فرهیختگان
12.8K subscribers
18.3K photos
9.74K videos
1.55K files
48.3K links
فرهیختگی از آزادیِ اندیشه، گفت‌وگو و خرد آغاز می‌شود.
از زمینِ سنت تا افقِ تجدد، مقصد نه تعصب، که حقیقت است..

۰امام علی(ع):
«شجاع‌تر از خردمند، کسی نیست.»


ارتباط با ادمین:
@IRANIntellectualsAdmin


گفت‌وگو و تبادل نظر:
@iranintellectualsgroup
Download Telegram
معلمان شهید مدرسه شجره‌طیبه میناب

#فرهیختگان راهی به رهایی
❤11
📨علیه غیر تشریفاتی بودن📨
منصوری بروجنی

مدت‌ها بود قصد داشتم، نقدی در کلیت جنبش/شورش اخیر بنویسم (فارغ از جزئیات سؤال‌برانگیزی که بسیاری از دلدادگان این قضیه ترجیح می‌دهند خود را در برابر آن‌ها به ندیدن بزنند یا بدتر توجیهشان کنند یا بسیار بدتر، تمجیدشان کنند) اما به دلیل یکی از شواهدی که می‌ترسیدم ذکرش رافع مانعی ذهنی برای بی‌احترامی به دانشگاه شود، منتظر سپری شدن ۱۶ آذر بودم؛ اما همین که ۱۶ آذر گذشت با خبری مواجه شدم که باز هم آن نقد را به تأخیر انداخت.

و امّا بعد؛ قانون امری است شکلی. آن‌چه حقوق‌دانان بدان می‌پردازند عمدتاً راجع به تشریفات و شکل قضایاست. محتوای قانون، این که چه چیزی هنجار باشد و مورد حمایت، مسئله‌ای فرهنگی است که از طریق سازکارهای تصمیم‌گیری جمعی دربارهٔ آن توافق می‌شود؛ اگر این چنین هم نبود، گو نباش، اگر صرفاً تشریفات قانونی در کار باشد، هدف قانون محقق می‌شود. محتوای قانون یا هنجارها از منطقه‌ای تا منطقهٔ دیگر؛ از فرهنگی تا فرهنگ دیگر، از قلمروی تا قلمرو دیگر و از زمانی تا زمان دیگر متفاوت می‌شود و این محتوا اهمیت چندانی ندارد؛ بر خلاف آن‌چه عموم مردم تصور می‌کنند، کیفیت قانون امری راجع به ایدئولوژی و عقیده نیست؛ بلکه عمدتاً راجع به تشریفات و شکل است.

قانونی‌سازی هنجارها نیز چیزی جز تحلیل امور انتزاعی و ذهنی به عناصری عینی نیست. همه چیز به شکل فروکاسته می‌شود. پیچیدگی حقوق، شناخت معماری پیچیده‌ای از فرم‌هاست که در موقعیت‌های مختلف بر یکدیگر حاکم می‌شوند. نظام حقوقی به ناچار تنها بر اجتهادهای آدمیان -با هزار هزار خلقت متمایز- و اعتمادها مبتنی است، تنها با ارزیابی شکلی می‌توان قانونی بودن را ارزید. دیوان عالی کشور با آن طمطراق، عموماً راجع به اجتهادهای قضات تالی و محتوای پرونده نظر نمی‌دهد؛ بلکه آن را از حیث رعایت شکل‌های قانونی برمی‌رسد. آیا فاصلهٔ زمانی بین ابلاغ و جلسهٔ دادگاه رعایت شد؟ آیا طرفین پرونده فرصت ابراز ادلهٔ‌شان را یافتند؟ آیا قاضی آداب جلسهٔ رسیدگی را به جا آورد؟ اگر نگویم مطلقاً، تقریباً پرونده‌ها در دیوان عالی کشور از این حیث بررسی نمی‌شوند که این استدلال چه طور بود یا آن استدلال وجهی داشت یا نه، بلکه قضاتش به همین امور تشریفاتی و شکلی می‌پردازند و مو از ماست می‌کشند.

