پژوهشکدهٔ تاریخ، فلسفه، ادیان
992 subscribers
2.36K photos
205 videos
10 files
2.02K links
✅ جُستاری مستندانه در شناخت ادیان و فِرَق و نقد پارادایم کنونی حاکم بر جوامع بشری با مبنای
اصالت مالکیّت
Download Telegram
✍️نظری به مبانی تصوّف (۳)؛

«مرتضی را چون بکُشت آن مرد زشت،
مرتضـی بـی او نمی‌شـــد در بهـشت»

🔸فرید الدین محمد عطّار نیشابوری

📚منطق الطیر عطّار نیشابوری
، تصحیح و تعلیق؛ محمدرضا شفیعی کدکنی، ص ۲۵۵، نشر سخن، تهران، ۱۳۸۳.
—————————————-
ابن ملجم، علّت ورود علی (ع) به بهشت شد، و اگر ابن ملجم نبود، علی (ع) وارد بهشت نمی‌شد!!

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکته‌ای چند و نگاهی دیگر (۴۳)؛

🔹ولایت فقیه، بر خلاف عرفان فقه‌گرا، محصول عرفان صوفیانه‌ای است، که کشف و شهود قطب را، در عرض دیگر منابع دین؛ یعنی قرآن و سنّت، به عنوان یکی از منابع صدور حدیث و احکام می‌نشاند!

🔹عرفان صوفیانه، یا به احادیث شاذّ و متروکه تکیه می‌کند، و یا به احادیثی استناد می‌نماید، که هیچ‌گونه سندی در مصادر و مسانید فریقین نداشته و صرفاً محصول جعل شهودی قطب یا کشف سالک‌اند!

🔹عرفان صوفیانه، چون افیون روشنفکری مدرن، نه خوانشی در کنار دیگر برداشت‌های از دین، که اساساً یک دین‌سازی؛ البته در بستر سنّت است.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️نظری به مبانی تصوّف (۴)؛

«گیرم که خلق را اضلال، ابلیس کند؛ ابلیس را بدین صفت که آفرید»!!

🔸عین القضات همدانی

📚تمهیدات
، تصحیح و تحشیه و تعلیق؛ عفیف عُسَیران، تمهید اصل ثامن؛ اسرار قرآن و حکمت خلقت انسان، ص ۱۸۸، انتشارات منوچهری، چاپ سخن، تهران، ۱۳۷۳.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکته‌ای چند و نگاهی دیگر (۴۴)؛

عمدهٔ مضامین فلسفهٔ مدرن غرب تاکنون، در ساحت شناخت‌شناسانه، موجّه نسبی‌گرایی و شکّاکیّت، و در عرصهٔ روان‌شناسانه، مولّد پوچ‌گرایی و افسردگی بوده است.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️نظری به مبانی تصوّف (۵)؛

و کان ابوالفتوح احمد بن محمد الغزّالی الواعظ، أخو أبی حامد محمد بن محمد بن محمد الغزّالی الفقیة الشافعی، قاصّاً لطیفاً و واعظاً مفوّهاً، و هو من خراسان من مدینة طوس، و قدم إلی بغداد، و وعظ بها، و سلک فی وعظه مسلکاً منکراً، لأنّه کان یتعصّب لإبلیس، و یقول: إنّه سیّد الموحّدین. و قال یوماً علی المنبر: مَن لم یتعلّم التوحید مِن الإبلیس، فهو زندیقٌ، أُمر أن یسجد لغیر سیّده فأبی.

🔸إبن أبی الحدید المعتزلی

📚شرح نهج البلاغة
، تحقیق محمد ابراهیم، المجلّد الأول، ۲-۱، ص ۶۷-۶۶، دار الکتب العربی، طبعة الأولی، بغداد، ۱۴۲۸.
———————————————
احمد غزّالی می‌گفت: ابلیس، سیّد الموحّدین است و کسی که از ابلیس، توحید نیاموزد، زندیق است. چرا که از سجده‌ای که به غیر مولایش امر شد، امتناع ورزید!

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️بالیدگی فارسی در بستر عربی (۸)؛

طرز تکلّم زبان عربی، مختلف و دارای محاورات عدیده است. لیکن به موجب روایاتی که مورد تصدیق مورّخین اسلام است، زبان قبیلهٔ پیغمبر (ص)، نهایت درجه خالص و فصیح بوده، و همین زبان خالص، به واسطهٔ اشاعت قرآن، در تمام دنیا منتشر، و زبان عمومی گردید.

اساساً زبان عربی، از جمله السنه‌ای است که اجزاء آن، نهایت درجه با هم خالص و متّحد می‌باشد. البته طرز تکلّم آن با هم اختلاف دارد. لیکن فرقی که در میانهٔ آن‌ها هست، خیلی محدود می‌باشد…؛ چنانکه زبان دهاقین شمال فرانسه و جنوب آن را که با هم مقایسه می‌کنیم، می‌بینیم که هیچکدام از آن‌ها، ابداً نمی‌توانند زبان دیگری را بفهمند؛ ولی این‌جا خلاف آن مشهود است. چه اینکه یک نفر مراکشی، زبان مصر و جزیرة العرب را به خوبی می‌تواند درک کند.

