🔴 نجمه امینی از زندان وکیل‌آباد: «صدای من باشید»
نجمه امینی، دانشجوی ۲۳ ساله زندانی در مشهد، در پیامی صوتی از زندان وکیل‌آباد اعلام کرده است که پس از حدود هشت ماه بازداشت، برای او حکم اعدام صادر شده است.
او در این پیام از مردم، وکلا، حقوق‌دانان و نهادهای حقوق بشری و بین‌المللی خواسته پرونده‌اش را پیگیری کنند و می‌گوید:
«من فقط یک چیز می‌خواهم؛ صدای من باشید.»
گزارش‌هایی نیز درباره محدودیت دسترسی او به وکیل و فشار در دوران بازجویی منتشر شده است؛ با این حال، متن دادنامه و جزئیات کامل روند دادرسی هنوز در دسترس عموم قرار نگرفته است.
نجمه امینی خواستار عدالت و فرصت دفاع از خود شده است.
#صدای_فرهیختگان

#نجمه_امینی #اعدام #زندانیان #حقوق_بشر #دانشجو
#فرهیختگان راهی به رهایی

آیت‌الله‌العظمی سیدموسی شبیری زنجانی فرزند آیت‌الله سیداحمد زنجانی، از مراجع معاصر شیعه، در ۱۱ اسفند ۱۳۰۶ در قم چشم به جهان گشود.
دهه‌ها شاگردی آیات‌عظام‌ سیدصدرالدین صدر، سیدحسین بروجردی، سیدمحمد محقق داماد، سیدعبدالهادی شیرازی، سیدمحسن حکیم و سیدابوالقاسم خویی از او در فقه و اصول و بویژه رجال استادی ممتاز و مرجعی نامدار ساخت.
برخی مواضع اعتدالی وی در سیاست و جانبداری محتاطانه از برخی فقهای مغضوب نظام چون آیت‌الله منتظری و میانجی‌گری در برخی اختلافات مهم نیز موقعیت او را در میان مراجع متفاوت می‌کرد.
شبیری زنجانی پس از سال‌ها تدریس فقه و اصول و پژوهش‌های رجالی در ۳۰ شهریور ۱۴۰۵ در قم دار فانی را وداع گفت.

یادنامه فرهیختگان

🔸 فقدان میانجی؛ شبیری زنجانی و خلأیی که پرکردنش آسان نیست
✍️ محسن‌حسام مظاهری
اگر بخواهیم آیت‌الله سیدموسی شبیری زنجانی را تنها با یک واژه توصیف کنیم، از نگاه محسن‌حسام مظاهری آن واژه «میانجی» است.
شبیری زنجانی از حیث فقهی در شمار فقهای سنتی حوزه بود؛ اما در مناسبات اجتماعی و سیاسی، راهی متفاوت داشت. مظاهری معتقد است او طی چند دهه نقشی را ایفا می‌کرد که کمتر کسی قادر به انجامش بود: میانجی‌گری میان ساختار رسمی و روحانیان و جریان‌های دینی‌ای که رابطه‌شان با حاکمیت پرتنش شده بود.
به تعبیر نویسنده، شبیری گاه «دیلماج» دو گروهی بود که زبان یکدیگر را نمی‌فهمیدند؛ گره‌هایی که از مسیرهای رسمی باز نمی‌شد، گاه با توصیه یا تماسی از سوی او حل می‌شد. بخش بزرگی از این میانجی‌گری‌ها نیز بی‌سروصدا و دور از رسانه انجام می‌گرفت.
منش او در حوزه دین نیز همین فاصله‌گرفتن از افراط را نشان می‌داد. با آنکه فقیهی سنتی بود، از توسعه بی‌رویه مناسک و افزودن پی‌درپی مناسبت‌های عزاداری دفاع نمی‌کرد و هشدار داده بود که افراط در عزاداری می‌تواند به تفریط بینجامد.
برای مظاهری، از دست رفتن شبیری زنجانی فقط فقدان یک فقیه و استاد حوزه نیست؛ فقدان یک نقش اجتماعی و نهادی است: کسی که هنوز می‌توانست میان گروه‌هایی که گفت‌وگوی مستقیمشان دشوار شده بود، پلی برقرار کند.
و شاید در جامعه‌ای با شکاف‌های عمیق امروز، فقدان چنین میانجی‌هایی از خودِ اختلاف‌ها نیز نگران‌کننده‌تر باشد.

متن کامل یادداشت محسن‌حسام مظاهری

#منتخب_فرهیختگان

#محسن_حسام_مظاهری #شبیری_زنجانی #مرجعیت #حوزه_علمیه #میانجیگری

#فرهیختگان روزن آگاهی

🔻 وقتی دیپلماسی به الهیات می‌بازد؛ ماجرای صهیونیسم مسیحی و معمای مذاکره با آخرالزمان‌گرایان آمریکایی
✍️ یاسر میردامادی
آیا سیاست آمریکا در خاورمیانه را می‌توان فقط با منافع ملی، امنیت انرژی، موازنه قدرت و رقابت ژئوپولیتیک توضیح داد؟
یاسر میردامادی در این مقاله سراغ عامل دیگری می‌رود: صهیونیسم مسیحی و الهیات آخرالزمانی در بخشی از مسیحیت انجیلی آمریکا.
او با بازخوانی اندیشه‌های جان نلسون داربی و شکل‌گیری الهیات تدبیرگرا، نشان می‌دهد که چگونه در برخی خوانش‌های دینی، اسرائیل و خاورمیانه نه صرفاً بازیگران و میدان‌های سیاست، بلکه اجزای روایتی آخرالزمانی تلقی می‌شوند.
میردامادی سپس به حضور این زبان دینی در میان برخی چهره‌های سیاسی امروز آمریکا، از جمله پیت هگزث، مایک هاکبی و دیگر سیاستمداران جمهوری‌خواه می‌پردازد و پرسشی مهم را پیش می‌کشد:
اگر بخشی از تصمیم‌گیری سیاسی در واشنگتن واقعاً از چنین جهان‌بینی‌هایی تأثیر بگیرد، مذاکره با آمریکا تا چه اندازه صرفاً مسئله‌ای ژئوپولیتیک است؟
او البته نتیجه‌ای سراسر ضد مذاکره نمی‌گیرد و تأکید می‌کند که ایران در نهایت ناگزیر است قدرت میدانی خود را از مسیر دیپلماسی به دستاورد سیاسی تبدیل کند؛ اما مذاکره‌کنندگان باید جهان ذهنی و پیش‌فرض‌های ایدئولوژیک طرف مقابل را نیز بشناسند.
این مقاله بیش از آنکه مدعی ارائه یک علت واحد برای سیاست آمریکا باشد، دعوتی است به دیدن لایه‌ای که در تحلیل‌های صرفاً ژئوپولیتیک اغلب نادیده می‌ماند: نقش الهیات در سیاست.
متن کامل یادداشت یاسر میردامادی

#منتخب_فرهیختگان

#یاسر_میردامادی #صهیونیسم_مسیحی #آمریکا #ایران #الهیات_سیاسی #دیپلماسی
#فرهیختگان روزن آگاهی

🕊 دانشگاه صلح؛ صلح درس نیست، هواست
✍️ نعمت‌الله فاضلی
دانشگاه چه نسبتی با صلح دارد؟ آیا کافی است رشته‌ای با عنوان «مطالعات صلح» داشته باشیم یا چند همایش و سخنرانی برگزار کنیم؟
نعمت‌الله فاضلی در یادداشت «دانشگاه صلح» پاسخ دیگری می‌دهد: صلح پیش از آنکه درس باشد، باید به اقلیم دانشگاه تبدیل شود.
او دانشگاه را به باغ تشبیه می‌کند؛ باغی که برای پرورش صلح به خاک، آب، نور و مراقبت نیاز دارد. در این نگاه، آزادی دانشگاهی، استقلال، کرامت استاد و دانشجو، عدالت آموزشی و امکان گفت‌وگو اجزای همان اقلیم‌اند.
به تعبیر فاضلی:
«صلح، درس نیست؛ هواست.»
هوایی که باید نه فقط در یک کلاس، بلکه در راهروها، مناسبات انسانی، شیوه مدیریت، آموزش و پژوهش دانشگاه جریان داشته باشد.
او در برابر این آرمان، از آفت‌هایی هم سخن می‌گوید: فساد دانشگاهی، تبعیض، بهره‌کشی، خشونت نمادین و ساختاری و توزیع نابرابر فرصت‌های آموزشی.
فاضلی در نهایت پیشنهاد می‌کند آموزش صلح به بخشی عمومی از آموزش دانشگاهی تبدیل شود؛ اما تأکید دارد که درس صلح بدون دانشگاه صلح‌جو کافی نیست.
دانشگاه اگر قرار است فقط مدرک تولید نکند و «معنا» نیز بیافریند، صلح باید یکی از معناهای بنیادی آن باشد.
متن کامل یادداشت نعمت‌الله فاضلی
#منتخب_فرهیختگان

#نعمت_الله_فاضلی #دانشگاه #صلح #آموزش_عالی #مطالعات_صلح
#فرهیختگان روزن آگاهی

🔸 مرجع خیرخواه و محتاط
✍️ احمد زیدآبادی
احمد زیدآبادی در توصیف آیت‌الله سیدموسی شبیری زنجانی بر دو ویژگی تأکید می‌کند: احتیاط و خیرخواهی.
به روایت او، شبیری هم در فقه و هم در سیاست اهل «بی‌گدار به آب نزدن» بود؛ کم‌گو، دور از جنجال و محتاط در داوری درباره دیگران. اما این احتیاط به معنای بی‌تفاوتی نبود؛ زیدآبادی می‌نویسد او در مواردی که کسی را گرفتار ظلم یا مشکل سیاسی می‌دید، بی‌سروصدا برای رفع گرفتاری‌اش تلاش می‌کرد.
یکی از نمونه‌های آشکار این منش، ماجرای سال ۱۳۹۷ بود؛ زمانی که شبیری در منزل عبدالله نوری با شماری از شاگردان و چهره‌های سیاسی از جمله سیدمحمد خاتمی دیدار کرد.
محمد یزدی پس از انتشار تصاویر، در نامه‌ای سرگشاده از این دیدار انتقاد کرد و از شبیری خواست ترتیبی دهد که چنین مواردی تکرار نشود.
شبیری پاسخ علنی نداد.
زیدآبادی این سکوت را بخشی از همان منش می‌داند:

سکوتی که به تعبیر او «سرشار از گفته‌ها و ناگفته‌ها بود».
در سال‌های مختلف نیز شبیری زنجانی بر پیکر روحانیانی چون آیت‌الله حسینعلی منتظری و آیت‌الله یوسف صانعی نماز گزارد؛ روحانیانی که مناسباتشان با ساختار رسمی جمهوری اسلامی بی‌تنش نبود.
زیدآبادی در نهایت تصویری از مرجعی ترسیم می‌کند که نه اهل هیاهوی سیاسی بود و نه خیرخواهی را به سکوت منفعلانه فرو می‌کاست؛ مرجعی سنتی که احتیاط، مدارا و استقلال شخصی را بخشی از شأن مرجعیت می‌دانست.
و یادداشتش را با پرسشی پایان می‌دهد:
کسی که بر پیکر منتظری و صانعی نماز خواند، چه کسی بر پیکر خودش نماز خواهد خواند؟

متن کامل یادداشت احمد زیدآبادی

#منتخب_فرهیختگان

#احمد_زیدآبادی #شبیری_زنجانی #مرجعیت #حوزه_علمیه #محمد_یزدی
#فرهیختگان روزن آگاهی

⚫️ سیروس ابراهیم‌زاده درگذشت
سیروس ابراهیم‌زاده، بازیگر و هنرمند پیشکسوت تئاتر، سینما، رادیو و تلویزیون ایران، پس از یک دوره بیماری در ۸۹سالگی دور از وطن درگذشت.
او در آثاری چون «حسن کچل»، «ستارخان»، «کمال‌الملک»، «همسر»، «هتل کارتن»، «مومیایی ۳»، «مسافر ری»، «شمعی در باد» و «مکس» نقش‌آفرینی کرد و برای بازی در «مومیایی ۳» تندیس زرین بهترین بازیگر نقش دوم مرد جشن خانه سینما را دریافت کرد.
از نقش‌های تلویزیونی او نیز می‌توان «آرایشگاه زیبا»، «ولایت عشق»، «عطر گل یاس» و «کاکتوس» را به یاد آورد.
سیروس ابراهیم‌زاده از چهره‌های ماندگار نسلی از بازیگران ایران بود که حضورش میان صحنه تئاتر، رادیو، تلویزیون و سینما امتداد داشت.
یادش گرامی.
#میراث_فرهیختگان

#سیروس_ابراهیم_زاده #سینمای_ایران #تئاتر #تلویزیون
#فرهیختگان روزن آگاهی

🎧 رفع تبعیض، حکمرانی غیرمتمرکز و اعدام؛ گفت‌وگوی رضا علیجانی با «فصل نو»
گفت‌وگوی رضا علیجانی با پادکست «فصل نو» ـ بخش دوم
رضا علیجانی در این بخش از گفت‌وگو به چند شکاف اجتماعی و حقوقی در ایران می‌پردازد: تبعیض علیه اقوام و اتنیک‌ها، حقوق اقلیت‌های جنسی و جنسیتی و مجازات اعدام.
او معتقد است پس از زنان، گروه‌های قومی و اتنیکی از گسترده‌ترین گروه‌های در معرض تبعیض در ایران‌اند و برای کاهش شکاف‌های موجود، تنها برابری صوری شهروندان کافی نیست؛ بلکه باید تبعیض‌های اقتصادی، سیاسی، مذهبی و زبانی نیز کاهش یابد.
علیجانی در همین چارچوب از «عدالت جبرانی» و نوعی حکمرانی غیرمتمرکز دفاع می‌کند، اما تأکید دارد شکل دقیق عدم تمرکز ـ از جمله بحث فدرالیسم ـ باید از مسیر گفت‌وگو و تصمیم‌گیری دموکراتیک تعیین شود.
او در بخش دیگری از گفت‌وگو از فشارهای تاریخی و فرهنگی بر اقلیت‌های جنسی و جنسیتی سخن می‌گوید و تغییر نگرش اجتماعی نسبت به آنان را نیازمند کار فرهنگی می‌داند.
بخش پایانی به حکم اعدام اختصاص دارد. علیجانی با مرور استدلال‌های موافقان و مخالفان، از حق حیات، احتمال خطای قضایی، امکان سوءاستفاده سیاسی و مسئله بازدارندگی به‌عنوان محورهای اصلی بحث مخالفان اعدام یاد می‌کند و لغو این مجازات را نیازمند تغییر قانون و اقناع افکار عمومی می‌داند.
🎧 فایل صوتی کامل گفت‌وگو
#منتخب_فرهیختگان

#رضا_علیجانی #رفع_تبعیض #اقوام #عدم_تمرکز #حقوق_اقلیت‌ها #اعدام
#فرهیختگان روزن آگاهی

🍂 سی‌ام شهریور؛ زادروز فریدون مشیری
امروز زادروز فریدون مشیری است؛ شاعر نام‌آشنای معاصر که شعرش در مرز میان سنت و نو حرکت می‌کرد و برای نسل‌های مختلفی از فارسی‌زبانان، با عاطفه، امید، آزادی و ایران پیوند خورده است.
مشیری در ۳۰ شهریور ۱۳۰۵ زاده شد و در ۳ آبان ۱۳۷۹ درگذشت. او شاعر، روزنامه‌نگار و سال‌ها کارمند شرکت پست و تلگراف و تلفن بود. کلیات اشعارش با عنوان «بازتاب نفس صبحدمان» منتشر شده است.
او همچنین منتخب یازدهمین جایزه ادبی و تاریخی دکتر محمود افشار بود؛ بنیادی که در توصیف شعر او، بر پیوند عاطفی‌اش با زبان فارسی و فرهنگ ایرانی و آمیزش سنجیده نوآوری با سنت تأکید کرده است.
به مناسبت زادروز او، شعر «ایران و جوانان» را می‌خوانیم:
ایران و جوانان
ایران کهن‌سال

در عرصۀ تاریخ

در پهنۀ علم و ادب و دانش و فرهنگ

همواره درخشید توانمند، توانا

پرورده بزرگانی نام‌آور، دانا

پیران کهن داشته در عالم یکتا
امروز،

ایران به جوانانش نازد که توانند

«اسب شرف از گنبد گردان بجهانند»

در عرصۀ میدان جهان نام برآرند
ایران،

دیروز به پیران خردمندش نازید

امروز،

ایران به جوانان برومندش نازد

نسلی که تواند

ایران را آزادتر، آبادتر از پیش بسازد

نسلی که ز اوهام و خرافات گسسته‌ست

اهریمن نادانی را شاخ شکسته‌ست

نسلی که به ظلمت‌کدۀ جهل نمانده‌ست

خود را به جهان‌های پر از نور رسانده‌ست
فردا همه با نسل جوان است که امروز

هر روز تواناتر و آگاه‌تر از پیش

با تکیه به نیروی امید و خرد خویش

در عرصۀ میدان جهان راه گشاید

هر روز سرافرازتر از پیش برآید
فریدون مشیری
#میراث_فرهیختگان

#فریدون_مشیری #شعر_فارسی #ادبیات_فارسی #ایران #زادروز
#فرهیختگان روزن آگاهی

🔴 محمدپارسا گلچین؛ از سخنرانی مقابل جلیلی تا اتهام «عضویت در گروه باغی»
این ویدئو مربوط به سخنان محمدپارسا گلچین، دانشجوی ادبیات فارسی دانشگاه تهران و دارنده مدال طلای المپیاد ادبی، در مراسم ۱۶ آذر ۱۴۰۴ و در حضور سعید جلیلی است.
گلچین ۲۲ فروردین امسال در مشهد بازداشت شد و در گزارش‌های اخیر آمده است که با اتهام «عضویت در گروه باغی» و چند اتهام امنیتی دیگر روبه‌رو شده است.
«بغی» از سنگین‌ترین عناوین کیفری در قوانین ایران است و در صورت احراز شرایط قانونی خاص می‌تواند مجازات اعدام در پی داشته باشد؛ با این حال، تا این لحظه گزارشی از صدور حکم اعدام برای محمدپارسا گلچین منتشر نشده است.
🎥 ویدئوی سخنان او مقابل سعید جلیلی ضمیمه پست است.
منبع ویدئو: راویژپرس
#صدای_فرهیختگان

