دو اجرا از ترانه‌ی شاره جان
یکی استاد سهراب محمدی و دیگری یلدا عباسی
و یک ترانه از سلدا باغ‌جان

http://tananegi.blogfa.com/post/50

گفت و گوی من با نسیم خاکسار
در یکی از آخرین دوره‌های جایزه‌ی گلشیری

عصبانیت می‌تواند زبان را به لکنت بیندازد. حرف را نادرست کند.

من عصبانی‌ام و سعی می‌کنم بر خودم مسلط باشم. کیستم و چیستم خودم را دریابم. مرزهای سخنم را در حدود نقش خودم نگهدارم.

فعال سیاسی نیستم. فعال سیاسی به معنای کسی که خواهان کسب قدرت است.

اما فهم خودم را از سیاست و اجتماع و اوضاع دارم براساس همین فهم از شما می‌خواهم تلویزیون ایران را فراموش کنید.

مسئولین و مدیران حکومتی و دولتی را فراموش کنید.

اینان مدیران ما و این خاک نیستند. اینان مسئولان ما و این خاک نیستند.

ما و این خاک ابزاری برای اینانیم تا ثروت و قدرت و نیرو داشته‌ باشند برای امر و هدفی دیگر.

چاره‌ی ما به هم پیوستن است برای نجات از سیل و بانیان سیل.

اشتباه نکنید طبیعت دارد کار خودش را می‌کند. سیل و زلزله و ... طبیعی است اما انسان عقل و خرد دارد تا کارسازی کند که کار طبیعت زندگی‌اش را از بین نبرد.

اینان اما چه کرده‌اند؟ هیچ.
پس مطالبه از اینان خطاست. چشم امید به دهان اینان دوختن خطاست.

برای گرفتن مگسی که از بالای خط قرمز هایشان پریده از تمام تهران تیر در می‌کنند اما برای نجات جان ملت ایران چیزی ندارند و کاری نمی‌کند.

گفته‌اند که همه‌ی شما رعیتید و چوپان.

اینان چوپانان مایند که اجازه نداده‌اند ما چوپان شویم تنها حق داریم رعیتی باشیم پروار برای دم تیغ عزا و عروسی.

@andaromidvari

به‌خاطر ماست که بهار می‌آید

 

به‌خاطر ماست که بهار می‌آید

شب مهتابی و

                   نسیم خنک

هوس می تکاند از شانه‌هاش

                                     یواش

                                             یواش

دست‌هایت را

در کوچه‌های گیسوانم بچرخان

پنجره‌ها چراغ گرفته‌اند و

به ما حسودی می‌کنند

 

قلبت را مسکنی

سر و سامانی ببخش

در شب‌های خانه‌ام

گل‌های فرش‌مان

از ما غنچه می‌بندند

 

می‌بینی؟

نگاه کن!

 

سر پر سودای من و

یار و

       بهانه‌های بهار

 

در موهای پریشانم

میل نسیم و باد

 

شب مهتاب و

                نسیم خنک

نور ماه

          آهسته

                  آهسته

                          می‌آید به سمت ما

 

بگیر

ماه و بهار را

در چشم‌هایت بگیر

در نگاهت بپیچ و

زینت بده مرا

بعد، کنار بایست و نگاه کن

در حالی‌که لبخند می‌زنی

لبخند...

لب...

*نام این شعر "بیزیم باهار" است.  یعنی بهار ِ ما که من سطر اول شعر را در ترجمه شیرین‌تر یافتم.

شعر از نگار خیاوی
برگردان فریاد ناصری
@andaromidvari

نه... نه... باور نکنید!

 

 

 

نه... نه... باور نکنید!

اگر دیدید

که در خیابان‌ها، در حال قدم زدنم

در مغازه‌ها

              در حال خرید

تر و تمیز و آرایش کرده

لباس‌های تازه به تن می‌زنم

 و یا در حیاط خانه‌ام

جارو به‌دست

باور نکنید!

             نه... نه... باورنکنید!

 

که از این شهر تبعیدم کرده‌اند

در به در ترسم را

                      تف کرده و

از کوچه‌ها گذشته‌ام

 

روزی که چشم‌هایم را

در آینه، کاسه‌ی خون دیدم

هه!

درست از همان روز

صبح زود از خواب پریدم و

از خودم، فراری شدم.

 

بی‌گناه

فرار کرده‌ام از شهر

و سوراخ موش روح‌ام را

درست

سوراخ موش روح‌ام را

                              خریده‌ام.

 شعر از نگار خیاوی
برگردان فریاد ناصری

@andaromidvari

به گمان من این شعر سند بزرگی‌ست از وضعیت امروز ما وضعیتی که ما را از زندگی بریده است و هر کدام‌مان را به تنهایی خودمان تبعید کرده است.

