♦️هویت و اعتبار تراختور نباید برای هر کس و چیزی هزینه شود

✍️حسن محدثی‌ی گیلوایی
۱۷ شهریور ۱۴۰۵

مایه‌ی خوش‌حالی است که تیم‌های شهرستانی در سال‌های اخیر گاه‌به‌گاه در لیگ فوتبال برتر ایران موفق ظاهر شده اند و فرصتی برای بروز استعدادهای شهرستانی فراهم کرده اند و حسی از امید برای مردم استان‌شان ایجاد کرده اند؛ تیم‌هایی چون فولاد خوزستان، استقلال اهواز، ملوان گیلان، و تراختور در آذربایجان، و برخی تیم‌های دیگر. موفقیت تراختور در سال‌های اخیر و اوج گرفتن آن تا حد آسیا بسیار خوش‌حال کننده است. پدیده‌ی کثیف و زشت نژادپرستی و قوم‌گرایی در قالب فحاشی علیه ترک‌ها در ورزش‌گاه‌ها به‌رغم همه‌ی زشتی اش، نمایش‌گر وجوهی ضد مدنی و غیر انسانی و قوم‌‌مداری در ایران است که برای هر محقق جامعه‌شناسی توجه به آن برای شناخت دقیق‌تر جامعه‌ی ایران مهم است و به‌خوبی نمایان می‌سازد که برای بسیاری از افراد، ایران یعنی مرکز و قوم فارس و زبان فارسی و اگر در این دایره‌ی محدود نگنجی، باید تحقیر و تبعیض و توهین را تحمل کنی!

امّا در این شرایط تبعیض‌آمیز ضد انسانی، مدیران و طرف‌داران باش‌گاه‌های شهرستانی مثل تراختور نباید اعتبار و هویت خود را خرج هر کسی بکنند. حمایت مدیران و طرف‌داران تراختور در ایام اخیر از کسی چون خداداد عزیزی اشتباهی راه‌بردی است. آری، در برابر تبعیض و ستم‌گری‌ی موجود باید مقاومت کرد؛ امّا این مقاومت می‌بایست از شایسته‌ترین راه‌ها و با استفاده از به‌ترین ابزار انجام گیرد و از هویت و اعتبار باش‌گاه بزرگی چون تراختور که چراغ امیدبخش و شورآفرینی برای بسیاری از ترک‌های کشور است، نباید برای هر کسی و هر چیزی هزینه کرد.


#تراختور
#خداداد_عزیزی
#روی‌داد_ورزشی
@NewHasanMohaddesi

♦️پاسخ ام به مخاطبی که گفت پهلوی‌ی دوم مستبد نبود
۱۷ شهریور ۱۴۰۵


#استبداد
#پهلوی_دوم
@NewHasanMohaddesi

♦️زن در ایران باستان "موقعیت خیلی خیلی به‌تری داشته است"؟!

✍حسن محدثی‌ی گیلوایی
۱۷ شهریور ۱۴۰۵


👇👇👇
#زن
#ملی‌گرایی
#دروغ‌گویی
#ایران_باستان
#ژاله_آموزگار
@NewHasanMohaddesi

♦️زن در ایران باستان "موقعیت خیلی خیلی به‌تری داشته است"؟!

✍️حسن محدثی‌ی گیلوایی
۱۷ شهریور ۱۴۰۵


یادتان هست یک بار نوشتم این خانم دکتر دروغ می‌گوید و به خیلی‌ها برخورد و از دست من ناراحت شدند؟!
https://t.me/NewHasanMohaddesi/10380

حالا بگذارید زیاد وقت ام را در این فقره تلف نکنم و به چند اثر معروف در باره‌ی ایران باستان ارجاع بدهم. استدعا دارم بقیه‌ی منابع معتبر را هم خودتان ملاحظه کنید!

اثر نخست زنان در ایران باستان نام دارد که نوشته‌ی ماریا بروسیوس است (۱۳۹۵). این اثر عمدتا به زنان درباری می‌پردازد و در باره‌ی زنان معمولی‌ی جامعه تقریبا خاموش است. از زنان غیر درباری تنها اشاراتی شده است به زنان سرکارگر و کارگر در گل‌نبشته‌های باروی تخت جمشید.

