«ریاضی نابلدی» را از طاقچه دریافت کنید
https://taaghche.com/book/301451

هیوم این جمله رو تو کتاب کاوشی در خصوص فهم بشری تو بخش درباره معجزات گفته؛
انسان خردمند، باور خودش را براساس شواهد متناسب می‌سازد.

ویدیویی در گروه علمی افق رویداد با این توضیحات:

برای هزاران سال، فرهنگ‌های مختلف اسطوره‌های خود را دربارهٔ آغاز انسان روایت کرده‌اند؛ از آدم و حوا در خاورمیانه، تا خدایان اسکاندیناوی و افسانه‌های بومیان استرالیا. اما علم، تصویری کاملاً متفاوت و حیرت‌انگیز ارائه می‌کند. بر اساس فصل «اولین انسان که بود؟» از کتاب جادوی واقعیت اثر ریچارد داوکینز، در این ویدیو سفری به اعماق تاریخ حیات می‌کنیم: از زنجیرهٔ نسل‌ها، تا فرگشت آهسته و پیوستهٔ موجودات، تا فسیل‌ها، ساعت‌های رادیواکتیو، و سرنخ‌های نهفته در DNA. این ویدیو توضیح می‌دهد چرا «اولین انسان» هرگز یک فرد مشخص نبوده و چگونه گونهٔ ما از دل میلیون‌ها سال تغییر آرام و تدریجی شکل گرفته است.

سوال یک کاربر:

سلام به همه بزرگواران. ی سوال داشتم از عزیزان فرهیخته. آیا انسان در این زمینه از علم به نقطه آخر دانش رسیده و دیگه ممکن نیست چیز جدیدی بیاد؟ ممنون

پاسخ:
آیزاک آسیموف یه مقاله‌ جالب داره به اسم The Relativity of Wrong که میشه نسبی‌بودن اشتباه یا مثلا نسبیت خطا ترجمه‌اش کرد. جناب آسیموف میگه انسان‌ها یه روزی زمین رو تخت میدونستن. بعد کشف کردن که یه کُره‌ کامله و الان هم با ماهواره‌ها میدونیم که زمین تو قطب‌ها کمی پَخ شده و کره‌ کامل نیست.
آیا دانش ما تغییر کرده؟ بله. آیا ممکنه در آینده جزئیات دقیق‌تری از شکل زمین کشف کنیم؟ قطعاً.
اما آیا این تغییر مداوم علم به این معنیه که ممکه فردا علم دوباره به این نتیجه برسه که زمین تخته؟ هرگز!

در مورد فرگشت هم دقیقاً همین‌طوره. ما هر سال فسیل‌های جدیدی پیدا می‌کنیم و شاخه‌های درخت ژنتیکی اجدادمون رو با دقت بیشتری رسم می‌کنیم. که این یعنی علم هی داره آپدیت میشه، اما این کشفیات جدید قرار نیست پایه‌های اصلی فرگشت رو باطل کنن تا دوباره به اسطوره‌ خلقت ناگهانی از گِل برگردیم.

چیزی که جناب داوکینز در اون ویدیو توضیح میده صرفاً یه نظریه بر اساس چند تا فسیل نیست که فردا با پیدا شدن یه فسیل جدید نقض بشه. ما با یه قانون منطقی و ریاضیاتی در ژنتیک جمعیت طرفیم. گونه‌ها به صورت طیفی و تدریجی تغییر میکنن. مثل زمانی که دو تا رنگ‌ رو با هم مخلوط میکنیم، مثل زبان‌ها که طی قرن‌ها و هزاران سال تکامل پیدا میکنن. مادر و فرزند همیشه از یه گونه هستن. پس این گزاره که؛ اولین انسان مشخصی وجود نداشته، یه حقیقت ساختاری تو زیست‌شناسیه که با هیچ پیشرفتی تو آینده باطل نمیشه.

The Relativity of Wrong
–Isaac Asimov

خب این مفهوم رو میشه خیلی ساده تر توضیح داد
تو یه کتاب به عنوان ترجمه «چگونه مسائل فیزیک را درک کنیم» نوشته لویز ایپشتاین یکی از بخش های کتاب به این موضوع اشاره داره بین دو جمله
۱) اتم به چه می ماند
۲) اتم به چه نمی ماند
دومی علمیه و بعد در ادامه توضیح میده که علم از استخوان های نظریات مرده تشکیل شده و اگر چه در علم نتونیم دقیقا بگیم اتم شبیه به چیه اما قطعا میتونیم بگیم شبیه به چی نیست
در مورد زمین تخت هم همین موضوع درسته یعنی ما هرگز با قطعیت نتونیم شکل زمین رو توصیف کنیم اما با قطعیت میتونیم بگیم مثلا تخت نیست یا شبیه به استوانه نیست و خلاصه هر نظریه ای در مورد شکل زمین که کنار رفته در واقع دانش مارو در مورد شکل زمین کامل تر کرده
فرگشت هم همینطوره
یعنی ما الان با قطعیت میتونیم بگیم که موجودات به یکباره خلق نمیشن
و یا مثلا روند گونه زایی موجودات در طول زمان هدف غایی نداره و چیزایی از این قبیل

▪︎تکامل عصب حنجره زرافه
🦒

در فرگشت موجودات زنده نقص‌هایی به چشم می خورد از جمله یک عصب مهم به نام "عصب بازگشتی حنجره " ( واگ ) که نحوه قرار گرفتن آن در بدن نشان فرگشت غیرهدفمند است.


📹ریچارد داوکینز

💎 @asre_roshangary

این یک ماه گذشته مریض بودم. سر همین تمرکزی نداشتم روی مطالب کار کنم. یخورده بهتر بشم، ادامه مقالات، جزوات رو پیش میریم.

شواهد DNA در تایید خویشاوند بودن انسان و شامپانزه!


رتروویروس‌های درون‌زا، تکه‌های dna باستانی هستند که ویروس‌ها، وارد ژنوم ما و اجدادمان کرده‌اند! بین ۵ تا ۸ درصد ژنوم ما از همین تکه‌های ویروسی تشکیل شده است.
این تکه‌های dna ویروسی، می‌توانند مدرکی غیرقابل انکار در تایید خویشاوندی گونه‌ها ارائه دهند!
توضیح آن را در ویدئو ببینید!

ترجمه و زیرنویس: امیر پارسا

🚀 @Ofoghroydadd

دانشنامه

کورتسگزکت

این مقاله cold reading ممکنه در نگاه اول اینجور به نظر برسه که اره داره رمال ها، کف‌بین‌ها و افراد دعانویس و ... رو نقد می‌کنه. اما خود همین محتوا برای یه مرد می‌تونه آموزشی باشه برا مخ‌زدن! از کنار این مطالب اصلا ساده نگذرید. وقتی کسی می‌تونه با چند تا موضوع چرت و پرت بقیه رو گول بزنه و پول یا مفت ازشون بگیره، این نشون میده که داره از ترفندهایی استفاده می‌کنه که به کار شما هم میاد! فقط در جهت درست!

Rover, wanderer
Nomad, vagabond

با درود خدمت شما همراهان گرامی،


قصد داریم به ده نفر از همراهان‌ عزیزمان به قید قرعه و به‌رسم یادبود، کتابی اهدا کنیم.

•• درصورت تمایل جهت شرکت در قرعه‌کشی، می‌توانید با کلیک بر عنوان زیر، به صفحهٔ اینستاگرامی ما سری بزنید:

[پست اینستاگرامی مسابقهٔ نشر درنگ]

•• قرعه‌کشی عصر دوشنبه، دوازدهم مردادماه انجام خواهد شد.

@derang_pub

A free-energy machine, also called an overunity machine, is one that produces more energy than it consumes, or has greater than 100 percent efficiency. (Unity means 100 percent efficiency, so overunity means greater than 100 percent.) Unfortunately, the laws of thermodynamics make such claims impossible. The first law of thermodynamics states that you can never get more energy out of a process than you put into it, and the second law states that you cannot even get the same amount of energy out—there will always be some loss in the amount of energy capable of doing work (also referred to as an increase in entropy).

ماشین انرژی رایگان که از آن با عنوان ماشین دارای بازدهی بیش از صددرصد نیز یاد می‌شود، دستگاهی است که انرژیِ تولیدشدهٔ آن بیش از انرژی مصرفی آن است؛ یعنی راندمانی بیش از ۱۰۰ درصد دارد. متأسفانه، قوانین ترمودینامیک تحقق چنین ادعاهایی را ناممکن می‌دانند. قانون اول ترمودینامیک می‌گوید که در هیچ فرایندی نمی‌توان انرژی بیشتری از آنچه وارد شده، به دست آورد. قانون دوم حتی یک گام فراتر می‌رود و می‌گوید که نمی‌توان همان مقدار انرژی را نیز بازیابی کرد؛ زیرا همواره بخشی از انرژی قابل‌استفاده برای انجام کار از دست می‌رود که از آن به عنوان «افزایش آنتروپی» نیز یاد می‌شود.

–استیون نوولا

Symphony of Destruction
Megadeth

انرژی رایگان

استیون نوولا

قانون صفرم ترمودینامیک:
اگر جسم A با جسم B در تعادل گرمایی باشد و جسم B با جسم C در تعادل باشد، آنگاه جسم A با جسم C در تعادل گرمایی است.

@science4lifee

تعادل گرمایی یعنی چه؟
پیش از هر چیز، برای درک این قانون باید مفهوم «تعادل گرمایی» را روشن کنیم. وقتی یک جسم گرم را در تماس با یک جسم سرد قرار می‌دهید، گرما از جسم گرم به جسم سرد منتقل می‌شود. این جریان تا زمانی ادامه پیدا می‌کند که هر دو جسم کاملاً هم‌دما شوند. وقتی به این نقطه می‌رسند، دیگر هیچ انرژی گرمایی خالصی بین آن‌ها رد و بدل نمی‌شود. در فیزیک، به این حالت پایدار و بدون تغییر، تعادل گرمایی می‌گویند.

همان‌طور که در بلوک‌های تصویر می‌بینیم، ما سه جسم مجزا به نام‌های A و B و C داریم. این قانون در واقع یک منطق ریاضی ساده به نام «خاصیت تعدی» را در دنیای فیزیک و گرما پیاده‌سازی می‌کند:

اگر دمای جسم اول با دمای جسم دوم برابر باشد (TA = TB).

و دمای جسم دوم با دمای جسم سوم نیز در تعادل باشد (TB = TC).

نتیجه قطعی فیزیکی این است که دمای جسم اول و سوم نیز با هم کاملاً برابر است (TA = TC).

اهمیت علمی: اختراع دماسنج

ممکن است این قانون در نگاه اول کاملاً واضح و بدیهی به نظر برسد، اما بار علمی و اهمیت آن به قدری بالاست که کل علم ترمودینامیک روی آن بنا شده است. این قانون، در واقع مجوز علمی اختراع دماسنج است.
جسم B در این قانون را یک «دماسنج» در نظر بگیرید:
شما دماسنج (B) را درون یک لیوان چای داغ (A) قرار می‌دهید تا با آن به تعادل گرمایی برسد و عدد ۸۰ درجه را نشان دهد. روز بعد، همان دماسنج (B) را درون یک ظرف قهوه (C) می‌گذارید و می‌بینید باز هم عدد ۸۰ را نشان می‌دهد. قانون صفرم به ما این اطمینان علمی قطعی را می‌دهد که دمای چای و قهوه دقیقاً با هم برابر است، حتی اگر این دو ظرف هرگز با هم تماسی نداشته باشند. در حقیقت، این قانون وجود یک ویژگی ذاتی فیزیکی به نام دما را اثبات می‌کند که می‌توان آن را به عنوان یک عدد مستقل به هر جسمی نسبت داد.

چرا به آن قانون «صفرم» می‌گویند؟
یک نکته جالب تاریخی در مورد این قانون وجود دارد. دانشمندان ابتدا قانون اول و دوم ترمودینامیک (که مفاهیم پیچیده‌تری مثل بقای انرژی و آنتروپی بودند) را کشف و نام‌گذاری کردند. سال‌ها بعد و در اوایل قرن بیستم، متوجه شدند که تعریف خود «دما» که پیش‌نیاز تمام قوانین دیگر است، از نظر علمی به درستی پایه‌ریزی نشده است. چون این قانون از نظر منطقی پایه و اساس سایر قوانین ترمودینامیک بود، باید قبل از آن‌ها قرار می‌گرفت؛ به همین دلیل نام عجیب «قانون صفرم» را برای آن انتخاب کردند.

https://www.livescience.com/50833-zeroth-law-thermodynamics.html

https://www.britannica.com/science/entropy-physics

قانون اول ترمودینامیک:
همان قانون بقای کار و انرژی است. قانون اول ترمودینامیک می‌گوید تغییرات انرژی یک سیستم برابر با مجموع گرما وارد شده به آن و کار انجام شده روی سیستم است. در حقیقت:
ΔE=Q−W
ΔU=ΔE
که در آن Q گرما و W کار انجام شده روی سیستم و U انرژی درونی سیستم است. در رابطه بالا Q و W تابع مسیر هستند. منظور ما از تابع مسیر بودن این است که تغییرات آنها به مسیر فرآیند بستگی دارد نه حالت اولیه و نهایی آن. این در حالی است که میزان تغییرات انرژی درونی وابسته به حالتی است که U در ابتدا و انتهای فرآیند دارد که به آن تابع حالت میگوییم.
کمیت وابسته به مسیر را با نماد δ و تغییرات کمیت‌های وابسته به حالت را با نماد d نمایش می‌دهند. از این رو قانون اول ترمودینامیک در حالتی که خواص سیستم به صورت دیفرانسیلی تغییر می‌کند، به‌ شکل زیر بیان می‌شود:
dU=δQ−δW
حالتی که سیستم روی محیط اطرافش کار انجام می‌دهد، علامت کار مثبت (W+) و در حالتی که محیط روی سیستم کار انجام می‌دهد، علامتش منفی است (W-)
اگر به سیستم گرما بدهیم علامت Q مثبت و اگر از سیستم گرما بگیریم علامت Q منفی است.

@science4lifee

قانون اول ترمودینامیک در واقع بیان علمی و دقیق همان «قانون بقای انرژی» معروف است؛ قانونی که می‌گوید انرژی هرگز از بین نمی‌رود و از هیچ هم به وجود نمی‌آید، بلکه فقط از شکلی به شکل دیگر تبدیل می‌شود.
برای درک این قانون، بیایید به سیستم درون تصویر نگاه کنیم. یک محفظه گاز با یک پیستون متحرک داریم که از یک وضعیت (State 1) به وضعیت دیگری (State 2) تغییر می‌کند.

قانون اول به ما می‌گوید که تغییرات کل انرژی درون این سیستم، به دو عامل بستگی دارد: چقدر گرما به آن داده‌ایم و چقدر کار انجام شده است.
فرمول طلایی این قانون به این شکل است:

∆E = Q - W

نکته: در بسیاری از کتاب‌ها انرژی درونی را با حرف U هم نشان می‌دهند، بنابراین:

∆U = ∆E

مثال:
انرژی درونی سیستم (E یا U) را مثل «موجودی حساب بانکی» خود در نظر بگیرید:
گرما (Q): مثل واریز کردن پول به حساب است. اگر به سیستم گرما بدهیم، انرژی آن زیاد می‌شود (علامت مثبت).
کار (W): مثل خرید کردن و برداشت از حساب است. اگر گاز درون سیستم منبسط شود و پیستون را به بالا هل دهد (یعنی سیستم روی محیط کار انجام دهد)، مقداری از انرژی‌اش را خرج کرده است (علامت مثبت برای W که در فرمول با یک منفی کم می‌شود).

برای اینکه دانشمندان دچار اشتباه نشوند، یک قرارداد جهانی برای علامت‌ها وجود دارد:
اگر به سیستم گرما بدهیم 👈 Q مثبت (+)
اگر از سیستم گرما بگیریم 👈 Q منفی (-)
اگر سیستم روی محیط کار انجام دهد (مثلاً پیستون را بالا ببرد) 👈 W مثبت (+)
اگر محیط روی سیستم کار انجام دهد (مثلاً پیستون را فشرده کنیم) 👈 W منفی (-)

تابع حالت در برابر تابع مسیر
یکی از مهم‌ترین مفاهیم در این قانون، تفاوت بین «تابع حالت» و «تابع مسیر» است:
انرژی درونی (U): یک تابع حالت است. یعنی فقط به این بستگی دارد که سیستم الان در چه وضعیتی است، نه اینکه از چه راهی به این وضعیت رسیده است. درست مثل ارتفاع قله کوه؛ وقتی به قله می‌رسید، ارتفاع شما مثلاً ۴۰۰۰ متر است، فرقی نمی‌کند با هلیکوپتر رفته باشید یا پیاده.
گرما (Q) و کار (W): توابع مسیر هستند. این‌ها کاملاً به مسیری که طی کرده‌اید بستگی دارند. در مثال کوهنوردی، مقدار کالری که می‌سوزانید (کار) کاملاً به این بستگی دارد که مسیر صخره‌نوردی سخت را انتخاب کرده‌اید یا مسیر پیاده‌روی آسان را!

به همین دلیل است که در ریاضیات ترمودینامیک، وقتی می‌خواهند تغییرات بسیار کوچک (دیفرانسیلی) را نشان دهند، برای انرژی درونی (چون تابع حالت است) از نماد d استفاده می‌کنند (dU)، اما برای گرما و کار (چون به مسیر وابسته‌اند) از نماد متفاوتی یعنی delta استفاده می‌کنند:
dU = delta Q - delta W

این ظرافت ریاضی نشان می‌دهد که طبیعت چقدر هوشمندانه حساب انرژی‌ها را در هر مسیری نگه می‌دارد.

https://www.scribd.com/presentation/901922650/Chapter-2

https://courses.lumenlearning.com/suny-physics/chapter/15-1-the-first-law-of-thermodynamics/