فرهیختگان
12.8K subscribers
18.3K photos
9.74K videos
1.55K files
48.3K links
فرهیختگی از آزادیِ اندیشه، گفت‌وگو و خرد آغاز می‌شود.
از زمینِ سنت تا افقِ تجدد، مقصد نه تعصب، که حقیقت است..

۰امام علی(ع):
«شجاع‌تر از خردمند، کسی نیست.»


ارتباط با ادمین:
@IRANIntellectualsAdmin


گفت‌وگو و تبادل نظر:
@iranintellectualsgroup
Download Telegram
بخش مهمی از جریان سیاسی مدافع «مقاومت» و افزایش توان بازدارندگی در ایران، متأسفانه این مفاهیم را نه در چارچوب عقلانیت راهبردی، منافع ملی و الزامات توسعه، بلکه با نگاهی ایدئولوژیک، هویتی و گاه آخرالزمانی صورت‌بندی می‌کند. در این رویکرد، امنیت به هدفی مستقل از رفاه، توسعه اقتصادی و رضایت اجتماعی تبدیل می‌شود؛ گویی می‌توان کشوری ضعیف از نظر اقتصادی، فرسوده از نظر اجتماعی و منزوی در نظام بین‌الملل داشت، اما همچنان از بازدارندگی پایدار سخن گفت.

مخالفت این طیف با قراردادها، مذاکرات و تفاهم‌های بین‌المللی نیز همواره حاصل ارزیابی فنی هزینه‌ها و منافع نیست، بلکه در بسیاری از موارد تابع رقابت‌های جناحی و ملاحظات سیاست داخلی است. همان توافقی که از سوی رقیب سیاسی «تسلیم» خوانده می‌شود، ممکن است در شرایطی دیگر و به دست نیروهای همسو، به‌عنوان «پیروزی راهبردی» معرفی شود. این استاندارد دوگانه، اعتبار بحث امنیت ملی را به‌شدت آسیب زده است.

افزون بر این، سابقه دوگانه‌سازی میان «خودی» و «غیرخودی»، محدودسازی تنوع اجتماعی و تلاش برای تحمیل یک سبک زندگی خاص، سبب شده است که بخش قابل‌توجهی از جامعه، مفهوم مقاومت را نه با استقلال و امنیت ملی، بلکه با سرکوب داخلی، انزوای خارجی و بی‌اعتنایی به توسعه پیوند دهد. نتیجه این وضعیت آن است که حتی بحث ضروری و عقلانی درباره بازدارندگی نیز در افکار عمومی با تندروی، جمود فکری و ماجراجویی ایدئولوژیک یکسان پنداشته می‌شود.

حال آنکه بازدارندگی، در معنای علمی و راهبردی آن، نه دشمن دیپلماسی است و نه جایگزین توسعه. بازدارندگی پایدار تنها زمانی شکل می‌گیرد که قدرت نظامی با مشروعیت سیاسی، انسجام اجتماعی، اقتصاد توانمند، فناوری پیشرفته و روابط خارجی سنجیده همراه باشد. کشوری که مردمش از آینده ناامیدند و اقتصادش توان بازتولید قدرت ندارد، حتی با برخورداری از ابزارهای نظامی نیز نمی‌تواند امنیتی پایدار ایجاد کند.

ازاین‌رو، ضروری است مفهوم بازدارندگی از انحصار گفتمان‌های ایدئولوژیک خارج شود و بار دیگر در چهارچوب منافع ملی، توسعه و عقلانیت راهبردی تعریف گردد. دفاع از ایران نباید به معنای فداکردن ایران در راه آرمان‌های انتزاعی باشد. سیاست امنیتی مسئولانه، پیش از هر چیز باید حافظ جان، رفاه، کرامت و آینده مردم ایران باشد.

حسین قتیب


#فرهیختگان روزن آگاهی
👍9❤1
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
خیام‌خوانی در بوشهر زیبا

#فرهیختگان راهی به رهایی
❤19
از جنوب لبنان تا جنوب ایران

جنگ چهل‌روزه‌ای که ایران را در برابر دو قدرت نظامی بزرگ قرار داد، یکی از مهم‌ترین رخدادهای تاریخ معاصر کشور بود. آتش‌بس شکننده‌ای که به آن پایان داد، بسیاری را به این نتیجه رساند که منطقه وارد وضعیت «نه جنگ، نه صلح» شده است. اما تحولات روزهای اخیر نشان می‌دهد جنگ، این بار با دامنه‌ای محدودتر و در جغرافیایی مشخص، از سر گرفته شده است.

به نظر می‌رسد دو طرف، تحت تأثیر محدودیت‌های سیاسی و نظامی، وارد مرحله‌ای از جنگ فرسایشی شده‌اند؛ نبردی که هدف آن نه پیروزی سریع، بلکه تحلیل تدریجی توان نظامی، اقتصادی و اراده سیاسی طرف مقابل است.

نمونه کلاسیک چنین جنگی، نبرد فرسایشی مصر و اسرائیل در سال‌های ۱۹۶۸ تا ۱۹۷۰ است. مصر که توان آغاز جنگی بزرگ را نداشت، با درک محدودیت‌های جغرافیایی اسرائیل و حساسیت آن به تلفات انسانی به نبردی طولانی روی آورد تا اسرائیل را فرسوده کند. اسرائیل نیز با گسترش حملات به عمق خاک مصر و هدف قرار دادن تاسیسات حیاتی در اطراف قاهره، هزینه این راهبرد را بالا برد. در پایان، هرچند هر دو طرف خسارت دیدند، اما مصر آسیب بیشتری متحمل شد و ناچار به پذیرش آتش‌بس گردید.

