فرهیختگان
12.8K subscribers
18.3K photos
9.74K videos
1.55K files
48.2K links
فرهیختگی از آزادیِ اندیشه، گفت‌وگو و خرد آغاز می‌شود.
از زمینِ سنت تا افقِ تجدد، مقصد نه تعصب، که حقیقت است..

۰امام علی(ع):
«شجاع‌تر از خردمند، کسی نیست.»


ارتباط با ادمین:
@IRANIntellectualsAdmin


گفت‌وگو و تبادل نظر:
@iranintellectualsgroup
Download Telegram
🔴۲۹ کنشگر سیاسی و مدنی خواستار توقف فوری و بی‌قیدوشرط اعدام‌ها شدند

۲۹ کنشگر سیاسی و مدنی در بیانیه‌ای مشترک، با اعتراض به تشدید اعدام‌های سیاسی و امنیتی در ایران و نقض دادرسی عادلانه، خواستار توقف فوری و بی‌قیدوشرط اعدام‌ها شدند و نسبت به پیامدهای خشونت دولتی بر امنیت و همبستگی ملی هشدار دادند.

متن بیانیه:

با کمال تأسف تاکنون عده‌ای از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ اعدام شده‌اند. بیشترین برخورد در پرونده پرمناقشه «میدان علیخانی اصفهان» رخ داده است.
اعدام‌شدگان، بی‌آنکه از آیین دادرسی منصفانه برخوردار باشند، به تیغ اعدام سپرده شده‌ و خانواده‌های دیگری داغدار شده‌اند.

گردونه اعدام‌های سیاسی ـ عقیدتی در ماه‌های اخیر و پس از جنگ، شتابی هراس‌انگیز گرفته و به کرانه کم‌سابقه‌ای پای نهاده است.

این احکام در دادگاه‌هایی عاری از عدالت و بر بستر عملکرد سیاسی و فقدان استقلال قوه قضائیه و در وابستگی نهادینه‌شده آن به دستگاه قدرت صادر و اجرا شده است.
همچنین سوابق اعترافات اجباری در گذشته، اعتباری برای فیلم‌ها و یا اظهارات اعدام‌شدگان به‌خودی‌خود ایجاد نکرده و معلوم نیست که این اعترافات در چه شرایطی اخذ شده‌اند.

در واقع این احکام در دادگاه‌هایی غیرعلنی و به‌دور از چشم جامعه و رسانه‌ها صادر شده، اما اجرای حکم مرگ به‌صورت علنی بوده؛ محکومان عمدتاً صرفاً زمانی در رسانه‌ها معرفی می‌شوند که ساعاتی پیش به دار آویخته شده‌ بودند.

آیا این روند معنایی جز این دارد که ارعاب جامعه با استفاده سیاسی و ابزاری از نهاد قضاوت، هدف اصلی تصمیم‌گیران و مجریان این پروژه است؟

ما امضاکنندگان این بیانیه، که هر یک از افق سیاسی و گفتمانی متفاوت و کثرت‌گرا به مسائل ایران می‌نگریم، هم‌آوا و یکدل، بانگ برمی‌آوریم که به اعدام، به‌ویژه در کشاکش‌های سیاسی و رویارویی‌های عقیدتی، پایان باید داد.
اعدام و مجازات‌های مرگبار، از دیرباز، حلقه‌ای از زنجیره خشونت در تاریخ معاصر ایران بوده‌اند.

اعدام، حتی در حق متهمان به همکاری با دولت‌های بیگانه و پرونده‌های جاسوسی، نه مشکل را حل می‌کند و نه در برابر جرائم امنیتی بازدارندگی ایجاد می‌کند؛ بلکه با افزودن بر شمار داغداران، شکاف‌های اجتماعی و سیاسی را به زیان همبستگی ملی، مصلحت همگانی و امنیت کشور، ژرف‌تر و فعال‌تر می‌سازد.