در وجدان عمومی ایران، تشریفات اموری بی‌اهمیت، دردسرآفرین، بی‌فایده و هزینه‌زا تلقی می‌شوند. امّا، قضات تنها در عالی‌ترین درجات فضل و تجربه، شایستگی تمحّض در بررسی شکلی پرونده‌ها را می‌یابند. هزار نکتهٔ باریک‌تر ز مو اینجاست: در همین امور بی‌اهمیت، همین مواعد، همین کیفیت ابلاغ‌ها، همین مدت رسیدگی، همین آداب و رسوم بررسی. بله، بدون خواندن کامل یک پرونده نمی‌توان قضاوت کرد، امّا گاهی نادرستی حکم از متن آن پیداست. شاید برای حقوق‌نخوانده‌ها عجیب باشد، امّا گاهی حتّی طول زمان رسیدگی تا اجرای حکم نیز زمینهٔ ارزیابی می‌شود. این خصلت تشریفات است که رویه‌ها و سوابق مبتنی بر آن نیز یک‌شکل می‌شوند.

لذا سرعت‌های سرسام‌آور در رسیدگی و اجرای حکم پرونده‌هایی با مجازات غیر قابل برگشت، هر حقوق‌خوانده‌ای را دچار تن‌رعشه و دلهره می‌کند. در مجرم بودن قمه‌کش حرفی نیست، اما آیا تشریفات رسیدگی حسب سوابق و رویه‌های چنین اتهامی مراعات شده اند؟ بماند که احدی نمی‌تواند فقه خوانده باشد یا حقوق بداند و از نسبت دادن شدیدترین مجازات موجود به عملی با آسیب جانی مادون اتلاف نفس و نقص عضو متعجب نشود.

آری قانون ابزار سیاست است و در خدمت سیاست‌مداران، اما همان‌گونه که در فرستهٔ قبلی گفتم چنان‌چه سیاست‌مداران خود حرمت این امامزاده را پاس بدارند. این فراستی است که از پس سال‌ها شناخت واقع‌گرایانه مناسبات سیاسی بر زبان مارتین لاگلین جاری می‌شود که «قیود می‌توانند قدرت بیشتری تولید کنند». قاضیان حکیمان درگاه قدرتند؛ آن‌ها نباید تسلیم و مطیع مجریان و سیاست‌مداران باشند بلکه باید چون پیران فرتوت که هیچ شمشیری در دستشان جنبیدن نمی‌گیرد، بر آتش احساسات عوام و خواص آب بریزند که هر چیزی را تشریفات و آدابی است و این آداب با سرعت و بی‌مبالاتی سازگار نیست.

لازم نیست با حرف حکمرانی نو و صبوری برای آغاز اصلاح حکمرانی کام مردم را شیرین کرد، حتّی لازم نیست سیاست‌مداران را عوض کرد. تنها پایندی به همان چیزی که حقوق‌دانان پس از هزاران سال تجربه دریافته اند، کفایت می‌کند: به شکل‌ها، به فرم‌ها، به تشریفاتی که همین نظم موجود لازم می‌‌آورد، به شکل رسیدگی، به شکل اعتراض، به شکل آزادی، به شکل استقلال قاضی، به شکل حق انتخاب وکیل. این‌ها همه شکلی اند، فارغ از محتوا و محملشان. کاش من هم به شکل قضایا پایبند بودم و اخبار این رسیدگی‌ها را جدی‌تر می‌گرفتم و زودتر چیزی می‌نوشتم.
https://virgool.io/tammat/formalism-zww90mmbpwtl



#فرهیختگان راهی به رهایی
👍3
✅گزارش تحقیقی رویترز: «نوبیتکس»، خانواده خرازی و مصونیت از تحریم آمریکا

خبرگزاری رویترز در یک گزارش تحقیقی مفصل فاش کرد که دو برادر از خاندان بانفوذ «خرازی» بنیان‌گذاران صرافی رمزارز «نوبیتکس» هستند؛ پلتفرمی که اکنون بزرگ‌ترین صرافی ارز دیجیتال ایران محسوب می‌شود و به گفته رویترز، به یکی از مسیرهای اصلی دور زدن تحریم‌های آمریکا تبدیل شده است.

بر اساس این گزارش، «علی خرازی» و «محمد خرازی» که در اسناد شرکت با نام خانوادگی جایگزین «آقامیر» فعالیت می‌کردند، نوبیتکس را در سال ۲۰۱۸ تأسیس کردند. این صرافی اکنون مدعی داشتن ۱۱ میلیون کاربر است؛ رقمی معادل بیش از ۱۰ درصد جمعیت ایران. رویترز می‌گوید نوبیتکس حدود ۷۰ درصد تراکنش‌های رمزارزی ایران را مدیریت می‌کند.

ارتباط خاندان خرازی با رهبری جمهوری اسلامی

رویترز تأکید کرده خاندان خرازی از نزدیک‌ترین حلقه‌های قدرت در جمهوری اسلامی است و با رهبر جمهوری اسلامی پیوند خانوادگی دارد.

طبق این گزارش:

پدربزرگ برادران خرازی، «محسن خرازی»، عضو مجلس خبرگان بوده و به نوشته رسانه‌های ایرانی، زمانی استاد «مجتبی خامنه‌ای» رهبر جدید جمهوری اسلامی بوده است.
پدر آنها، «آیت‌الله باقر خرازی»، بنیان‌گذار تشکلی موسوم به «حزب‌الله ایران» و از نیروهای دخیل در شکل‌گیری سپاه پاسداران پس از انقلاب ۱۳۵۷ معرفی شده است.
عمه این دو برادر نیز همسر برادر مجتبی خامنه‌ای است.
رویترز همچنین نوشته خاندان خرازی در دهه‌های گذشته در سمت‌های کلیدی مذهبی، امنیتی و دیپلماتیک حضور داشته‌اند.

در گزارش آمده که پس از کشته شدن علی خامنه‌ای در حمله هوایی ابتدای جنگ ایران و آمریکا-اسرائیل، سپاه پاسداران کنترل بیشتری بر اقتصاد و ساختار امنیتی ایران به دست آورده و نقش شبکه‌های مالی موازی از جمله نوبیتکس پررنگ‌تر شده است.

انتقال صدها میلیون دلار برای نهادهای تحریم‌شده

بر اساس تحقیقات رویترز و داده‌های شرکت‌های تحلیل بلاک‌چین، نوبیتکس در سال‌های اخیر ده‌ها تا صدها میلیون دلار تراکنش مرتبط با نهادهای تحریم‌شده جمهوری اسلامی را پردازش کرده است؛ از جمله:

بانک مرکزی ایران
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
شبکه‌های مالی مرتبط با حوثی‌های یمن

شرکت تحلیلی Elliptic اعلام کرده بانک مرکزی ایران بین نوامبر ۲۰۲۴ تا ژوئن ۲۰۲۵ بیش از ۵۰۰ میلیون دلار رمزارز خریداری کرده که حدود ۳۴۷ میلیون دلار آن از طریق نوبیتکس منتقل شده است.

شرکت Crystal Intelligence نیز گفته در دوران جنگ اخیر، نوبیتکس حتی در زمان قطع گسترده اینترنت در ایران فعال مانده و بیش از ۱۰۰ میلیون دلار تراکنش پردازش کرده است.



#فرهیختگان راهی به رهایی
👍3
‏سال‌هاست که چند و چون و دامنه و عمق رواج نام جعلی و فیک به جای نام واقعی و‌ رسمی خلیج فارس در عرصه سیاسی، آکادمیک، رسانه‌ای و افکار عمومی را رصد و پی‌گیری می‌کنم.
‏این که به دلایل مختلف مخالفان و نادیده گیرندگان سیاسی، فرهنگی و رسانه‌ای منطقه‌ای و بین‌المللی هویت و تاریخ ایران و نام جاودان خلیج فارس، سعی در استفاده از نام مجعول برای این منطقه دارند، یا این که حتی برخی از کشورهای عرب مدعی دوستی با ایران (از قبیل سوریه اسد، عراق پسابعثی، لبنان و یمن تحت امر ائتلاف حوثیان) هم ابایی از به کار بردن نام جعلی ندارند هم واقعیتی تکراری و تلخ است.
‏ولی ساعتی قبل، سنا نیوز ایجنسی، خبرگزاری رسمی حکومت یمن تحت امر نیروهای حوثی، در خبری، به دروغ و بی‌شرافتی رسانه‌ای، با نقل قول مستقیم نادرست از سوی رییس قوه قضاییه ایران نوشت:
‏Mohseni Ejei: Arabian Gulf Will Remain the Homeland of Iran, a Nation with a Long history
‏محسنی اژه‌ای: خلیج عربی وطن ایران، ملتی با تاریخ طولانی است.
‏این نوع حقه‌بازی رسانه‌ای و جعل خبر از سوی ایران‌هراسان و ایران ستیزان هم حتی عجیب است.
‏ولی انجام این‌نوع نادرستی‌های ضدایرانی از سوی مدعیان دوستی با ایران عجیب‌تر است.
‏مساله دیگر غفلت و بی‌اعتنایی دوایر رسمی و وزارت خارجه به این نوع رفتارهای نادرست ضدعلمی و ایران‌ستیزانه و سکوت و بی‌توجهی به آن‌ها است.
‏روز ملی خلیج فارس مبارک باد
https://www.saba.ye/en/news3695881.htm ‏

مجید تفرشی


#فرهیختگان راهی به رهایی
🔥2
در این ماه‌های سخت و بد، در میانهٔ آوارِ اخبار و هجومِ وحشت‌های بی‌نام، مرغِ یاکریمی در کنجِ خانهٔ ما لانه کرد. پیشِ چشمِ ما خاشاک آورد، جوجه‌هایش را زایید و حالا چنان با طمأنینه مراقب‌شان است که گویی امن‌ترین نقطهٔ جهان را یافته است.
می‌گویند در تاریخِ هزاران‌سالهٔ بشر، روی‌هم‌رفته ۲۶۸ سال بوده که جنگی در کار نبوده!...
پیداست که سهمِ من و ما از زندگی، قرار نیست در همان معدود سال‌های آرام بگذرد.
در مقالات شمس آمده است که یک‌بار موسی نزد خدا رفت و پرسید: «یا رب، فایده چه باشد چون فرعون قبول نخواهد کردن؟» خداوند در پاسخ گفت: «تو از آنِ خود فرو مگذار، بگو.»
به گمان من، تمامِ معنای زندگی همین «به‌رغمِ همه‌چیز زیستن» است. همین‌که به موازاتِ هزارویک مصیبتِ کوچک و بزرگ، تو از آنِ خود فرو نگذاری و کارِ خودت را بکنی.
همین‌که پدافند بزند، موشک بترکاند، یاکریم بزاید، ما وصلت کنیم و دکان‌دارِ سرِ کوچه میوه‌هایش را دستمال بکشد.
به‌رغمِ تمامِ آن‌چه بر ما رفته و تمام دردهایی که در سال‌ها و ماه‌های پیشِ رو آبستنِ آنیم، به جوجه‌های کنجِ خانه نگاه می‌کنم و زادن، ساختن و حتی در «شور و شعف» ماندن را با خودم مرور می‌کنم.
بیش از هر زمانی برایم پررنگ است که زیستن در این روزگار را با تعابیر پرطمطراقی مانندِ دهن‌کجی به آشوبِ هستی یا کنشی شجاعانه و آنارشیستیک آغشته نکنم و رنج‌های این دوران را هم رنج‌هایی منحصربه‌فرد نپندارم.

به رسمیت شناختنِ سادگی و عمقِ «معمولی بودن»، بزرگ‌ترین درسِ زندگیِ من تا این سن و سال بوده است.

کمال طیبی



#فرهیختگان روزن آگاهی
❤3👍2
پزشکیان بمناسبت روز معلم: امید ایران فرزندانی هستند که شما پرورش می‌دهید

رئیس جمهور: اگر در میدان دفاع از کشور شاهد صحنه‌هایی هستیم که جهانیان را به شگفتی واداشته، مدیون معلمانی هستیم که به فرزندان‌مان درس ایمان، فداکاری، انسانیت و ایران‌دوستی داده‌اند.

آینده ایران با همدلی، محبت و گذشت ساخته می‌شود. امید ایران فرزندانی هستند که شما پرورش می‌دهید، روزتان گرامی باد.


