پژوهشکدهٔ تاریخ، فلسفه، ادیان
992 subscribers
2.36K photos
204 videos
10 files
2.02K links
✅ جُستاری مستندانه در شناخت ادیان و فِرَق و نقد پارادایم کنونی حاکم بر جوامع بشری با مبنای
اصالت مالکیّت
Download Telegram
🌹السلام علیکِ یا فاطمةَ المعصومةِ

دیدهٔ دل چون به گردون بنگریست،
دیـد کاین‌جا هـر دَمـی میناگریست.

🔸جلال‌الدین بلخی

📚مثنوی معنوی، دفتر پنجم

https://t.me/ReligiousSchool
🔹ای جان جان،

ای جان جان،

ما نامَدیم از بهرِ نان.

https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکته‌ای چند و نگاهی دیگر (۳۶۸)؛

🔹نه میزان خشنودی طرفین از معامله؛ بلکه رضایت متقابل طرفین (و نه رضایت نسبت به شرایط موجود)؛ به معنای انتخابی واقعاً آزادانه و مبتنی بر احترام به حقّ مالکیّت؛ شرط لازم داوطلبانه‌بودن است؛ و آزادی مبادله، در کنار احترام به حقوق مالکیّت و فقدان اکراه و اجبار حقوقی (در برابر اکراه و اجبار طبیعی)، از ارکان بازار آزاد.

🔹زین‌سان هر چه از میزان رضایت مورد نظر کاسته شود، آن‌گاه نه با یک داد و ستد یا مبادله یا معامله، بلکه با یک زورگیری، تلکه‌گیری، باج‌گیری، دزدی، غارت، چپاول، … مواجه خواهیم بود.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکته‌ای چند و نگاهی دیگر (۳۶۹)؛

🔹تقلیل کنش سیاسی به درگیری‌ها و نزاع‌های خیابانی؛ هر چند به نفی یک ساختار سیاسی منجر شود، اما چیزی جز یک نگرش سطحی به ساز و کار جامعه، تعویض روکش همان محتوا و هدر رفت پتانسیل‌های موجود به پای هیاهوهای بی‌نتیجه نخواهد بود.

🔹زین‌سان، مهم‌ترین کنش سیاسی یک جامعه، اقدام مدنی علیه انحصار است. چه این‌که استبداد، هم‌واره بر انحصار تکیه زده‌ است.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکته‌ای چند و نگاهی دیگر (۳۷۰)؛

🔹نَفْس داد و ستد و مبادلهٔ آزاد مبتنی بر رضایت طرفین، رفاه‌آفرین است و هر چه یک مبادله، از رضایت طرفین فاصله گیرد، کاهش رفاه را رقم خواهد زد.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
🔹… إِلّا تِجارَةً عَنْ تَراضٍ مِنْکُم …

https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکته‌ای چند و نگاهی دیگر (۳۷۲)؛

🔹بی‌شک، بخش بزرگی از تمدّن بشری، مرهون جهل تک‌تک کنش‌گران به بخش بی‌نهایت گسترده‌ای از واقعیّت بوده است که آگاهی از آن، می‌توانست زمینه‌ساز تحقّق توالی فاسده‌ای نظیر انقراض بشر را در پی داشته باشد.

🔹اگر بسیاری از تمدّن‌های جوامع بشری، با نظر به آمارهای بی‌حدّ و حصر قصّابی‌ها و سلّاخی‌های مدرن و کشتارهای جمعی و هم‌چنین محدودیّت‌های انرژی زمین به دانسته‌‌های شرّآفرین کنونی عالم بودند، شاید نسل بشر منقرض می‌شد و هیچ‌گاه تا الی زماننا هذا، امتداد نمی‌یافت.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
“Political language is designed to make lies sound truthful and murder respectable.”

🔸George Orwell
————————————————-
🔹زبان سیاسی طوری طراحی شده است که دروغ‌ها را حقیقت‌ و کشتارها را موجَّه جلوه دهد.

https://t.me/ReligiousSchool
Ferdowsī attacks philosophy and those who attempt to prove the reality of the Creator, believing that God can be found neither by the eye of wisdom, nor of the heart, nor of reason, but that His existence, unity, and might are confessed only by the existence of His creation; thus he worshipped Him, remaining silent as to the whys and wherefores of faith.

https://www.iranicaonline.org/articles/ferdowsi-i/
————————————————
«فردوسی به فلسفه و کسانی که می‌کوشند واقعیتِ آفریدگار را اثبات کنند، حمله می‌کند. او معتقد است که خداوند را نه با چشم خرد، نه با چشم دل و نه با چشم عقل می‌توان یافت؛ بلکه وجود، یگانگی و قدرت او تنها از طریق وجود آفریده‌هایش تصدیق می‌شود. ازاین‌رو، او خداوند را می‌پرستید و دربارهٔ چرایی و چگونگی ایمان سکوت می‌کرد.»

🔹اَیا فلسفه‌دان بسیــارگــوی،
بپویم به راهی که گویی مپوی.

📚شاهنامه فردوسی، داستان اَکوان دیو.

https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکته‌ای چند و نگاهی دیگر (۳۷۳)؛

🔹به استناد بسیاری از ابیات شاهنامه که در تمجید خِرَد سروده شده و بسیاری از ابیات شاهنامه که ریشه در احادیث دارند، شاید بتوان گفت، به احتمال زیاد فردوسی فردی حدیث‌گرا بوده که در برابر متافیزیک و فلسفهٔ انتزاعی می‌ایستد.