#محمدپارسا_گلچین #دانشگاه_تهران #دانشجو #اعدام #بغی
#فرهیختگان راهی به رهایی

🔸 سد محکم دیگری رفت!
✍️ مجتبی لطفی
یکی از صریح‌ترین نمونه‌های تنش میان مرجعیت مستقل و قدرت سیاسی، نامه سال ۱۳۹۷ محمد یزدی به آیت‌الله سیدموسی شبیری زنجانی بود.
پس از دیدار شبیری زنجانی در منزل عبدالله نوری با شماری از چهره‌های سیاسی، از جمله سیدمحمد خاتمی، یزدی در نامه‌ای سرگشاده نوشت:
«مقام و احترام شما در سایه احترام به نظام اسلامی حاکم، رهبری و شأن مرجعیت است... ترتیبی اتخاذ فرمایید این‌گونه مسائل دیگر تکرار نگردد.»
مجتبی لطفی این نامه را نمونه‌ای از نگاه جریانی می‌داند که می‌خواهد اعتبار مرجعیت را به میزان همراهی آن با ساختار سیاسی گره بزند.
از نگاه او، اهمیت شبیری زنجانی فقط در جایگاه فقهی‌اش نبود؛ بلکه در استقلالی بود که به نهاد مرجعیت امکان می‌داد خارج از مرزبندی‌های رسمی با افراد و جریان‌های مختلف ارتباط داشته باشد.
رابطه او با آیت‌الله حسینعلی منتظری نیز از همین منظر قابل توجه است: شبیری نسبت به برخورد با منتظری اعتراض کرده بود و پس از درگذشت او نیز نماز میت بر پیکرش خواند.
آیت‌الله منتظری سال‌ها پیش نسبت به «حکومتی شدن مرجعیت» هشدار داده و از روندی سخن گفته بود که به تعبیر او مرجعیت را «مبتذل» و «بچگانه» می‌کرد.
لطفی معتقد است در چنین بستری، شبیری زنجانی یکی از موانع مهم در برابر وابسته‌شدن کامل مرجعیت به قدرت سیاسی بود.
فقدان او، از این منظر، فقط فقدان یک فقیه نیست؛ کم‌شدن یکی دیگر از صداهای مستقل در حوزه قم است.

متن کامل یادداشت مجتبی لطفی

#منتخب_فرهیختگان

#مجتبی_لطفی #شبیری_زنجانی #مرجعیت #حوزه_علمیه #استقلال_مرجعیت #محمد_یزدی

#فرهیختگان روزن آگاهی

🔴 پاسخ تهران به پاریس درباره پلمب مرکز زبان فرانسه
وزارت خارجه ایران در واکنش به اعتراض فرانسه به پلمب مرکز زبان فرانسه تهران (CLF) اعلام کرد توقف فعالیت این مرکز پس از «هشدارهای مکرر» و به دلیل نداشتن مجوز قانونی صورت گرفته است.
در بیانیه وزارت خارجه آمده است سفارت فرانسه برای فعالیت مراکز فرهنگی و آموزشی باید مطابق قوانین ایران مجوزهای لازم را دریافت کند و «توقع مستثنی‌شدن از قوانین و مقررات ایران» پذیرفتنی نیست.
تهران همچنین از سفارت فرانسه خواسته از هرگونه اقدام «خلاف قانون و خارج از عرف دیپلماتیک» پرهیز کند.
این بیانیه در پاسخ به موضع پاریس منتشر شده که تعطیلی مرکز را «غیرقابل قبول» خوانده است.
🖼 تصویر بیانیه رسمی وزارت خارجه ضمیمه پست است.
#صدای_فرهیختگان
#فرانسه #مرکز_زبان_فرانسه #وزارت_خارجه #تهران
#فرهیختگان روزن آگاهی

🕊 صلح؛ رؤیایی که باید از خودمان آغاز کنیم
✍️ محمدعلی سوره
۳۰ شهریور، روز جهانی صلح، فقط یک مناسبت در تقویم نیست؛ فرصتی است برای بازگشت به یکی از بنیادی‌ترین آرزوهای بشر: زندگی بدون ترس از جنگ و خشونت.
اما صلح فقط خاموش‌شدن اسلحه‌ها نیست.
جامعه‌ای ممکن است جنگ رسمی نداشته باشد، اما انسان‌هایش گرفتار فقر، تبعیض، ترس و بی‌عدالتی باشند. چنین جامعه‌ای شاید آرام به نظر برسد، اما الزاماً صلح‌آمیز نیست.
صلح واقعی با امنیت، عدالت، احترام متقابل و پذیرش تفاوت‌ها معنا پیدا می‌کند.
من در سردشت، در دل کردستان، بزرگ شده‌ام؛ سرزمینی که جنگ، ناامنی و بمباران شیمیایی را از نزدیک تجربه کرده است. آنجا می‌توان فهمید که سکوت سلاح‌ها به‌تنهایی زخم‌های جامعه را درمان نمی‌کند.
آنچه مردم را کنار هم نگه می‌دارد، عدالت، احترام به تفاوت‌های زبانی و فرهنگی و احساس دیده‌شدن و شنیده‌شدن است.
صلح فقط وظیفه دولت‌ها و دیپلمات‌ها نیست.

