چکیده‌ی رساله‌ی «جایگاه جهان در اندیشه و بوطیقای نیما یوشیج».

   هدف اصلی این رساله تشریح مفهوم جهان در بوطیقای نیما یوشیج است. این هدف بالذات هدفی فلسفی است، چرا که هر تلاشی برای تعریف جهان در کنه خود امری‌ست فلسفی. این هدف ما را رهنمون می‌شود تا بتوانیم چرایی و چگونگی تغییرات بنیادینی را ببینیم که خود نیما و دیگران در کار ادبی او می‌بینند.  در آغاز کوشیده‌ایم جهان در اندیشه‌ی فلسفی و دسته‌بندی این مفهوم را در قالب جهان عینی، جهان ذهنی، جهان بین‌الاذهانی و زیست جهان بکاویم و بر این اساس اوصاف عام مفهوم جهان نزد نیما را بررسی کنیم. برای شناخت جهان در آثار نیما مفهوم کلان دیگری وجود دارد که به تقریب در بسیاری جاها هم‌پوشان و مترادف با مفهوم جهان است و آن مفهوم چیزی نیست جز طبیعت. از این قرار، ما با پی‌گرفتن تطورات مفهومی و معنایی طبیعت در بوطیقای نیما تلاش کرده‌ایم تا تعریف جهان در بوطیقای او را کشف کنیم. همین امر خود سبب ترتیب و سلسله مراتبی شده است. برای تعریف جهان نیازمند تعریف طبیعت شده‌ایم. برای تعریف طبیعت از وجوه مختلفی که در کار نیما وجود دارد یاری گرفته‌ایم تا نشان دهیم او در تعاریف خودش اشیا و انسان و گیاهان و حیوانات را چگونه در‌می‌یابد. نسبت‌ این چیزها در تعریف‌های مختلف نیما از طبیعت هر بار دستخوش تغییر می‌شود و همین تغییرات مدوام، جهان او را جهانی پرتغییر می‌سازد. نیما در نهایت با پذیرفتن اصل ثابت تغییر و حرکت، بر بخشی از کشمکش‌های درونی‌اش بر سر تعاریف فائق می‌آید اما طمانینه و آرامشش را گویی در تعریف جهان زندگی است که پیدا می‌کند. هر چند رسیدن به این مفاهیم او را ساکن و راکد نمی‌کند اما شور و تلواسه و بی‌قراری‌ها کنار می‌روند و جای خودشان را به ابهاماتی می‌دهند که نشان از طرز مواجهه‌ی نیما با اعماق زندگی و جهان دارند.

#سرنوشت_تازه
#نیما_یوشیج
#فریاد_ناصری
پی‌نوشت: الان متوجه شدم که این چکیده، از اولین فرسته‌‌های این‌جا بوده است. چه سال‌های عجیبی طی شدند.
@andaromidvari

خلاف شرایط کاری‌ام، تعاملاتم را با فضای بیرون به کم‌ترین حد ممکن رسانده‌ام. نه اینکه بخواهم، بل‌که شبیه آدمی که حساسیت داشته باشد، من هم حساسیت‌های روانی خودم را دارم.  گاهی با عبارت شامه و بو می‌خواهم بیانش کنم. دروغ‌ها، اداها، حسابگری‌های زیرزیرکی را بو می‌کشم. نه اینکه من دروغ نمی‌گویم. ادا ندارم یا حسابگری ندارم. من بر این‌ها پرده نمی‌کشم. مستورش نمی‌کنم با بهانه‌ها. یک وقتی دوستی می‌خواست شورای شهر شود. مرا فرستاد که در جمع جوانان تبلیغش کنم. گفتم: عزیزان من! این دوست ما در وهله‌ی اول می‌خواهد آقای شورا شود مثل باقی کاندیداها تفاوتش این است که تا جایی که می‌دانم جدی دغدغه‌‌ی فرهنگ دارد. عصبانی شده بود که این چطور تبلیغی است. یا در کار خودم همیشه می‌گویم. مثل کسی هستم که گندم می‌کارد تا اول نانی خودش بخورد، و نانی هم دست خلق الله بدهد. در این ایام تلاش کردم کمی بیرون را ببینم، دیدم نه خیلی حساسیتم بالا رفته است.
برگردیم به درون و کمی صدا و آواز بی‌ادا بشنویم.

دو بیت در توصیف اندام معشوقه


دو پستانش بسانِ حقّهٔ نور
حبابی خاسته از عَینِ¹ کافور

شکم چون تختهٔ قاقُم کشیده
به نرمی دایه اش نافی بریده

_
1_عین : چشمه .عین کافور یعنی چشمه ای از کافور.


قبلاً هم نوشته بودم که ملتی که زیاد در عوالم معنوی سیر کرده، واقعاً ما زیادی معنوی بوده‌ایم؟، نیاز دارد که به واقعیت برگردد و واقعیت را در تمام مظاهرش تجربه کند و بپذیرد. تن و بدن و جسم و زمین مسیریست که عاقلمان خواهد کرد.
این دو بیت را که خواندم گفتم حواشی شعر فارسی را دوباره یادآوری کنم. کتابی مثل انیس العشاق و چهل مجلس از حواشی غنی ادبیات فارسی‌اند.

تو را نزدیک کون، دهانی آفریدم که جفت‌گیری تو را چنان پسند افتد که به دهان مزه‌ی شیرین‌ترین خورش‌ها.
(بندهشن/ آفرینش زن)
‌

عزیزی این را فرستاد، پیرو فرسته‌ی بالا. البته این دیگر حواشی نیست. بندهشن از متون مهم ماست که فراموشش کرده‌ایم.

@andaromodvari

#داستان_زنان
#فراخوان
#جایزه
#نشر_حکمت_کلمه
#با_سیمرغ_واژه_ها
#خواندنی_ها_کم_نیست

در هیچ جای ایران کسی نباشد که می‌نویسد و از این جایزه بی‌خبر بماند.
سپاس

داستان زنان؛ گذر از فراموشی

نوشتن از زنان تازگی ندارد؛ در تاریخ ادبیات فارسی از متون مذهبی گرفته تا متون داستانی‌ای مثل هزارویک‌شب، سمک عیار و منظومه‌های عاشقانه و... روایتِ زنان، کیستی‌شان، جایگاهشان، نقششان در پیش‌برد ماجراها و حضورشان در جای‌جای داستان، انکارنشدنی‌ست. 
در دوران معاصر نیز نویسندگان بسیاری فارغ از جنسیت، کوشیدند تا زنان امروزِ ایران را با دغدغه‌های خاص خودشان برایمان به تصویر بکشند. زیرا که گفتن از زنان، روایت رنج‌هایشان، امیال، سرگذشت‌ها و ناگفته‌های آنان، کمک می‌کند تا بتوانیم رویای ساختن جامعه‌ای بهتر را که زیستن در آن، به معنای واقعی کلمه، ممکن باشد، محقق کنیم.
برای یک نویسنده انسان با تمام ابعاد وجودی‌اش اهمیت دارد و گفتن از جزئیات آن، امری‌ست دشوار اما ستودنی. این‌بار نیز ما بر آن شده‌ایم تا به دور از هرگونه دسته‌بندی و ارزش‌گذاری‌های دوقطبی خوب و بد و پسند و ناپسند، از انسان در چهارچوب جنسیت زنانه‌اش بگوییم. 
در دومین سال برگزاری فراخوان ادبی «داستان زنان» از شما می‌خواهیم که زنان را کلمه کنید و کلماتتان را به دست ما بسپارید برای خواندن و شنیده شدن که ما این را از نیاکانمان آموخته‌ایم و به آن زنده‌ایم و سینه‌به‌سینه ادامه‌اش خواهیم داد.
آنچه که از شما می‌خواهیم، تنها رعایت اصول و تکنیک‌های نگارش داستان است. انتخاب تمام موارد دیگر را برعهده خودتان می‌گذاریم. پس قلم بردارید و همراه ما باشید!

فریاد ناصری
مدیر و مسئول نشر حکمت کلمه
فاطمه محمدبیگی
دبیر اجرایی فراخوان
#نشر_حکمت_کلمه
@hekmatkalame

شرایط ارسال اثر برای شرکت در فراخوان ادبی «داستان زنان» به شرح زیر است:
- داستان‌ها باید روایتی حول محور موضوعات و مسائل مربوط به زنان داشته باشند.
- داستان‌ها باید در تعریف داستان کوتاه بگنجند و کمتر از ۱۰۰۰ کلمه و بیشتر از ۵۰۰۰ کلمه نباشند.
- هر نویسنده موظف است که در ابتدای فایل ارسالی، صفحه‌ای جداگانه ایجاد کرده و اطلاعات خود شامل نام و نام خانوادگی، آدرس، شماره تماس و ایمیل خود را ذکر کند.
- مهلت ارسال آثار از تاریخ انتشار فراخوان لغایت ۳۱تیرماه است.
- داستان‌های ارسالی نباید پیش از این در فضای وب یا مطبوعات منتشر شده باشند.
- شرکت در این فراخوان غیر رایگان بوده و علاقه‌مندان باید پیش از ارسال اثر، مبلغ ۵۰ هزارتومان را به شماره کارت ۶۰۳۷۹۹۷۳۶۲۷۱۳۰۴۳ به نام ناصری واریز بفرمایند.
- علاقه‌مندان باید آثار خود را در قالب فایل پی‌دی‌اف (PDF) به همراه فیش واریزی به ایمیل نشر حکمت کلمه Hekmat.kalame@gmail.com ارسال کنند. 
- داستان‌های دریافتی در دو مرحله‌ داوری می‌شوند و اسامی داوران در انتها اعلام می‌گردد.
- ۱۰ الی ۱۵ داستان برگزیده همانند روال دوره‌ی پیش در یک مجموعه به نام «داستان زنان» به چاپ خواهد رسید. لذا پس از ارسال داستان، تمامی حقوق آن برای ویرایش، دریافت مجوز ارشاد و چاپ در اختیار ناشر قرار خواهد گرفت. 
#نشر_حکمت_کلمه
@hekmatkalame

زندگی عرصه‌ی پیکار است. زندگی جنگ است. جامعه جنگل است. این‌ها همه الگوهایی هستند که باورها می‌شوند و رفتارهای ما را رقم می‌زنند. زندگی جنگ نیست. اگر پیش از این چنین چیزی نوشته‌ام، اکنون اصلاحش می‌کنم. جامعه جنگل نیست و هرگز چنین چیزی نگفته‌ام. اما جمله‌ی اول را نگه داریم و کمی در آن دقت کنیم. دقتی از جنس دقت نظر در کلمات. قبل از دقت نظر در این جمله یک مثال و نمونه بدهم. چند روز پیش مطلبی منتشر کردم که الگوی سرسختی مزخرف‌ترین الگوی فرهنگی ماست. به جایش خلاق باشیم. سرسختی از اعصار دور و باستان مانده است و بعد آلوده به اغراض چپاولگرانه‌ی حاکمین شده است. پرسش‌های زیادی گرفتم. در پاسخ یک پرسش نوشتم: امیدوارم به تفاوت‌های معنایی پنهان شده در سرسختی دقت کنید. تلاش، پشتکار، تمرین، سخت کار کردن، کار سخت کردن... من با کدامش مشکل دارم؟ مسلما با تلاش و پشتکار و تمرین مشکلی ندارم. مشکلم آن‌جاست که فرهنگی چپاولگرانه می‌گوید باید سخت کار کنی. کار سخت بکنی. حالا با همین مثال برویم سراع زندگی عرصه‌ی پیکار است. چون قصد کرده‌ام این مطالب در ساده‌ترین حالت نوشته شود. نمی‌روم سراغ هایدگر اما همین اشاره بس که متأثر از کجاست حرفم.
زندگی تنها در صورتی می‌تواند عرصه‌ی پیکار باشد که این پیکار را چون تمرین ورزش دو حریف بدانیم که در جهت تقویت هم و از روی صمیمت با هم در هر ورزش و ورزیدن جسم و جان دست و پنجه نرم می‌کنند. در این پیکار زخمی نیست. صدمه نیست. ورز دادن هم است برای رشد و جلوه کردن. این‌طور می‌شود که زندگی می‌تواند عرصه‌ی پیکار و پی کاری را گرفتن باشد. در این پیکار آن‌چه باید نو شود تقلا می‌کند همان‌طور که هست بماند، عوض نشود، نورسیده هم می‌خواهد برای خودش جا باز کند. جایی داشته باشد. و خب نتیجه عیان است. کهنه باید برود یا عوض شود و خودش را با نو سازگار کند. از نو برای جاداشتن ساز کند.
#الگو #باور #فریاد_ناصری @andaromidvari

📆سي ام خرداد ماه

سرنوشت تازه(جهان‌در‌بوطيقاي‌‌يوشيج)
ا---------------------------ا

🏫 ناشر: حكمت كلمه
✍️نويسنده: فرياد ناصري
↕️ قطع:رقعي |شوميز
📒 چاپ:1|1402
📖284صفحه
💰220هزارتومان
✒️نقد و بررسي

فهم وضعیت خود از مهم‌ترین گامهایی‌ست که می‌توان با تکیه بر آن مسیر آینده را ساخت و تشخیص داد.
برای فهم وضعیت به مثابه‌ی اثر، عین، یا چیز پیش رو باید نظری داشت. نظری که در عین حال که خود در بنیادهایش با اثر مشترک است اما توان شرح اثر را داشته باشد. شرح به این معنا  که هم گسست‌ها و ترک‌ها را بگوید و هم پیوندها و انسجام را.
بزرگترین مسئله‌ی امروز ما نبود نظری‌ست که بتواند #وضعیت ما را به مثابه‌ی یک اثر شرح دهد. بشکافد و بدوزد. چیزی هم اگر هست مشتی گمانه‌زنی‌ست که هر کدام در تنهایی شاید سویی داشته باشند اما مثل شعری که سطرهای خوب دارد و ترکیب نه، ساختار نه به چه درد می‌خورد؟ ملتی در تنهایی خود فکرهای زیبا دارد اما این فکرها و آرزوهای زیبا چرا شکل زیبا نمی‌سازد.؟
آخرین شکل موفق ساخته شده را نیما به زندگی ما آورد. او توانست اثری بسازد که در خور و گویای وضعیت روزمان باشد.

#فریاد_ناصری

یک وقتی در نقد کتاب شعری همین مثال بالا را نوشتم. شاعرش ناراحت و برافروخته شد. من با شعر او کاری نداشتم. من از «وضعیت» حرف می‌زدم. از وضعیت فروریخته و میل به شکل‌یابی. ما قرن‌ها با تغییرات جزئی، شکل و هیبتی داشتیم. فرمی داشتیم. بعد ناگهان آن شکل و هیبت فرو ریخت. آن فضای مأنوس را از دست دادیم. شبیه کودکی بودیم که نمی‌خواست زهدان مادرش را ترک کند. بیش از حد هم تأخیر تاریخی داشتیم. به‌ زور و غضب به جهان تازه پرتاب شدیم. شروع کردیم به آه و افسوس، نوستالژی در ما برای همین اینقدر پررنگ است. بعد «چند تن ناهشیار» سعی کردند، وضعیت را بفهمند. ما را به روز کنند. نقشه‌ی راهی بدهند برای سازگار شدن با وضعیت جدید.
انسان در این وضعیت جدید دیگر با قوانین و اخلاق و هنجارهای پیشین نمی‌تواند، به‌سامان و سازگار و برقرار باشد.
انسان ایرانیِ به‌زور پرتاب‌شده به جهان جدید، برای برقراری، برای برقرار بودن، به هنجارها، الگوها، باورهای نو نیاز دارد.
در عصر معاصر ما کسان بسیاری مدعی این بوده‌اند که می‌خواهند یا توانسته‌اند نسخه‌ای برای روزگار جدید بدهند اما نباید فراموش کرد انسان در بیرون جستن از نسخه‌ها انسان می‌شود.

#الگو
#باور
#اگزیستنس
#فریاد_ناصری

از بهر روزی رنج بسیار بر خود منه که به کوشش روزی افزون نگردد. قابوس‌نامه

اگر در همان هاله‌ی تقدیرباور این جمله را بخوانیم، این‌طور می‌شود که روزی دست خداست و هرآنچه تقدیر است، خواهد رسید. من فکر نمی‌کنم متن در تمام امکاناتش قصد این را داشته که چنین چیزی بگوید.
این جهان اطراف متن است که متن را از راهش بی‌راه کرده و به این سمت تقدیرگرایانه برده است.
بیایید رنج بسیار بردن و کوشش را کنار هم بگذاریم تا بدانیم که یکی از امکانات معنایی متن نفی کارسخت است. سخت کارکردن به معنای رسیدن به نتیجه‌ی مطلوب نیست. گاهی کافی‌ست فنّ درست را بدانیم تا بی‌هوده سخت کار نکنیم یا به لفظ عامیانه‌اش بی‌جهت زور نزنیم.
#الگو
#فرياد_ناصرى

در گرمای (این‌روزها)

در این گرماها به یادم می‌افتد
برهنگی‌ات
گردنت، مچ دستانت
پاهای چون پرنده سفیدت روی تخت
حرف‌هایی که می‌گفتی.

در این گرماها به یادت می‌افتم
نمی‌دانم چه چیزی بیشتر به یادم خواهد ماند و
به چشمم خواهد آمد
گردنت، مچ دستانت، پاهای برهنه‌ات
یا حرف‌هایی که گفته‌ای وقتی مال من بوده‌ای؟
در این گرماهای زرد به یادت می‌افتم
در این گرماهای زرد در اتاق هتلی به یادت می‌افتم و
تنهایی‌ام را برهنه می‌کنم
تنهایی که کمی هم شبیه مرگ است.

#ناظم_حکمت
#فریاد_ناصری

از دیشب که اخبار روسیه آمده است، بارها رفته‌ام که چیزی بنویسم و جلو دستم را گرفته‌ام. قبل از این هم بارها چنین شده است. من سواد سیاسی ندارم. نه از چپ چیزی درخور می‌دانم و نه از راست. این‌ها را در معنای جهانی‌اش گفتم اما در حد و حدود وظایف و زیستم از تحولات این صفحه‌ی شطرنج بی‌خبر نیستم و تحلیل‌هایم به مذاق عموم و خواص چندان خوش نیست. پس می‌گذرم اما اگر تاریخ خودمان برایتان مهم است. یک گوشه از حواستان را به همین وقایع و رخدادها بدهید.
نوشتم تاریخ خودمان تا اصل دغدغه‌ی من روشن باشد. برای من ایران، انسان ایرانی، پیوستگی تفکر ایرانی، آرامش حضور و برقراری او از هرچیزی مهم‌تر است. از این قرار هرچه که به این‌ها مربوط باشد را زیر نظر می‌گیرم. مسئله‌ی مهم همه‌ی سال‌هایی که نوشته‌ام یک گستت و انقطاع است. گسست و انقطاعی که به دلایل مختلف ما را در تأخر تاریخی نگه داشته است. چنانکه عملی داریم بی‌نظری روشن و نظری نداریم در حد بیان عملمان. انسان ایرانی در هیچ دوره‌ای از تاریخش این‌قدر در بیان و شناخت خودش ناتوان نبوده است که امروز.
موقف‌های اصلی فرهنگ و هنرمان تجلی بزرگ این بیانگری دوره‌های تاریخی‌مان هستند و اخرین این موقف‌ها نیما یوشیج است. بعد از آن باز ما مدام از شکلی که می‌شویم و بیان و شناختش دور شده‌ایم. میل به شکل‌پذیری داریم اما نقشه‌ی راه نداریم. چون شعری با سطرهای زیبا و بدون ساختاریم.
این انقطاع و گسست چنان در ما رخنه کرده است که در تک‌تک افراد جامعه، در تمام خانواده‌ها، در کوچه‌ها، محله‌ها، شهرها، مشاهده است. ما سال‌هاست که دیگر به‌سامان و به‌قاعده و موزون نیستیم. این تلاش برای به‌سامانی را تلاش برای یک‌دستی و یک‌نواختی و حتی بازگشت به قالب‌های موزون پیشین نفهمید بلکه چیزی چنین بفهمید: زیستن چنان که برقرار و در آرامش و حضور باشیم.
حضور را چه باید گفت؟ ما در لحظاتمان حاضر نیستیم. بسیار شده است که در مکالمات روزمره بشنویم که مگر خوابی؟ مگر خواب بودی؟ این نهیب می‌خواهد، حواس پرت شده‌ی ما را برگرداند. ما را در اکنون و الان حاضر کند. بیدارمان کند. چرا که ما واقعا خوابیم. هر کاری که من می کنم دقیقا در این نقشه و هدف معنی می‌هد. بیدار شدن، حاضر شدن و غلبه بر آن گسست. از نوشتن تا ترجمه. از نشر تا تدریس.
این خواب زمستانی طولانی می‌بینم که چطور در حال کشتن پیوندهاست. نوشتن و اندیشیدن و نگه‌داشت پیوندها برای من همان «ور جمکرد» است.
پی‌نوشت: دو جلسه از سرآغاز را با دوستان خوانده‌ایم و اگر کسی می‌تواند خودش را برساند، می‌تواند به ما بپیوندد.
#فریاد_ناصری

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3485814/

یک مقاله‌ی خواندنی از اسلوبودان مارکوویچ، فیلسوف صرب، در «تجربه‌ی زیبایی‌شناختی». به‌خصوص با مقاله‌ی فرم کرول که پیشتر اینجا منتشر کرده‌ام ارتباط دارد.
این مقاله در بحث جذبه‌ی زیبایی‌شناختی، ارزیابی‌ زیبایی‌شناختی و احساس زیبایی‌شناختی به‌طور مفصل مطلب خواندنی دارد.

لینک را اشتباه گذاشته بودم، اصلاح شد.

@andaromidvari

https://www.encyclopedia.com/humanities/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/aesthetic-experience

یک مقاله‌ی دیگر درباره‌ی تجربه‌ی زیبایی‌شناختی با این نکته پایانی که «تجارب زیبایی‌شناختی می‌توانند در بهبود کیفیت زندگی نقش داشته باشند»
در این مقاله به‌طور خلاصه با مهم‌ترین آرا آشنا می‌شوید.
@andatomidvari

از بعدازظهر که نامه‌ی چند خطی پانته‌آ اقبال‌زاده، مترجم و دختر شهرام اقبال‌زاد‌ه‌ی عزیز، را خواندم که مرگ را انتخاب کرده و رفتن را گزیده است. دست بر لبه‌های چاه تاریکی گذاشته‌ام سعی می‌کنم که چشم از اعماقش برندارم و درعین حال تمام زورم را بزنم که مرا به درون خودش نکِشد. نکُشد.
چه می‌توانم کرد؟ چه باید کرد؟ حال چند نفر را بپرسم؟ به چند نفر می‌توانم بگویم حواسم به تو هست؟ نمی‌دانم اما به خودم به شما که این کلمات را می‌خوانید فقط یک چیز می‌توانم بگویم: تا می‌توانید تسلیم نشوید.
برای شهرام اقبال زاده اگر بتواند صبر آرزومندم.
#فرياد_ناصرى

آیا عشق، این مفهوم کلی را با تمام سطوح معنایی‌اش، در نظر دارم. می‌تواند تجربه‌ای زیبایی‌شناختی باشد. چنانکه بتوان مثلا در بیانی کانتی درباره‌ی معشوق که حتماً او را باید بی‌علقه ببینیم و بخواهیم، حکمی زیبایی‌شناختی صادر کنیم؟
یا به‌عبارت شوپنهاور بیرون از اراده با آن مواجه شویم.
آیا معشوق می‌تواند ابژه‌ی فرمال کانتی باشد که هیچ میل و علاقه و اراده‌ای نسبت به آن نداشته باشیم؟
اگر چنین نیست، پس نمی‌توانیم در معنایی کانتی یا شوپنهاوری معشوق را «زیبا» بنامیم.
در این صورت آیا هنوز عشق می‌تواند تجربه‌ی زیبایی‌شناختی باشد؟ اگر نه ذیل چه مفهومی می‌توان این تجربه را تعریف و بیان کرد؟
شاید بیان اشاری نگاه کانتی و شوپنهاوری این شعر تواند باشد:
«باغ تفرج است و بس، میوه نمی‌دهد به کس»
#فرياد_ناصرى

امشب به امید روزهای خوب و دوام آوردن، شما موسیقی بفرستید، اینجا منتشر می‌کنم با هم بشنویم.

پری را بشنویم با صدای مهدی عباسی
فرستنده را درود
@andaromidvari