چسبید و نه اجازه داد که کَنه ی کثیف قدرت به رفتارش بچسبد و خونش را کثیف کند. در حالی که یکی از پنج سیاستمدار طراز اول دنیا و قدرتمندترین زن جهان بود،در حالی که هنوز از نظر جسمی و ذهنی کارآمد و فعال و موثر بود، در حالی که رهبری قدرتمند و تاثیرگذار در صحنه ملی و بین المللی بود آهسته و بی هیچ منت و مدعایی از سیاست کناره گرفت. در مدت شانزده سال رهبری اش گفتار و کردارش معطوف به ماندن در قدرت نبود. قدرت و قابلیتش وابسته به موقعیت سیاسی اش نبود. قدرتش برآمده از یک خِرَد جمعی و جایگاه ملی بود. آمد نقشش را بازی کرد. قابلیت هایش را نشان داد و قبل از آنکه سکندری بخورد و به سرازیری قدرت برسد کنار کشید. چنان با قدرت و قابل بود که هیونِ سرکش قدرت را لگام زد. آنگلا مرکل بعد از این یک شهروند عادی خواهد بود. عضو هیچ مجمع و مجلسی نخواهد بود. برای عضویت خود یا اطرافیانش در هیئت مدیره هلدینگ ها و کارتل های اقتصادی لابی نخواهد کرد.در هر موردی اظهار نظر نخواهد کرد. خدمات خود و دولتش را مثل گلمیخ در چشم مردم فرو نخواهد کرد. سهمی بیشتر از آنچه قانون برایش معین کرده نخواهد داشت.
نمی دانم چرا سپهر سیاسی ما از این ستاره ها خالی است. چیزی نزدیک به نیم قرن است که این سپهر ایرانی در تصرف مشتی سیاره است که بر اساس سعد و نحسِ ساعت و ستاره جا عوض می کنند. وقتی که ظهور کنند دیگر غروب نخواهند کرد. سی سال پیش بر اساس یک اتفاق شده اند بخشدار یک بخش، دیگر دست بردار نیستند، ریسمان قدرت که به دستشان می افتد رهایش نمی کنند مگر با تیغ حضرت اجل. سی سال است بدون دستاورد و دستمایه قابلی از این صندلی به آن صندلی در هراس و هروله اند. قدرت مثل جانشان شده است. اگر در قدرت نباشند می ‌میریند. ملت از از تصاویر تکراری اشان خسته شده است اما تلویزیون خسته نمی شود.در لابیرنت قدرت ساکن اند. یک روز فرماندارند، یک روز معاون سیاسی، یک روز استاندار و روز دیگر فرمانده. لاف آزادگی و عزت می زنند اما پیش ارباب قدرت دریوزگی منصب می کنند. همزمان مدیرعامل و عضو هیئت مدیره چندین هلدینگ دولتی و خصوصی هستند و در همان حال مدرک دکترایشان را می گیرند و در لانست و نیچر مقاله چاپ می کنند. کتاب می نویسند و راهنمای چند دانشجوی فلکزده هم هستند. برخی اختراع هم ثبت می کنند اما نه اختراع خودشان را. خرچنگوارگی رفتارشان مشمئز کننده و حال به هم زن است.
کتاب سیاست یک سیره و سرمشق دارد. هر جا که املای سیاست غلط و پر از اشتباه است شک نکنید که سیاستمداری تنبل، ناشی و ناپخته قلم به دست گرفته است.

ماشااکبری

جان آگه با #فرهیختگان