قیاس آن تجربه با وضعیت امروز کامل نیست، اما از منظر منطق جنگ فرسایشی، شباهت‌های مهمی وجود دارد.
آمریکا واضحا در پی کاهش تدریجی ظرفیت‌های نظامی ایران در جنوب و محدود کردن توان تهران برای اعمال کنترل بر تنگه هرمز است؛ آن هم بدون ورود به یک جنگ تمام‌عیار. در مقابل، ایران می‌کوشد با حفظ اهرم هرمز، از فرسایش بازدارندگی خود جلوگیری کند و با فشار بر بازار انرژی، هزینه‌های این راهبرد را افزایش دهد.

در این میان، هرمز به مرکز ثقل نبرد تبدیل شده است. واشنگتن خواهان باز ماندن نسبی تنگه برای جلوگیری از جهش قیمت نفت است و تهران نیز نمی‌خواهد با بستن کامل آن، بهانه ورود به مرحله‌ای خطرناک‌تر از جنگ را فراهم کند. همین موازنه شکننده، دو طرف را در نقطه‌ای میان فشار اقتصادی و خویشتن‌داری نظامی نگه داشته است.

اگر این وضعیت به نوعی توازن برسد؛ یعنی نه محاصره اقتصادی ایران تعیین‌کننده باشد و نه اهرم هرمز بتواند طرف مقابل را وادار به عقب‌نشینی کند، آنگاه سرنوشت نبرد را بیش از هر چیز ضربات نظامی محدود اما دقیق تعیین خواهد کرد؛ درست مانند مسابقه‌ای که پس از تساوی در وقت‌های قانونی، به ضربات پنالتی کشیده می‌شود. هر حمله موفق به زیرساخت‌های حیاتی، هر ضربه مؤثر به توان دریایی یا موشکی و هر موفقیت اطلاعاتی، می‌تواند همان پنالتی سرنوشت‌سازی باشد که نتیجه نهایی را رقم می‌زند. امری که فرجام نهایی را به تشدید پلکانی تنش‌ها منوط می‌کند.

در چنین جنگ نابرابری، ایران به دلیل برتری نظامی آمریکا و آسیب‌پذیری بیشتر اقتصادش، هزینه‌های سنگین‌تری خواهد پرداخت. با این حال، آمریکا نیز ناچار است میان افزایش فشار نظامی و حفظ ثبات بازار جهانی انرژی تعادل برقرار کند. همین وابستگی متقابل، جنگ را از یک رویارویی برق‌آسا به نبردی طولانی و فرسایشی تبدیل کرده است.

بزرگ‌ترین خطر آن است که جنوب ایران، همانند جنوب لبنان، به صحنه‌ای دائمی برای درگیری‌های محدود و نقض مستمر حاکمیت ملی و فرسودگی زیرساختی تبدیل شود. جلوگیری از تثبیت چنین وضعیتی، شاید مهم‌ترین چالش راهبردی ایران در مرحله پیش رو باشد. چه بخش مهمی از راهبرد طرف مقابل مبتنی بر بی‌دفاع‌سازی و غیر اقتصادی کردن جنوب و خط ساحلی به منزله‌ی شریان حیاتی اقتصاد ایران است.

صلاح‌الدین خدیو


#فرهیختگان روزن آگاهی
😢10👍1
تنگه هرمز
و آینده تفاهم‌نامه ایران و آمریکا

مهمانان:
علی افشاری
سهند ایرانمهر
خسرو بهمنی قجر

چهارشنبه ۲۴ تیر
ساعت:
۱۸:۰۰ (اروپای مرکزی)
۱۹:۳۰ (تهران)

در کلاب گدار


#فرهیختگان روزن آگاهی
باید از این شهر بروم…

شهر به شدت تروماتیک و آسیب‌زده است. برنامه‌ای برای تاب‌آوری آن‌هایی که مستقمیم متأثر از فاجعه بوده‌اند و افراد عمومی شهر وجود ندا رد. در ماه اول پس از این بحران، با افزایش تقریباً ۲۵ درصدی آمار خودکشی نسبت به میانگین سالانه مواجهیم. حدوداً شصت اقدام به خودکشی در آن شهرستان وجود داشته که شش موردش موفق بوده است. یکی از اقدام‌های خودکشی از خانواده و نزدیکان یکی از شهدا بوده است. روایت آدم‌هایی که در محله‌های دیگر شهر بودند حکایت می‌کند که بچه‌های دانش‌آموز بسیاری از مدرسه، از انفجار، از همه ‌چیز می‌ترسند. یکی از خانواده‌ها که مینابی و کاملاً مذهبی است، می‌گوید: «من باید از این شهر بروم، نمی‌شود این‌طور در این‌جا زندگی کرد.» او دو دختر دیگر دارد و می‌گوید در این شرایط حال همسرش همیشه بد است.در این موقعیت که نامش را «رها‌شدگی» آدم‌های آسیب‌دیده می‌توان گذاشت، کسانی که زخم روحی و روانی خورده‌اند، بی‌حصار و بدون مراقبت رها شده‌اند. میناب در معرض هجوم بی‌حساب گروه‌های امدادی و مددکاری و مشاوره‌ای قرار گرفته است. تراپیست‌هایی می‌آیند که فرهنگ میناب را نمی‌شناسند، زبان محلی نمی‌دانند و تفاوت‌های فرهنگی بین گروه‌های مختلف را تشخیص نمی‌دهند. مدیریت بحران در میناب در کلیتش به مدیریت تدفین، پیداکردن، شناسایی و تدفین شهدا تقلیل پیدا کرده است. زخمی‌ها، دانش‌آموزان و معلمانی که سالم ماندند، به حال خود رها شده‌اند. گروه‌های مدعی مشاوره برای بازماندگان می‌گویند: «وقتی که این‌جا را ترک کنیم، آنلاین برای‌شان مشاوره می‌دهیم.»
به‌نظر می‌رسد که شهر از لحاظ زیرساختی کفایت لازم برای مدیریت این حجم خانواده‌های زخم‌خورده را ندارد. عمق و ابعاد زخم‌ها بسیار بیش‌تر از آن است که تصورش را بتوان کرد. تصور کنید که در یک شبکه‌ی خویشاوندی نزدیک، دوازده دانش‌آموز نزدیک به یک فرد در یک مدرسه شهید شده‌اند، یا پدری دو دخترش را همزمان از دست داده است. دانش‌آموزی که از کلاس دوازده نفری‌اش هشت نفر شهید شده‌اند، کل جهان اجتماعی‌اش متلاشی شده است. بار روانی و زخم فردی و جمعی فاجعه بسیار سنگین است. فقدان برنامه برای مواجهه با این ترومای فردی و جمعی، فاجعه را به برگزاری آیین‌های سوگواری تقلیل داده است. گویی کشته‌شده‌ها مهم‌تر از بازمانده‌ها هستند.

✍️از متن روایتی بر اساس پژوهش میدانی در مدیریت بحران فاجعه‌ی مدرسه‌ی شجره طیبه میناب. به قلم جبار رحمانی، جامعه‌شناس. منتشر شده در اندیشه پویا ۱۰۱


#فرهیختگان راهی به رهایی
❤16😢8👎1😱1
هوش مصنوعی، جایزه ادبی ترکیه را بدون برنده گذاشت

با پیشرفت هوش مصنوعی، این بار ردپای آن به یکی از جوایز ادبی ترکیه رسید و داوران آن را با چالش مواجه کرد.
به گزارش خبرنگار کتاب و ادبیات خبرگزاری فارس، هیئت داوران یکی از جشنواره‌های شعر و داستان کوتاه ترکیه، روز گذشته اعلام کرد که امسال هیچ اثری را شایسته دریافت جایزه بخش داستان کوتاه ندانست. داوران دلیل این تصمیم را وجود «نشانه‌های پررنگ استفاده از هوش مصنوعی» عنوان کردند.
بحث استفاده از هوش مصنوعی در ادبیات پیش‌تر نیز خبرساز شده بود. در ماه‌های پیش، ناشری رمانی را به‌دلیل احتمال استفاده گسترده از هوش مصنوعی از انتشار خارج کرد. همزمان، پژوهش‌های دانشگاهی و حتی گمانه‌زنی درباره بهره‌گیری برندگان برخی جوایز معتبر از هوش مصنوعی، این نگرانی را تشدید کرده است.
در این جشنواره ادبی ترکیه نیز گفته شده است که حدود ۴۰ داستان به‌صورت ناشناس داوری شده اما بررسی‌های کارشناسی نشان داد برخی آثاری که در مراحل اولیه شانس دریافت جایزه داشتند، بین ۳۰ تا ۸۰ درصد با کمک هوش مصنوعی تولید شده‌اند./فارس


#فرهیختگان راهی به رهایی
❤8
فرو شکستن تمام زندان ها
مرضیه حاجی هاشمی

چهاردهم ژوئیه، برای فرانسوی‌ها تنها سالروز فتح «زندان باستیل نیست»؛ بلکه یادآور لحظه‌ای است که یک نظم سیاسی سنتی با مشروعیت الهی دیگر قادر نبود خود را با واقعیت‌های فکری و اجتماعی، در جهت حل بحران های مالی و اقتصادی، در جامعه ای دگرگون شده تطبیق دهد. ما معمولاً «انقلاب فرانسه» را با تصویر گیوتین، شورش خیابانی، گرانی نان و ... به یاد می‌آوریم؛ اما آنچه در سال ۱۷۸۹ رخ داد، از ماه‌ها و سال‌ها پیش آغاز شده بود.

فرانسه فقیرترین کشور اروپا نبود؛ اما دولتش زیر بار بدهی جنگ‌ها و بحران مالی خم شده بود. مالیات‌ها عمدتاً بر دوش طبقه‌ای بود که کمترین سهم را در تصمیم‌گیری سیاسی داشت. افزایش قیمت نان زندگی مردم را دشوار کرده بود، اما آنچه بحران را انفجاری کرد، هم‌زمانی فشار اقتصادی، دگرگونی اندیشه‌ها و ناتوانی نظام سیاسی در اصلاح خود بود.

با وجود اندیشه های نو و روشنگرانه درباره منبع مشروعیت سیاسی، همچنان الهیات سیاسیِ حاکم، مشروعیت حکومت را ناشی از خدا و نه از مردم می دانست. حاکم که نماینده خدا بر روی زمین بود، «به حق الهی» فرمان می‌راند و  نهاد دینی یکی از ستون‌های اصلی نظم سیاسی بود. قدرت روحانی و قدرت سیاسی در رابطه‌ای متقابل به یکدیگر مشروعیت می‌بخشیدند و بسیاری از روحانیان از امتیازات حقوقی و اقتصادی خاص؛ حتی دادگاه های ویژه  برخوردار بودند و نهاد دین صرفاً یک نهاد معنوی نبود و بخشی از ساختار قدرت محسوب می‌شد.

از سوی دیگر، شکست‌های نظامی و هزینه‌های سنگین جنگ، به‌ویژه جنگ در دریا که دشمن در آن به واقع دست برتر را داشت و سپس حمایت پرهزینه تلافی جویانه فرانسه از استقلال «آمریکا»، در مقابل «بریتانیا»، خزانه دولت را فرسوده کرده بود. دولتی که زمانی یکی از قدرتمندترین دولت‌های اروپا بود، دیگر توان اداره بحران مالی خود را نداشت.

اما شاید مهم‌ترین بخش این تحولات، ناتوانی نهادها آن هم با مشروعیتی الهی، در اصلاح خود بود. بسیاری از مردم در آغاز، قانون، عدالت مالیاتی و محدود شدن قدرت را می‌خواستند، هنگامی که نظام سیاسی نتوانست این مطالبات را در قالب نهادهای پایدار پاسخ دهد، مسیر تاریخ به سمت یک دگرگونی بزرگ تغییر کرد و طی صد سال فرانسه به بارزترین سکولاریسم از نوع لائیسیته آن درغلطید.

⬅️ وقتی پیامدهای اقتصادی و اجتماعی جنگ ها به ویژه در صورت شکست، بر جامعه ای تحمیل می شود که پیش از آن، مشروعیت سیاسی را به شکلی بنیادین در اندیشه و باور به نقد و چالش کشیده است، عدم مشروعیتی مضاعف را برای بخش بزرگ تری از جامعه  به ارمغان می آورد که نه تنها موجب بسیاری از دگرگونی ها در ساختارهای سیاسی و منتهی به تحولات انقلابی است؛ بلکه پتانسیل چرخش های شگرف فکری، فرهنگی و حتی اعتقادی را نیز فراهم می سازد، آنچه که فرو شکستن تمام زندان ها از نوع باستیل است.


#فرهیختگان روزن آگاهی
👍5❤2😢2
تهران؛ همیشه دیر می فهمد!
جعفر بخشی بی نیاز

در صفحات کتاب زمین سوخته به نکته‌ای برخوردم که در آن لحظه شاید ابعاد دردناکش را درک نکردم‌ اما امروز که با نگاهی تحلیل‌ گرانه به لایه‌های زیرین تاریخ می‌نگرم آن کلمات همچون تازیانه‌ای بر پیشانی بی‌ تفاوتی‌ها فرود می‌آیند. نویسنده از شکافی عمیق میان ادراک و تجربه می‌گوید. شکافی که در سال‌های آغازین جنگ ایران و عراق مرزهای جغرافیایی را به مرزهای درک و عدم درک تبدیل کرده بود. در آن روزگار وقتی صدای انفجارها در خوزستان و استان‌های جنوبی طنین‌ انداز می‌شد و خاک خاکستر شده در تهران و دیگر مراکز قدرت خواب از چشم مردم ربوده بود ؛ جنگ هنوز یک مفهوم بود نه یک واقعیت ؛ جنگ برای مرکز‌ فقط یک گزارش روزانه بود نه حقیقت. یک عدد در آمار یا یک بحث استراتژیک در اتاق‌های گرم و مجهز. اما برای مردم جنوب جنگ ؛ پوست و گوشت و استخوان بود. تا وقتی که اولین موشک در آسمان تهران دیده نشد ؛ تا وقتی که لرزش انفجارها به دیوارهای برج ها در پایتخت نرسید ؛ مرکز با وجود تمام ادعاهای نظارتی ؛ جنگ را جدی نگرفت.

جنوب اما خطه ی تنهایی بود که با زخم‌ های باز ؛ حقیقتِ جنگ را به چشم دید و بابتش خون و جان داد‌.‌ و امروز تاریخ با دقتی بی نظیر باز هم در حال تکرار است. دوباره جغرافیای آسیب در مرزها و در جنوب متمرکز شده است. دوباره یورش‌ها‌ ؛ بحران‌ها و تهدیدها در لایه‌های اولیه‌ی زندگی مردم جنوب رخ می‌دهد. اما نکته‌ی تلخ و تکان‌ دهنده اینجاست اگر چه در این بحران‌های جاری ؛ زندگی کل ملت تحت فشار قرار گرفته اما اصل صدمه و آسیب و هزینه‌ی واقعی دارد با پوست  و جان و استخوان ساکنان جنوب پرداخت می‌شود. ما در کشوری زندگی می‌کنیم که در آن مرکز همیشه در وضعیت امن و دور از خطر قرار دارد تا بتواند با آرامش در باره‌ی بحران‌ها تصمیم بگیرد. اما حقیقت این است که وقتی صحبت از یورش‌ ؛ امنیت و بقاست ؛ جنوب همیشه خط مقدم است و مرکز تنها شاهد یا گاهی یک ناظرِ بی‌تفاوت. جنوب در حال سوختن است و مرکز تنها ناظری خاموش تا باز هم هزینه‌ی خون و استخوان بر گردن مردم جنوب بیفتد. تهران همیشه وقتی می فهمد که خیلی دیر شده است.


#فرهیختگان روزن آگاهی
😢17👍8❤6
فرهیختگان
آرین قاسمی‌زاده کنگاور. دی‌ماه خونین ۱۴۰۴ ۴۹ #فرهیختگان با یاد فرزندان ایران
عرفان فرجی
شهرری. دی‌ماه خونین ۱۴۰۴
۵۰
#فرهیختگان با یاد فرزندان ایران
😢36❤4🔥2
برای اولین بار در تاریخ ثبت‌شده، دمای هوا در مدار شمالگان (مدار قطب شمال) به ۳۸ درجه سلسیوس (۱۰۰ درجه فارنهایت) رسید.

For the first time in recorded history, temperatures in the Arctic Circle have reached
38 °C / 100 °F.

Martin Davies


#فرهیختگان راهی به رهایی
😱9😢2❤1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
زدن یا زدیم؟

پاسخ چمران به سوالی درباره قطعی برق بدون اطلاع قبلی: اگر می‌دانستید دو روز پیش چه تعداد تاسیسات برقی را زدند دیگر این سوال را نمی‌کردید


#فرهیختگان روزن آگاهی
❤4🔥3🤬2👍1
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
پرگار: آینده دانشگاه در عصر هوش مصنوعی

در روزگاری که (ماشین) به هر پرسشی پاسخ می‌گوید، تکلیف ما با دانشگاه چیست؟

دانشگاه، جایی که روزگاری نه چندان دور، خاستگاه اندیشه و تربیت انسان بود؛ آیا هنوز جایگاهش را حفظ کرده یا در حال رنگ باختن است؟

این ویدیو نگاهی دارد به آنچه در انتظار آکادمیا ست. آیا استاد و شاگرد، کلاس و کتاب، همچنان معنا دارند؟

اما حقیقتی هست:
دانشگاه تنها محل انتقال دانسته‌ها نیست؛ بلکه جایی است که انسان، انسان می‌شود. جایی برای گفتگو، تأمل، و رشد.

سؤال اینجاست: آیا این تجربه ارزش آن همه سال و هزینه را دارد؟



#فرهیختگان روزن آگاهی
👍5
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
سخنان ظریف در پنجمین سالگرد امضای برجام در جمع دیپلمات‌های وزارت خارجه

امروز یازده سال از امضای برجام می‌گذرد



#فرهیختگان روزن آگاهی
👍5🤔1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
هتل کویری شهداد؛ اقامتی متفاوت در نزدیکی کرمان

هتل ماهان در روستای ملک‌آباد شهداد، در فاصله حدود یک ساعت از شهر کرمان، یکی از گزینه‌های مناسب برای علاقه‌مندان به گردشگری کویری و طبیعت‌گردی به شمار می‌رود.

این اقامتگاه با دسترسی آسان به جاذبه‌های طبیعی و تاریخی منطقه، امکان تجربه سفری متفاوت در دل کویر را برای گردشگران فراهم کرده است.

بازدید از کلوت‌های شگفت‌انگیز شهداد، آفرود در کویر، نخلستان‌های سرسبز، قلعه‌های تاریخی و دیگر جاذبه‌های طبیعی از مهم‌ترین برنامه‌هایی است که مسافران می‌توانند در این منطقه تجربه کنند. همچنین وجود امکانات رفاهی مانند استخر، شرایط مناسبی برای استراحت و اقامتی آرام در کنار طبیعت کویر فراهم کرده است.

شهداد یکی از شناخته‌شده‌ترین مقاصد گردشگری استان کرمان است و هر ساله به‌ویژه در نیمه دوم سال، میزبان شمار زیادی از گردشگران داخلی و خارجی است که برای تماشای چشم‌اندازهای منحصربه‌فرد کویر لوت و جاذبه‌های طبیعی این منطقه به کرمان سفر می‌کنند.
چندثانیه


#فرهیختگان روزن آگاهی
❤3🤔1
شمس‌الواعظین توضیح داد:
ایران به استناد کدام قرارداد بین‌المللی عبور کشتی از نیمه جنوبی تنگه را نمی‌پذیرد؟

ماشاءالله شمس‌الواعظین در گفت‌وگو با روزنامه اعتماد:

امریکا جنگی انجام داده، اما نه تنها هدف‌هایش محقق نشده، بلکه یک دستاورد بزرگ به نام تنگه هرمز برای ایران در حال ثبت شدن است؛ فراموش نکنید پیش از جنگ، تنگه هرمز باز بود.

ایران با تکیه بر قانون دریانوردی جهان مصوب ۱۹۸۲ سازمان ملل متحد، به‌ویژه ماده ۱۱، معتقد است رفتار آمریکا غیرقانونی و برخلاف ضوابط بین‌المللی و امنیت ایران است. این ماده می‌گوید عبور و مرور کشتی‌ها باید برای کشورهای ساحلی بی‌ضرر باشد و اگر کشورهای ساحلی احساس ناامنی کنند، می‌توانند برای تأمین امنیت خود اقدام کنند.

ایران می‌گوید حتی به کریدور جنوبی نیز مشکوک است و کشتی‌ها باید مطابق پروتکلی عبور کنند که از دید ایران «بی‌ضرر» تلقی شود. رصدهای ارتش ایران نشان می‌دهد کشتی‌هایی با همراهی ناوچه‌های آمریکا در حال انتقال قطعات موشک‌های پاتریوت به یکی از کشورهای عربی حوزه جنوبی خلیج‌فارس هستند و ایران این تحرکات را رصد کرده و جلوی عبور آن‌ها را گرفته است.

تنگه هرمز به عنوان برگ قدرت و کارت قدرتمند ایران که از دستاوردهای بزرگ جنگ ۴۰ روزه است، نباید به نقطه ضعف تبدیل شود. ایران باید بازوی دیپلماتیک خود را برای دستیابی به توافق فعال کند و تدابیری برای تثبیت این دستاورد بزرگ در نظر بگیرد.



#فرهیختگان روزن آگاهی
👍9👎7❤3🤬2🤔1
آخرین پرده از جدال تاریخی نجف و قم؛ چرا فقیه بر پیکر سلطان نماز نخواند؟
علی برنایی

اختلاف سیستانی و خامنه‌ای فقط اختلاف دو آیت‌الله نیست، اختلاف دو مکتب و معماری قدرت در قلب شیعه دوازده امامی است:
نجف در برابر قم.
فقیه ناظر در برابر فقیه سلطان.

در مدل سیستانی، مرجعیت بیرون از دولت می‌ایستد تا دولت همچنان زمینی، خطاپذیر و قابل‌پرسش بماند. فقیه، نگهبانِ جامعه است، نه مالک حکومت. در مواقع بحران وارد می‌شود و وقتی سیاست باید کار خودش را بکند، عقب می‌ایستد. این کناره‌گیری انفعال نیست، نوعی خویشتن‌داری نهادی و دامن نیالودن به آلایشهای قدرت است.

مکتب نجف و در راس آن #آیت‌الله_سیستانی می‌گوید فقیه اگر به تخت قدرت بنشیند، دیگر نمی‌تواند داور بماند، خودش بازیکن می‌شود. مرجعیت اگر دولت شود، نقد دولت به نقد دین تبدیل می‌شود و خطای حاکم، لباس قداست می‌پوشد. از همین‌جا است که مدل نجف، حتی وقتی سیاسی است، ضدتصاحب قدرت باقی می‌ماند.

اما در مدل #آیت‌الله_خامنه‌ای، فقیه فقط ناظر نیست، سلطانِ صاحب قران است. بر راس دولت می‌نشیند، اما بیرون از دایره پاسخگویی می‌ماند.
رئیس‌جمهور می‌آید و می‌رود، مجلس عوض می‌شود، پیمانه دولت‌ها پر می‌شود،  اما مرکز ثقل قدرت همان‌جایی است که فقیه -سلطان بر آن نظارت دارد؛ ولایت، سپاه، قوه قضاییه، شورای نگهبان، رسانه و سیاست کلان.
در مدل فقیه-سلطان، سیاست دیگر رقابت برنامه‌ها نیست رقابت برای اثبات وفاداری است.

رأی مردم زینتی است و تا جایی قابل تحمل است که از سقف ولایت عبور نکند وگرنه مانند انتخابات ۸۸ با تقلب هم که شده مطابق میل فقیه - سلطان عوض می شود. در واقع مترسکی از دموکراسی هست، اما شبیه پنجره‌ای در اتاقی است که کلید در اصلی آن جای دیگری است.
در واقع تفاوت نجف و قم همین‌جاست:
نجف می‌خواهد، دین، دولت را مهار کند اما قم می‌خواهد، دین، دولت را تصاحب کند.
نجف، با همه محافظه‌کاری‌اش، هنوز جایی برای دولت قابل‌نقد باقی می‌گذارد. قم، با همه ادعای انقلابی‌اش، نهایتاً به سلطنتی با ادبیات فقهی می‌رسد.


#فرهیختگان راهی به رهایی
👍26❤5🤔1
پرهیز از دیو جنگ در فرهنگ سنتی ایرانشهر
نصرالله پورجوادی
(بخش نخست)

در ادبیات و منابع دینی و فرهنگی ما ایرانیان سخنان حکیمانه‌ای هست به نام «اندرز» که معمولا به اشخاص بی نام و نشانی که «پوریوتکیشان» خوانده شده‌اند نسبت داده میشود. این اندرزها که کاملا جنبه اخلاقی و تربیتی دارد در حقیقت چیزی است که در قدیم «سنت» خوانده میشد، سنت به معنای حکمتی عملی که نسلی از طریق آموزش به نسل بعد منتقل میکند. عملی بودن این حکمت هم از این جهت است که مردم زندگی خود را در پرتو این اندرزها سامان می‌بخشند، اندرزهایی که اصل آنها از «اشه» است، حقیقت و راستی. پوریو تکیشان هم بزرگان و حکیمان ایران زمین بوده اند که معرفت خود را بی‌واسطه از علم باری تعالی (وهومنه) به دست آورده بودند. (احتمالا «سلف صالح» هم که عرب‌ها به کار میبرند ترجمه پوریوتکیشان باشد). در این اندرزها آداب صحیح و شیوه درست زندگی کردن تعلیم داده میشود و سنت بودن آن‌ها هم نشان درستی آنهاست. در خصوص هریک از این اندرزها هم میتوان به تفصیل بحث کرد و من در اینجا، به عنوان نمونه، یکی از آنها را که با اوضاع و احوال روزگار ما بیشتر مناسبت دارد انتخاب کرده‌ام تا درباره آن توضیح دهم. اصل این اندرز به زبان پارسی میانه است و من ترجمه ماهیار نوابی را در اینجا می‌آورم: «بدانید که از پتیارگی‌های بیمر که اهریمن (=گنامینو) دروند افرید، این سه از همه گرانتر (است): بستن بینش چشم و ناشنودن گوش و سدیگر دیو جنگ.» نخستین نکته این است که پتیارگی‌هایی که اهریمن در پیش پای انسان میگذارد بی شمار است و در اینجا فقط سه تا از آن‌ها را که زندگی را برای انسان سخت و طاقت فرسا میکند معرفی کرده است. پتیاره اصولاً نقطه مقابل و منفی هرچیز مثبت یا هر نعمتی است که خدای پاکی و نیکی برای ما آفریده است. پتیاره در نظام اخلاقی ما همان چیزی است که در مقابل سنتهای نیکو قرار می‌گیرد. در قدیم سنت را در مقابل بدعت قرار میدادند و امروز سنت‌گرایی را در مقابل تجدد قرار میدهند. در فلسفه عملی ایرانیان چیزی که مقابل سنت قرار میگیرد پتیاره نامیده میشود. پتیاره اساسا زشت و بد است و پتیاره ها زندگی انسان را به تباهی میکشند. پس برای زندگی بهتر انسان موظف و مکلف است که دائم با پتیاره‌ها در درون خود مبارزه کند. این مبارزه هم در مورد هریک از پتیاره ها به نوع خاصی انجام می‌گیرد به طوری که هرچه زشتی و بدی پتیاره بیشتر باشد مبارزه سخت تر و طاقت فرسا تر است. پس چون سه پتیاره ای که در اینجا ذکر شده از همه پتیاره‌های دیگر سنگین‌تر و بدتر دانسته شده‌اند، مبارزه با آنها نیز سنگین‌تر و بدتر خواهد بود. البته دیو جنگ را میتوان فهمید چرا از همه سنگ‌تر است، اما بستن چشم و گوش و ندیدن واقعیت چرا باید این قدر سنگین و بد باشد؟ اصلا چرا باید ندیدن واقعیت و نشنیدن سخن مقدس و یا سخن دیگران و درک نکردن آن اینقدر سنگین باشد که در کنار دیو جنگ قرار داده شود؟ آیا بین بستن بینش چشم و نشنیدن گوش با جنایتی که دیو جنگ مرتکب می شود رابطه‌ای هست؟ پاسخ این پرسش‌ها برمی‌گردد به معنایی که از باز و بسته بودن چشم و گوش در نظر داشته‌اند. این معنی هم در کلمه بینش و شنوایی نهفته است. در این اندرز از بسته بودن چشم و گوش صحبت نکرده‌اند بلکه از بسته بودن بینش و شنوایی یاد کرده‌اند. منظور از بینش و شنوایی هم ادراک و تعقل است. بینش همان چیزی است که بصیرت هم خوانده میشود و منظور از آن درک کردن و تعقل است. اگر چشمی بینش یا بصیرت نداشته باشد، طبعأ در حق چیزی که میبیند تعقل و تفکر نمیکند، یعنی از محسوس به معقول نمی رود. به این حرکت باطنی اصطلاحا اعتبار یا عبرت کردن هم میگویند. به چشم یا دیده ای هم که میتواند «عبرت» کند و از محسوس به معقول رود چشم یا دیده اعتبار می‌گویند. همینطور به گوشی که میتواند از محسوس به معقول (یا به قول عرفا به «دل») برود گوش اعتبار یا صرفا گوش شنوا میگویند و حافظ یکی را «گوش سخن شنو» خوانده و دیگری را «دیده اعتبار». پس در اندرز پوریوتکیشان وقتی از بسته بودن بینش و ناشنوایی سخن میگوید منظورش این است که شخص چشمش باز است و گوشش باز است ولی عقل یا دلش بسته است. و همین بسته بودن که عین بی عقلی است باعث میشود که دیو جنگ که سردار سپاه دیو خشم است به سراغ او بیاید و با دیگران بجنگد. در روان‌شناسی ایرانشهری آن دو پتیاره، یعنی بسته بودن بینش و شنوایی، جنبه سلبی ندارند، یعنی بسته بودن بینش و شنوایی صرفا نداشتن قدرت تعقل و درک نیست، بلکه آن‌ها جنبه وجودی دارند.
👇👇👇


#فرهیختگان راهی به رهایی
❤2
👆👆👆
پرهیز از دیو جنگ در فرهنگ سنتی ایرانشهر
نصرالله پورجوادی
(بخش دوم)

ثنوی بودن فلسفه ایرانشهری به این معنی است که تاریکی صرفا به معنی نبود روشنایی نیست. دروغ صرفا نبود راستی نیست. تاریکی امر وجودی است. دروغ هم امر وجودی است و لذا از او به عنوان دیو دروج یا دروغ یاد میشود. همینطور بسته بودن بینش چشم و ناشنودن هر دو امور وجودی هستند و لذا پتیاره خوانده شده‌اند. در واقع این دو پتیاره هر دو از لشکریان یا طلایه‌داران دیو جنگ‌اند. آنها هستند که مقدمات جنگ را فراهم میکنند و به همین دلیل قبل از پتیاره جنگ از آن دو پتیاره یاد شده است. در واقع برای پرهیز از جنگ و بی اثر کردن دیو جنگ هم باید آن دو پتیاره را از کار انداخت و این هم مستلزم جنگ با انهاست، جنگ درونی نه بیرونی، جنگی که اصطلاحا جهاد اکبر یا مجاهده نامیده شده است. در این جنگ دیوان دیگر به کمک دو پتیاره میآیند. یکی از این دیوان « دیو دروغ» یا «دیو دروج» است که خدعه میکند و مجاهد را با دروغ‌هایی که به او میگوید فریب می‌دهد.‌ یکی از این دروغها برای این است که مجاهد را متقاعد کند که او در واقع دشمنی ندارد، یعنی او هم بینش دارد و هم شنوایی. پس شکست دادن دیو دروج و پذیرفتن این معنی که مجاهد بی بیش و کر است خود پیروزی بزرگی برای مجاهد است، چنانکه گفته‌اند «العجز أن درک الادراک ادراک». دیو دروج خدعه های دیگر هم در این جنگ به کار میبرد، خدعه هایی که مجاهد فقط با استعانت جستن از اشه یا صدق می‌تواند خنثی کند. یکی از خطرهایی که مجاهد را تهدید می‌کند این است که او نیز به سپاه دروج بپیوندد و خدعه کند، یعنی به خودش دروغ بگوید. مبارزه با این خود فریبی سخت ترین کاری است که مجاهد در این مبارزه باید انجام دهد و کسی که می‌تواند به او مدد برساند باز اشه یا صدق است. فقط مجاهد صادق است که میتواند دیو دروج را با همه نیرنگ ها و خدعه هایش شکست دهد و درنتیجه از شر دیو جنگ رهایی یابد. مجاهده درونی انسان فقط با دو پتیاره بستن بینش و شنوایی نیست. با دیو جنگ هم باید در درون خود به ستیز برخیزد. همانطور که دو پتیار ه دیگر از دروج مدد می‌گرفتند دیو جنگ هم در صدد فریب دادن و خدعه کردن بر میآید . بزرگترین دروغی که دیو جنگ به مجاهد میگوید این است که دیو جنگ با دشمنان خدا میجنگد، با کافران و ستمگران. ولذا جنگ او حق است و برای دین است. دیو جنگ شخص را متقاعد می‌کند که بنا به فرمان فرستاده خدا میجنگد، و هرگاه شخص اسیر دو پتیاره دیگر باشد و معنای کلام الهی را در مورد جنگ نفهمد، فریب دیو را میخورد و به تدارک جنگ بیرونی میپردازد. کسی که از بینش و شنوایی محروم باشد نمی‌فهمد که مراد از جنگ و قتال در کلام الهی جنگ و جهاد بیرونی نیست بلکه مراد مجاهده یا جنگ درونی است با اهریمن نفس اماره. پس اگر خداوند میفرماید که برای جنگ با دشمنان خدا به هر نوع سلاح (حدید) مجهز شوید مراد مسلح شدن به اسلحه مرگبار و پرکردن زرادخانه ها از انواع موشک و بمب نیست، بلکه مراد متوسل شدن به دعا و نیایش است. کسانی که توانایی شنیدن کلام الهی را نداشته باشند معانی رمزی و اشاری کلام مقدس را درک نمی‌کنند. در نتیجه فریب دیو جنگ را می خورند و چه بسا دیو جنگ این پندار را در ایشان به وجود آورد که انها فرستاده سوشیانت / مسیح / مهدی‌اند و با این پندار همه توان خود را صرف انجام خواسته های دیو جنگ کنند.

پانوشت:
۱. مآخذ نقل قول: ماهیار نوابی. «گزیده اندرز پوریوتکیشان»، نشریه دانشکده ادبیات تبریز، سال ۱۲، شماره زمستان، ص۵۳۲.

از شکفتن در آفتاب



#فرهیختگان راهی به رهایی
❤3🔥1
بدر البوسعیدی وزیر خارجه عمان در مقاله‌ای در روزنامه لوموند استدلال می‌کند که جنگ اخیر در خلیج فارس، ناکارآمدی و پوشالی بودن سیاست «مهار» در برابر جمهوری اسلامی ایران را بیش از پیش نمایان ساخته است.

این دیپلمات ارشد با اشاره به پیامدهای ویرانگر مناقشه اخیر که خاورمیانه را مجروح رها کرده، تاکید می‌ورزد که اکنون زمان یک بازنگری واقع‌بینانه در معادلات ژئوپلیتیک فرا رسیده است.

به باور وی، برخلاف مفروضات بنیادین و دیرینه که تهران را یک خطر وجودی می‌پنداشتند، امروزه جدی‌ترین تهدیدات علیه امنیت منطقه نه از درون آن، بلکه از سوی تصمیمات بازیگران خارجی و مشخصاً از جانب تل‌آویو نشأت می‌گیرد.

وزیر امور خارجه سلطنت عمان در ادامه تبیین دیدگاه‌های خود، به مسئله حیاتی امنیت دریانوردی پرداخته و خاطرنشان می‌سازد که تدوین یک چارچوب حقوقی و پایدار برای تضمین آزادی تردد در تنگه هرمز، اصلی‌ترین اولویت کنونی است.

وی با یادآوری مسئولیت خطیر مسقط و تهران به عنوان دو کشور ناظر بر این آبراه راهبردی، بر لزوم همگرایی با جامعه جهانی جهت حراست از شریان‌های اقتصاد بین‌الملل تاکید می‌کند. در این راستا، ضمن قدردانی از رویکرد سازنده پاریس در مذاکرات مربوطه، وی تصریح می‌دارد که بحران هرمز تنها بخشی از یک پازل استراتژیک گسترده‌تر است که نیازمند تامل و چاره‌اندیشی بنیادین می‌باشد.

این مقام عالی‌رتبه در بخش دیگری از تحلیل خود، معماری امنیتی شکل‌گرفته از سال ۱۹۷۹ را که بر پایه انزوا و حذف بنا شده بود، عمیقاً اشتباه و پرهزینه توصیف می‌کند. وی استدلال می‌آورد که انباشت تسلیحات، گسترش پایگاه‌های نظامی ایالات متحده و حفظ حضور نظامی از راه دور در دهه‌های اخیر، با وجود صرف هزینه‌های هنگفت، نتوانسته‌اند امنیت پایدار را برای خلیج فارس به ارمغان بیاورند. از این منظر، وی پیشنهاد می‌دهد که سیستم امنیتی آینده باید با مشارکت فعالانه و تقسیم مسئولیت میان تمامی هشت کشور حاشیه خلیج فارس، از جمله ایران و عراق، پایه‌گذاری شود و دکترین «شمول‌گرایی و ادغام» به‌طور کامل جایگزین سیاست شکست‌خورده «مهار» گردد.

در نهایت، البوسعیدی چشم‌انداز استراتژیک خود را به فراسوی مرزهای خلیج فارس گسترش داده و یادآور می‌شود که این بازتعریف امنیتی نیازمند ارزیابی مجدد و پراگماتیک اتحادهای سنتی با قدرت‌هایی نظیر واشنگتن است.

وی با اشاره به پیوستگی تنگاتنگ امنیت خلیج فارس با آبراه‌هایی نظیر دریای سرخ، تنگه باب‌المندب و شمال غربی اقیانوس هند، نتیجه‌گیری می‌کند که هرچند جنگ اخیر فاجعه‌ای فاقد مجوز سازمان ملل بود و به هیچ‌یک از اهداف خود نرسید، اما اگر بتواند به توهم مهار ایران پایان دهد، نقطه عطفی برای اصلاح نیم قرن خطای استراتژیک و حرکت به سوی یک نظم منطقه‌ای عادلانه‌تر، واقع‌بینانه‌تر و کارآمدتر خواهد بود.

منبع:
https://www.lemonde.fr/idees/article/2026/07/13/badr-al-boussaidi-ministre-des-affaires-etrangeres-d-oman-la-guerre-contre-l-iran-a-revele-a-quel-point-la-politique-d-endiguement-etait-un-mythe_6723040_3232.html

#فرهیختگان راهی به رهایی
👍9❤3👎2🤔1