🔹این نگرش در فردوسی تا بدان‌جاست که وی حتی از استعمال لغت عقل در شاهنامه امتناع ورزیده! و نکته این‌که فردوسی، هم عصر رئیس المحدّثین؛ شیخ صدوق بود و مدّت کوتاهی پس از ثقة الاسلام کلینی به دنیا آمد.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️تأمّلی در جنگ قادسیه به روایت فردوسی (۱)؛

🔹داستان رستم و سعد در شاهنامه، بیش از آن‌که روایت یک نبرد تن‌به‌تن باشد، رویارویی دو جهان‌بینی و دو نظم تاریخی است.

رستم از شکوه، ثروت، قدرت، تاج و تخت، تشریفات و تبار ساسانی و شاهی یزدگرد سخن می‌گوید و حتی ثروت شاه را با شرح هزینهٔ نگه‌داری سگ‌ها و یوزهای شکاری‌اش به رخ می‌کشد؛ و این صِرف فخرفروشی نیست.

🔹رستم در جهانی زندگی می‌کند که در آن، منزلت سیاسی با تبار، پادشاهی موروثی، تشریفات و ثروت گره می‌خورد. بنابراین از نگاه او، کسی که از چنین تبار و جای‌گاهی برخوردار نیست، اساساً نباید مدّعی فرمان‌روایی بر ایران باشد؛

به تخت کیان تا نباشد نژاد،
نجوید خداوند فرهنگ و داد.

🔹اما نکته این‌جاست که سعد با همان قواعدی به میدان نیامده است که رستم برای فهم و ارزیابی او به کار گرفته‌ است. چه این‌که سعد نیز در پاسخ نامهٔ وی، معیار مشروعیّت را از شکوه پادشاهی با محوریّت تبار، ثروت، تشریفات، … به دین و رسالت تغییر می‌دهد و اعتبار را نه از تبار شاهنشاهی، بلکه از دعوت دینی و فرمان الهی می‌گیرد.

🔹هر چند در مکاتبهٔ رستم و سعد -به روایت شاهنامهٔ فردوسی- هر دو از خداوند و عدل و … سخن می‌گویند و رستم نمی‌گوید که سخن پیامبر ص را ردّ می‌کنم؛ بلکه می‌گوید تو به دین محمد ص دعوت می‌کنی؛ من نیز از موضع آیین خودم پاسخ می‌دهم؛

تو را گر محمد بود پیش رو،
به دینِ کهن گویم از دینِ نو

اما روایت فردوسی از جنگ قادسیه، تقابل دو نظام ارزشی اجتماعی است؛

جهان‌بینی رستم با معیار تبار، شاهنشاهی، آیین کهن، شکوه و میراث تاریخی، و جهان‌بینی سعد با معیار ایمان، دعوت دینی، وعدهٔ اُخرَوی و رسالتی فراتر از مرزهای قومی.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️تأمّلی در جنگ قادسیه به روایت فردوسی (۲)؛

🔹ابوالقاسم فردوسی داستان قادسیه را از یک روایت سادهٔ شکست نظامی فراتر می‌برد.

🔹رستم فرّخ‌زاد از وضعیّت سپاهیان ایران واقف است و احساس می‌کند دیگر بخت با ایرانیان یار نیست و حتی قبل از جنگ در نامه‌ای به برادرش با خودآگاهی از مرگ خویش، بر اساس اخترشماری جنگ، پیروزی اعراب و زوال ساسانیان را پیش‌بینی می‌کند. به همین دلیل در معرکهٔ جنگ، از نظر شناختی می‌داند که نظم سیاسی‌ای که در حال دفاع از آن است در آستانهٔ فروپاشی است. هر چند از نظر هویّتی نمی‌تواند دست از مسئولیّت دفاع از چنین نظمی بشوید.

همان کـژپرگــار ایـن گوژپشت،
بخواهد همی بود با ما درشت،

🔹حتی تصویر صحنهٔ کشته شدن رستم به روایت فردوسی نیز مُثبِت نتایج اخترشماری اوست.

فردوسی از سه روز جنگ و تشنگی کشنده سخن گفته است؛ حتی اسب و سوار از شدت تشنگی درمانده‌اند. در نهایت رستم و سعد به سمت جنگ تن به تن می‌روند. در ابتدا رستم بر سعد برتری دارد، سعد بر اثر ضربه رستم از اسب می‌افتد، رستم پیاده شده و قصد کشتن او را می‌کند؛ اما گرد و غبار مانع دیدن او می‌شود. سعد از فرصت استفاده می‌کند و ضربه‌ای بر سر رستم می‌زند.

🔹رستم فرّخ‌زاد در قادسیه فقط برای زنده ماندن یا پیروزی نمی‌جنگد؛ بلکه برای چیزی می‌جنگد که تمام هویت و معنای زندگی‌اش به آن وابسته است.

مرگ رستم فرّخ‌زاد، نه صرفاً نتیجهٔ یک ضربه شمشیر، بلکه حاصل فروپاشی شرایطی است که امکان قهرمانی او را فراهم می‌کرد.

🔹ماجرای قادسیه، ظرف قرارگیری رستم در لحظه‌ای تاریخی است که جهانِ سازندهٔ عظمت او دیگر توان ادامهٔ حیات ندارد و گر چه هنوز بزرگ است، اما جهانی که او نمایندهٔ اوست رو به پایان رفته است.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool