ان‌در امیدواری...
1.1K subscribers
823 photos
155 videos
217 files
544 links
سرگردانم بین شعر و فلسفه
دانشجوی دکتری فلسفه هنر
Download Telegram
هیچ وقت نگفتم که چشم هات می خندد به بال ملایک
و شعر آن شتر مست که دنیاست
اگر که می رقصد در چشم های شماست
@faryad_naseri
جعل

بخش اعظم مفهوم‌سازی‌های صاحبان قدرت در این خاک متکی به مغالطات است و از راه مغالطه جعل کردن امور. جعل را ساختن چیزهای دروغین و پوچ بخوانید.

کار به جایی رسیده که این جعلی بودن دامن همه‌مان را گرفته است. زیست‌‌های دوگانه و شکاف بین‌شان محل رشد جعلیات است.

مثال: من اهل کتاب و هنرم در درون دوست دارم درست بزییم اما شرایط اقتصادی مجابم می‌کند چشم بر بسیاری چیزها ببندم و نان از آخوری بخورم که شب در نوشته‌هام در آن بالا می‌آورم، پس من جعلی‌ام.

این جعل کردن چیزها از اولین روزهای آغاز این حکومت آغاز شده است. این‌ها منتقد و هنرمند و روشنفکر و هر چه را که به ذهن‌تان می‌رسد، جعل کردند.

در عالم بازار هم اگر نگاه کنید همین است. اجناس اصل برای‌شان سودی نداشت اما مشابه و تقلبی و چینی چرا، پس زنده باد جعل و مشابه.

در عالم صنعت خودرو نگاه کنید چیزهای بی‌کیفیت دوگانه سوز.

تقریبن همه‌مان شبیه این چیزها شده‌ایم به‌خصوص قشر درپیش‌چشمِ هنرمند، این‌ها در جاهایی که مراسم دولتی است خیلی راحت با آنجا هم‌خوان می‌شوند جایی هم که کمی از زیر سایه‌ی حاکمیت بیرون است مخالف و معترض و منتقدند.

اما و اما در گمراهی هم پایداری داشتن فتوت است. این را عین القضات در وصف فرعون و ابلیس می‌گوید در تمهیدات خطاب به موسی.

ما خالی از فتوت شده‌ایم. دوگانه و جعلی.

و دستگاه تولید جعلیات حاکم مدام به‌روز می‌شود. از اولین جعلیات محسن مخملباف بود و حاتمی‌کیا امروز رسیده به رضا امیرخانی.

مخلمباف در درون سازمان جعل‌ساز رشد کرد و به آن پشت کرد. حاتمی‌کیا دورش سرآمده اما هنوز می‌خواهد بزرگ خاندان جعل باشد دور اما دور امیرخانی‌هاست. نسخه‌ی به روزتر حق‌جویان جعلی. دوگانه‌های اصیل معتقد و منتقد.

@faryad_naseri
اخوان شاعر بزرگی‌ست، شکی نیست اما آنچه در زیر و از زبان سیمین بهبهانی می‌خوانیم اگرچه نگاه سیمین ستایش‌آمیز و فضلیت‌پندارانه است اما آنچه او می‌ستاید عیب روشنفکری و اهل هنر ماست.

بی‌انضباطی و شلختگی که تنها پوسته و ظاهری از زیست آنارشیستی است.

در جامعه‌ای که شلختگی و وارفتگی عادت و عرف و فرهنگ است.

در جامعه‌ای که به‌آیین و به‌سامان بودن مدام به خنده و سخره گرفته شده است به‌آیین زیستن بزرگ‌ترین هنر است.

بلند شوی به عنوان نماینده‌ی هنر و ادبیات مملکتی بروی در خاکی دیگر و بعد سیگار در پاشنه‌کشت خاموش کنی، آن‌وقت بخواهی که باور کنند رشد کرده‌ای و توسعه یافته‌ای، توسعه در فکر و دید و زیست.

با هم خاطره‌ی سیمین بهبهانی را بخوانیم:

بخشی کوتاه از گفتارِ «آن سوی کتیبه» به قلمِ زنده یاد، بانو سیمین بهبهانی

فروردین ۶۹ صدایش را از بی بی سی شنیدم. نمی دانم چرا خداحافظی نکرده رفته بود. شنیدم در آلمان در سالن سخنرانی روی تریبون زیرسیگاری نگذاشته بودند (کشیدن سیگار ممنوع بود)، اخوان همیشه مخالف جهت شنا می کرد، هیچ اجباری را گردن نمی نهاد، هیچ انضباطی را قبول نداشت، محکوم هیچ حکمی نمی شد. پاشنه کش را از جیب درآورده و به جای زیرسیگاری، سیگارش را در آن خاموش کرده بود.

(همراه آن لحظه های گریزان / مقالات درباره زندگی و آثار مهدی اخوان ثالث / نقد و تفسیر و خاطرات جمعی از منتقدان و نویسندگان و شعرا، چاپ اول، ۱۳۹۲، تهران، نشر زمستان، صفحه ۴۰۳ به نقل از مجله دنیای سخن، شماره ۵۱، مهر و آبان ۱۳۷۱)
@faryad_naseri
پرنده‌ی سرخی بود
سرخ سرخ
به هر پرش گلی بستند
نتوانست بپرد

پرنده‌ی آبی‌ای بود
آبیِ آبی
به هر پرش مرواریدی بستند
نتوانست بپرد

پرنده‌ی سبزی بود
سبز سبز
به هر پرش موبند کودکی را بستند
پر کشید

#فاضیل_حوسنو_داغلارجا
#ترجمه

https://telegram.me/faryad_naseri
چند شاخه دست
یکدست
آسمان را هاشور می‌زنند

رقص
به تحریر ِ رگ افشان بر خیابان

چرا با استعاره حرف می‌زنی؟
چرا با استعاره می‌نویسی؟

برای عمر انسان امروز
حتا
تمثیل عمر آن درخت -که هر سال
یک حلقه دورش می‌اندازند- هم
دیگر جواب نمی‌دهد

دستت را دور کمرم حلقه کن
نگذار زنجیر این پایکوبی
از هم بگسلد.

@faryad_naseri
در متون کهن هرجا عرفا خواسته اند به دراویش طعنه بزنند از "دام گستر بودن " آنها انتقاد کرده اند۰ مثال ها بسیار زیادند که در حافظه ندارم اما معروفترینشان این مصرع از حافظ

صوفی نهاد دام و سر حقه باز کرد ۰۰۰

در پس این طعنه یک حقیقت معرفت شناسانه تاریخی خوابیده است۰
در متون کهن حقیقت به شکل عنقایی است که باید او را بدام انداخت ، در متون یارسان مثالها فراوان هستند۰
کوردهای جنوبی هنوز درویش را "داو ریش /daw rish" می گویند، ودر فارسی کهن به صورت "دبریش " آمده

داو:دام ریش: ریسنده ؛
داو ریش: ریسنده دام، آنکه در پی بدام انداختن حقیقت است۰

هنوز در زبان فارسی اصطلاحاتی نظیر "شکار کردن" و " به تور زدن" و " به چنگ آوردن" برای به دست آوردن هرچیز که نفیس و نایاب است کاربرد دارد ۰
#کورش_رضا_پور
@faryad_naseri
طی یک‌ماه اخیر
سه فیلم دیده‌ام «فریب‌خورده» به کارگردانی سوفیا کاپولا، «بدون عشق» به‌ کارگردانی آندره‌ی زویا گینتسف و «کشتن گوزن مقدس» به کارگردانی یورگوس لانتیموس.

بدون عشق می‌توانست با کمی دقت در فیلم‌نامه به اثری ماندگار بدل شود، دقتی که سبب انسجام و هماهنگی ساختار داستانی فیلم فریب خورده است.
مسلمن فضاهای تارکوفسکی‌وار بدون عشق بیشتر باب‌میل من است و این فیلم را بیشتر از فریب‌خورده دوست دارم ولی واقعیت این است که فریب خورده «فیلم» بهتری‌ست.

اما کشتن گوزن مقدس یک مزخرف به تمام معنا بود، حتا اگر لیست نامزدی‌هایش در جوایز خارج از شمارش باشد.

@faryad_naseri
15194086392411234802723.jpg
45.6 KB
جایی که انسان معاصر گم‌شده‌اش را مرده می‌یابد.
✳️ دُیادُلام
نشان دادن یک کتاب و یک صدا

دیادلام نامی‌ست شامل کتابی کنار یک افزارصوتی که می‌خواهد راه و راه‌نمای چون شنیدن آن صوتی باشد که در کنار دارد. ارژنگ آقاجری یک‌ صداست.

❎ در صوت و صدا دانشی ندارم. در شنیدن تجربه اما زیاد و در خواندن هم کوشش بسیار.
نخست بار ارژنگ آقاجری را در «گفت‌و‌گو» شنیدم. اکنون دُیادُلام.

❎ این کتاب کوچک سه راه را با هم می‌زند. نخست نظری در چون خواندن شعر با تکیه بر نَفَس حق نیما.

❎ دوم جهان بین‌الاذهانی سرایش اهل شعر دیگر را که گرد می‌آمدند و سخن در بین‌شان دور داشته و چرخیده است.

❎ و در نهایت پژوهش و نوشتی شاعرانه‌ است در لیلی و مجنون سرایی.

✔️ راه نخست با حرف‌های نیما می‌آغازد و ورقی در این‌که صدا چگونه متن می‌شود در گوش.

✔️ راه بعد چند برگی در گفت نو شدن فارسی است و از کجا و چطور آمدن شعر دیگر.

✔️ در ادامه سه برگ از سه شاعر رو می‌کند و وارد سوگستان «لیلی و مجنون» می‌شود و رد این سوگستان از کهن‌شعر تا شعر دیگر به اختصار گفته می‌شود:

🔸 «و سرانجام قیس عامری پراکنده‌ی جنون شد: مقیم بادیه و بیابان گشت و در پریشانی‌ی لیلی مقام گرفت و گوشه نشست... نام لیلی رمزی‌ست از جنون عشق که بر پیکره‌ی مجنون نشسته است»

🔹 انجام کار سه متن درخشان از بهرام اردبیلی، پرویز اسلامپور و محمدرضا فشاهی است که در افزار صوتی همراه کتاب هم می‌شنویم‌شان.

پس فارسی کلمات عربی و سپس چرایی نام دیادلام:

🔴 «قیس صحرانورد در وعده‌ی دیداری، روبروی لیلی ایستاده‌ست. ناگاه جرقه‌ی مالیخولیا بالا می‌پرد و ذهن‌ش اسیر می‌شود که نام این زن چیست که روبروی او قد علم کرده؟ براستی او کیست؟ نام‌ش را می‌پرسد. لیلی که لیلی‌ست، پس نام‌ش را می‌گوید. قیس نمی‌پذیرد: تو لیلی نیستی. من لیلی‌ام!»... لیلی توضیح می‌خواهد؛ قیس چنین می‌گوید:

🔶 پایم چو دو لام خم‌پذیر است
دستم چو دو یا شکنج‌گیر است
نام تو مرا چو نام دارد
کو نیز دو یا دو لام دارد.

و اگر از شمایل نیکوی کتاب نگوییم سخن به‌راستی ناتمام مانده در حق این کتاب. کتابی آراسته که هر ورقش دیدنی‌ست.

دیادلام. ارژنگ آقاجری. نوین کتاب گویا
@faryad_naseri
Forwarded from Hekmat Kalame
گزارش عصر حکمت‌کلمه

جلسه با معرفی کتاب‌های تازه‌ی نشر آغاز شد. «فریاد ناصری» مدیر نشر ضمن تشکر از حضور میهمان و دوستان حاضر در جلسه ده عنوان کتاب تازه منتشر شده‌ی نشر را کوتاه و گزین شده معرفی کرد و بعد از آن «علی‌رضا بهنام» پیرامون دو کتاب تازه‌ی خود که در نشر حکمت‌کلمه منتشر شده است صحبت کرد.

بهنام نخست شرحی از چگونگی به سرانجام رسیدن ترجمه‌ی شعرهای کلود استبان -مرثیه بر مرگی سهمناک- به‌دست داد و بعد از آن درباره کتاب «دیوانه‌ها در زمین بازی» (گفت وگو‌هایی با نویسندگان نسل بیت) حرف زد.

نشر حکمت‌کلمه بر خود واجب می‌داند سپاسگزار تمام دوستانی باشد که در جلسه حضور داشتند.

و همین‌طور قدردان زحمات دوستان کافه صور است که امکان برگزاری چنین جلساتی را فراهم می‌آورند.

@hekmatkalame
همه چیز به پایان رسیده است و همه چیز در حال آغاز است. مشخصات زمانی ما و مشخصات ما در این موقیعت چند بعدی است. مثل شمارهی اتفاقی یک صندلی در اتوبوس یا سینما. یک اتفاق منظر ما را رقم می‌زند فقط در جاهایی انسان می‌تواند منظرش را، جایش را در این بودن چند بعدی جابه‌جا کند. بجهد. فرو برود. بایستد. ذهن امکان این جابه‌جا شدن را به ما می‌دهد خیال هم. "دوستی" امری سیاسی بوده و هست. امکانی که ما انسان‌های این روزگار آن را از دست داده‌ایم چرا که چیزها زیادی را از دست داده‌ایم. با این‌همه اندکی کم‌شمار در تلاش برای حفظ این امر یگانه‌ایم در مرور خاطراتمان شاید که روزی به اصیل‌ترین شکل دوباره متحقق شود. @faryad_naseri
این نظریه که شعر تابع قوانین است. قانونی بود که خودش از قانونی دیگر ناشی شده بود، یعنی از این قانون: شعر یک هنر است. زیرا بنابر یک سنت دیرین، که هنوز در قرن هفدهم مورد قبول بود، هنر مهارت و استعدادی پرورش‌یافته برای انجام امور و ایجاد اشیا است؛ و مهارت بدون قوانین وجود ندارد. اما آیا شعر یک هنر است؟
از مقاله‌ی "زیبایی‌شناسی فن شعر در قرن هفدهم"- تاتارکیویچ- سیدجواد فندرسکی- اطلاعات حکمت و معرفت- شماره11- سال 1396
@faryad_naseri
عکس از روی عکس پولاریدی اندر مجلس صور

از راست: علیرضا بهنام، این بنده‌، و منیره پنج‌تنی

بماند یادگار
@faryad_naseri
امروز تعداد کسانی که حرف می‌زنند بیشتر از تعداد کسانی‌ست که حرف می‌شنوند
عباس عبدی
@faryad_naseri
بیست سال عمر صرف این کرده‌ام که امروز بفهمم این‌ها که زیاد حق و حقوق و قلم و شرف و آزادی و تعهد می‌کنند یا نقاب بی‌سوادی‌شان است یا زین کردن مشتی ساده.

فداکاران شعار نمی‌دهند، فداکاری می‌کنند.

یادم به جوانی‌ام می‌افتد که کلمات کسانی را در ستایش و دفاع از آزادی می‌خواندم و خون در رگ‌هام می‌دوید پیشتر که آمدم به چشم دیدم که به قول نیما: «دعوا سر آخور است»
@faryad_naseri
عکسی کمتر دیده شده از #فروغ_فرخزاد مربوط به جلد مجله "امید ایران" سال۱۳۳۶. از آرشیو آقای #کیوان_میرکی
@faryad_naseri
❤1
❇️ در زیر آوار خبرها روزگار سپری می‌کنیم. رسانه‌ها اگرچه در حد تهیه‌ی خوراک خود پیوندهای انسانی را وسعت بخشیده‌اند اما عملن «عمل» و «کار» را هم معنایی دیگر داده‌اند.

❇️ عمل و‌ کار اثرش بر واقعیت پوست و استخوانی زندگی باید مشهود باشد. در حالی‌که رسانه‌ها مدام اعمالی را نشان می‌دهند که چندان و بلکه هیچ اثری بر واقعیت ندارند جز دور انداختن ما از واقعیت.

✅ نیازی به مرور خبرهای همین زمستان یکهزار و سیصد و نود و شش خورشیدی نیست.
و همین‌طور واکنش‌ها یا کارهایی که ما در مقابلش داشتیم.

✅ بی که بخواهم طول و تفصیل بدهم وقایع همین تاریخ چند دهه و چند سال اخیر ما نشان‌گر اتفاقی عظیم است. شاید به قول آن طلبه که از آخوندزنی به «رنسانس در تشیع» رسیده بود بعضی‌ها منتظر رنسانس باشند اما به شخصه باورم این است که اگر نوزایی هم در کار باشد. این برهه از تاریخ آستانه ورود ما به نوزایی نیست.

🔺 بلکه نشانه‌ها همه در موقعیتی فاوستی خیلی که خوشبین باشیم گام اول تخریب است. تخریب آن کلبه‌ها و خانه‌های بو گرفته که صد البته درد و رنج و آه همراه دارد.

🔺 یعنی پیکره‌ای به تمامی فرومی‌ریزد تا پیکره‌ای دیگر از دل خاکسترش جان بگیرد.

🔴 نخستین منادی این وضعیت هم کسی نیست جز نیما که ققنوس را نوشته است و بسیار بیشتر از ققنوس را. شعر نو او به عبارت براهنی‌وار «لااله‌الا‌الله»ای بود، چنان که این شعار اسلام تمام پیکرها و نظم‌ها را به نفع الله فروریخت، نظام و شعر نیمایی هم چون این شعار تمام پیکره‌ها و نظام‌های پیش از خود را به نفع نظمی دیگر فروریخت.

@faryad_naseri
video_2018-02-11_23-56-26.mov
25.8 MB
در این جعبه ی جادوی من چیزهایی پیدا می شود که نگو. ببینید و کیفور شوید @faryad_naseri
آنکه گفتی: کو؟، حجابت می‌شود.
#مولانا


زیستن سلوک است‌.


@faryad_naseri
تو با خدای خود انداز کار و دل خوش دار

چطور یک مصرع می‌تواند دنیایی حرف باشد. نخست به انداز دقت کنید کار انداختن کنایه از سپردن. نوعی رهایی در عبارت هست که حس خوبی منتقل می‌کند.

دوم مفهوم «کار» است. بر سر این مفهوم حکایت و شعرهای زیادی در فارسی داریم. تا جایی که گفته شده : «کار تجسد عشق است» و هر که خمیر بی‌رغبت در تنور نهد نان تلخ واستاند.
پس کار را از انسان نمی‌کند بلکه غایت‌اندیشی را از او می‌گیرد در کار، غایت‌اندیشی به این معنا که تو کار درست را بکن و باقی را بسپار به آنچه (خدا، طبیعت، نیرو، شعور) که نظم هستی را بر دانشی نهاده است.

سوم اما خوبی ماجرا اینجاست که تو بعد از کار خود کردن و به‌شیوه‌ی درست کار کردن و سپردن به آن‌چه در هستی روال‌های عادت ما را نظم بخشیده باید که دل خوش داری.
دل خوش داشتن کنایه از امیدوار بودن است. چرا که کار درست با شیوه‌ی درست پاسخ درست می‌دهد.

@faryad_naseri