که مقصود از جهان عشق است و باقی سر‌به‌سر بازی

– اوحدی مراغه‌ای


💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

... کاش روحش هم به زیبایی تنش بود.😢

– سقراط


بس نکته غیرِ حُسن بباید که تا کسی
مقبولِ طبعِ مردم صاحب نظر شود

– حافظ

💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

امروز بیستم مهر روز بزرگداشت حافظ است. او را بیشتر از هر شاعر دیگری دوست دارم. تفألی به دیوان او زدم و شعر زیر آمد. شما نیز بخوانید و از نبوغ او حظ ببرید.

دلی که غیب نمای است و جام جم دارد
ز خاتمی که دمی گم شود چه غم دارد

به خط و خال گدایان مده خزینه دل
به دست شاه‌وشی ده که محترم دارد

نه هر درخت تحمل کند جفای خزان
غلام همت سروم که این قدم دارد

رسید موسم آن کز طرب چو نرگس مست
نهد به پای قدح هر که شش درم دارد

زر از بهای می اکنون چو گل دریغ مدار
که عقل کل به صدت عیب متهم دارد

ز سر غیب کس آگاه نیست قصه مخوان
کدام محرم دل ره در این حرم دارد

دلم که لاف تجرد زدی کنون صد شغل
به بوی زلف تو با باد صبحدم دارد

مراد دل ز که پرسم که نیست دلداری
که جلوه نظر و شیوه کرم دارد

ز جیب خرقه حافظ چه طرف بتوان بست
که ما صمد طلبیدیم و او صنم دارد



💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

📌 مهم‌ترین رساله‌های افلاطون برای شناخت سقراط تاریخی

آپولوژی، کریتون، اوثیفرون و منون، مهم‌ترین منابع افلاطونی برای شناخت منش و شخصیت سقراط‌ تاریخی‌اند.

چهار رساله‌ی فوق، به‌علاوه‌ی لاخس، خارمیدس، گورگیاس و پروتاگوراس مهم‌ترین منابع افلاطونی برای شناخت سبک، روش، هدف و آموزه‌های سقراط‌ تاریخی‌اند.

سایر رساله‌ها بازتاب‌دهنده‌ی اندیشه‌ی افلاطون‌اند؛ و از سقراط فاصله‌های قابل اعتنایی دارند و نباید آن‌ها را بی‌احتیاط بر منش و نگرش سقراطی حمل کرد.


💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

📌از خوابی که دیدم

خواب دیدم با دوستی که دکتری زبان و ادبیات فارسی دارد، مشغول صحبت هستم. به زبان کردی جمله‌ای گفت که ترجمه‌ی آن به فارسی چنین می‌شد:

«دیوار را ترسانده‌ای وگرنه، گربه همان گربه است.»

به نظرم قابلیت ضرب‌المثل شدن دارد. تحقیقی کردم و معادلی برای آن نیافتم. اگر درباره‌ی آن، اطلاعات بیشتری دارید، بی‌اطلاعم نگذارید. می‌خواهم بدانم ساخته‌ی خیال خودم است یا از حافظه‌ی ناآگاهم آمده است.


چهارشنبه، ۲۲ مهر ۱۴۰۵


💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

🧠 گرگوری ولاستوس ده معیار برای تمایز فلسفه‌ی سقراط تاریخی و فلسفه‌ی افلاطون بر اساس محاورات سقراطی افلاطون ارائه می‌دهد. آن معیارها را بیابید و بنویسید. سپس نقدهای چارلز اچ کان بر معیارهای ولاستوس را بیان کنید.



💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

🧠 لئو اشتراوس بر اساس تعارض بین «زندگی فلسفی» و «زیست شهروندی» رساله‌ی جمهوری افلاطون را چگونه تفسیر می‌کند؟ و چرا اشتراوس معتقد این اثر، نه بر ضرورت یا امکان حکومت فیلسوفان، که بر ناممکن‌ بودن حکومت فیلسوفان دلالت دارد؟



💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

اگر دوستان عزیز پرستار در کانال هستند، که حضوراً افتخار شناختن‌شان را ندارم، روز پرستار را به محضرشان تبریک می‌گویم. می‌دانم زحمت فراوان می‌برید و الطاف بی‌کران می‌کنید. بدانید مردمِ شکرگزار، قدردان زحمات شما هستند. خدای بزرگ نگهدارتان. 🌹🌹



💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

تو را از کودکی
با کلمه
چه عنادی است
که سنگ در مشت به آسمان می‌نگری؟

تصویر ماه را
با کلوخی
خُرد نتوان کرد
که ماه آینه‌ای ابدی است



سنگی
که پیشانی برکه را می‌خراشد
نخست
تصویر کلوخ‌انداز را می‌شکند

بیهوده مشت بر زلالی مکوب



دریا همان دریاست
و سنگ‌انداز را از اعجاز
دست کوتاه است


کین تو
آسمان را چرکین چگونه تواند کرد؟



جمعه، ۲۴ مهر ۱۴۰۵


💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

📌 برخی از مهمترین شارحان فلسفه‌ی افلاطون از قرن هجدهم تا امروز


۱. ویلهلم گاتلیب تنمان؛
۲. فریدریش شلایرماخر؛
۳. آگوست بک؛
۴. جرج گروت؛
۵. ادوارد تسلر؛
۶. هرمان بونیتس؛
۷. پل شوری؛
٨. جان برنت؛
۹. آلفرد ادوارد تیلور؛
۱۰. فرانسیس مک‌دونالد کورنفورد؛
۱۱. پل فریدلندر؛
۱۲. یولیوس اشتنسل؛
۱۳. هارولد چرنیس؛
۱٤. هانس گئورگ گادامر؛
۱۵. ریچارد رابینسون؛
۱۶. اریک هولوک؛
۱۷. لئو اشتراوس؛
۱۸. گرگوری ولاستوس؛
۱۹. ویلیام کیث چمبرز گاتری؛
۲۰. کنراد گایزر؛
۲۱. هانس کرامر؛
۲۲. مایلز برنییت؛
۲۳. چارلز کان؛
۲۴. جولیا آناس؛
۲۵. الکساندر نهاماس؛
۲۶. ترنس اروین؛
۲۷. جان ام. کوپر؛
۲۸. کریستوفر رو؛
۲۹. گیل فاین؛
۳۰. سی. دی. سی. ریو؛
۳۱. مری مارگارت مک‌کیب؛
۳۲. لو بریسون.



💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

🧠 چرا «رفع مقدم» و «وضع تالی» مغالطه‌اند؟



توضیح: در پاسخ خود به این نکته دقت کنید که رابطه‌ی شرطی فقط می‌گوید اگر مقدم برقرار باشد، تالی هم برقرار است؛ اما نمی‌گوید تالی فقط در صورت برقراری مقدّم اتفاق می‌افتد.



💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

فارغ از تعریف‌ها، که بی‌تعارف خود را لایق آنها نمی‌دانم، اینکه مخاطبانم کلاس‌هایم را مفید می‌دانند برایم لذت‌بخش است. امید که بتوانم با شوق و امید بیشتر جلو بروم و بتوانم تفکر منطقی–فلسفی را بیشتر گسترش دهم. سختی‌های راه کم نیستند اما هستند کسانی که آدمی را دلگرم کنند. همین‌ها کافی‌اند.



💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

یاد ِ بعضی نفرات
روشنم می‌دارد:
اعتصام يوسف،
حسن رشديه.

قوّتم می‌بخشد،
راه می‌اندازد،
و اجاق ِ کهن ِ سرد ِ سرایم
گرم می‌آید از گرمی ِ عالی دَم‌شان.


نام بعضی نفرات
رزقِ روحم شده‌است.
وقت هر دل‌تنگی
سوی‌شان دارم دست
جرأتم می‌بخشد
روشنم می‌دارد.


✍ نیما یوشیج


💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

📌 چهار قاعده‌ی آیزاک نیوتن برای پژوهش در فلسفه‌ی طبیعی در کتاب اصول ریاضی فلسفه‌ی طبیعی


۱. قاعده‌ی بسندگی علل (سادگی طبیعت): برای تبیین پدیده‌های طبیعی، نباید عللی بیش از آنچه برای توضیح پدیده‌ها کافی است پذیرفت.

۲.قاعده‌ی وحدت علل طبیعی: باید تا حد امکان، علل یکسانی را به پدیده‌های طبیعی یکسان نسبت داد؛ به‌ویژه هنگامی که پدیده‌ها از یک نوع‌اند.

۳. قاعده‌ی تعمیم بر پایه‌ی تجربه:
کیفیاتی که در همه‌ی اجسام در دسترس آزمایش یافت می‌شوند و نه قابل افزایش‌اند و نه قابل کاهش، باید کیفیات عمومی همه‌ی اجسام دانسته شوند.

۴. قاعده‌ی استقرا و بازنگری در نظریه‌ها:
گزاره‌هایی که از پدیده‌ها به‌وسیله‌ی استقرا استخراج شده‌اند، باید تا زمانی که پدیده‌های دیگری خلاف آن‌ها را نشان نداده‌اند، درست یا تقریباً درست تلقی شوند؛ حتی اگر فرضیه‌های مخالفی قابل تصور باشند.


توضیح: نیوتن این قاعده‌ها را برای راه‌بردن پژوهش علمی و استدلال درباره‌ی طبیعت مطرح می‌کند. هدف آن‌ها پرهیز از فرضیه‌های بی‌دلیل و تکیه بر تجربه و استقرا در شناخت عالم طبیعت است.



💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh

امروز، یکم آبان‌مان، روز بزرگ‌داشت ابوالفضل بیهقی و روز نثر فارسی است. تاریخ او، علاوه بر ارزش ادبی و تاریخی، ارزش جامعه‌شناختی دارد. آن را بخوانید و ببینید سعایت و دروغ‌زنی و عمل بی‌تدبیر چه بر سر این ملک و ملت آورده است و چگونه بزرگان و دل‌سوزانش، با تهمت و تحقیر حذف شده‌اند و حقیران و نان‌ به نرخ روز خورانش باقی مانده‌اند و ترکتازی کرده‌اند!

خدا ایران را حفظ کند و توفیق دهد بزرگانش را دریابیم و دیگر بار به‌شایستگی بزرگش بسازیم.



💠 اَزدانامه | محمدمهدی حاتمی
@azdanameh