نامهیسی و پنجم
آلی جان
بلاخره زمستان رسید. یعنی امسال هم بوی الرحماناش بلند شد. امسال از تبهترین سالها بود. هیچ. امیدوارم از این به بعدش خوش باشد. خوش عین برف باریدن. خوش عین سر خوردن بر برفها به وقت تعطیلی مدرسه. خوش عین غلت خوردن بر برف. خوش عین این شعر «برف نو، برف نو سلام سلام» میبینی چه خوش است احوال این شعر اصلن انگار "«زمستان» نیست. امیدوارم این باشد زمستان امسال.
میخواستم چیز دیگری بگویم. زمستان حرف را عوض کرد. زمستان است دیگر. تازه از زیر سلطهی رنگهای شعلهور درآمده است. به فکر جادوی سفید خودش است. اما این زمستان که میگوییم همه یک چیز میفهمند؟ زمستانی که بر من میرود با زمستان آن پیرزن تنها که در روستای کوهستان کردستان زندگی میکند یکیست؟ زمستان یک راننده با زمستان معلم یکی نیست. این چیزی که اسماش زمستان است بر هرکس سرمای دیگری دارد عزیزم. آنوقت آیا همهی این زمستانها برابرند؟ بگوییم زمستان و خلاص. بگوییم همه زمستان از سر گذارندند و خلاص. بی هیچ فرقی. نه آلی جان فرق دارد عزیزم. زمستان طی شده کنار شومینه فرق دارد با زمستان زیر کرسی، شعلههای آبی گاز فرق دارد با هیزم بر پشت و سوخت کود حیوانی. فرق دارد اگر اینها از زمستان بگویند. نمیشود گفت اینها از یک چیز میگویند. حالا حق با کدامشان است آلی؟ نه نمیشود گفت همهشان درست میگویند. من علیه این حرفم. علیه برابری نظرهام. علیه برابری نظرها. این یک مزخرف به تمام معناست. چرند خالص که یک مشت بیمغز ابله جا انداختند. زمستان طی شده در انفرادی زندان با زمستان طی شده در آغوش یکی نیست، فرق دارد اینها. اما کدامشان زمستان را بهتر دیدهاند؟ لابد میگویی اگر زمستان ریاضی بود، اگر زمستان شیمی بود.، اگر زمستان پزشکی بود... ها زمستان، زمستان هم علم است. هر کس نمیتواند از زمستان چنان بگوید که دانای زمستان. میگویی دانای زمستان کیست؟ با همهی غلطهای بزرگش میگویم مثلن این معلم جامعهشناسی یوسف اباذری همین چندروز پیش دانای زمستان بود و آن دخترک باید خفه میشد اما اما این برابری نظرها نمیخواهد دانایی رخ نشان بدهد. چهره داشته باشد. میخواهد خط بیندازد و مخدوش کند. ها؟ برابری آنجاست که اباذری هم حرفش را میزند و آن دخترک هم حتا در یک سطح در یک فضا و در یک سالن ولی آن اساتید ترسخورده از «برابری نظرها» جرأت نمیکنند به آن دختر بگویند تو دانای اینکار نیستی. و مدام میخواهند دلجویی کنند تا «برابری نظرها» مبادا زیر سؤال رفته باشد. اما من علیه برابری نظرهام. علیه برابری نظرها. چرا که نظرها اصلن برابر نیستند آلی.
۹۳/۱۰/۱
#فریاد_ناصری —--------------باز نشر نامه های آلی @faryad_naseri
آلی جان
بلاخره زمستان رسید. یعنی امسال هم بوی الرحماناش بلند شد. امسال از تبهترین سالها بود. هیچ. امیدوارم از این به بعدش خوش باشد. خوش عین برف باریدن. خوش عین سر خوردن بر برفها به وقت تعطیلی مدرسه. خوش عین غلت خوردن بر برف. خوش عین این شعر «برف نو، برف نو سلام سلام» میبینی چه خوش است احوال این شعر اصلن انگار "«زمستان» نیست. امیدوارم این باشد زمستان امسال.
میخواستم چیز دیگری بگویم. زمستان حرف را عوض کرد. زمستان است دیگر. تازه از زیر سلطهی رنگهای شعلهور درآمده است. به فکر جادوی سفید خودش است. اما این زمستان که میگوییم همه یک چیز میفهمند؟ زمستانی که بر من میرود با زمستان آن پیرزن تنها که در روستای کوهستان کردستان زندگی میکند یکیست؟ زمستان یک راننده با زمستان معلم یکی نیست. این چیزی که اسماش زمستان است بر هرکس سرمای دیگری دارد عزیزم. آنوقت آیا همهی این زمستانها برابرند؟ بگوییم زمستان و خلاص. بگوییم همه زمستان از سر گذارندند و خلاص. بی هیچ فرقی. نه آلی جان فرق دارد عزیزم. زمستان طی شده کنار شومینه فرق دارد با زمستان زیر کرسی، شعلههای آبی گاز فرق دارد با هیزم بر پشت و سوخت کود حیوانی. فرق دارد اگر اینها از زمستان بگویند. نمیشود گفت اینها از یک چیز میگویند. حالا حق با کدامشان است آلی؟ نه نمیشود گفت همهشان درست میگویند. من علیه این حرفم. علیه برابری نظرهام. علیه برابری نظرها. این یک مزخرف به تمام معناست. چرند خالص که یک مشت بیمغز ابله جا انداختند. زمستان طی شده در انفرادی زندان با زمستان طی شده در آغوش یکی نیست، فرق دارد اینها. اما کدامشان زمستان را بهتر دیدهاند؟ لابد میگویی اگر زمستان ریاضی بود، اگر زمستان شیمی بود.، اگر زمستان پزشکی بود... ها زمستان، زمستان هم علم است. هر کس نمیتواند از زمستان چنان بگوید که دانای زمستان. میگویی دانای زمستان کیست؟ با همهی غلطهای بزرگش میگویم مثلن این معلم جامعهشناسی یوسف اباذری همین چندروز پیش دانای زمستان بود و آن دخترک باید خفه میشد اما اما این برابری نظرها نمیخواهد دانایی رخ نشان بدهد. چهره داشته باشد. میخواهد خط بیندازد و مخدوش کند. ها؟ برابری آنجاست که اباذری هم حرفش را میزند و آن دخترک هم حتا در یک سطح در یک فضا و در یک سالن ولی آن اساتید ترسخورده از «برابری نظرها» جرأت نمیکنند به آن دختر بگویند تو دانای اینکار نیستی. و مدام میخواهند دلجویی کنند تا «برابری نظرها» مبادا زیر سؤال رفته باشد. اما من علیه برابری نظرهام. علیه برابری نظرها. چرا که نظرها اصلن برابر نیستند آلی.
۹۳/۱۰/۱
#فریاد_ناصری —--------------باز نشر نامه های آلی @faryad_naseri
final,technic 2013_20161024_095410.ppt
8.9 MB
چند روز پیش رسول جعفریان در کانالش از خلا آموزش جستجو در وب نوشته بود. خلا آموزشی که در شیوههای تحقیق به درستی قابل حس است. این فایل میتواند کمک خوبی برای این موضوع باشد. @faryad_naseri
رستگاری؛ بله بار جهان را به دوش میبرد. و عاقبت گوشت تنش خواهد ریخت اما از چهرهاش شناخته خواهد شد، کسی که بار جهان را بر دوش برده است.
عکسی از میانمار از صفحهی اینستاگرام سعید آرمات
@faryad_naseri
عکسی از میانمار از صفحهی اینستاگرام سعید آرمات
@faryad_naseri
او زن زیبایی است، یکی باید ترجمهاش کند
او زن زیبایی است یکی باید ترجمهاش کند
«شعر در ترجمه
به جسد مردهی بیگانهای میماند
که امواج به ساحل ما آوردهاند،»
مرد جوان دوست داشت این را بگوید،
سپس،
مکث کند تا استعاره تهنشین شود،
برخی شنوندگان متفکرانه سر تکان دهند،
و او به آنها بگوید:
حالا ترجمهام از شاعر رومی ناشناسی را میخوانم،
ورقهایش را زیرورو کند، سپس خیره شود
به تاریکیِ تالار سخنرانی.
جسد مرده از خاموش ماندن سر باز زد
امواج بسی عاشقش بودند،
به ساحلش راندند
و دوباره به دریا غلتاندند.
و اینگونه راهش را به سوی ساحل پیمود
برای دمی فرود آمد، شاید هم چند دم
بر ماسههای خیس
پس بیرون جهید
در میان آمریکاییهای شناگر.
*
صد و بیست بیگانه در قایقی سوراخ
بیشمار است،
پس اقیانوس از شعر لبریز میشود،
برخی چندوچون زبانِ نخستین را حفظ میکنند،
اما برخی سیهروز در زبان نو غرق میشوند.
«ایناهاشام، اینطرف!
دکلهای نفتیتان را میبینم
که میدرخشند بر افق،»
این را زن جوان میگوید ـ همان که کسی گوش نمیدهد به او ـ
یا هیچ نمیگوید،
چنگ زده به لبهی قایق خیس،
قایقی که سراسر شب بر آن شناور بوده
در میان جسدهای رانده شده،
چند تایی از آنها در میان دکلهای نفتی گیر افتادند،
و دیگران آرام رسیدند به ساحل ما.
*
شعری که از نقطهی رخدادش
راه درازی آمده بود،
وقتی در بخش شلوغ ساحل فرود آمد،
دگرگون شد ـ چنانکه شناگران از وحشت گریختند،
شما، بیگانهها در بیشمار کشتیهای بادبانیتان،
بیایید به امپراتور بپیوندید! مترجم آهنگین صدا سر داد،
از تریبونِ نورافشانش،
و شنوندگان آه کشیدند.
«ایناهاشام، این طرف!»
صدای کوچکی در ترجمه گفت،
صدایی که هیچکس ـ حتا مترجم ـ
نتوانست بشنود.
*
شنوندهها
آمده بودند که بشنوند
درسگفتاری دربارهی شعر در ترجمه
و حالا مترجم میگفت
از گرایش شعر روم باستان به جذب شدن
و درنتیجه دگرگون شدن،
فرهنگ بیگانه،
خدایانشان و غذاهاشان.
بیرون تالار، همه جا تاریک شده بود،
در این شب تابستانی شگرف.
هزار کشتی
بر اقیانوس بزرگ سیاه
درخشیدند و تکوین یافتند،
*
و روزها، جسدها به ساحل آورده شدند
آنگاه کارگران آمریکایی
آنها را در کیسههای پلاستیکی
ریختند،
که در استعارهی مترجم
به نوعی منتشر میشوند
*
اما چه چیزی برای گفتن هست
از آن زن جوان که
برای آمدن به شعر من
هنوز بر آن آهنپاره چنگ زده است
از دو روز پیش.
باران ملایم تابستانی
پوستش را میسوزاند. میگوید، ایناهاشام!
نگاه میکند به دکلهای نفتی ـ چندک زده میان او و ساحل ـ
ایناهاشام!
*
او زن زیباییست
و یکی باید ترجمهاش کند.
کِوِن پروفر
پاریس ریویو، شمارهی ۲۲۰، بهار ۲۰۱۷
برگردان اکرم پدرامنیا
از سایت خوابگرد
@faryad_naseri
او زن زیبایی است یکی باید ترجمهاش کند
«شعر در ترجمه
به جسد مردهی بیگانهای میماند
که امواج به ساحل ما آوردهاند،»
مرد جوان دوست داشت این را بگوید،
سپس،
مکث کند تا استعاره تهنشین شود،
برخی شنوندگان متفکرانه سر تکان دهند،
و او به آنها بگوید:
حالا ترجمهام از شاعر رومی ناشناسی را میخوانم،
ورقهایش را زیرورو کند، سپس خیره شود
به تاریکیِ تالار سخنرانی.
جسد مرده از خاموش ماندن سر باز زد
امواج بسی عاشقش بودند،
به ساحلش راندند
و دوباره به دریا غلتاندند.
و اینگونه راهش را به سوی ساحل پیمود
برای دمی فرود آمد، شاید هم چند دم
بر ماسههای خیس
پس بیرون جهید
در میان آمریکاییهای شناگر.
*
صد و بیست بیگانه در قایقی سوراخ
بیشمار است،
پس اقیانوس از شعر لبریز میشود،
برخی چندوچون زبانِ نخستین را حفظ میکنند،
اما برخی سیهروز در زبان نو غرق میشوند.
«ایناهاشام، اینطرف!
دکلهای نفتیتان را میبینم
که میدرخشند بر افق،»
این را زن جوان میگوید ـ همان که کسی گوش نمیدهد به او ـ
یا هیچ نمیگوید،
چنگ زده به لبهی قایق خیس،
قایقی که سراسر شب بر آن شناور بوده
در میان جسدهای رانده شده،
چند تایی از آنها در میان دکلهای نفتی گیر افتادند،
و دیگران آرام رسیدند به ساحل ما.
*
شعری که از نقطهی رخدادش
راه درازی آمده بود،
وقتی در بخش شلوغ ساحل فرود آمد،
دگرگون شد ـ چنانکه شناگران از وحشت گریختند،
شما، بیگانهها در بیشمار کشتیهای بادبانیتان،
بیایید به امپراتور بپیوندید! مترجم آهنگین صدا سر داد،
از تریبونِ نورافشانش،
و شنوندگان آه کشیدند.
«ایناهاشام، این طرف!»
صدای کوچکی در ترجمه گفت،
صدایی که هیچکس ـ حتا مترجم ـ
نتوانست بشنود.
*
شنوندهها
آمده بودند که بشنوند
درسگفتاری دربارهی شعر در ترجمه
و حالا مترجم میگفت
از گرایش شعر روم باستان به جذب شدن
و درنتیجه دگرگون شدن،
فرهنگ بیگانه،
خدایانشان و غذاهاشان.
بیرون تالار، همه جا تاریک شده بود،
در این شب تابستانی شگرف.
هزار کشتی
بر اقیانوس بزرگ سیاه
درخشیدند و تکوین یافتند،
*
و روزها، جسدها به ساحل آورده شدند
آنگاه کارگران آمریکایی
آنها را در کیسههای پلاستیکی
ریختند،
که در استعارهی مترجم
به نوعی منتشر میشوند
*
اما چه چیزی برای گفتن هست
از آن زن جوان که
برای آمدن به شعر من
هنوز بر آن آهنپاره چنگ زده است
از دو روز پیش.
باران ملایم تابستانی
پوستش را میسوزاند. میگوید، ایناهاشام!
نگاه میکند به دکلهای نفتی ـ چندک زده میان او و ساحل ـ
ایناهاشام!
*
او زن زیباییست
و یکی باید ترجمهاش کند.
کِوِن پروفر
پاریس ریویو، شمارهی ۲۲۰، بهار ۲۰۱۷
برگردان اکرم پدرامنیا
از سایت خوابگرد
@faryad_naseri
شعر نیمایی آخرین حضور جدی عروض در شعر فارسی است. بعد از جریان شعر نیمایی شعر سپید این خیال را پرورد که میشود شعر نوشت بی اتکا به وزن هر چند این این ایده بسیار کهنتر از شعر سپید است یعنی اندیشمندان بزرگی چون بوعلی و خواجه نصیر هم شعریت شعر را متکی به تخیل کردهاند تا وزن و قافیه اما آیا نمیشود پرسید که بخش اعظم ناتوانی شعر امروز از بیبهره ماندن از دانش وزن است؟
در واقع حرفم این است عروض را به تمامی کنار گذاشتن چیزیست و دانستن و داشتن آن چیزیست که میتواند رنگ کلمات را در سطرها تغییر دهد.
برای همین مدام سفارش فروغ به احمدرضا احمدی را به یادم میآورم که نوشته بود وزن را رها نکن.
@faryad_naseri
در واقع حرفم این است عروض را به تمامی کنار گذاشتن چیزیست و دانستن و داشتن آن چیزیست که میتواند رنگ کلمات را در سطرها تغییر دهد.
برای همین مدام سفارش فروغ به احمدرضا احمدی را به یادم میآورم که نوشته بود وزن را رها نکن.
@faryad_naseri
❤1
من خندان میمیرم
همینطور که میخندیدهام میمیرم
همینطور که میخندیدهام که خندان بمیرم و می رفتهام که دست بزنم به مرگ میمیرم
من خندان
من طوری ایستاده و خندان
که حماسه
همین باید باشد
هر روز دست میزنم به خودکشی سرد است
تلخ است
مرگ باید گرم باشد
مرگ باید به شکل ایستاده و خندان
من اینها را با تنی سرد و دهانی تلخ
در حالی که شبیه حماسه نیست
و اصلن نمیخندیدم
نوشتم
۹۴/۵/۲۳
#فریادناصری
#کرگدن.
منتشر شده در هفته نامهی کرگدن. شمارهی۹. تیر ماه ۹۵
@faryad_naseri
همینطور که میخندیدهام میمیرم
همینطور که میخندیدهام که خندان بمیرم و می رفتهام که دست بزنم به مرگ میمیرم
من خندان
من طوری ایستاده و خندان
که حماسه
همین باید باشد
هر روز دست میزنم به خودکشی سرد است
تلخ است
مرگ باید گرم باشد
مرگ باید به شکل ایستاده و خندان
من اینها را با تنی سرد و دهانی تلخ
در حالی که شبیه حماسه نیست
و اصلن نمیخندیدم
نوشتم
۹۴/۵/۲۳
#فریادناصری
#کرگدن.
منتشر شده در هفته نامهی کرگدن. شمارهی۹. تیر ماه ۹۵
@faryad_naseri
نامهی سی و ششم
آلی جان
نگاه میکنم به پشت سر. رویاپرداز بودهام. نه آنچنان که پا به زمین نداشته باشم مشکل اینجاست که هیچوقت در جای درست نبودهام. نوعی نابهجا بودن با من بوده است. و همین نابهجا بودن است که حالا تلاش میکنم درستش کنم. یعنی بایستم آن جایی که باید باشم. درستتر این است که از جا در آمدهام. دقیق از وقتی که دیگر نشد و نگذاشتند معلم باشم بیجا شدم.
و حتا در زنانی که همیشه ناچارن به هم رسیدهایم این نابهجایی به چشم میخورد. زنانی با حداقل اشتراکات، گاهی هم نه، اما باز هم هر دو نابهجا بودیم. وقتی خواستم برای خودم روشن کنم که دنبال چه چیزی هستم: یار، دلدار، دوست، زن، همسر، تازه رسیدهام به این «جفت جویی». در این ترکیب تمامن فارسی که از فردوسی گرفتهام چیزی هست که جان را خط نمیزند اما انتزاع هم ندارد. همه چیزش روشن است. جفت. در این کلمه هم تناسبات مادی پیداست هم هر تناسب دیگری که بشود چیزی را جفت دیگری کرد. در این کلمه بههم آمدن و بههم خوردن هم هست. ارتباطی که این کلمه میسازد بین زندگان از حیوانات بگیر تا آدمیان در سطوح مختلفی میتواند معنیدار و روشن باشد. در مقابلش مثلن به یار دقت کن. نادقیق است. جاش مشخص نیست. انتزاعی است. حتا دلدار هم. خاطرخواه اگر چه زمینیتر است اما هنوز میخواهد تقدس روح را در برابر تن هرچند عامیانه حفظ کند. دوستدختر و پارتنر را هم که ما نساختهایم کپی کردهایم. پس فعلن زبان و ذهن را تازه تازه میخواهم سامان دهم. ذهن و زبان سامانیافته لابد به جهان سامانگرفته میرسد، نمیدانم اما فعلن فکر میکنم میرسد. حالا از این نقطه نگاه کن چقدر فارسی با یار و دلدار ریا کرده است. ناپوشیده رفته است. جا برای هر چیز نابهجایی باز کرده است. اما در جفت پذیرش مسؤلیت هست. تعهد هست بدون اینکه بار ایدئولوژیک داشته باشد. آنکه جفت میجوید خانه و خانواده میسازد اما خانوادهاش بار نمادین و از درون خالییی را ندارد که امروزه فرهنگ رسمی خانواده را دچارش کرده است. خانوادهی ساختهشده از جفت علیه پوشیدگی است. علیه ریاست. علیه تهیشدن است. این خانواده دقیقن علیه سلطه است. چرا که در آن قدرت در اختیار هیچکس نیست. قدرت در میانه است. قدرت همان روابطیست که بین دو تن، دو انسان به اشتراک گذاشته میشود: میل به زندگی.
۹۳/۱۰/۲
#فریاد_ناصری —----------باز نشر نامه های آلی @faryad_naseri
آلی جان
نگاه میکنم به پشت سر. رویاپرداز بودهام. نه آنچنان که پا به زمین نداشته باشم مشکل اینجاست که هیچوقت در جای درست نبودهام. نوعی نابهجا بودن با من بوده است. و همین نابهجا بودن است که حالا تلاش میکنم درستش کنم. یعنی بایستم آن جایی که باید باشم. درستتر این است که از جا در آمدهام. دقیق از وقتی که دیگر نشد و نگذاشتند معلم باشم بیجا شدم.
و حتا در زنانی که همیشه ناچارن به هم رسیدهایم این نابهجایی به چشم میخورد. زنانی با حداقل اشتراکات، گاهی هم نه، اما باز هم هر دو نابهجا بودیم. وقتی خواستم برای خودم روشن کنم که دنبال چه چیزی هستم: یار، دلدار، دوست، زن، همسر، تازه رسیدهام به این «جفت جویی». در این ترکیب تمامن فارسی که از فردوسی گرفتهام چیزی هست که جان را خط نمیزند اما انتزاع هم ندارد. همه چیزش روشن است. جفت. در این کلمه هم تناسبات مادی پیداست هم هر تناسب دیگری که بشود چیزی را جفت دیگری کرد. در این کلمه بههم آمدن و بههم خوردن هم هست. ارتباطی که این کلمه میسازد بین زندگان از حیوانات بگیر تا آدمیان در سطوح مختلفی میتواند معنیدار و روشن باشد. در مقابلش مثلن به یار دقت کن. نادقیق است. جاش مشخص نیست. انتزاعی است. حتا دلدار هم. خاطرخواه اگر چه زمینیتر است اما هنوز میخواهد تقدس روح را در برابر تن هرچند عامیانه حفظ کند. دوستدختر و پارتنر را هم که ما نساختهایم کپی کردهایم. پس فعلن زبان و ذهن را تازه تازه میخواهم سامان دهم. ذهن و زبان سامانیافته لابد به جهان سامانگرفته میرسد، نمیدانم اما فعلن فکر میکنم میرسد. حالا از این نقطه نگاه کن چقدر فارسی با یار و دلدار ریا کرده است. ناپوشیده رفته است. جا برای هر چیز نابهجایی باز کرده است. اما در جفت پذیرش مسؤلیت هست. تعهد هست بدون اینکه بار ایدئولوژیک داشته باشد. آنکه جفت میجوید خانه و خانواده میسازد اما خانوادهاش بار نمادین و از درون خالییی را ندارد که امروزه فرهنگ رسمی خانواده را دچارش کرده است. خانوادهی ساختهشده از جفت علیه پوشیدگی است. علیه ریاست. علیه تهیشدن است. این خانواده دقیقن علیه سلطه است. چرا که در آن قدرت در اختیار هیچکس نیست. قدرت در میانه است. قدرت همان روابطیست که بین دو تن، دو انسان به اشتراک گذاشته میشود: میل به زندگی.
۹۳/۱۰/۲
#فریاد_ناصری —----------باز نشر نامه های آلی @faryad_naseri
آشویتس.pdf
155.3 KB
متن حرفهای من در جلسه ی نقد "آشویتس خصوصی من" @faryad_naseri
چنان مکن که ببندم در امید به چشم
ز انتظار کشم سرمهی سفید به چشم
دوانده ریشهی سیماب نخل مژگانم
ز اشتیاق تو از بس نگه طپید به چشم
مرو که دردِسرت میدهد خمارِ نگاه
بیا که بادهی نظّارهام رسید به چشم
سرشک از مژهام میچکد نگاهآلود
خیال روی توام بس که آرمید به چشم
#شوکت_بخاری
@faryad_naseri
ز انتظار کشم سرمهی سفید به چشم
دوانده ریشهی سیماب نخل مژگانم
ز اشتیاق تو از بس نگه طپید به چشم
مرو که دردِسرت میدهد خمارِ نگاه
بیا که بادهی نظّارهام رسید به چشم
سرشک از مژهام میچکد نگاهآلود
خیال روی توام بس که آرمید به چشم
#شوکت_بخاری
@faryad_naseri
نامهی سی و هفتم
آلی جان
عزیزم. دیر که مینویسم کلاف سرم گم میشود و کلافه میشوم. گنگی که میخواهد فریاد بزند. حرفها هجوم میآورند و من بهتزده میمانم. نگاه میکنم. هزار حرف و هزاران حرف اما حرفی که بیرزد به تلفکردن وقت. بیرزد به خرج نوشتن. این ارزیدن هم هیچ حرف گنده نیست. که حرف گنده بیشتر دروغ است و دغل. هر چه کوچکتر و ریزتر ارزندهتر. گفت کتاب خوب است. گفتم کدام کتاب؟ گفت ادبیات! گفتم چه نوع؟ گفت شعر! گفتم کدام شاعر کدام شعر؟ یعنی ریز و ریزتر. در کلیات همهچیز مبهم است. هیچوقت به خاطر کلیات نباید جزییات را فدا کرد. رسیدن به توافقات کلی حتمن در راه خودش خشونتی در حق جزییات خواهد ورزید. پس اوصیکم بالجزییات آلی جان اما نه آنقدر که جزییات نگذارد بفهمی در کل چه خبر است.
جزییات گیرهی سر زنیست که هزاران مرد و زن در یک راهپیمایی میایستند تا پیدایش کنند. شاعرانه است. اغراق دارد اما با همین نادیدهگرفتنها آن همه صدای علیه شاه شد یک صدای غالب. چرا که وقت اختلاف نبود. باید دست در دست هم میدادیم تا پیروز شویم. خشونت بر جزییات مثل سرطان رشد میکند و همه جا را میگیرد. به دغلکاریها و مغالطهها هم حواست باشد. میگوید قانون و بازدارندگی و پشت این جواز خشونت را صادر میکند. کسی منکر جنبهی نظمآور قانون نیست سقراط به خاطر شهر و قانونش شوکران را نوشید اما کدام قانون آلی... کدام قانون؟
بگذریم. ولله که آمده بودم تا از اهمیت شاعر بنویسم و جایگاهی که مترجمان به ناحق و غلط بر آن نشستهاند. ذهن پرید و ماند. پس بماند.
۹۳/۱۰/۱۳
#فریاد_ناصری —-------------باز نشر نامه های آلی @faryad_naseri
آلی جان
عزیزم. دیر که مینویسم کلاف سرم گم میشود و کلافه میشوم. گنگی که میخواهد فریاد بزند. حرفها هجوم میآورند و من بهتزده میمانم. نگاه میکنم. هزار حرف و هزاران حرف اما حرفی که بیرزد به تلفکردن وقت. بیرزد به خرج نوشتن. این ارزیدن هم هیچ حرف گنده نیست. که حرف گنده بیشتر دروغ است و دغل. هر چه کوچکتر و ریزتر ارزندهتر. گفت کتاب خوب است. گفتم کدام کتاب؟ گفت ادبیات! گفتم چه نوع؟ گفت شعر! گفتم کدام شاعر کدام شعر؟ یعنی ریز و ریزتر. در کلیات همهچیز مبهم است. هیچوقت به خاطر کلیات نباید جزییات را فدا کرد. رسیدن به توافقات کلی حتمن در راه خودش خشونتی در حق جزییات خواهد ورزید. پس اوصیکم بالجزییات آلی جان اما نه آنقدر که جزییات نگذارد بفهمی در کل چه خبر است.
جزییات گیرهی سر زنیست که هزاران مرد و زن در یک راهپیمایی میایستند تا پیدایش کنند. شاعرانه است. اغراق دارد اما با همین نادیدهگرفتنها آن همه صدای علیه شاه شد یک صدای غالب. چرا که وقت اختلاف نبود. باید دست در دست هم میدادیم تا پیروز شویم. خشونت بر جزییات مثل سرطان رشد میکند و همه جا را میگیرد. به دغلکاریها و مغالطهها هم حواست باشد. میگوید قانون و بازدارندگی و پشت این جواز خشونت را صادر میکند. کسی منکر جنبهی نظمآور قانون نیست سقراط به خاطر شهر و قانونش شوکران را نوشید اما کدام قانون آلی... کدام قانون؟
بگذریم. ولله که آمده بودم تا از اهمیت شاعر بنویسم و جایگاهی که مترجمان به ناحق و غلط بر آن نشستهاند. ذهن پرید و ماند. پس بماند.
۹۳/۱۰/۱۳
#فریاد_ناصری —-------------باز نشر نامه های آلی @faryad_naseri
👍1
هندسهی بلاهت
(نقبی به داستان لانهی کافکا از دریچهی هرمنوتیک هایدگر)
فریاد ناصری
الف)
تجربهی زیسته، کافکا و هایدگر
اصیلترین کار دانش هرمنوتیک و اندیشمندانی که این دانش را قوام دادهاند. کنار هم آوردن کلام مقدس آسمانی با کلام انسان بر زمین است. همارز کردن سخن آن دور از دست، آن دلیل نادیدنی با سخن انسان بر خاک، این فناشوندهی شبیهتر از هر چیز به خودش به پروردگار.
این کار اصیل اما ضمنیِ هرمنوتیک چه سلبی نگاه کنیم – پایین آوردن کلام مقدس در حد بررسی و شرح و تفسیر- چه ایجابی نگاه کنیم – بالا بردن کلام انسان ِ هیچ در حد پروردگار- هر کدامشان شأن و مرتبت و معنایی دارند که از هم جدا نیست و فصل مشترک این دو معنا به صفر رسیدن فاصلهی مکالمهی انسان با خداست. روبرو شدن کلامها بیهیچ فاصله و واسطهای. همارز شدن کلامها. هم-شانه شدن سخنها. دیگر نه بالایی هست نه پایینی. اینجا حرف بر سر سخن است و هم سخن شدن. دانشی که زمانی ملکطلق کلام مقدس بود حالا همان کاری را با سخن و کار و بار و زندگی انسان میکند که زمانی با کلام الوهی میکرد پس کلام انسان نیز الوهیت دارد یا کلام مقدس نیز انسانی شده است، اما این دانش جستن سرآغازها، سرچشمهها، لحظات نخستینِ بارقهی هر سخنی در طول تاریخ شکلگیری و سامانیابیاش مدام دیگر شده است و چهره تازه کرده است. به اول برگرداندن سخن از راه "سیر معکوس"-1 و ریاضت عارفانه بر سر متن تا رسیدن به آن ذهن اولین، یا کلام را چنان برساختن با امکانات زبانی که مقوم آن خواست گفت و سخن باشد، آن خواست ِ برین. در سیر نخست از زبان به سر رفتن است و در سیر دوم از سر به زبان آمدن. بعد تفسیر فهم میشود و فهم به وجود میرسد اما این جا در سر من دو چیز درخشش بیشتری دارد یکی اینکه زمانه و دورهی ما بیش از هر زمان و دورهای در این خاک محتاج قاعدهمندی و روش است. اینجا بسکه آواز ِ رهایی، تالاندن بوده است، تنها راه ِ بستن هر غلطی مقید به روش بودن است. تنها انسان تربیت شده با روش است که استعداد آزاد بودن دارد. استعداد گشتن و سیر و جست و جوی حقیقت بیرون از چنگ روشها، اما انسان روش ناموخته، در رهایی به هرز میرود.
—---------------------------------------- این بخش نخست مقالهایست که در کتاب هفته خبر ویژهی کافکا منتشر شده است. نمیدانم بخشبخش بهتر است یا یکجا فایل کامل مقاله را بگذارم. @faryad_naseri
(نقبی به داستان لانهی کافکا از دریچهی هرمنوتیک هایدگر)
فریاد ناصری
الف)
تجربهی زیسته، کافکا و هایدگر
اصیلترین کار دانش هرمنوتیک و اندیشمندانی که این دانش را قوام دادهاند. کنار هم آوردن کلام مقدس آسمانی با کلام انسان بر زمین است. همارز کردن سخن آن دور از دست، آن دلیل نادیدنی با سخن انسان بر خاک، این فناشوندهی شبیهتر از هر چیز به خودش به پروردگار.
این کار اصیل اما ضمنیِ هرمنوتیک چه سلبی نگاه کنیم – پایین آوردن کلام مقدس در حد بررسی و شرح و تفسیر- چه ایجابی نگاه کنیم – بالا بردن کلام انسان ِ هیچ در حد پروردگار- هر کدامشان شأن و مرتبت و معنایی دارند که از هم جدا نیست و فصل مشترک این دو معنا به صفر رسیدن فاصلهی مکالمهی انسان با خداست. روبرو شدن کلامها بیهیچ فاصله و واسطهای. همارز شدن کلامها. هم-شانه شدن سخنها. دیگر نه بالایی هست نه پایینی. اینجا حرف بر سر سخن است و هم سخن شدن. دانشی که زمانی ملکطلق کلام مقدس بود حالا همان کاری را با سخن و کار و بار و زندگی انسان میکند که زمانی با کلام الوهی میکرد پس کلام انسان نیز الوهیت دارد یا کلام مقدس نیز انسانی شده است، اما این دانش جستن سرآغازها، سرچشمهها، لحظات نخستینِ بارقهی هر سخنی در طول تاریخ شکلگیری و سامانیابیاش مدام دیگر شده است و چهره تازه کرده است. به اول برگرداندن سخن از راه "سیر معکوس"-1 و ریاضت عارفانه بر سر متن تا رسیدن به آن ذهن اولین، یا کلام را چنان برساختن با امکانات زبانی که مقوم آن خواست گفت و سخن باشد، آن خواست ِ برین. در سیر نخست از زبان به سر رفتن است و در سیر دوم از سر به زبان آمدن. بعد تفسیر فهم میشود و فهم به وجود میرسد اما این جا در سر من دو چیز درخشش بیشتری دارد یکی اینکه زمانه و دورهی ما بیش از هر زمان و دورهای در این خاک محتاج قاعدهمندی و روش است. اینجا بسکه آواز ِ رهایی، تالاندن بوده است، تنها راه ِ بستن هر غلطی مقید به روش بودن است. تنها انسان تربیت شده با روش است که استعداد آزاد بودن دارد. استعداد گشتن و سیر و جست و جوی حقیقت بیرون از چنگ روشها، اما انسان روش ناموخته، در رهایی به هرز میرود.
—---------------------------------------- این بخش نخست مقالهایست که در کتاب هفته خبر ویژهی کافکا منتشر شده است. نمیدانم بخشبخش بهتر است یا یکجا فایل کامل مقاله را بگذارم. @faryad_naseri
نامهی سی و هشتم
آلی جان
تصدقت. در نامهی پیشین گفتم که میخواهم از اعتبار شاعر بنویسم. شاعر بهطور کلی نمایندهی عالم و جهان فارسی است. یعنی وقتی میگویم اعتبار شاعر میخواهم به اعتبار این نماینده، از اعتبار جهان فارسی بگویم. همان بیشأنیی فارسی که نوشته بودم. انسان عالم فارسی ایرانی آن نقطهی غرور و اتکا و استغنای درونیاش را از دست داده و هر چه که از آن خودش است را دست چندم و بیارزش میبیند، اما هر آنچه غیر از مال خودش باشد و رنگ و بوی دیگری بزرگ را داشته باشد کول و گودد و نایس میبیند، حتا چهرههای خودش را از نگاه و در نگاه دیگری بزرگ می بیند. به جز آن نه، نمی بیند. این حرف من در خودش هیچ حس آریایی عربستیزانه یا نگاه غربزدهطور ندارد که بیاییم و بزداییم و فلان کنیم. این برداشت، سطحیدیدن است و هرکس این را بگیرد آدم در سطح ماندهایست. حرفم بر سر این است که جهان زبانمان را غنی و فارسی کنیم. خیلی ساده، گذشتهمان را چه کسی از زیر خاک کشیده و تصحیح کرده برایمان؟ غرب. ما چه میکردیم؟ پای منقل و پای منبر در حال چرتزدن بودیم. خودمان را خودمان پیدا کنیم. خودمان تصحیح کنیم. بعد هم گفتهاند اهمیت ترجمه اما دیگر نه اینقدر که ملت شعر شاعر فارسی را نمیخوانند. یک خط مرا بغل کن فلان شاعر ترک و عرب و آمریکای سفلی را میبلعند. چرا؟ چون فارسی از نور افتاده و دیگری و دیگری آور هاله گرفته. اسفناک است که نقش ساعدی و شاملو و حتا آل احمد با تمام اشتباهاتش را حالا مترجمان بازی میکنند آنهم نه واقعی بلکه کمیک. چرا که فکر از آن خودشان که نیست عاریتیست. فکر عاریتی هم نقش عاریتی میآورد. بگذار همینجا تکلیفم را با شاعران هم روشن کنم. من قبل از اینکه با بوطیقای شعری مواجههی انتقادی داشته باشم نگاه میکنم به بوطیقای رفتاری شاعر. درست یا غلط این کار را میکنم.میگویی چرا؟ مثلن بیژن جلالی، بوطیقای شعریاش در نظر من قابل قبول نیست اما من از بیخ و بن انکارش نمیکنم. آن جایگاهی را که بر آن ایستاده میپذیرم چرا که بوطیقای رفتاریاش سودجویانه و اوباشانه نیست. شعر ساده مینویسد اما سنگینی و فخامت رفتار شاعر را دارد. با شعرش رفتار هرزه ندارد. شعر عالمگیر با شعر شاعر همه جا حاضر دودوزه باز فرق دارد آلي! میماند خواندن، خب همین بیژن جلالی به اعتراف خودش کم میخوانده، برای من سوال است آنکه نمیخواند چطور میتواند مدعی نوشتن باشد؟ خیلی از شاعران امروز ما به جز کتاب فارسی مدرسهشان چیزی نخواندهاند. خب همین میشود که میبینی. بهانهای برای منفیبافان که چیزی نداریم. عرصهای برای مترجمان که با دانستن یک زبان، نقش دست دوم و چندم در فضای فکری ما بازی کنند و الخ. آخ که این الخ بعضی وقتها چه راحت میکند. تا یادم نرفته بگویم که هیچ نافی دیگری نیستم بلکه بر اینم که ترکیب و دیگری سهم اعظمی در قد کشیدن آدمی دارند اما مرزهای باریکی اینجا هست بین قبول و نفی دیگری و جای درست من و دیگری. زیاد حرف زدم. میبوسمت. 10/93
#فریاد_ناصری —-----------------باز نشر نامه های آلی @faryad_naseri
آلی جان
تصدقت. در نامهی پیشین گفتم که میخواهم از اعتبار شاعر بنویسم. شاعر بهطور کلی نمایندهی عالم و جهان فارسی است. یعنی وقتی میگویم اعتبار شاعر میخواهم به اعتبار این نماینده، از اعتبار جهان فارسی بگویم. همان بیشأنیی فارسی که نوشته بودم. انسان عالم فارسی ایرانی آن نقطهی غرور و اتکا و استغنای درونیاش را از دست داده و هر چه که از آن خودش است را دست چندم و بیارزش میبیند، اما هر آنچه غیر از مال خودش باشد و رنگ و بوی دیگری بزرگ را داشته باشد کول و گودد و نایس میبیند، حتا چهرههای خودش را از نگاه و در نگاه دیگری بزرگ می بیند. به جز آن نه، نمی بیند. این حرف من در خودش هیچ حس آریایی عربستیزانه یا نگاه غربزدهطور ندارد که بیاییم و بزداییم و فلان کنیم. این برداشت، سطحیدیدن است و هرکس این را بگیرد آدم در سطح ماندهایست. حرفم بر سر این است که جهان زبانمان را غنی و فارسی کنیم. خیلی ساده، گذشتهمان را چه کسی از زیر خاک کشیده و تصحیح کرده برایمان؟ غرب. ما چه میکردیم؟ پای منقل و پای منبر در حال چرتزدن بودیم. خودمان را خودمان پیدا کنیم. خودمان تصحیح کنیم. بعد هم گفتهاند اهمیت ترجمه اما دیگر نه اینقدر که ملت شعر شاعر فارسی را نمیخوانند. یک خط مرا بغل کن فلان شاعر ترک و عرب و آمریکای سفلی را میبلعند. چرا؟ چون فارسی از نور افتاده و دیگری و دیگری آور هاله گرفته. اسفناک است که نقش ساعدی و شاملو و حتا آل احمد با تمام اشتباهاتش را حالا مترجمان بازی میکنند آنهم نه واقعی بلکه کمیک. چرا که فکر از آن خودشان که نیست عاریتیست. فکر عاریتی هم نقش عاریتی میآورد. بگذار همینجا تکلیفم را با شاعران هم روشن کنم. من قبل از اینکه با بوطیقای شعری مواجههی انتقادی داشته باشم نگاه میکنم به بوطیقای رفتاری شاعر. درست یا غلط این کار را میکنم.میگویی چرا؟ مثلن بیژن جلالی، بوطیقای شعریاش در نظر من قابل قبول نیست اما من از بیخ و بن انکارش نمیکنم. آن جایگاهی را که بر آن ایستاده میپذیرم چرا که بوطیقای رفتاریاش سودجویانه و اوباشانه نیست. شعر ساده مینویسد اما سنگینی و فخامت رفتار شاعر را دارد. با شعرش رفتار هرزه ندارد. شعر عالمگیر با شعر شاعر همه جا حاضر دودوزه باز فرق دارد آلي! میماند خواندن، خب همین بیژن جلالی به اعتراف خودش کم میخوانده، برای من سوال است آنکه نمیخواند چطور میتواند مدعی نوشتن باشد؟ خیلی از شاعران امروز ما به جز کتاب فارسی مدرسهشان چیزی نخواندهاند. خب همین میشود که میبینی. بهانهای برای منفیبافان که چیزی نداریم. عرصهای برای مترجمان که با دانستن یک زبان، نقش دست دوم و چندم در فضای فکری ما بازی کنند و الخ. آخ که این الخ بعضی وقتها چه راحت میکند. تا یادم نرفته بگویم که هیچ نافی دیگری نیستم بلکه بر اینم که ترکیب و دیگری سهم اعظمی در قد کشیدن آدمی دارند اما مرزهای باریکی اینجا هست بین قبول و نفی دیگری و جای درست من و دیگری. زیاد حرف زدم. میبوسمت. 10/93
#فریاد_ناصری —-----------------باز نشر نامه های آلی @faryad_naseri
❤1
با ایرج ضیایی شاعر دوستداشتنی در کاشانهی پر از اشیاش
@faryad_naseri
@faryad_naseri
نامهی سی و نه
آلی جان
یک چیز، تنها یک چیز. چشم میگردانم و میبینم دوستانم بعد از چندسال زندگی از پای میز بلند میشوند و برای همیشه اتاق را تنها میگذارند. این غمانگیز است. آنها این جداییها را میخواهند خیلی انسانی و دوستانه جلوه دهند در حالی که این تنها رویهی ماجراست که اینجا هیچ اتفاق انسانییی در کار نیست. بله بله بله که من تنها نمایش زندگی آنها را میدیدهام و از پس پشت بیخبر بودهام، اما حرفم این است چرا این همه ما در پس پشت مشکل داریم. همیشه داشتهایم. اصلن چرا اینقدر پس و پشت داریم. این پس و پشت چیست؟ حوزهی خصوصی؟ کدام حوزهی خصوصی؟ از قضا حوزههای خصوصی عمومیترین حوزههاست که رنجهایی که از نابلدی گپ میبریم. نابلدی گپ. برای همین، این جداییها غیرانسانی است. ویترینی از شکستهای یک ملت است در برقراری رابطه، در ایجاد گپ، یک ملت را با چند ویترین میشود نگاه کرد و کلیت کار و بارشان را سنجید. یکیش همین. یکیش همین که بلد نیستیم شکل بگیریم. تشکیل داشته باشیم و تشکیلات. میگفت حالا که همه دور برداشتهاند برای جدایی، تو خیز برداشتهای که ازدواج کنی. گفتم انگار این فدیه است برای بخشیده شدن. انگار میخواهم جبران تمام این ناشدنها باشم. چیزی شده. شکل گرفته. تشکیل یافته.
۹۳/۱۰/۲۰
#فریاد_ناصری —--------------------باز نشر نامه های آلی@faryad_naseri
آلی جان
یک چیز، تنها یک چیز. چشم میگردانم و میبینم دوستانم بعد از چندسال زندگی از پای میز بلند میشوند و برای همیشه اتاق را تنها میگذارند. این غمانگیز است. آنها این جداییها را میخواهند خیلی انسانی و دوستانه جلوه دهند در حالی که این تنها رویهی ماجراست که اینجا هیچ اتفاق انسانییی در کار نیست. بله بله بله که من تنها نمایش زندگی آنها را میدیدهام و از پس پشت بیخبر بودهام، اما حرفم این است چرا این همه ما در پس پشت مشکل داریم. همیشه داشتهایم. اصلن چرا اینقدر پس و پشت داریم. این پس و پشت چیست؟ حوزهی خصوصی؟ کدام حوزهی خصوصی؟ از قضا حوزههای خصوصی عمومیترین حوزههاست که رنجهایی که از نابلدی گپ میبریم. نابلدی گپ. برای همین، این جداییها غیرانسانی است. ویترینی از شکستهای یک ملت است در برقراری رابطه، در ایجاد گپ، یک ملت را با چند ویترین میشود نگاه کرد و کلیت کار و بارشان را سنجید. یکیش همین. یکیش همین که بلد نیستیم شکل بگیریم. تشکیل داشته باشیم و تشکیلات. میگفت حالا که همه دور برداشتهاند برای جدایی، تو خیز برداشتهای که ازدواج کنی. گفتم انگار این فدیه است برای بخشیده شدن. انگار میخواهم جبران تمام این ناشدنها باشم. چیزی شده. شکل گرفته. تشکیل یافته.
۹۳/۱۰/۲۰
#فریاد_ناصری —--------------------باز نشر نامه های آلی@faryad_naseri
بخش دوم مقالهی هندسهی بلاهت
آهنگ این متن تامل در داستان لانه است. خود همین نام ِ داستان را آوردن گونهای از فهم است که در مورد متن مورد نظر به صورت پیشینی و بدون اثبات بیان میشود. متن مورد نظر داستان است پس مقاله نیست، شعر نیست. اولین حصار برگرد متن کشیده میشود تا شکار به چنگ آید. حلقه را تنگ کردن تا به دست آوردن آن گریز پا، آن حقیقت احتمالن موجود در متن- اما متن هم به هرحال راههایی به خود دارد. در هر متنی آن زن عهد عتیق بر بالای تپهای ایستاده و رهگذران را به خود میخواند. این فراخوان، پیش پا نهادن راههای رسیدن است- آیا رفتن از این راهها رسیدن است؟ به رسیدن میرسد رفتن؟
قصد از این حرف اشاره به امکانات درونی هر متن است. امکانات کاملن تاریخمند و در بند زمانهی متن و هر زمانه و تاریخی هم مهر خاص خود را بر پیشانیاش دارد و داغ خودش را بر پشت و بازو و سینهی اسیراناش مینهد. متن کافکا اگر چه بیرون از بزرگان اندیشهی هرمنوتیکی غرب اعم از آگوستین قدیس و دیگران نیست که در نهایت همه ذیل و ظل یک جهاناند اما با هایدگر هم سخنتر است چرا که با هایدگر همعصریت دارد. معاصرت دارد. اگر چه میشود در متن کافکا از دریچههای مفهومی شلایرماخر و دیلتای نگاه انداخت اما این دریچهها دورند و دید کمتری نسبت به دریچههای هایدگری دارند چرا که معاصریت ندارند آن دریچهها با سخن کافکا، با سر کافکا. از سخن دیلتای میتوان یاری گرفت که بین "تجربهی زیسته"ی کافکا و هایدگر قرابتهایی هست که این قرابت بین کافکای داستان نویس و دیگر اندیشمندان حوزهی فهم و تفسیر وجود ندارد. تمثیلی اگر بخواهیم بیانش کنیم: آن جملهای که در کتاب فهمیده میشود و آن کتابی که بین کتابهای دیگر ِ نویسنده و نویسندهای که با سرگذشتاش و سرگذشتی که در تاریخ خاصی و تاریخ خاصی که نسبت به کل تاریخ ملت و کشوری فهمیده میشود.
مدام در ربط و پیوند است با جملات دیگر، کتابهای دیگر و نویسندههای دیگر و سرگذشتهای دیگر و تاریخ زمانههای دیگر، هرچند در نهایت همه در آن تاریخ کلی یک قوم و سرزمین و قاره بههم پیوند میخورند. —------------- 1- سیر معکوس اصطلاحی¬ست عرفانی که من از رساله¬ی مجذوبعلیشاه قراگوزلو به¬خاطرش دارم. در واقع سیر معکوس می¬خواهد شناخت را به ریشه برگرداند. از آنجا و آن-چه که هستیم برگردیم و تا آن نقطه¬ی آغازین پر عشق که لحظه¬ی نخست شکل گرفتن بود ماست برسیم. @faryad_naseri
آهنگ این متن تامل در داستان لانه است. خود همین نام ِ داستان را آوردن گونهای از فهم است که در مورد متن مورد نظر به صورت پیشینی و بدون اثبات بیان میشود. متن مورد نظر داستان است پس مقاله نیست، شعر نیست. اولین حصار برگرد متن کشیده میشود تا شکار به چنگ آید. حلقه را تنگ کردن تا به دست آوردن آن گریز پا، آن حقیقت احتمالن موجود در متن- اما متن هم به هرحال راههایی به خود دارد. در هر متنی آن زن عهد عتیق بر بالای تپهای ایستاده و رهگذران را به خود میخواند. این فراخوان، پیش پا نهادن راههای رسیدن است- آیا رفتن از این راهها رسیدن است؟ به رسیدن میرسد رفتن؟
قصد از این حرف اشاره به امکانات درونی هر متن است. امکانات کاملن تاریخمند و در بند زمانهی متن و هر زمانه و تاریخی هم مهر خاص خود را بر پیشانیاش دارد و داغ خودش را بر پشت و بازو و سینهی اسیراناش مینهد. متن کافکا اگر چه بیرون از بزرگان اندیشهی هرمنوتیکی غرب اعم از آگوستین قدیس و دیگران نیست که در نهایت همه ذیل و ظل یک جهاناند اما با هایدگر هم سخنتر است چرا که با هایدگر همعصریت دارد. معاصرت دارد. اگر چه میشود در متن کافکا از دریچههای مفهومی شلایرماخر و دیلتای نگاه انداخت اما این دریچهها دورند و دید کمتری نسبت به دریچههای هایدگری دارند چرا که معاصریت ندارند آن دریچهها با سخن کافکا، با سر کافکا. از سخن دیلتای میتوان یاری گرفت که بین "تجربهی زیسته"ی کافکا و هایدگر قرابتهایی هست که این قرابت بین کافکای داستان نویس و دیگر اندیشمندان حوزهی فهم و تفسیر وجود ندارد. تمثیلی اگر بخواهیم بیانش کنیم: آن جملهای که در کتاب فهمیده میشود و آن کتابی که بین کتابهای دیگر ِ نویسنده و نویسندهای که با سرگذشتاش و سرگذشتی که در تاریخ خاصی و تاریخ خاصی که نسبت به کل تاریخ ملت و کشوری فهمیده میشود.
مدام در ربط و پیوند است با جملات دیگر، کتابهای دیگر و نویسندههای دیگر و سرگذشتهای دیگر و تاریخ زمانههای دیگر، هرچند در نهایت همه در آن تاریخ کلی یک قوم و سرزمین و قاره بههم پیوند میخورند. —------------- 1- سیر معکوس اصطلاحی¬ست عرفانی که من از رساله¬ی مجذوبعلیشاه قراگوزلو به¬خاطرش دارم. در واقع سیر معکوس می¬خواهد شناخت را به ریشه برگرداند. از آنجا و آن-چه که هستیم برگردیم و تا آن نقطه¬ی آغازین پر عشق که لحظه¬ی نخست شکل گرفتن بود ماست برسیم. @faryad_naseri