اما پی‌یر بریان با استناد به هرودوت به پدیده‌ی "دادن خراج به صورت زن" در عصر داریوش اشاره می‌کند (بریان، ۱۳۸۵: ۴۳۴)؛ یعنی یکی از انواع خراج‌ها ارسال دختر و پسر بوده است:

"دادن خراج به صورت زن را هرودوت در مورد کولخیس که بایست هر ساله ۱۰۰ پسر جوان و ۱۰۰ دختر جوان به دربار بفرستد، تایید کرده است (کتاب ۳، بند ۹۷) (بریان، ۱۳۸۵: ۴۳۴).

اما اشاره‌ای بکنیم به وضع زنان در عهد ساسانیان. آرتور کریستنسن در کتاب ایران در زمان ساسانیان، خانواده را در زمان ساسانیان مورد بحث قرار داده است. من فرازهایی از این کتاب را ذکر می‌کنم؛ ولی خودتان به متن کتاب مراجعه کنید و تفصیل اش را بخوانید:

"اصل تعدد زوجات اساس تشکیل خانواده بشمار می‌رفت. در عمل، عده زنانی که مرد میتوانست داشته باشد، بنسبت استطاعت او بود. ظاهرا مردان کم‌بضاعت بیش از یک زن نداشتند. رئیس خانه از حق ریاست دودمان بهره‌مند بود. یکی از زنان سوگلی و صاحب حقوق کامله محسوب شده و او را زن پادشاییها یا "زن ممتاز" میخواندند. از او پست‌تر زنی بود که عنوان خدمتکاری داشت و او را "زن خدمتکار" می‌گفتند. حقوق قانونی این دو نوع زوجه مختلف بود. ظاهرا کنیزان زرخرید و زنان اسیر جز طبقه چاکرزن بوده اند.. معلوم نیست عده زنان ممتاز یک مرد محدود بوده است یا خیر، اما در بسی از مباحث حقوقی از مردی که دو زن ممتاز دارد سخن بمیان آمده است" (کریستنسن، ۱۳۶۸: ۴۳۳- ۴۳۲).

"شوهر حق داشت یگانه زن خود را یا یکی از زنانش را (حتی زن ممتاز خود را) بمرد دیگری، که بی‌آنکه خود قصوری کرده باشد، محتاج شده بود، بسپارد، تا این مرد از خدمات آن زن استفاده کند. رضایت زن شرط نبود. در اینصورت شوهر دوم حق دخل و تصرف در اموال زن را نداشت و فرزندانی، که در این ازدواج متولد می‌شدند، متعلق به خانواده شوهر اول بودند و مانند فرزندان او محسوب می‌شدند. این قرار، که شاهد دیگری از مشابهت قضایی وضعیت زوجه و کنیز است، با انعقاد پیمان رسمی صورت می‌گرفت، که در طی آن شوهر جدید همه‌گونه مواظبت و نگاهداری زن را در مدت این ازدواج تعهد میکرد" (کریستنسن، ۱۳۶۸: ۴۴۲).

وقتی این‌ها را خواندید، بعد دو باره به سخنان خانم دکتر ژاله آموزگار گوش بدهید و اگر خیلی عصبانی شدید، آب خنکی بیاشامید! ایشان فرموده اند:

زن در ایران باستان "به هر حال در حد خودش در مقایسه با فرهنگ‌های هم‌زمان و معاصر به‌هیچ وجه موقعیت بدتر از آن‌ها ندارد بل‌که حتما موقعیت به‌تری داره به نظر من" (آموزگار، ویدئوی منتشر شده در رسانه‌ی جرعه).


به‌راستی چه‌گونه یک محقق و یک انسان دانش‌گاهی می‌تواند بگوید که زن در ایران باستان در مقایسه با فرهنگ‌های هم‌زمان «موقعیت خیلی خیلی به‌تری داشته است»؟!



🔻منابع

بروسیوس، ماریا (۱۳۹۵) زنان در ایران باستان. ترجمه‌ی محمود طلوعی. تهران: انتشارات تهران، چاپ دوّم.

بریان، پیر (۱۳۸۵) امپراتوری هخامنشی، جلد ۱. ترجمه‌ی ناهید فروغان. تهران: نشر فرزان روز، چاپ دوّم.

کریستنسن، آرتور (۱۳۶۸) ایران در زمان ساسانیان. ترجمه‌ی رشید یاسمی. تهران: نشر دنیای کتاب، چاپ ششم.


#زن
#ملی‌گرایی
#دروغ‌گویی
#ایران_باستان
#ژاله_آموزگار
@NewHasanMohaddesi

♦️سخنان دکتر سعید طاوسی‌ی مسرور در باره‌ی وضع زنان در دین زرتشت
عضو هیات علمی‌ی گروه فلسفه و کلام اسلامی در دانش‌گاه علامه طباطبایی
بازنشر: ۱۸ شهریور ۱۴۰۵


#زن
#ملی‌گرایی
#دروغ‌گویی
#ژاله_آموزگار
#ایران_باستان
#سعید_طاوسی
@NewHasanMohaddesi

پرگار : زبان فارسی چطور در ایران غلبه یافت؟

♦️لزوم تکثیر جوانان فرهیخته‌ی جست‌وجوگر در سراسر ایران

✍حسن محدثی‌
۱۹ شهریور ۱۴۰۵

نخست لازم است بگویم که دکتر شروین وکیلی برادر پرتلاش من است و توهین به ساحت او روا نیست. مشکل اساسی این است که با عینک ایدهٔ‌ئولوژیک به‌سراغ تاریخ برویم و روایتی ایده‌ئولوژیک از تاریخ ارایه کنیم. وانگهی، تاریخ را نباید بر اساس روایت حاکمان بنویسیم.

اما آن‌چه در باره‌ی این ویدیو گفتنی است، ظهور و حضور جوانان فرهیخته‌ی جست‌وجوگر در ایران است که وجودشان مایه‌ی مباهات و افتخار است!

من امیدوار ام هزاران جوان ایرانی در سراسر کشور طهور کنند و فعالیت فرهنگی‌ی حست‌وجوگرانه بکنند و با پرسش‌ها و جست‌وجوگری‌های‌شان افق‌های فکری‌ی موجود را درنوردند و با امکاناتی که به‌یمن انقلاب ارتباطی فراهم آمده، جهان روشن‌تری برای مردم ایران بسازند!

امیدوار ام مثل این جوان فهیم کرد، هزاران جوان ترک و کرد و لر و بلوچ و عرب و ترکمن و غیره دست به‌کار و فعال شوند و در مسیر آگاهی‌بخشی و روشن‌گری گام بردارند!

🔻منبع:
https://www.instagram.com/reel/DdB-yGaME8n/?stkn=MWl6eDN4d2preWM0

#داریوش
#تاریخ_ایران
#شروین_وکیلی
#جوانان_ایرانی
@NewHasanMohaddesi

♦️کتیبه‌های هخامنشی / پیر لوکوک / ترجمه‌ی نازیلا خلخالی
۱۹ شهریور ۱۴۰۵


دقایقی پیش دوست عزیز ام آقای قربانی نسخه‌ی چاپ قدیم این کتاب را با قیمت سی‌صد هزار تومان برایم از انقلاب خرید. قدردانی می‌کنم از زحمات‌شان! احتمالا فردا به‌دست ام می‌رسد. پیش از این، کتاب کتیبه‌های هخامنشی از رالف نورمن شارپ (با عنوان دقیق فرمان‌های شاهنشاهان هخامنشی) را خوانده ام و در کار ام از آن استفاده کرده ام.


#کتیبه‌های_هخامنشی
#پیر_لوکوک

@NewHasanMohaddesi

♦️معرفی‌ی کتاب کتیبه‌های هخامنشی از پی‌یر لوکوک

✍️دکتر تورج دریایی
بازنشر: ۱۹ شهریور ۱۴۰۵


#پیر_لوکوک
#تورج_دریایی
#کتیبه‌های_هخامنشی
@NewHasanMohaddesi

پرگار: جایگاه زن در ایران باستان

همایش ملی پیشگیری از خودکشی

سخنران: دکتر اردشیر بهرامی

موضوع بحث: چرایی خودکشی در جامعه ایرانی؟!