#فرهیختگان راهی به رهایی
🕊1
از دیکتاتوری جنگ تا دیکتاتوری جو _ ۲.۷
گدار
صحبت‌های امین بزرگیان در کلاب گدار:

در این جمع‌بندی، امین بزرگیان با نگاهی نظری به مفهوم «دیکتاتوری جو» توضیح می‌دهد که چگونه در هر جامعه‌ای یک گفتمان می‌تواند دست بالا را پیدا کند و از طریق فشار اجتماعی، امکان بیان دیدگاه‌های دیگر را محدود کند. او با ارجاع به متفکرانی مانند جان استوارت میل، هایدگر، فوکو و هانا آرنت نشان می‌دهد که این پدیده صرفاً به قدرت سیاسی محدود نیست، بلکه می‌تواند از درون جامعه و از طریق اکثریت شکل بگیرد و به حذف فردیت و اندیشه مستقل منجر شود. بزرگیان تأکید می‌کند که خطر اصلی زمانی است که افراد اندیشیدن را به دیگران واگذار می‌کنند و جامعه به سمت همرنگی و خودفریبی حرکت می‌کند. او در نهایت «شجاعت دانستن» و حفظ نگاه انتقادی را به عنوان راهی برای مقابله با این وضعیت معرفی می‌کند و بر ضرورت ایجاد فضاهایی برای گفت‌وگوی آزاد و چندلایه تأکید دارد.



#فرهیختگان راهی به رهایی
👍1
ماندانا سالاری معلم دبستان میناب که دانش‌آموزانش را در بغل گرفت و جایی برای دخترش نماند و همه باهم پرکشیدند.


#فرهیختگان روزن آگاهی
❤6
هانس-گئورگ گادامر، فیلسوف آلمانی و از چهره‌های برجسته‌ هرمنوتیک فلسفی، نقش بنیادینی در بازاندیشی مفهوم گفت‌وگو در عرصه‌ی فهم و اخلاق ایفا کرد.
او با اثر مهم خود «حقیقت و روش» (Wahrheit und Methode)، سنت فهم متون، فرهنگ و تجربه انسانی را از تفسیر صرف به یک رخداد گفت‌وگو محور بدل ساخت.

برای گادامر، فهم نه انتقال یک‌سویه معنا، بلکه فرآیندی زنده، باز و دیالوگ‌محور است که میان افق‌های متفاوت شکل می‌گیرد.

گادامر باور داشت که ما همواره درون یک سنت زبانی، تاریخی و فرهنگی زندگی می‌کنیم و فهمیدن، یعنی گفت‌وگو کردن با این سنت‌ها. از دید او، گفت‌وگو تنها ابزار انتقال اطلاعات نیست، بلکه رخدادی است که در آن سوژه و ابژه به تعامل و تأثیر متقابل می‌رسند. این دیدگاه، فهم را از یک فرآیند مکانیکی یا نسبی‌گرایانه، به حرکتی پویا و اخلاقی تبدیل می‌کند؛ حرکتی که مستلزم گشودگی، احترام به دیگری و پذیرش پیش‌داوری‌های سازنده است.

گفت‌وگو در هرمنوتیک گادامر، بیش از یک روش، نوعی رویکرد به جهان است: رویکردی که در آن هیچ‌کس صاحب حقیقت مطلق نیست و معنا در فضای اشتراک افق‌ها پدید می‌آید. این نگاه، به‌ویژه در عرصه اخلاق، سیاست، دین و تفاهم بین‌فرهنگی اهمیت می‌یابد؛ جایی که پیش‌فرض‌ها، هویت‌ها و زبان‌های گوناگون به مواجهه‌ای سازنده نیاز دارند.

گفت‌وگوی واقعی نزد گادامر، مستلزم آمادگی برای تغییر خود در مواجهه با دیگری است.

میراث گادامر، بازاندیشی در نسبت میان فهم، زبان و دیگری است؛ رویکردی که اخلاق گفت‌وگو را نه تنها برای تفسیر متن، بلکه برای هم‌زیستی انسانی ضروری می‌داند.

او ما را دعوت می‌کند به شنیدن، به باز بودن در برابر تجربه‌های متفاوت، و به مشارکت در گفت‌وگویی که نه پایان دارد و نه صاحب مطلق. به تعبیر او، حقیقت در گفت‌وگو ظهور می‌کند، نه بیرون از آن.

یادداشت وارده


#فرهیختگان راهی به رهایی
👍2
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
امارات متحده عربی ده‌ها هزار تن از پاکستانی‌های پیرو مذهب شیعه را از این کشور اخراج کرده است؛ اما ماجرا به اینجا ختم نمی‌شود، چرا که امارات نه‌تنها آن‌ها را دیپورت کرده، بلکه تمامی ثروت، حساب‌های بانکی و دارایی‌هایی را که با رنج و زحمت به‌دست آورده بودند، از آن‌ها سلب کرده و آن‌ها را عملاً با دست خالی به پاکستان بازگردانده است.
https://x.com/i/status/2050281531076383184

#فرهیختگان راهی به رهایی
😱2
روز معلم،
بهانه‌ای‌ست برای یادآوری چیزی که معمولاً در هیاهوی زندگی فراموش می‌شود:
این‌که بسیاری از آن‌چه امروز «می‌فهمیم»،
«می‌توانیم»،
و حتی «می‌شویم»،
ردی از یک معلم دارد.
معلم‌ها همیشه فقط درس نمی‌دهند؛
گاهی فقط یک جمله می‌گویند و سال‌ها در ذهن می‌ماند،
گاهی فقط یک نگاهِ به‌موقع،
یک تشویقِ ساده،
یا حتی یک سکوتِ معنادار،
مسیر یک زندگی را عوض می‌کند.
در سرزمینی که روزهایش همیشه آسان نبوده،
این ایستادنِ آرام و بی‌هیاهوی معلم‌ها،
شاید یکی از مهم‌ترین شکل‌های امید بوده است.
روز معلم،
یادِ همه‌ی آن‌هایی‌ست که بی‌سروصدا
آینده را در ذهن‌ها می‌کارند.
با احترام و قدردانی.
تحریریه #فرهیختگان
❤2👍1🕊1
ما رعیت محروم از اینترنت
سعید معدنی

بعد از دوماه دوباره به همت و لطف یکی از دوستان به اینترنت و فضای مجازی از جمله تلگرام و... وصل شده‌ام. انگار ما جماعتی بودیم که مارا به زور از شهر اقامت مجازی محروم و دور کردند. اکنون که بعد از دوماه آمده‌ام، برخی کانال‌ها و گروهها در همان ۹ اسفند ( ۲۸ فوریه) منجمد مانده‌اند. برخی هم چه در قالب روزنامه‌نگار و یا در قالب رانت و ویژه‌خوار در این فضاها مانده‌ و فعالیت های خود را داشته‌اند. البته گروهی هم در میانه جنگ در جستجوی خرید اکانت بودند و موفق شده‌اند هراز گاهی به این دیار دورافتاده سری بزنند.
چند روز پیش یکی از دوستانم کمک کرد تا بعد از ۶۰ روز دوباره صفحه کانال خود و گروهها و کانال‌های فیلتر شده را ببینم. هم خوشحال شدم و هم غمگین. غمگین از این محرومیت تحمیلی. نمی دانم ما چه شانسی داشتیم که همیشه باید از ابزار های مدرن به بهانه های مختلف و بعضاً واهی محروم می‌ماندیم و همچنان محرومیم. از ویدئوی سال‌های نوجوانی و جوانی‌مان گرفته تا ماهواره و اکنون فضای مجازی و اینترنت بین‌المللی در سالهای آستانه پیری. ما رعیت محروم، دست مان به جایی وصل نیست تا بگوییم به خدا ضررهای این محرومیت چهل و اندی ساله از مواهب مدرنیته خیلی خیلی بیشتر از مزایای آن است. اما خب کسی صدای‌مان را نمی‌شنود.
بهرحال ما جهان سومی هستیم و تحت حاکمیت حکومت هایی با تفکر جهان سومی، و تقدیر و سرنوشت ‌مان چنین رقم خورده است.

۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵

#فرهیختگان راهی به رهایی
😢4❤2