در روزگاری که دادگاه‌های صالح و عدالت‌پیشه وجود ندارند؛ دریچه‌های مشارکت سیاسی مسدود هستند، حق حیات و حقوق شهروندی تضییع می‌شوند؛ چرخ اقتصاد نمی‌چرخد و فقر رو به گسترش است، اعدام‌ها باعث می‌شود تا فضای کینه‌توزی و انتقام و خشونت سخت، دامن گستراند؛ و تهدیدهای بیرونی نه‌تنها فرو ننشیند، بلکه اراده‌های جنگ‌افروز بیگانه از آن بهره‌برداری کنند.
برونداد ماندگار این شیوه مشکل‌ساز و دل‌آزار، تباهی و سیاهی بیشتر بوده و خواهد بود.

به باور ما خشونت دولتی و جنگ، همزاد و هم‌افزای یکدیگر هستند. نگاهی به رویدادهای دهه‌های گذشته به‌روشنی نشان می‌دهد که توسل به اعدام و کشتار، نه موج اعتراضات را فرو می‌نشاند و نه پای دنبال‌کنندگان مجازات‌های خودسرانه و فراقضایی را از راه بازمی‌دارد.

اعدام تنها پایان‌دادن به زندگی یک انسان نیست؛ خشونتی است که از دیوارهای زندان فراتر می‌رود و ترس، اضطراب و احساس ناامنی را در جان جامعه می‌کارد.

هر حکم اعدام، زخمی تازه بر وجدان جمعی می‌زند و باور عمومی به عدالت، کرامت انسانی و امکان بهبود را تضعیف می‌کند.

جامعه‌ای که زیر بار فقر و گرانی، فرسودگی و ناامیدی خم شده است، بیش از هر زمان به آرامش، امید و امنیت روانی نیاز دارد؛ نه به هراس مرگی که رنج‌های موجود را عمیق‌تر می‌کند و چشم‌انداز عدالت و آینده انسانی‌تر را در غبار بیشتر فرو می‌برد.
گسترش چنین هراسی، روان جامعه را فرسوده‌تر می‌سازد و زخم‌های جدیدی بر جای می‌گذارد که التیامشان آسان نیست.

ما با تأکید تمام می‌گوییم که صلاح مملکت و رهایی کشور از تهدیدهای داخلی و خارجی، در ارج نهادن به رواداری و پرهیز از خشونت به‌مثابه ابزار سیاست نهفته است.

توقف فوری و نامشروط اعدام، گامی است ناگزیر برای تحقق حقوق ملت و امنیت پایدار و همه‌جانبه در کشور؛ گامی که بهره‌ور نهایی آن، مردم ایران با همه گرایش‌های سیاسی و فرهنگی‌اند.

امضاکنندگان:
هاشم آغاجری، حسن اسدی زیدآبادی، کمال اطهاری، علی افشاری، محمدباقر بختیار، آصف بیات، مسعود پدرام، حبیب‌الله پیمان، زهره حری، سروش دباغ، علیرضا رجایی، تقی رحمانی، حسین رفیعی، عیسی سحرخیز، پروانه سلحشوری، منصوره شجاعی، احسان شریعتی، کیوان صمیمی، طاهره طالقانی، پروین فهیمی، مهرانگیز کار، محسن کدیور، فاطمه گوارایی، محمد مالجو، مرضیه مرتاضی لنگرودی، سعیده منتظری، عبدالله مومنی، صدیقه وسمقی، حسن یوسفی اشکوری

#توقف_اعدام #نه_به_اعدام #حق_حیات #دادرسی_عادلانه #حقوق_بشر #حقوق_شهروندی
#فرهیختگان روزن آگاهی
❤9👍6👎1
🔴 محمد سروش محلاتی: مجازات سنگین معترضان زمانی توجیه فقهی دارد که راه اعتراض مسالمت‌آمیز باز باشد

✍️ محمد سروش محلاتی | پژوهشگر فقه و اندیشه سیاسی

🔹 محمد سروش محلاتی در یادداشتی دست‌نویس با عنوان «درباره حکم اعدام معترضان خشونت‌طلب»، از منظر موازین فقهی، شرایط اعمال مجازات‌های سنگین علیه معترضان را بررسی کرده است.

🔹 او تأکید می‌کند که اجرای مجازات‌های سنگین در شرایطی قابل طرح است که اوضاع سیاسی، اجتماعی و اقتصادی جامعه در سطح قابل قبولی باشد، شهروندان امکان دستیابی به حقوق خود را از راه‌های مشروع داشته باشند و بتوانند خواسته‌های ضروری خویش را پیگیری کنند.

🔹 به باور او، در جرائم سیاسی و امنیتی، از جمله اعتراضات همراه با خشونت، امکان اعتراض مسالمت‌آمیز و تشکیل اجتماعات آرام از ملاحظات اساسی در بررسی حکم مجازات است.

🔻 پرسش محوری این دیدگاه فقهی آن است: هنگامی که راه‌های قانونی و مسالمت‌آمیز اعتراض برای شهروندان بسته باشد، آیا می‌توان بدون توجه به این وضعیت، سنگین‌ترین مجازات‌ها را درباره معترضان اعمال کرد؟

#محمد_سروش_محلاتی #حکم_اعدام #حق_اعتراض #فقه_سیاسی #حقوق_شهروندی
#فرهیختگان روزن آگاهی
👍11❤1
🔴 رضا علیجانی: آینده جمهوری اسلامی میان مذاکره و تشدید تنش قرار دارد

🎙 گفت‌وگوی رضا علیجانی با صدای آمریکا؛ از نقش مجتبی خامنه‌ای تا برآمدن محسن رضایی

🔹 رضا علیجانی در گفت‌وگو با VOA، آینده سیاسی جمهوری اسلامی را در برابر دو سناریو بررسی می‌کند: حرکت به‌سوی مذاکره و تفاهم یا غلبه سیاست‌های تندروانه و تشدید تقابل.

🔹 او معتقد است در هفته‌های اخیر صدای جریان‌های رادیکال چنان بلند شده که پیش‌قدم‌شدن برای مذاکره و تفاهم، به اقدامی دشوار تبدیل شده است.

🔹 علیجانی با بررسی پیشینه سیاسی و نظامی محسن رضایی، از عملکرد او در جنگ، حضور در انتخابات و تغییر مواضع سیاسی‌اش انتقاد می‌کند و برآمدن دوباره او را حاصل تغییر توازن قدرت در ساختار جمهوری اسلامی می‌داند.

🔹 به تحلیل علیجانی، سرچشمه اصلی تندروی‌های کنونی را باید در ساختار قدرت پیرامون مجتبی خامنه‌ای جست‌وجو کرد، نه صرفاً در جبهه پایداری. او همچنین از دوگانگی میان گرایش‌های عمل‌گرایانه و سیاست‌های تقابلی در تصمیم‌گیری‌های حاکمیت سخن می‌گوید.

🔻 علیجانی معتقد است جایگاه کنونی محسن رضایی به نتیجه کشمکش میان دو مسیر مذاکره و تقابل گره خورده است؛ مسیری که می‌تواند نقش سیاسی او را نیز دگرگون کند.

🎧 شنیدن فایل صوتی و جزئیات کامل گفت‌وگو

#رضا_علیجانی #محسن_رضایی #مجتبی_خامنه_ای #سیاست_خارجی #مذاکره #تحلیل_سیاسی
#فرهیختگان روزن آگاهی
❤2👎1
🔴 صیدا، ۱۹۸۲؛ روایتی تکان‌دهنده از بمباران غیرنظامیان در لبنان
📖 برشی از کتاب «وای بر آن ملت» اثر رابرت فیسک

✍️ ترجمه و یادداشت: فاطمه کریم‌خان

مشغول ترجمه‌ی کتاب سوم از مجموعه‌ی کتاب‌هایی که در مورد تاریخ لبنان در نظر گرفتم هستم.
کتاب سوم «وای بر آن ملت» رابرت فیسک است. یادداشت خبرنگار کهنه‌کار روزنامه تایمز از جنگ داخلی و اشغال لبنان توسط اسرائیل.
اینجا هنوز حزب‌الله به آن شکلی که ما می‌شناسیم وجود ندارد. امروز رسیدم به فصل هشتم. اسرائیل تا بیروت را اشغال کرده. آنچه در ادامه می‌آید شرح وضعیت شهر «صیدا» بعد از حملات هوایی اسرائیل است. توضیح ضروری این‌که من نشستم منشاوی گذاشتم، خواندم و نتوانستم. صبح است؛ این یادداشت را نخوانده بگذارید بهتر است.

«۱۲۵ نفر داخل بودند، عمدتاً زن و کودک. برای در امان ماندن از بمب‌ها به زیرزمین پناه برده بودند. همگی کشته شدند. همگی سوخته بودند؛ گوشت بدنشان تقریباً کاملاً از بین رفته بود. استخوان‌های ۱۲۵ نفر را جمع‌آوری کردیم، به همراه کیسه‌هایی پر از حلقه‌های طلا و جواهرات. تنها از طریق اظهارات هفت بازمانده‌ای که بیرون بودند مشخص شد که در زمان حادثه چند نفر در ساختمان بودند. استخوان‌ها را به گورستان بردم. خودم تصمیم گرفتم پیکرها را همان‌جا به خاک بسپارم.»

برگرفته از گزارش ژوئن ۱۹۸۲ محمود خضرا، مدیر سازمان دفاع غیرنظامی جنوب لبنان، درباره بمباران یک مجتمع مسکونی غیرنظامی در صیدا توسط اسرائیل.

مرد جوانی می‌خواست به ما کمک کند. او گفت که اسرائیلی‌ها مدرسه ابتداییِ نبش خیابان را بمباران کرده‌اند و ۱۲۰ غیرنظامی کشته‌شده هنوز در زیرزمین آنجا مانده‌اند. باور کردنش دشوار بود، اما بوی غلیظ و هولناکی در فضا پیچیده بود که نشان می‌داد شاید حرفش حقیقت داشته باشد. وقتی از نبش خیابان گذشتیم، مگس‌ها هجوم آوردند و دورمان حلقه زدند؛ روی صورت و لب‌هایمان می‌نشستند.

مرد جوان‌تری ما را به داخل آن مدرسه کوچک برد؛ زمین بازی خاکی و زمین بسکتبال آن پر از تکه‌های بتن شکسته، تخته‌سیاه و صندلی بود. او گفت: «وقتی به پایین پله‌ها می‌رسید، مراقب باشید.» درست در انتهای نرده‌های پلکان، جسدی قرار داشت که از وسط به دو نیم شده بود؛ دست‌هایش چنان به عقب پرتاب شده بودند که گویی در اوج استیصال بوده است. مرد گفت: «حالا به سمت چپ، پایین نگاه کنید.» و از میان سقفِ فروریخته‌ی زیرزمین، آن‌ها را دیدیم.

اجساد روی هم انباشته شده بودند، شاید تا عمق شش فوت (حدود ۱.۸ متر)، و دست‌ها و پاهایشان چنان در هم گره خورده بود که در لحظه مرگ، توده‌ای به‌غایت غیرطبیعی و منجمد را شکل داده بودند. در پی حملات هوایی اسرائیل به صیدا، آن‌قدر از غیرنظامیان کشته شده بودند که صلیب سرخ محلی هنوز فرصت نکرده بود همه جان‌باختگان را به خاک بسپارد.

در آن دبستان کوچک، واقع در نزدیکی جاده‌ی جزین، روی اجساد پودر آهک پاشیده بودند؛ گردی سفید و مهربان که گویی از زشتیِ این مکانِ شوم می‌کاست و پیکر مردان، زنان و کودکان را به تندیس‌هایی بدل می‌کرد؛ درست همچون ساکنانِ سوخته‌ی شهر باستانی پمپئی، آن‌گاه که خاکسترِ کوه وزوو بر سرشان فروریخت.

به نظر می‌رسید فاجعه‌ای کم‌وبیش مشابه، شهر صیدا را نیز درنوردیده است؛ چرا که در گوشه‌وکنار شهر، زیرزمین‌هایی با صحنه‌هایی به‌مراتب هولناک‌تر به چشم می‌خورد و چندین گور دسته‌جمعی وجود داشت که در آن‌ها، حاکم شهر (محافظ) با استیصال دستور داده بود اجسادِ بی‌صاحب را به خاک بسپارند.