زمان: ۱۹ شهریور ۱۴۰۵

کانال تخصصی پیشگیری از خودکشی
https://t.me/ardeshir3bahrami

#جامعه_ایرانی
#خودکشی
#دکتر_اردشیر_بهرامی
#پيشگيری_از_خودکشی

♦️اختراع پیوستگی: دهخدا، بهار و فرهنگ ایران معاصر

یادداشتی بسیار مهم از دکتر سینا جهاندیده
۲۰ شهریور ۱۴۰۵


#برساخت_تداوم
#سینا_جهاندیده
#اختراع_پیوستگی
@NewHasanMohaddesi

🔸🔸🔸برترین‌ها🔸🔸🔸



♦️اختراع پیوستگی: دهخدا، بهار و فرهنگ ایران معاصر

✍️دکتر سینا جهاندیده
بازنشر: ۲۰ شهریور ۱۴۰۵

ما معمولاً فرهنگ را میراثی آماده تصور می‌کنیم؛ چیزی که پیش از ما وجود داشته، از گذشته به ما رسیده و وظیفه‌ی ما فقط شناختن و حفظ کردن آن است. در این تصور، ادبیات فارسی نیز مجموعه‌ای از آثار ازپیش‌موجود است: فردوسی، رودکی، سعدی، حافظ، مولوی، بیهقی، نظام‌الملک و دیگران در طول تاریخ نوشته‌اند و ما قرن‌ها بعد آمده‌ایم تا این آثار را بخوانیم، طبقه‌بندی کنیم و به نسل بعد منتقل کنیم. اما این تصور، بخش مهمی از تاریخ فرهنگ را پنهان می‌کند: آنچه ما امروز «ادبیات ایران» می‌نامیم، فقط حاصل ماندگاری آثار نیست؛ حاصل رابطه‌هایی است که در دوره‌ای جدید میان این آثار برقرار شده است.

هیچ متنی به‌تنهایی «سنت ادبی» نیست. سنت زمانی شکل می‌گیرد که متنی به متن دیگر متصل شود، شاعری در کنار شاعر دیگری قرار گیرد، یک اثر درون دوره‌ای تاریخی تعریف شود، یک متن به عنوان شاهد زبان ملی انتخاب شود و مجموعه‌ای پراکنده از آثار در قالب روایتی واحد از «ادبیات یک ملت» خوانده شود. از این منظر، تاریخ ادبیات فقط تاریخ تولید آثار نیست؛ تاریخ تولید رابطه میان آثار نیز هست. اگر چنین نگاهی را مبنا قرار دهیم، دهخدا و بهار اهمیت تازه‌ای پیدا می‌کنند. این دو را نباید صرفاً لغت‌شناس، ادیب، شاعر، پژوهشگر یا استاد ادبیات دانست. اهمیت تاریخی آنان را می‌توان در سطح دیگری نیز بررسی کرد: هر دو، با روش‌هایی متفاوت، در دوره‌ای که ایران در حال تبدیل شدن به یک صورت جدید از جامعه، دولت و ملت بود، در ساختن اتصالات فرهنگی معاصر ایران مشارکت کردند.

دهخدا این کار را بیش از همه از طریق فرهنگ انجام داد و بهار از مسیر تاریخ ادبی، سبک‌شناسی، تصحیح متون و آموزش دانشگاهی. یکی حجم عظیم زبان و ادب فارسی را در شبکه‌ای از شاهدها و ارجاعات گرد آورد و دیگری این میراث پراکنده را در قالب تاریخ تطور، دوره‌بندی و سبک‌های ادبی سامان داد. تفاوت روش آنها مهم است؛ اما همین تفاوت به ما اجازه می‌دهد یک فرایند بزرگ‌تر را ببینیم: فرایند تبدیل گذشته‌ی پراکنده به فرهنگی منسجم و قابل آموزش برای ایران معاصر.

فرهنگ دهخدا از این منظر فقط فرهنگ لغت نیست. لغت‌نامه یکی از عظیم‌ترین دستگاه‌های حافظه‌ی فرهنگی ایران مدرن است. دهخدا واژه را از انزوای لغوی آن بیرون می‌آورد و آن را به شاهد ادبی، تاریخی، جغرافیایی و فرهنگی متصل می‌کند. یک واژه در این دستگاه فقط معنایی لغوی ندارد؛ پشت آن انبوهی از متن‌ها و نام‌ها و دوره‌ها قرار گرفته است. بنابراین دهخدا در کنار تعریف واژه، نوعی نقشه‌ی فرهنگی نیز می‌سازد؛ نقشه‌ای که در آن زبان فارسی با ادبیات، تاریخ و حافظه‌ی تاریخی ایران به هم پیوند می‌خورند.

اهمیت این مسئله زمانی روشن می‌شود که بپرسیم چرا برخی متون در حافظه‌ی فرهنگی ما به صورت حلقه‌های یک زنجیره ظاهر می‌شوند. چرا شاهنامه، تاریخ بیهقی، سعدی، حافظ و مولوی را در یک سنت ادبی واحد قرار می‌دهیم؟ چرا تاریخ بیهقی در کنار سیاست‌نامه، قابوس‌نامه، کلیله و دمنه و جهانگشا در ذهن دانشجوی ادبیات قرار می‌گیرد؟ چرا رودکی را نقطه‌ای آغازین در روایت ادبیات فارسی می‌دانیم و حافظ را در انتهای یکی از مهم‌ترین خطوط تحول شعر کلاسیک فارسی قرار می‌دهیم؟

این روابط البته بی‌پایه نیستند. متون واقعاً وجود دارند، تفاوت‌های تاریخی آنها واقعی است و میان آنها روابط زبانی و تاریخی متعددی وجود دارد. مسئله چیز دیگری است: این روابط چگونه به یک نظام فرهنگی منسجم تبدیل شدند؟

اینجا مفهوم «اتصال فرهنگی» اهمیت پیدا می‌کند. اتصال فرهنگی به معنای جعل یک رابطه‌ی غیرواقعی نیست؛ به معنای تبدیل روابط پراکنده و ممکن به یک شبکه‌ی معنادار و پایدار است. یک فرهنگ زمانی ساخته می‌شود که بتواند میان عناصر پراکنده‌ی گذشته رابطه برقرار کند. این رابطه می‌تواند زمانی باشد، سبکی باشد، زبانی باشد، تاریخی باشد یا ایدئولوژیک. مهم این است که پس از تکرار، چنان طبیعی شود که نسل‌های بعد دیگر خودِ رابطه را نبینند؛ فقط نتیجه‌ی آن را ببینند.

ما امروز فردوسی و بیهقی را می‌بینیم، اما اغلب تاریخی را که آنها را به یک روایت از «ادبیات ملی» متصل کرده است نمی‌بینیم. همین‌جا تبارشناسی آغاز می‌شود.

...

🔻ادامه‌ی مقاله‌ی دکتر جهاندیده را در لینک‌های زیر بخوانید:
https://t.me/tabarshenasi_ketab/23965

https://t.me/tabarshenasi_ketab/23966

https://t.me/tabarshenasi_ketab/23967

https://t.me/tabarshenasi_ketab/23968

#سینا_جهاندیده
#برساخت_تداوم
#اختراع_پیوستگی
@NewHasanMohaddesi

🔸🔸🔸تبلیغ رایگان برای کشاورزان و ...🔸🔸🔸


♦️برنج سال قبل و برنج جدید با قیمت‌های مختلف موجود است

۲۰ شهریور ۱۴۰۵

مقداری از برنج سال قبل موجود است. برنج جدید نیز به هر میزانی که سفارش بدهید در اسرع وقت برای شما ارسال خواهد شد.
خوشبختانه از طریق همکاری‌ مراکز حمل و نقل، امکان ارسال برنج به سراسر کشور فراهم است.

هموطنان گرامی می‌توانند برنج دلخواه خود را به هر میزانی (از ده کیلو تا چند تن) سفارش کنند تا برنج مورد نیازشان به نشانی‌ آن‌ها در سراسر کشور ارسال گردد.

تامین برنج رستوران‌ها و غذاخوری‌های کشور با تخفیف ویژه همراه خواهد بود.

🔻شماره‌ی تماس:
علی عشقی / 09392023576

@toskarice

#تبلیغ_رایگان
#حمایت_از_کشاورزان
#حمایت_از_تولیدکننده‌گان
@NewHasanMohaddesi

♦️فارسی زبانی از خانواده‌ی سامی!

✍️بیاناتی از سید محمدعلی داعی الاسلام
بازنشر: ۲۲ شهریور ۱۴۰۵

👇👇👇


#زبان_فارسی
@NewHasanMohaddesi

♦️فارسی، زبانی از خانواده‌ی سامی! (دیدگاه سید محمدعلی داعی الاسلام)

✍️حسن محدثی‌ی گیلوایی
۲۲ شهریور ۱۴۰۵


مدتی است در حال نوشتن مقاله‌ای در باره‌ی زبان فارسی هستم. من بحثی را سال‌های گذشته آغاز کرده ام مبنی بر این‌که فارسی در قرون ماضی زبان ملی نبوده است. پس فارسی چه‌گونه زبانی بوده است و چه وضعی داشته است؟