این شعر به جز ارزش‌های ادبی‌اش ارزش والاتری هم دارد. ارزشی که نشان می‌دهد ما چگونه در عین حال که زنده بودیم به مردگی تبعید شدیم. به سوراخ موش روحمان و آنجا خودمان را جویدیم و آنجا دندان‌هایمان استخوان‌هایمان مرا جوید.

درست‌تر این بود که ما می‌توانستیم در برابر وضعیت، وضعیت را ناچار به تسلیم کنیم پیش از آنکه خود تسلیم شویم اما این شعر چیزی دیگری نشانمان می‌دهد.

«این زن»


آهای

مردهایی که دوستم دارید و

برایم می‌میرید

چهل هزار سال است که این جنازه وسط اتاق

خشک می‌شود

چهل هزار سال می‌شود که آویزان است از سقف

می‌ترسد…

می‌گندد…

بیاوریدش پایین

پایین بیاورید و

در بازارچه‌هایی به رنگ ماتیک

پشت ویترین‌ها بگذاریدش

اگر رگ دارید!

آهای

مردهایی که دوستم دارید و

برایم می‌میرید

چهل هزار سال است این زن

به‌جای عطر و اودکلن

روی خودش بنزین می‌ریزد و

کبریت می‌کشد به خودش

بردارید

این زخمی را

ورم‌ها را، از صورتش بردارید

بزرگ کنید و در هیبت مجسمه‌ای

روبروی ساعت میدان شهر بگذارید

اگر در حرف‌هایتان صداقتی هست

و در رگ‌هایتان

هنوز جسارتی!

من بودم آیا؟

شاید این من بودم که ساعت‌ها نشسته بر گوشه‌ای

به خالی گاه دستانم می‌چسبیدم

و صدایی نبود که صدایم کند

حتی لحظه‌ای

هیچ دستی به گرفتن هیچ شماره‌ای نچرخید

و چنین شد که زیباییِ حرکتِ سایه‌های پاییزیِ برگ‌ها

بر دیوار روبرویم برای همیشه مرا ترساند

درخت مو نبودم من

اما همان لحظه در تلخی تنهایی پیچیدم،پیچیدم، پیچیدم

و بعد صدای زنگ در

همچون هجوم هزاران هزارپا ترسی وهم‌آلود در وجودم انباشت

چگونه من نمی‌فهمیدم که تنهایی حشره گون تو شاید

پاهای تو را تا در خانه دوست کشانده است؟

چگونه نمی‌فهمیدم

کوله‌بار تنهایی‌ات را در هیچ، هیچ منزلی چرا بر زمین ننهادی؟

در جواب من تلخی خنده‌ات

دهانم را تا عمق، تا همیشه تلخ کرد:

« آخر مگر پایم به منزلی رسید که من کوله‌بار ننهادم؟»


شعر از نگار خیاوی
برگردان فریاد ناصری

@andaromidvari

شعر ترکی از #رسول_یونان 
ترجمه‌ی #فریاد_ناصری



"یک شعر بی‌نام"

لوله ي تانك‌ها
هم به بهشت راه دارند
هم به جهنم
بي هيچ شبهه‌اي
سربازها به بهشت مي‌روند
ديكتاتورها
به جهنم.


"آد سیز بیر شعر"

-
تانكالارين بوروسوندان
هم جنته يول وار

هم ده جهنمه.
شوبهه سيز

عسگرلر جنته گئده جك‌لر
ديكتاتورلا ر، جهنمه.

@andaromidvari

"بالن"

از وقتي كه دوستت دارم
دنيا زيبا شده
شبهايم
ديگر سياه نيست
روشن‌تر از روشن است
شب‌ها
ماه
مثل بالن سفيدي
بردرخت خواب‌هايم
مي‌نشيند.


بالون""

-
سني سؤندن

دونيا گوزللشيب!
گئجه لريم

آرتيق قارانليق دئييل.

ايشيقدان ايشيق دير.
گئجه لر

آي بير بالون كيمي

يوخومون آغاجينا قونور

شعر ترکی از #رسول_یونان
برگردان #فریاد_ناصری

@andaromidvari

"مرگ سفید"
-
پدرم در تابستان مرد
مرگ آبي بود
پائيز بود كه ليلا مرد
مرگ زرد بود
ياشار
در بهار مرد
مرگ سبز بود
حالا من
بدهكارم
به مرگي سفيد!


"آغ اؤلوم"

-
آتام يايدا اؤلدو

اؤلوم ماوي ايدی
پاييزدا اؤلدو ليلا
اؤلوم ساري ايدي.
ياشار
باهاردا اؤلدو
اؤلوم ياشيل ايدي.
ايندي من بورجلويام
بير آغ اؤلومه!