یکی از این گورها، که پیکر ۴۰ جان‌باخته را در خود جای داده بود، در میانه‌ی یک میدانِ ترافیکی قرار داشت و نیمی از آن زیر تلی از زباله و آوار پنهان شده بود.
در یکی از بیمارستان‌ها، پزشکی را دیدیم که چنان از دیدنِ انبوهِ مجروحان و اجسادی که طی پنج روز گذشته نزد او آورده بودند آسیب دیده بود که حتی نمی‌توانست بی‌آنکه بغضش بترکد و از پا درآید، آنچه را دیده بود توصیف کند.

در چندین زیرزمین، با پیکرهایی تکه‌تکه مواجه شدیم؛ سرها و دست‌ها، انگشتان پا و تنه‌هایی که شکافته شده بودند، همگی در هم گره خورده بودند.

همه‌جا، در خیابان‌ها، در خانه‌ها و حتی در نوار ساحلی بوی مرگ به مشام می‌رسید؛ بویی تند و شیرین‌گون. هیچ موجودی جز انسان نمی‌تواند چنین بویی از خود ساطع کند؛ ترکیبی خاص از عرق، روده‌ها و مدفوعِ کسانی که شکم‌هایشان از بدن بیرون ریخته بود، و اجسادی که زیر آفتابِ داغ در حال فساد بودند.»

پی‌نوشت فرهیختگان: برای آشنایی بیشتر با پیشینه عملکرد ارتش اسرائیل و رژیم کودک‌کش، خواندن این روایت از بمباران صیدا در سال ۱۹۸۲ اهمیت دارد. رنج و مرگ کودکان وغیرنظامیان را نمی‌توان درسایه توجیهات نظامی نادیده گرفت؛ ثبت و بررسی این وقایع، بخشی از ضرورت پاسخ‌گویی در برابر قربانیان جنگ است.

#رابرت_فیسک #فاطمه_کریم_خان #لبنان #صیدا #اسرائیل #تاریخ_معاصر #قربانیان_جنگ
#فرهیختگان روزن آگاهی
❤10🤬1
فرهیختگان
مریم محمدظاهری تهران. دی‌ماه خونین ۱۴۰۴ #فرهیختگان با یاد فرزندان ایران
مریم  لقمانی
مشهد. دی‌ماه خونین ۱۴۰۴

#فرهیختگان با یاد فرزندان ایران
😢9❤1👎1🔥1
🔴 معلم را با باورهایش بسنجیم یا با شیوه تدریسش؟
اجماع بویتلسباخ؛ حداقلی برای مدرسه در ایران آینده؟

✍️ فرزین بانکی

معلم را در ایران کمتر با کارش سنجیده‌اند و بیشتر با باور و وفاداری‌اش. در هر دو نظام چنین بوده است.

آیا در ایران آینده نیز معلمان بار دیگر از صافی تفتیش عقاید خواهند گذشت؟ یا می‌توان به این بسنده کرد که معلم در کلاس با دانش‌آموزانش چگونه رفتار می‌کند؟

پنجاه سال پیش در آلمان سه جمله کوتاه نوشته شد که به نام روستای بویتلسباخ (Beutelsbach) شناخته می‌شود. این سه جمله پرسش را از باور معلم به شیوه کار او منتقل می‌کند:

🔹 باورش را بر دانش‌آموز تحمیل نکند.

🔹 آنچه در علم و سیاست محل مناقشه است، در کلاس درس نیز مناقشه‌آمیز پدیدار شود.

🔹 راه داوری مستقل دانش‌آموز باز بماند.

روی سخنم بیش از همه با معلمان است: با آنان که هر بار ناچارند از کار خود دفاع کنند. شاید این سه جمله به کارشان بیاید و شاید به کار کسانی هم که آینده مدرسه را طرح‌ریزی می‌کنند.

در نوشته‌ای با نام «اجماع به سبک بویتلسباخ – حداقلی برای ایران؟» همین پرسش را دنبال کرده‌ام و نیز آنچه در ایران سر راه این سه جمله ایستاده است.

📎 مطالعه متن کامل مقاله

#فرزین_بانکی #آموزش_و_پرورش #آزادی_اندیشه #معلمان #تفتیش_عقاید #اجماع_بویتلسباخ #آموزش_انتقادی
#فرهیختگان روزن آگاهی