ان‌در امیدواری...
1.1K subscribers
823 photos
155 videos
217 files
544 links
سرگردانم بین شعر و فلسفه
دانشجوی دکتری فلسفه هنر
Download Telegram
«زندگی در لجن»

هیچ‌وقت عادت نداشته‌ام نسبت به امر روز واکنش رسانه‌ای یا نمایشی نشان بدهم.

اگر زلزله آمده منتشر کردن عکس با متنی دلسوز چه دردی دوا می‌کند؟

اگر بزرگی از اهل هنر دار دنیا را ترک کرده است یاد کردن از او پس از مرگش چیزی جز فراموش کردن زندگی‌اش نیست.

آنچه اهمیت دارد نگاه کردن به بیخ ماجراست که چرا در چنین وضعیتی هستیم؟

اما از دیشب که خبر آزار و اذیت دانش‌آموزان را خوانده‌ام نمی‌توانم فراموشش کنم.

این اتفاق چیزی نیست که با نمونه آوردن از اتفاقات مشابه خارجی بخواهیم نادیده‌اش بگیریم یا کمرنگش کنیم.

این اتفاقی نیست که با تقلیل دادنش به سلامت روانی یک شخص، یا یک اشتباه مدیریتی بکاهیمش.

با گرفتن و بستن و حتا رساندن مجرم به سزای قانونی‌اش پرونده را ببندیم.

درست‌تر که نگاه کنیم دقیقن با این چاه به اعماق تاریک شکلی تحمیل شده از زندگی و سیاست می‌رسیم که تمام امور کشور را با خود به اسفل‌السافیلن می‌برد.

این یک معلم یا ناظم نیست که این عمل را مرتکب شده است. این سیستم است که این عمل را انجام داده است.

سیستمی که دروغ پرورده است. سیستمی که ریا پرورده است. سیستمی که تخصص را فدای سرسپردگی به خودش کرده است.

سیستمی که نهادهایش چنان سست‌اند که هر اتفاقی تمام وجودش را می‌لرزاند پس مدام می‌پوشاند. می‌پوشاند و خود زیر آوار هر آنچه پنهان کرده است می‌ماند.

سیستمی که مدام تصویرش را بزک می‌کند. بی‌دلیل نباید باشد که ۹۷۰ تن لوازم آرایشی وارد می‌کنیم.

ما مردمی و کشوری هستیم که از واقعیت هراس داریم و دلباخته‌ی تصویر بزک شده‌ی خویشیم.

واقعیت انسان چنان که رسانه‌های میلی و حکومتی نشان می‌دهند تمام معنویت نیست. معنویتی که اگر کمی درست نگاه کنیم خود بر پایه‌ی پول و ایدئولوژی تصویر می‌شود.

سیستم اگر درست باشد پرورش نیاز به معلم ندارد در زیست رقم می‌خورد، فرهنگ نماینده‌ی حکومتی نمی‌خواهد بلکه نماینده‌هایش را از بین مردم انتخاب می‌کند.

سیستم اگر درست باشد امدادرسانی به مردم مفلوک این همه دم و دستگاه موازی نمی‌خواهد- کمیته‌ی امداد، بنیاد مستضعفین، بهزیستی...-.

سیستم اگر درست باشد فرهنگ این همه اداره نمی‌خواهد.

سیستم غلط و معیوب و از کار افتاده است و نمی‌خواهد بپذیرد. با سلام و صلوات کار پیش نمی‌رود. اولین درمان پذیرفتن است. باید بپذیریم همگی در چرخه‌ی تاریکی افتاده‌ایم.

مثال همیشگی من این است که تو فکر کن موجوداتی در آب و هوایی می‌زیند کم‌کم ماده‌ای سمی به آب و هوا اضافه کنی طوری که نکشد و به مدد سازگاری موجودات زنده بمانند.

نتیجه چه می‌شود آنها هوای مسموم را طبیعی می‌انگارند و پاکیزه‌گی را فراموش می‌کنند و انحراف می‌دانند.

ما در چنین لجنی زندگی می‌کنیم و لجن را طبیعی و درست می‌انگاریم.

سر از این هوا اگر بیرون ببریم آنجاست که می‌فهمیم -اگر بپذیریم- در لجن بوده‌ایم و شاید برای همین است که عوارض خروج از کشور سنگین‌تر می‌شود که سر از این لجن بیرون نبریم تا هوایی بخورد.

@faryad_naseri
‍ 🎧 داستان : #مرز_ترکیه
📝 نویسنده: #سردار_صالحی
🎙 با صدای: #شهلا_رضاسلطانی
🌐 اختصاصی کانال صدای داستان

@sedayehdastan
💥با ما همراه باشید. 💥
تا کنون در باب «دیگری» اندیشمندان زیادی سخن گفته‌اند اما از «آن‌دیگری» کسی سخنی نگفته بود و «آن‌دیگری» چنین روشن و صریح بیان نشده بود که شیخ گفت:

یا ما زودتر می‌میریم یا آن دیگری!

@faryad_naseri
۱. آیا شما می‌توانید خرابی‌های فنی ماشین‌تان و ابزارهای برقی مورد استفاده‌تان را تعمیر کنید؟

بیشینیه‌ی پاسخ‌ها باید این باشد:

نخیر من توان و دانش این‌ کار را ندارم؟

۲. آیا شما می‌توانید در عرصه‌های مختلف اقتصادی،سیاسی، فلسفی نظر بدهید؟

بیشینیه‌ی پاسخ‌ها باید این باشد: نخیر من سواد و دانش این عرصه‌ها را ندارم.

۳. یاد گرفتن تعمیر ابزارهای فنی سخت‌تر است یا یاد گرفتن درست فکر کردن؟ آیا همه‌ی ما درست فکر می‌کنیم؟

بیشینیه‌ی پاسخ‌ها باید این باشد:

نخیر، من دانش درست فکر کردن را نیاموخته‌ام.
و می‌دانم درست‌اندیشیدن سخت‌ترین کار جهان است‌.

شما فکر می‌کنید برای درست اندیشیدن نیازمند چه توانایی‌ها و دانشی هستیم؟

@faryad_naseri
Forwarded from نشر حکمت کلمه
حسین منصوری تولدت مبارک

از پسوا تقدیم به تو:

من هیچم.
من هیچگاه چیزی نخواهم بود.
من حتی نمی‌توانم خواهان بودن چیزی باشم.
ازاین که بگذریم تمامی رویاهای جهان در من است

@hekmatkalame
#فرج

ستاره‌ی عالم ادبیات و هنر متعهد و چریکی

نقاشی از جورجیا اوکیف
@faryad_naseri
جستن چیزی برای ایستادن-۲

هر جمع و اجتماعی هر چقدر نمای بهم‌ریخته‌ای داشته‌ باشد باز بر هندسه‌ای پنهان سوار است.

هندسه‌ای که روابط بین اجزا جمع را معنا دار می‌کند. اهل ادب این هندسه‌ی پنهان را با عروض در شعر می‌توانتد بفهمند. معماران با نقوش هندسی در طرح‌ها و ... .

نسبت نما و ظاهر با این هندسه نسبت و رابطه‌ای همیشگی و یکسان نیست. گاهی این نسبت حتا عکس بوده است. در خطوط به‌هم ریخته‌ی یک نقشه‌ آنکه دانای امر است نظم و نظام می‌باید و نسبت‌ها را می‌فهمد.

در یک اثر ادبی گاهی بهم‌ریختگی بر هندسه‌ای آگاهانه و ظریف طراحی می‌شود.

اما هندسه‌ی درونی کشوری که امروز ایران نام دارد چه شکلی دارد؟
در این هندسه اقوام، زبان‌ها، دین‌ها، اقتصاد و ... باید مختصات‌یابی شوند و نسبت‌های‌شان سنجیده شود.

آنچه به نظر من می‌رسد ما علم محور نیستیم. علم‌محوری است که مایه‌ی رونق دانشگاه‌ها و مراکز علمی می‌شود در حالی‌که می‌بینیم مراکز علمی ما بخش اعظم هم‌وغم‌‌شان را بر دینی بودن گذاشته‌اند.

علم کاری با دین ندارد. دین در عمیق‌ترین حالتش هستی‌شناسی است. و نسبت بین انسان و هستی را می‌کاود. علم اما کبریتی‌ست که با بودن بنزین و هوا و امکان جرقه آتس راه می‌اندازد. چه در دست مسیح باشد چه در دست فرعون.

با مقیاس تاریخ، نهاد علمی مدرن در ایران نوپاست. به مقیاس عمر خودمان کم‌ نیز عمر ندارد اما از یکجایی علم‌های دانشگاه‌ها نه تنها تعهد خود را به روش‌های علمی از دست دادند بلکه در برابر پرسش مغالطه‌آمیزی چون این- اگر خدا نخواهد باز کبریت آتش می‌افروزد؟- زانو زدند.

در برابر این پرسش بیشتر عالمان علم سکوت کردند.
حتا اگر بخواهیم در زمینه‌ی فهم دینی هم جهان را بفهمیم خرق‌عادات استثناها بوده‌اند و جهان در عاداتش طی امور می‌کرده و می‌کند.

همین اواخر خواندم کشیشی در یک کشور آفریقایی به‌خاطر زیاد کردن ایمان مردم مبادرت به راه رفتن روی آب کرده است اما نتیجه این شده است که کشیش طعمه‌ی تمساحان شده و ایمانی که قرار بوده فربه شود بر آب رفته است.

دانشگاه وظیفه‌ی توضیح جهان بر اساس عاداتش را دارد. شرح و تبیین این‌که جهان چرا و چگونه بوده و هست و برقرار است و انسان در آن چطور می‌تواند که بهتر زندگانی کند اما همین نهاد در این خاک به اجبار از این وظیفه‌اش دست کشیده و در حال تولید یاوه‌هایی‌ست که نه ربطی به علم دارد و دنیا و نه حتا ربطی به دین.

بلکه تولید چیزی سرخورده و ترس‌خورده است با نمای علمی زانو زده در برابر خوف.

@faryad_naseri
همدان جاده‌ی قهاوند.
در حال طی کردن بهاری دلی‌دیوانه‌ایم
جایی در این جهان هست که نامش «همه‌کسی»ست. بهار دلی‌دیوانه
Forwarded from Deleted Account
چیزی در هوا هست مثل الکل
آدمی مثل من را مست می‌کند، مست

اورهان ولی
جاده‌ی کمیجان. بهارِ مست
بر مرز سبزه و خاک راهی از رنگ به آسمان می‌رود
تلمود، تلمید، تلمیذ. تُرره، تورات


تُر که در استوره (آس تُر رَه) و ترک (تُر کُه مان) هم هست معنی رد و نشان می دهد. تاریخ یا تُریخ هم به معنی رد است، نشان ِ راه. تورات هم روزی تُر ِ راه بود، تُررَه. نشان راه، نشان راهی که آس راه ایل رفته است. مید یا مود در تلمود همان مو است. به باور مردم خدا میان مردمان بود بعد از میان مردمان رفت اما چیزی از او در میان مردمان ماند. خدا را هرچه دانسته بودند چیزکی از آن می ماند. آن ها که خدا را مرغ می دانستند پری از او می ماند. آن ها که دار می دانستند تنی از او می ماند. آن ها که خدا را خانه می دانستند در خانه می ماند. آن ها که خدا را سر می دانستند مویی از او می ماند. مید یا مود یا میذ یا موذ اشاره به همان رشته است، همان رد یا تُر. در میان مردمان یکجانشین در هر آبادی یک تل گرد گلی بود که برای پراکندن خبر بر بالای آن می رفتند و صدای سَرنا به معنی دعوت به رامشگری بلند می کردند. بعدها با بازگشت اهریمن، آریمن، مرد آریایی کارکرد این تل ها این بود که وقت حمله ی آریایی ها بالایش آتش و دود بلند می کردند و خبر خطر را می پراکندند. به دست می آید توره و تلموذ چه است؟ امروزه به گونه ی شرعیات یهود است. بکن نکن ها. مثل داستان فرمان هاست. در آغاز یک فرمان بود: همدیگر را نکشید. (دیگران را کشتید باکی نیست.) بعد شد سه تا. دزدی نکنید. (از خودتان). زنا نکنید. (پا اگر داد از زنان دیگری باکی نیست) تا بعد که لوح شد شد ده تا و رفته رفته بکن نکن ها افزوده شد تا به امروز که زنده گی ایده آل برای مومن رعایت تمام این بکن نکن ها است. این را هم داشته باش که آن چه در میان یکی تُرات است در میان دیگری تُرهات. همان گونه این ها خدایشان یه وه است، یه هُوه است که برای دیگری یاوه است. دیو، د ایو، د اِو برای یکی دیو است، برای دیگری دیو یا دیوس خانه است، خدا است.
«تُر: دنبال، پى. inam raft torr-e u>:این هم دنبال او رفت>» .واژه یاب. بختیاری.
«تلمود: (تعلیم ) کتابی است شامل دو قسمت که یکی را مشنا و دیگری را گمارا گویند. اما لفظ مشنا که بمعنی تکرار می باشد عبارت از مجموع تقالید مختلف یهود است با بعضی از آیات که از کتاب مقدس اقتباس شده. قوم یهود برآنند که این تقالید در کوه سینا به موسی داده شده بعد از آن از هارون و العیازر و یوشع دست به دست به انبیاء بعد و از انبیاء به رؤسا و خلفای کنیسه رسیده تا قرن دوم بعد از مسیح که در آن وقت حاخام یهود تمام آنها را جمع کرده در کتابی ثبت نموده و شخص مذکور در میان قوم یهود به جامع مشنا شهرت یافت. و گمارا که به معنی تعلیم است عبارت از مجموع تعلیمات و تفاسیری است که بعد از انتهای مشنا در مدارس عالی واقع شد. و تفسیراتی که نوشته شده نیز دو قسم است: یکی را تلمود اورشلیم گویند که حاخامهای طبریه آن را فیمابین قرن سوم و پنجم نوشتند. و دیگری راتلمود بابل گویند که در قرن پنجم نوشته شد. (از قاموس کتاب مقدس ). مجموعه ای از روایات ربنی مفسر قوانین موسی وآن دو جزء است: یکی «میشنا» مجموعه روایات و احادیث مسند به روات است و دیگری «جمارا» که شرح «میشنا» است. (از لاروس)». دهخدا
«تورات: کتاب مقدس و مذهبی قوم یهود که از حضرت موسی باقی مانده است و شامل پنج کتاب (اَسفار خمسه) می‌باشد: ۱) سِفْر تکوین، راجع به خلقت عالم و اوایل تاریخ بنی‌اسرائیل. ۲) سفر خروج، دربارۀ مهاجرت بنی‌اسراییل از مصر. ۳) سفر لاویان، شامل قوانین مذهبی و شرایع و قواعد و حدود سبط لاوی (از اسباط دوازده‌گانۀ اسرائیل). ۴) سفر اعداد، دربارۀ مسافرت بنی‌اسرائیل و فتح اراضی کنعان و قوۀ مادی آن‌ها. ۵) سفر تثنیه، مکمل کتب قبلی است و تکرار شرایع را به‌طور اختصار بیان کرده است. Δ مجموعۀ اسفار پنج‌گانه و ملحقات تورات را عهد قدیم یا عهد عتیق می‌گویند.» دهخدا

#سردار_صالحی

@faryad_naseri
این متنی است که حسین آبکنار در سالمرگ هوشنگ گلشیری نوشت و در مجلۀ «شهروند امروز» (تیر ۱۳۸۷) منتشرش کرد ــ چه متن درخشانی.

هزار کلمه دربارۀ گلشیری
حسین آبکنار

گنج و گوهر کِی میان خانه‌هاست
گنج‌ها پیوسته در ویرانه‌هاست

در یکی از شب‌های خردادماه سال هزار و سیصد و هفتاد و نُه، پائولو کوئیلو، نویسندۀ مشهور و متوسطِ آمریکای لاتینی، مهمانِ ایرانی‌ها بود و ضیافتِ شامی به‌افتخار او در کاخ نیاوران تدارک دیده بودند. خیلی‌ها را دعوت کرده بودند. حتی برای من هم کارتِ دعوت آمد: دیدار با پائولو کوئیلو در کاخِ نیاوران به‌صرف شام.
کوئیلو متولد سال ۱۹۴۷ ریودوژانیرو برزیل است. کشوری که فوتبالش مهم‌تر از ادبیاتش است. در مقدمۀ یکی از کتاب‌هایش آمده است که او در خانواده‌ای نیمه‌مرفه از پدری مهندس و مادری عمیقاً مذهبی به دنیا آمد. والدینش او را در کالج ژزوئیت‌ها نام‌نویسی کردند، کالجی که به سخت‌گیری شهرت داشت. پائولو در آنجا انضباط و تحمل سختی را فرا گرفت، اما ایمان مسیحی‌اش را از دست داد. بعدها به دانشکدۀ حقوق رفت، اما خیلی زود آن را رها کرد. علاقۀ شدیدش به هنر موجب شد تا به‌خواستِ پدرومادرش سه‌ بار در بیمارستان روانی بستری شود.
ولی او عاقبت از آنجا گریخت. بعد به مارکس و انگلس و چه‌گوارا علاقه‌مند شد و در تظاهرات‌های خیابانی فعالانه شرکت کرد. هم‌زمان با این تغییر و تحولات، او دچار بحرانی معنوی شد که بی‌ایمانی‌اش را زیر سؤال می‌بُرد. از این رو، به جست‌وجوی تجربیات معنوی تازه‌ای پرداخت: به مواد مخدر و توهم‌زا و به فرقه‌های متعدد رو آورد و تمام قارۀ آمریکای لاتین را در جست‌وجوی گام‌های کارلوس کاستاندا طی کرد و با جادوگران گوناگون آشنا شد. سپس به انگلستان رفت‌ و در آنجا به نوشتن ماجراهای زندگی‌اش پرداخت. این کار یک سال وقت او را گرفت تا اینکه روزی دست‌نوشته‌اش را در یک کافه‌رستوران جا گذاشت. او، پس از سه ازدواج ناموفق، در سال ۱۹۸۱ با کریستینا ازدواج کرد. کوئیلو در سی‌وچهارسالگی ایمان کاتولیکی‌اش را باز یافت؛ ایمانی که سال‌ها پیش از دست داده بود. آنگاه به سفر هفتصد‌کیلومتری در جادۀ سن‌ژاک ‌دو کمپوستل پرداخت، راهی را که زائران بی‌شماری در قرون‌وسطی طی کرده بودند. از این سفر، که به نوعی سیروسلوک می‌مانست، نخستین متن ادبی او به‌نام «زائر کمپوستل» پدید آمد. کتاب «کیمیاگر» را پس از آن نوشت و سپس کتاب‌های دیگر و دیگرترش را. «کیمیاگر» حکایت چوپانی است به‌نام سانتیگو که شبی در ویرانه‌ای به خواب می‌رود و در خواب نشانه‌هایی از گنجی پنهان به او داده می‌شود. او، به‌جست‌وجوی گنج، سفری را آغاز می‌کند و در نهایت گنج را در همان ویرانه می‌یابد. البته نظیر این مضمون به‌کرّات در ادبیات ایران آمده است؛ مثلاً در اشعار مولانا عین همین داستان به چشم می‌خورد. کتاب‌های کوئیلو در ایران طرفداران زیادی دارد و بسیار پُرفروش است؛ با چاپ‌های متعدد و قطع‌های کوچک و بزرگ و نفیس. کوئیلو می‌گوید که برای سه بار زندگی بعدی هم به‌اندازۀ کافی پول دارد، ولی ترجیح می‌دهد که سالی چهارصدهزار دلار حق تألیفی را که دریافت می‌کند خرج بنیادی کند که به نام خودش است و همسرش کریستینا آن را اداره می‌کند.
آن‌شب گویا ضیافت باشکوهی برقرار شده بود. خیلی‌ها آمده بودند. وزیر ارشاد وقت هم بوده. مهمان‌ها کوئیلو را که دیده‌اند حتماً برایش کف زده‌اند و او همان‌طورکه لیوان نوشابه‌اش دستش بوده در باغ قدم می‌زده و با بعضی‌ها دست می‌داده…
آن‌شب گلشیری در بیمارستان ایران‌مهر در کُما بود.

آنچه تو گنجش توهم می‌کنی
زان توهم، گنج را گم می‌کنی

#حسین_آبکنار #هوشنگ_گلشیری
#پائولو_کوئیلو #مولانا
نقل از کانال #بی‌گاه
فصوص الحکم

من هر کتابی را با طرز و طور ادبی می‌خوانمش مگر به تمامی خود از ساحتی دیگر باشد مثلن ریاضی، هر چند می‌شود کتابی علمی جست که طرز و طور ادبی‌اش هم قابل اعتنا باشد.

از این قرار میراث عرفانی‌مان را هم بیش از آنکه تعلق به دسته‌ی خاصی از عرفان داشته باشم با طرز و طور ادبی می‌خوانم و بایسته است که بگویم حتا کتابهای فلسفی را هم پیش از آنکه غرق قرق فکر نگارنده‌اش شوم نگاه به طرز و طور پیش بردن حرف و فکرش می‌اندازم.

چطور گفتن‌ و چطور ساختمان حرف را برافراشتن و آن هندسه‌ی ‌در‌پس مهم‌تر است.

فصوص‌الحکم را هم سالی وقت گذاشتم و این‌طور خواندم و بعد چند شرح را هم خواندم. بعد از آن هر از گاهی که این هر از گاه‌ها زیاد است به آن سر می‌زنم.

سال گذشته به پیش نهاد دوستی صفحاتی از آن را با هم خواندیم و من سعی کردم در طریق خودم- آن‌طور که معاشقه می‌کنم و اشاره‌ها و تداعی‌های ذهنی‌ام در خلوتم است- با او بخوانم. باری تا کجاهایی از متن رفتیم و ماند.

چند شب پیش فص یوسفی را با دوست دیگری خواندیم و من چنان بر سر ذوق آمدم که ذهنم پران شد و دقایق درخشانی در متن رخ نمود یا انگشت اشاره شد به سمت آن دقایق رخشان.

اصولن آدم «بر سر ذوق آیی» هستم یعنی آنها که می‌شناسندم می‌دانند که سر ذوق آمده‌ام که این حرف را گفته و آن چیزک را نوشته‌ام.

همین است که مدام می‌خوانم:

ذوقی چنان ندارد بی دوست زندگانی

یا

دیدار یار غایب دانی چه ذوق دارد؟

حالا گمانم زیادی سر ذوق آمده‌ام و نمی‌دانم اصلن کسی هست که این‌روزها حال فصوص‌ شنیدن و خواندن داشته باشد و بیشتر حال پریدن در متن‌ها با اشارات را؟

اگر بودید خبر دهید چاره‌ای بر این ذوق کنیم و شوقمان را ترجمه‌ای!

در این عالم که سرتاسر خیال در خیال است؛ به قول شیخ محی.

بر این باورم که بر خیال، ذوق امیر است و اسب خیال را سلطان ذوق می‌راند.

@faryadnaseri