از خانواده آغاز می‌شود، از مدرسه، از محیط کار و حتی از زبانی که برای سخن گفتن با مخالف خود انتخاب می‌کنیم.
صلح یعنی یکسان فکر کردن؟ نه.
صلح یعنی بتوانیم متفاوت بیندیشیم و در همان حال، حق و کرامت یکدیگر را به رسمیت بشناسیم.
نباید منتظر بمانیم جنگ آغاز شود و بعد به فکر صلح بیفتیم. صلح باید پیش از جنگ ساخته شود؛ با آموزش، گفت‌وگو، عدالت و شجاعتِ کنارگذاشتن منطق حذف و خشونت.
شاید مهم‌ترین پرسش روز جهانی صلح همین باشد:
سهم من در ساختن صلح چیست؟
آیا فقط از صلح حرف می‌زنم، یا در مواجهه با دیگری نیز به آن پایبندم؟
صلح از جایی آغاز می‌شود که انسان، انسان دیگر را نه دشمنی برای حذف، بلکه صاحب حق زندگی و کرامت ببیند.

متن کامل یادداشت محمدعلی سوره

#منتخب_فرهیختگان

#روز_جهانی_صلح #صلح #سردشت #گفتگو #عدالت #عدم_خشونت
#فرهیختگان روزن آگاهی

زهـرا باقـری 
اصفهان. دی‌ماه خونین ۱۴۰۴

#فرهیختگان با یاد فرزندان ایران

📚 ابوریحان بیرونی؛ پیشگام اندیشه‌های تطبیقی
✍️ مهدی محقق
چه چیزی ابوریحان بیرونی را، در کنار گستره حیرت‌انگیز دانشش، از بسیاری از عالمان زمانه‌اش متمایز می‌کند؟
مهدی محقق پاسخ را در روش شناخت «دیگری» می‌بیند.
بیرونی هنگامی که به سراغ هند و باورهای هندوان رفت، به گزارش‌های دست‌دوم اکتفا نکرد. زبان آنان را آموخت، نزد عالمان هندی نشست و کوشید پیش از داوری، جهان فکری‌شان را از درون بفهمد.
ثمره این کوشش، کتاب مشهور «تحقیق ماللهند» بود؛ اثری درباره دین، فلسفه، فرهنگ، دانش و آداب هند که در آن بیرونی بارها اندیشه‌های هندی را با آرای یونانی و سنت‌های دیگر مقایسه می‌کند.
محقق از همین ویژگی نتیجه می‌گیرد که بیرونی را می‌توان از پیشگامان بزرگ اندیشه و مطالعات تطبیقی دانست؛ پژوهشگری که هزار سال پیش فهمیده بود برای شناخت یک فرهنگ، باید زبانش را آموخت، منابع خودش را خواند و آن را صرفاً با معیارهای بیرونی داوری نکرد.
بیرونی حتی درباره جایگاه خود در برابر استادان هندی، تعبیری فروتنانه دارد: «التلمیذ المتأدب»؛ شاگردی مؤدب که برای آموختن نزد استاد می‌نشیند.
این شاید یکی از ماندگارترین درس‌های روش‌شناختی او باشد:
پیش از مقایسه، باید فهمید؛ و پیش از داوری، باید آموخت.
📖 «تحقیق ماللهند» یکی از مهم‌ترین آثار تاریخ هندشناسی و مطالعه تطبیقی فرهنگ‌هاست.

متن کامل یادداشت مهدی محقق در مشاهده فوری

#میراث_فرهیختگان

#ابوریحان_بیرونی #مهدی_محقق #تحقیق_ماللهند #هندشناسی #فلسفه #تاریخ_علم

#فرهیختگان روزن آگاهی

📘 رازهای یک سازمان‌دهنده موفق؛ از «بی‌تفاوتی» تا قدرت جمعی
«همه ناراضی‌اند، ولی هیچ‌کس کاری نمی‌کند.»
نویسندگان این کتاب می‌گویند مسئله لزوماً بی‌تفاوتی نیست؛ آدم‌ها به مشکلاتشان اهمیت می‌دهند، اما اغلب باور ندارند بتوانند چیزی را تغییر دهند.
کار سازمان‌دهنده از همین‌جا آغاز می‌شود: ساختن این باور که تغییر جمعی ممکن است.
✍️ الکساندرا بردبری، مارک برنر و جین اسلاتر

انتشارات Labor Notes
کتاب در قالب ۴۷ راز و ۸ درس به‌صورت عملی توضیح می‌دهد:
🔹 چگونه گفت‌وگوی یک‌به‌یک را به ابزار سازمان‌دهی تبدیل کنیم

🔹 رهبران طبیعی محیط کار را چگونه بشناسیم

🔹 برای شروع، چه مسئله‌ای را انتخاب کنیم

🔹 چگونه یک مطالبه را به کارزاری مرحله‌به‌مرحله تبدیل کنیم

🔹 در برابر فشار و واکنش مدیریت چه کنیم

🔹 و چگونه مشارکت پراکنده را به قدرت جمعی پایدار تبدیل کنیم
این کتاب با تجربه‌های واقعی از محیط‌های کاری نوشته شده و بیش از آنکه مجموعه‌ای از شعارها باشد، یک راهنمای عملی سازمان‌دهی است.
نسخه فارسی کامل و تطبیق‌شده با متن اصلی را «پژوهشکده جنبش معلمان» منتشر کرده است.
📥 دانلود رایگان PDF فارسی
#منتخب_فرهیختگان

#کتاب #سازماندهی #معلمان #حقوق_کار #کنش_جمعی
#فرهیختگان روزن آگاهی

🔴 عبدالرحیم سلیمانی اردستانی: امروز باید به زندان بازگردم
عبدالرحیم سلیمانی اردستانی در پیامی از مرخصی کوتاه خود نوشته است که پس از حدود پنج ماه زندان، برای رسیدگی به بدهی‌هایش درخواست مرخصی کرده و با «شروط سخت» با آن موافقت شده است.
او می‌گوید حتی از او خواسته بودند خبر مرخصی‌اش را اعلام نکند و خطوط تلفن همراهش نیز همچنان مسدود است.
سلیمانی اردستانی نوشته برای پرداخت بدهی‌هایش حاضر به فروش منزل خود شده، اما به گفته او، مشکل مربوط به شهرداری مانع فروش آن شده است. او از طلبکارانش خواسته در صورت لزوم برای پیگیری موضوع به برادرش، دکتر حسین سلیمانی، عضو هیئت علمی دانشگاه مفید مراجعه کنند.
او که پیامش را دوشنبه ۳۰ شهریور نوشته، افزوده است:
«فردا باید به زندان بازگردم.»
و در پایان تأکید کرده:
«در رابطه با سیاست و دیانت و فرهنگ و اخلاق سخن جدیدی ندارم و از گفته‌ها و نوشته‌های خود هرگز پشیمان نیستم.»
عبدالرحیم سلیمانی اردستانی
#صدای_فرهیختگان

#عبدالرحیم_سلیمانی_اردستانی #زندانیان #دادگاه_ویژه_روحانیت
#فرهیختگان راهی به رهایی

✅ ای وای بر دانشگاه
✍️ یدالله کریمی‌پور
باور کنید در آغاز تصور کردم شاید خواسته‌اند سر به سر دکتر کیومرث یزدان‌پناه بگذارند و این کلیپ، ساخته‌وپرداخته هوش مصنوعی باشد.
تا آنجا که می‌دانم، ایشان عضو هیئت علمی دانشگاه تهران است و مسئولیت‌هایی نیز در ساختار دانشگاهی و علمی داشته است.
چه می‌توان گفت؟
واقعاً در یک لحظه با خود گفتم: بابا، بی‌خیال سیاست و ساختار و اهداف جمهوری اسلامی؛ بروم سراغ دانشگاه.
اما دیدم ظاهراً دیگر چیز چندانی از آن دانشگاهی که می‌شناختیم باقی نمانده است.
ممکن است روزی مدیران سیاسی سر عقل بیایند؛ اما با دانشگاهی که قرار است چنین گزاره‌هایی را بر زبان استادانش جاری کند، چه می‌توان کرد؟
باور کنید اگر این همکار آشنا و بلکه دوست دیرین می‌گفت:
«تا یک ماه دیگر جنگ جهانی سوم رخ می‌دهد»
یا
«خورشید منفجر خواهد شد»
برایم پذیرفتنی‌تر بود تا اصرار بر این گزاره که:
«آمریکا با بریدن صخره‌های جنوب، در حال خشک‌کردن تنگه هرمز است!»
مسئله اینجا دیگر اختلاف سیاسی نیست؛ مسئله نسبت دانشگاه با دانش، سنجش‌پذیری و مسئولیت علمی است.
ای وای بر دانشگاه.
#صدای_فرهیختگان

#یدالله_کریمی_پور #دانشگاه #دانشگاه_تهران #تنگه_هرمز #ژئوپلیتیک
#فرهیختگان روزن آگاهی

🔻 توپ در زمین تهران است
✍️ یدالله کریمی‌پور
دونالد ترامپ در گفت‌وگو با فاکس‌نیوز گفته است درباره ایران در «مرحله تصمیم‌گیری» قرار دارد و از رخدادهای مهم در آینده نزدیک سخن گفته است. او هم‌زمان سه مسیر را پیش روی واشنگتن گذاشته: توافق، تشدید فشار اقتصادی یا گسترش رویارویی نظامی.
اما شاید مهم‌تر از این تهدیدها، پاسخ او درباره احتمال دیدار با مسعود پزشکیان در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل باشد. ترامپ گفته برای چنین دیداری آمادگی دارد؛ هرچند هنوز هیچ ملاقات قطعی اعلام نشده است.
این سخنان در شرایطی بیان می‌شود که محسن رضایی گفته تهران از طریق قطر شروط خود برای پایان جنگ و بازگشت به مذاکره را به واشنگتن منتقل کرده و منتظر پاسخ ترامپ است.
بنابراین هنوز نمی‌توان از توافق، یا حتی قطعی‌شدن دیدار، سخن گفت؛ اما هم‌زمانی انتقال مطالبات تهران و بازگذاشتن روزنه گفت‌وگو از سوی ترامپ، می‌تواند نشانه‌ای از فعال‌شدن دوباره مسیر دیپلماسی باشد.
از نگاه من، این مقطع فرصتی مهم برای آزمودن مسیر صلح و پایان جنگ است؛ فرصتی که نحوه استفاده یا از دست‌رفتن آن، بعدها بخشی از داوری تاریخی درباره تصمیم‌گیران دو طرف خواهد بود.
توپ اکنون بیش از هر زمان دیگری در زمین تصمیم سیاسی است.
یدالله کریمی‌پور

با اندکی ویرایش
#صدای_فرهیختگان

#یدالله_کریمی_پور #ایران #آمریکا #ترامپ #پزشکیان #دیپلماسی #صلح
#فرهیختگان روزن آگاهی

🔹 سواد رسانه‌ای برای درخشش دولت الکترونیک
✍علیرضا معینی
در جهان امروز، خواندن و نوشتن دیگر برای «باسواد بودن» کافی نیست. شهروند باید بتواند خبر جعلی را تشخیص دهد، منبع معتبر را از تبلیغ جدا کند، از خدمات الکترونیکی دولت استفاده کند و امنیت و حریم خصوصی خود را در فضای دیجیتال حفظ کند.
نبود این مهارت فقط یک ضعف فردی نیست. کسی که برای ثبت‌نام، دریافت نوبت، پرداخت، بارگذاری مدرک یا پیگیری یک درخواست همواره به واسطه نیاز دارد، هزینه‌ای فراتر از پول می‌پردازد: اتلاف وقت، وابستگی، اضطراب و احساس ناتوانی.
از همین‌جا، سواد رسانه‌ای و دیجیتال به یک مسئله ملی تبدیل می‌شود.
نمی‌توان همه خدمات را اینترنتی کرد و تصور کرد صرف ایجاد یک سامانه، عدالت دیجیتال را برقرار کرده است.
پیشنهاد من، اجرای «طرح ملی توانمندسازی رسانه‌ای و دیجیتال شهروندان» است؛ طرحی برای آموزش مهارت‌های ضروری زندگی روزمره، از تشخیص خبر جعلی و تبلیغ گمراه‌کننده تا استفاده از دولت الکترونیک، امنیت حساب‌های کاربری، پرداخت اینترنتی، جست‌وجوی درست و استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی.
این آموزش می‌تواند با استفاده از کتابخانه‌ها، فرهنگسراها، مراکز فنی‌وحرفه‌ای، مدارس و حتی کافی‌نت‌های واجد شرایط اجرا شود؛ به‌ویژه برای گروه‌هایی که بیشتر در معرض محرومیت دیجیتال‌اند.
دولت الکترونیک زمانی موفق است که در کنار سامانه، «کاربر توانمند» هم بسازد.
فناوری بدون آموزش می‌تواند شکاف تازه‌ای ایجاد کند؛ اما اگر آموزش هم‌زمان با فناوری پیش برود، همان ابزار می‌تواند به کاهش نابرابری کمک کند.

متن کامل یادداشت علیرضا معینی در مشاهده فوری

#منتخب_فرهیختگان
#سواد_رسانه‌ای #دولت_الکترونیک #سواد_دیجیتال #عدالت_دیجیتال #هوش_مصنوعی

#فرهیختگان روزن آگاهی