برای این‌که این بحث شان و صورت مناسبی پیدا کند، لازم دانستم مقاله‌ای در باره‌ی زبان فارسی در فلات ایران بنویسم. البته وقت زیادی برای این کار ندارم و گرفتار کارهای دیگری هستم ولی سعی می‌کنم هر روز نیم تا یک ساعت وقت صرف مطالعه‌ی این کار بکنم و رفته‌رفته داده‌ها را گرد بیاورم و تکلیف این موضوع را برای خود ام روشن‌تر بکنم؛ به‌ویژه آن‌که حضرات متعددی نظیر دکتر حسن انصاری و دکتر احمدرضا قائم مقامی و برخی دیگر مرا به بی‌سوادی متهم کرده اند و لاجرم، لازم دیده ام به‌نحو جدی به سواد ام در باره‌ی زبان فارسی و تاریخ و سرگذشت آن بیافزایم و لااقل این قصور و تقصیر و عیب را کمی و ذره‌ای برطرف کنم.

بد ندیدم که حین مطالعات ام اگر نکات خواندنی‌ای یافتم با شما مخاطبان عزیز در میان بگذارم و در عین حال برای شناسایی‌ی منابع از مخاطبان فرهیخته هم کمک بگیرم و در واقع یک‌جور تحقیق هم‌راه با مخاطبان را پیش ببرم. امروز مقدمه‌‌ای که نویسنده‌ی فرهنگ پنج جلدی‌ی فرهنگ نظام سید محمدعلی داعی الاسلام بر این فرهنگ نوشته را خواندم. او ادعا می‌کند که نخستین فرهنگ جامع فارسی به فارسی را نوشته است. این کتاب نخستین بار در سال ۱۳۰۵ «هجری شمسی» در هند منتشر شده و آقای حامد شاکران آن را به من معرفی کرده است که از ایشان قدردانی می‌کنم!

در این قسمت (مراجعه کنید به تصویر فوق) از کتاب داعی‌الاسلام می‌خوانیم:

"بیرون کردن الفاظ عربی از فارسی فائده برای فارسی ندارد بلکه مضر است چه فارسی هر چه از عربی گرفته نفع برده و خود را زینت و وسعت داده است. از اول اسلام تا حال عربی زبان علمی تمام مسلمانان بوده و حالا که فارسی زبان علمی وزارت معارف (در مدارس ایران) شده باز هم مدارس قدیمه پر از طلابی است که عربی زبان علمی‌شان است و ایرانیان تمام الفاظ علمی خود را از عربی گرفته‌اند. از ابتدای حدوث فارسی امروز ما که ابتدای قرن سوم هجری بوده تا حال که قرن چهاردهم است زبان فارسی مثل فرزندی در کنار مادرش عربی پرورش یافته و آن مادر فرزند را بکلی بمیل و طبیعت و شباهت خود درآورده است. تربیت یک هزار و یک صد سالة مادر فرزند خود را شوخی نیست و میشود فهمید که این فرزند حالا دیگر از خانوادة سامی محسوب است و از عائلة اصلی خود آریا دور شده است. از همین جهت است که در بیست سال گذشته که ایام ترقی ایران (در سایة مشروطه) بوده هر چه الفاظ در فارسی گرفته شده عربی است و نادرا از خود فارسی اخذ گشته است" (داعی الاسلام، ۱۳۶۲: ۲۶- ۲۵؛ فرهنگ نظام، جلد ۱. تهران: نشر دانش).

چند نکته‌ی مهم و قابل توجه در سخنان داعی الاسلام هست:

۱) فارسی‌ی موجود، به‌طور تقریبی تاریخی ۱۲۰۰ ساله دارد (از ابتدای قرن سوم هجری تاکنون)؛

۲. «از اول اسلام» تا زمان مشروطه، زبان علم در ایران، زبان عربی بوده است؛

۳. فارسی به زبانی از خانواده‌ی سامی بدل شده است.

این سخنان را متخصصی نوشته است که دوست‌دار زبان فارسی است و به این زبان خدمت کرده است و از هند ماموریت یافته وارد ایران شود و فرهنگی برای زبان فارسی از لغات "شعری و نثری و تکلمی"ی فارسی (به‌تعبیر نویسنده) بنویسد.

#زبان_ملی
#زبان_فارسی
#حسن_انصاری
#احمدرضا_قائم‌مقامی
#سید_محمدعلی_داعی‌الاسلام
@NewHasanMohaddesi

سلام

🔸🔸🔸بازخورد🔸🔸🔸


♦️نقدی بر محمدعلی داعی‌الاسلام

✍حمیدرضا رجبی
۲۳ شهریور ۱۴۰۵


به نوبه‌ی خودم از زحمات و تلاش‌های دکتر محدثیِ گرامی در زمینه‌ی روشنگری و طرحِ مباحثِ قابلِ تأمل، صمیمانه تشکر می‌کنم. بی‌تردید پرداختن به مسائل و تلاش برای روشن‌تر شدنِ ابعاد و زوایای مختلفِ مقوله‌ها و پدیده‌ها، اقدامی ارزشمند و شایسته‌ی تقدیر است.

در عین حال، اگر کسی نسبت به دیدگاه یا سخنانِ ایشان نقدی دارد، شایسته است اصول و چارچوبِ نقد را رعایت کند؛ یعنی ابتدا به‌طور مشخص نشان دهد که ایراد یا اشتباهِ طرفِ مقابل دقیقا در کجاست و سپس با استدلالِ منطقی و در صورتِ امکان با استناد به منابع و اسنادِ معتبر، نقدِ خود را مطرح کند.
صرفِ این‌که بدونِ مشخص کردنِ خطا، بدونِ ارائهٔ استدلال و بدونِ نقدی مستدل، دیگران را به 《بی‌سوادی》 متهم کنیم یا به آن‌ها برچسب بزنیم، نه‌تنها نقد محسوب نمی‌شود، بلکه با اخلاق و اصولِ گفت‌وگوی منطقی و پژوهش نیز سازگار نیست.

در رابطه با یادداشتِ داعی‌الاسلام درباره‌ی نفوذِ عربی بر فارسی، نیمی از واقعیت را می‌بیند و از همان نیمه، نتیجه‌ای نادرست می‌گیرد. اینکه عربی قرن‌ها زبانِ غالبِ علم و فرهنگ در جهان اسلام بوده و هزاران واژه و اصطلاح عربی واردِ فارسی شده، تردیدی نیست؛ اما از 《نفوذ زبانی》 تا 《تغییرِ تبار زبانی》 فاصله‌ای بسیار بزرگ وجود دارد.

فارسی نو به‌عنوانِ زبانِ نوشتاری از حدودِ قرنِ سوم هجری شکوفا شد، اما خودِ زبانِ فارسی در آن زمان پدید نیامد؛ فارسیِ نو ادامه‌ی فارسیِ میانه و فارسیِ باستان است.
از سوی دیگر  [عربی زبان غالبِ دانش و تألیف علمی در جهان اسلام بود، اما انحصاری نبود.] 
اخوینی بخاری در قرنِ چهارم《 هدایة المتعلمین》 را به فارسی نوشت، ابن‌سینا 《دانشنامه‌ی علایی》 را به فارسی تألیف کرد و جرجانی 《ذخیره‌ی خوارزمشاهی》 را به فارسی پدید آورد.  اینها متونِ تخصصیِ پزشکی و فلسفی‌اند، نه آثار ادبی تفننی.

در نتیجه، شواهد تاریخی نشان می‌دهد که زبان فارسی، از ظرفیت و توانایی لازم برای بیان و انتقالِ مفاهیم علمی برخوردار بوده و آثار متعددی در حوزه‌هایی چون پزشکی، نجوم، ریاضیات و جغرافیا به این زبان پدید آمده است؛ هرچند عربی در بخشِ بزرگی از سنتِ علمی جهانِ اسلام زبانِ غالب علمی به شمار می‌رفت.

خطای اصلیِ داعی‌الاسلام دقیقا همین‌جاست؛ خلطِ 《زبانِ غالبِ علم》، 《نفوذ فرهنگی》 و 《تبارِ زبانی》عربی نفوذی عظیم بر فارسی گذاشت، اما این نفوذ فارسی را سامی نکرد؛ همان‌گونه که انبوهِ واژه‌های فرانسوی و لاتینی، انگلیسی را از تبار ژرمنی خارج نکرد.

《جان پری》 نیز در مقاله‌ی 《Arabic Language v. Arabic Elements in Persian》به چگونگی ورودِ وام‌واژه‌های عربی به فارسی پرداخته است. او توضیح می‌دهد که بخشی از این واژه‌ها مستقیما به‌وسیله‌ی پژوهشگران و نویسندگانِ دوزبانه‌ای که نیازی به بومی‌سازی آنها نمی‌دیدند، از عربی واردِ فارسی شدند، و همینطور می‌گوید؛ تعدادِ زیادی واژه‌ی عربی نیز واردِ زبان‌های ترکی و اردو شده‌اند.

به‌طور مثال به واژه‌ی《صحبت》 اشاره می‌کند.

همچنین تقدسِ خطِ عربی به‌عنوانِ حاملِ قرآن، زمینه‌ای فراهم می‌کرد که تغییر در شکل و صورتِ این واژه‌ها کمتر صورت گیرد.

اما نکته‌ی مهم‌تر این است که نویسنده تأکید می‌کند فارسیِ پیش از اسلام فاقدِ توانایی واژه‌سازی یا واژگانِ تخصصی نبوده است؛ برعکس، این زبان از نظامی پیچیده برای اشتقاق و ترکیبِ واژگان و نیز از گنجینه‌ای گسترده از اصطلاحاتِ تخصصی فرهنگی برخوردار بوده است.

افزون بر این، شماری از همین اصطلاحات ایرانی پیش‌تر واردِ زبانِ عربی شده بودند و برخی از آنها بعدها در شکلِ عربی‌شده دوباره به فارسی بازگشتند و در کنارِ ریشه‌ها و واژه‌های فارسی قرار گرفتند.

بنابراین، ورود گسترده‌ی واژه‌های عربی به فارسی را نمی‌توان صرفا نتیجه‌ی ناتوانی یا کمبودِ واژگانی فارسی دانست.

《پروْدس اُکتور شِروو،》ایران‌شناس و زبان‌شناس نروژی-آمریکایی و استاد بازنشسته‌ی مطالعات ایرانی در دانشگاه هاروارد، نیز تخصصِ اصلی‌اش زبان‌ها و متون ایرانیِ باستان و میانه است. پژوهش‌های این حوزه نشان می‌دهد که فارسی از نظرِ تبارشناسی همچنان یک زبانِ ایرانی و از شاخه‌ی هندوایرانیِ خانواده‌ی هندواروپایی است.

پس صورتِ مسئله را نباید با بازی با واژه‌ها عوض کرد؛ عربی فارسی را عمیقا تحتِ تأثیر قرار داد، اما آن را عربی نکرد؛ زبان غالب علم بود، اما تنها زبانِ علم نبود؛ هزاران واژه به فارسی داد، اما تبارِ فارسی را از ایرانی به سامی تغییر نداد.

از این رو، سخن گفتن از 《عربی‌شدن》 بخشی از واژگان و فرهنگِ فارسی می‌تواند موضوعی قابل بحث باشد؛ اما اینکه فارسی پس از هزار سال 《از خانواده‌ی سامی محسوب》شود، اگر این عبارت را به معنای زبان‌شناختی آن بگیریم، صرفا ادعای غیرِ موجه است.

ادامه👇👇👇

#رجبی
#سید_محمدعلی_داعی‌الاسلام
@NewHasanMohaddesi

فارسی همچنان زبانی ایرانی، از شاخه‌ی هندوایرانیِ خانواده‌ی هندواروپایی است.

https://t.me/lkigai_Hr

https://t.me/lkigai_Hr


منبع: جان آر پری https://www.iranicaonline.org/articles/arabic-v/?utm_source=chatgpt.com

منبع: اُکتور شِروو.   Prods Oktor Skjærvø
https://www.iranicaonline.org/articles/iran-vi-iranian-languages-and-scripts/

منابع: ابوبکر اخوینی بخاری، هدایة المتعلمین فی الطب
ابوریحان بیرونی، التفهیم لأوائل صناعة التنجیم
ابن‌سینا، دانشنامهٔ علایی


#زبان_ملی
#زبان_فارسی
#حمیدرضا_رجبی
#سید_محمدعلی_داعی‌الاسلام
@NewHasanMohaddesi

♦️ من و این همه کتاب تاریخی. به نظر شما کدوم‌شون رو انتخاب کنم؟ هیچ‌وقت این‌قدر حق انتخاب نداشتم.
۲۳ شهریور ۱۴۰۵

الان کتاب ایران و مساله‌ی ایران لرد کرزن رو دارم ورق می‌زنم.

#کتاب
#تاریخ_ایران
@NewHasanMohaddesi