شعر ترکی از #رسول_یونان
برگردان #فریاد_ناصری
@andaromidvari

از ترانه‌های گاه‌گدار مادرم

فریاد ناصری

بولاغ باشو بوز باقلار [بولاق باشي بوز باغلارBulaq başı buz bağlar ]

دورد دورو یارپوز باقلار [دؤرد دؤورو يارپيز باغلارDörd dövrü yarpız bağlar ]

اوغلان قیزی دردیندن [اوغلان قيزين دردينده نOğlan qızın dǝrdindǝn ]

یاراسونا دوز باقلار [ياراسينا دوز باغلارYarasına duz bağlar ]

 

برگردان:

 

زمستان‌ها یخ می‌بندد

بهارها، دسته دسته پونه

چشمه‌ای که می‌جوشد

پسر جوان هم از درد عشق‌اش

نمک به زخم می‌بندد


@andaromidvari

🔹کتابهایی بخوانیم که به قول ویتگنشتاین "حالمان را بهتر می‌کند."

❇️مصطفی ملکیان،سخنرانی خیزاب به جویباران،مؤسسه فرهنگی هنری خانه دوستان آشنا»
@mostafamalekian

نظری که باید نوشته می‌شد اما گفته شد

از ترانه‌های گاه‌گدار مادرم
برگردان فریاد ناصری

سو گلی ایلان دیلی [سو گلير ايلان ديليSu gǝlir ilan dili ]

گؤل بخچن گؤل‌لندیری [گؤل باخچاني گول.له نديريرGöl baxçanı güllǝndiriri ]

یاروموی شیرین دیلی [ياريمين شيرين ديليYârımın şirin dili ]

دیل سیزی دیل‌‌لندیری [ديلسيزله ري ديلله نديريرDilsizlǝri dillǝndirir ]

 

برگردان:

 

آب‌ها چون زبان مار می‌آیند و

باغ و باغچه‌ها را به گل می‌اندازند

زبان شیرینی که یار من دارد

لال هم که باشی

صدایت را در می‌آورد!
@andaromidvari

از ترانه‌های گاه‌گدار مادرم


سو گلی آخ ‌ماقونان [سو گلير آخماغينانSu gǝlir axmağınan ]

داش قه‌ین ییخ ماقونان [داش قاياني ييخماغينانDaş qayanı yıxmağınan ]

یار یاردان نئجه دویسو [يار ياردان نئجه دويسونYar yardan necǝ doysun ]

دال‌دادان باخ ماقونان [دالدادان باخماغينان؟Daldadan baxmağınan ]

 

برگردان:

 

آب‌ها، با شتاب می‌آیند و

سنگ و صخره‌ها را به‌هم می‌زنند

عاشق،

چطور سیر شود از یارش

به دزدیده نگاه کردن‌ها؟

 

@andaromidvari

بولاغ باشوندا دورما [بولاق باشيندا دورما!Bulaq başında durma ]

بولاغو بولاندورما [بولاغي بولانديرما!Bulağı bulandırma ]

آدام اولو قان دوشو [آدام اؤله ر قان دوشه رAdam ölǝr qan düşǝr ]

گؤزلری دولاندورما [گؤزله رين دولانديرما!Gözlǝrin dolandırma ]

 

برگردان:

 

بر سر چشمه نایست

چشمه را به‌هم نزن

خون به پا می‌شود آخر

این‌قدر، چشم‌هایت را نچرخان

@andaromidvari

بو کوچه دار اولایدو [بو كوچه دار اولايديBu küçǝ dar olaydı ]

او گلن یار اولایدو [او گله ن يار اولايديO gǝlǝn yâr olarydı ]

ایکی‌میزه بیر کوینک [ايكيميزه بير كؤينه كİkimizǝ bir köynǝk ]

یخه‌سی دار اولایدو [ياخاسي دار اولايديYaxası dar olaydı ]

 

برگردان:

 

کاش این کوچه تنگ بود و

آن‌که می‌آید تو بودی ای یار!

پیراهنی

به تن هر دوتامان

با یقه‌ای تنگ

تنگ‌تر حتا از حلقه‌ی یک دار!

 
@andaromidvari

این ترجمه برای «مرتضی احمدوند»
و دوستی‌های ناگفته‌اش

کهلیگی پیچاخلادوم [ككلييي پيچاقلاديمKǝkliyi piçaqladım ]

توکونو ساچاخلادوم [توكونو ساچاقلاديمTükünü saçaqladım ]

یوخوددا گوردوم یارو [يوخودا گؤردوم ياريYuxuda gördüm yarı ]

یئرینی قوجاخلادوم [يئريني قوجاقلاديمYerini qucaqladım ]

 

برگردان:

 

کارد بر فرشی کبکی‌‌ام نهادم و

رشته رشته موهای‌اش را بافتم

آه! خواب یار را دیدم و

جای خالی‌اش را بغل کردم.
@andaromidvari

‍ ‍ 🔻 #شماره_دوم
ماهنامه الکترونیکی نشریه ادبی، هنری #دیدگاه | اردیبهشت ماه | سال ۱۳۹۸

📌 با آثاری از:

#فریاد_ناصری
#آریا_یعقوب_زاده
#ایوب_بهرام
#خورشید_پورمحمدی
#محسن_سرخوش
#جابر_حسین_زاده_نودهی
#مریم_ایجادی
#مریم_ناصری
#محمدرضا_ایوبی
#علی_رشوند
#سعید_ناظمی
#روشنک_رشیدی
#سجاد_حاجیان
و ...
در دسترس علاقه مندان وخوانندگان
ادبیات و هنر قرار می گیرد.


🌐 کانال نشریه ادبی، هنری دیدگاه
👇👇👇

https://t.me/joinchat/AAAAAExOZycZQVCezmjPmA

🌐 آدرس وبلاگ نشریه ادبی، هنری دیدگاه
👇👇👇

http://didgaah-daily.blogfa.com
¤¤¤¤¤¤¤¤¤¤¤¤¤¤¤¤¤

لطف حسین هاشمی و سمیه احمدی
کتابهای تازه‌ای
#نشر_حکمت_کلمه
#نشرحکمت‌کلمه

چندی پیش یادداشتی نوشتم از «هیچ» و از نوعی بی‌حسی حرف زدم.

شاید برای همه‌ی کسانی که تماشاگر اوضاعی بحرانی‌اند که عده‌ای تماشاگر در آن صحنه‌ی بحرانی حضور دارند، این پرسش پیش آمده باشد که آنها که آنجایند چرا کاری نمی‌کنند؟

به واقع آن بی‌حسی که گفتم پشت سکه‌ی بی‌عملی‌ست.

مثال برای این بی‌عملی فراوان است. از مثالهای جزیی تا مثال‌های کلان‌تر.

تماشاگران حاضر در صحنه‌های تصادف، اعدام، دعوا، درگیری زنی با مردی، زنی با پلیس، تماشاگران معترضان سیاسی-اجتماعی و تماشاگران زیاد دیگری که همه‌شان ماییم.

این تماشاگری، سخره‌ی تماشاگری است. تماشاگری فعلی اندیشمندانه و رفتاری فلسفی است و از این رهگذر امری‌ست فلسفی.

آنجا که شاعر می‌نویسد: ما تماشاگران بستانیم. فعل تماشا افاده‌ی معنی دریافتن و ادراک را می‌کند.

اما تماشای مضحک اگر بخواهد در بستری فلسفی فهمیده شود تنها از راه تهی بودنش می‌تواند چنین بختی داشته باشد.

به‌عبارتی دیگر از راه پرسشی چنین: تماشا که خود امری اندیشگانی بود چگونه تهی شد و این‌بار از راه تهی بودنش مورد اندیشه شد؟

تماشای مضحک از دریافتن تهی است. خود فعل دریافتن حوزه‌های گوناگونی از معنا را پوشش می‌دهد.

مثال: دریافتم که این ماجرا چنین است. یعنی فهمیدم، متوجه شدم که ...
در صورت مضارعش اگر گفته شود: مرا دریاب! یعنی به دادم برس. کمکم کن. و باز مرا بفهم.

سردار صالحی دریافتن را یافتنِ در می‌داند و با کنایه‌ی در باغ بودن آشکارش می‌کند.

یعنی آن‌ که راه درست فهم چیزها و جهان را می‌یابد.

با این شرح؛ تماشاگری بستان، بستان در مقام استعاره‌ای از جهان، کوششی جدی برای فهم جهان بوده است.
اما تماشای تهی از این فهم و کوشش تهی‌ست.
این‌که تماشای ما در این عصر چرا چنین تهی شده است؟ خود پرسشی دیگر است.

قدم نخست آشکار کردن این هیولای کریه است که خود را چنان بدیهی نموده است که هیچ‌کس متوجه تولد‌ نامبارک تازه‌اش نشده ‌است.

این آشکار کردن نه‌تنها اعلان حضور اوست بلکه باید تلاشی در شرحش نیز باشد.

که چیست این نوزاده‌ی جعلیآن هم در دل فرهنگی که سده‌ها تماشا در آن امری اصیل و اندیشگانی بوده است؟

اگر چه در دل همین فرهنگ می‌شود رد و نشانه‌هایی از حضور پنهانی را جست اما این هیولای کریه تماشای تهی اکنون از نطفگی رهیده و در هیبتی خوفناک پیش رویمان ایستاده است.

پشت سکه‌ی بی‌حسی، این تماشای تهی‌ست.

ما بی‌حس شدگان در حال تماشاییم. تماشای تهی.

آنگاه بر سر نعش منظرمان نیز حاضر می‌شویم تا برِ تماشایمان را تماشا کنیم.

#تماشای_تهی