🔸گوستاو لو بن

📚تمدّن اسلام و عرب
، ترجمهٔ سید محمدتقی فخر داعی گیلانی، باب دوم، زبان، فلسفه، ادب و تاریخ، فصل اول؛ زبان عرب، ص ۵۶۳، انتشارات علمی، تهران، ۱۳۳۴.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchoolا
✍️جزیه در اسلام (۱)؛

و‌ نیز می‌دانیم که به موجب نوشتهٔ فقها هر کس اسلام بیاورد از پرداخت جزیه معاف می‌گردد، در صورتی که شواهد تاریخی نشان می‌دهد که عملاً این قاعده در بسیاری از موارد اجراء نمی‌شد. یعنی مردم، با وجود قبول اسلام، ملزم به پرداخت جزیه هم بودند. دستورهایی که از طرف خلفای صالح مانند عمر بن عبدالعزیز در مورد منع وصول جزیه از نومسلمانان صادر شده، روشنگر این حقیقت است. چه مأمورین وصول همچنان‌که گفته‌ایم، غالباً از اهل محل و غیرمسلمان بوده‌اند. مثلاً مالیات مسیحی‌ها، توسّط رؤسای مذهبی و مالیات یهود و زردشتی‌ها نیز به همان قرار وصول می‌شد و این مأمورین، در عمل تبعیض می‌کردند و به نفع هم‌کیشان خود، بر نومسلمانان سخت‌گیری‌ها می‌نمودند، که اگر به خصوص تاریخی در این باره نبود، باورکردنی به نظر نمی‌آمد. نتیجه چنان است که می‌بینیم در زمان نصر بن سیّار، یکی از عاملین مالیات به نام بهرامسیس، از سی هزار مسلمان جزیه می‌گرفت و هشتاد هزار زردشتی را معاف داشته بود.

🔸محمّدعلی موحّد

📚جزیه در اسلام
، دنیال سی دِنِت، ترجمهٔ دکتر محمدعلی موحّد، مقدمه؛ صفحه بیست و نه، مؤسسهٔ انتشارات سروش، تهران-تبریز، ۱۳۴۰.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchoolا
✍️جزیه در اسلام (۲)؛

جزیه در امپراتوری ساسانی، ارتباطی به مذهب نداشت؛ لیکن باجی بود که طبقهٔ بالا از طبقهٔ پائین اجتماع می‌گرفت. طبقات ممتازه، اشراف، روحانیون و جنگاوران، از پرداخت آن معاف بودند و در معنی، این طبقات به عنوان حمایت و ادارهٔ طبقهٔ فرودست اجتماع این باج را از آنان می‌گرفتند. در اسلام هم مسلمانان جزیه نمی‌دهند، بلکه جزیه از افراد غیرمسلمان و به عنوان حمایت آنان گرفته می‌شود.

در هر دو مورد، یعنی هم در اجتماع زردشتی پیش از اسلام و هم در اجتماع اسلامی، پرداخت جزیه علامت خواری، زبونی و سرشکستگی است.

🔸محمّدعلی موحّد

📚جزیه در اسلام
، دنیال سی دِنِت، ترجمهٔ دکتر محمدعلی موحّد، مقدمه؛ صفحه نوزده و بیست، مؤسسهٔ انتشارات سروش، تهران-تبریز، ۱۳۴۰.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchoolا
✍️جزیه در اسلام (۳)؛

نکتهٔ جالب آن است که عمر، نه تنها در مورد مالیات ارضی (خراج)، بلکه در مورد جزیه هم (که حکم کلّی آن در قرآن آمده) از مقرّرات موضوعهٔ انوشیروان پیروی نموده است.

وصّاف می‌گوید: «انوشیروان در جزیت، اهل بیوتات، عُظما، مقاتله، هرابده و مؤابده، کتاب، ملازمان خدمت و متلبّسان اعمال دیوان را مسلّم داشت و هر که را سنّ عُمْر از بیست کمتر و از پنجاه زیادت بود داخل احصاء نگشت و هر سال اداء آن، سه فصل لازم گردانیدند و عمر بن الخطّاب، چون فتح بلاد فُرَس کرد، بدین وضایع مقتدیٰ شد و شرایط آن‌ را ملغیٰ و ضایع نساخت.

🔸محمّدعلی موحّد

📚جزیه در اسلام
، دنیال سی دِنِت، ترجمهٔ دکتر محمدعلی موحّد، مقدمه؛ صفحه بیست و یک، مؤسسهٔ انتشارات سروش، تهران-تبریز، ۱۳۴۰.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchoolا
✍️منطق سوسیالیستی (۱)؛

🔹در منطق سوسیالیستی، اگر فردی با استعداد و تلاش ذهنی و جسمی خویش به مراتب بالایی از سطح مالی و اجتماعی رسد و ارباب و اشراف گردد، محکوم به دزد، زورگو بودن و در نتیجه مصادرهٔ اموال است! چنانچه در تقسیمات اراضی پهلوی و هیئت مصادرهٔ انقلاب سوسیالیستی ۵۷ صورت گرفت.

اما اگر دولت، پس از پخمه‌پروری‌ها، دله دزدی‌ها و ناکارآمدی‌ها به بن بستی خورد که چاپ حق زورهای کاغذیش (اسکناس) حتی کفاف برق پرینتر و دستگاه چاپ آن را هم ندهد و دست به آزادسازی اموال دولتی، آن هم با اختصاص آن‌ها به فاضلاب‌زاده‌های دله دزد سیاسی زند و نوکیسه‌های نوکرزادهٔ نرّه‌گدای تهی از هر گونه مؤلّفه‌ها و ویژگی‌های بزرگ‌زادگی را نوکیسه‌تر، فربه‌تر و ندیدبدیدتر کند، می‌شود محقّ و شایستهٔ تمجید و تکریم!

🔹به راستی که این امر، جدای از واکاوی شناخت‌شناسانهٔ تودهٔ دولت‌پرور، محتاج بررسی‌های روان‌شناسانهٔ عقده‌ها و حسادت‌های فروخفتهٔ ناشی از حقارت و بی‌مایگی توده‌ای است که عمدتاً چشم دیدن والاتر ز خویش ندارد.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchoolا