پوشه شنیداری ِ نشست پنجم گفت‌وگوی سوگواران
سال هجدهم

انتخاب‌های پیشینی، و روایت این‌جهانی
گفتگوی منصور براهیمی با محمدحسین قدوسی

🗓 دوشنبه ۵ مرداد ۱۴۰۵

@bashgahandishe

.
گفت‌وگوی سوگواران
سال هجدهم | نشست ششم

غلامحسین ساعدی و "رمان مقتل"
با حضورِ سیدجواد میری

🗓 دوشنبه ۱۲ مرداد ۱۴۰۵
🕓 ساعت ۱۷:۳۰

یکی از پرسش‌هایی که همواره مطرح می‌شود این است که چرا "چپ‌ها" در ایران مفاهیم دینی و علی‌الخصوص شیعی را مورد بازخوانی و تفسیر قرار داده‌اند حال آنکه خود هیچ باوری به دین و مذهب نداشتند؟ این پرسش مهمی است که نیاز به تامل درباره آن داریم. زیرا اگر در بستر عالمیت جدید از بازخوانی مفاهیم دینی در مدل چپ جهانی عدول کنیم بیش از دو آلترناتیو نخواهیم داشت یا گرفتار تفاسیر "راست افراطی" خواهیم شد و یا دچار خوانش‌های "عرفانی" می‌شویم. در این نشست من رمان مقتل غلامحسین ساعدی را به عنوان یک مدل مورد بازخوانی قرار خواهم داد.

@bashgahandishe

دربارهٔ رمان «مَقتَل» اثر غلامحسین ساعدی

غلامحسین ساعدی (با نام مستعار گوهر مراد)، داستان‌نویس، نمایشنامه‌نویس و روان‌پزشک برجسته‌ی ایرانی، کارنامه‌ای پربار اما پرفرازونشیب دارد. در میان آثار متعدد او نظیر «عزاداران بیل»، «ترس و لرز» و نمایشنامه «گاو»، نام یک اثر همواره با هاله‌ای از رازآلودگی و حسرت همراه است: رمان «مقتل». اثری که هرگز به طور کامل منتشر نشد و سرنوشت نسخه اصلی آن در هاله‌ای از ابهام باقی ماند.

داستان «مقتل» رویکردی بسیار متفاوت و عمیقاً روان‌شناختی به واقعه عاشورا دارد. ساعدی در این رمان به جای پرداختن مستقیم به قهرمانان این واقعه، دست روی نقطه تاریک و پنهان ماجرا می‌گذارد: تاریکی شب عاشورا و کسانی که صحنه را ترک کردند.
بر اساس قطعات و توضیحات باقی‌مانده از طرح داستان، «مقتل» درباره همرزمان حسین‌بن‌علی است که در شب عاشورا، تاریکی را نقاب چهره‌ی ترسوی خود کردند و با رها کردن او، به دنبال زندگی روزمره خود شتافتند. ساعدی در این قصه، خواننده را به دنبال این فراریان می‌فرستد و زندگی آن‌ها را پس از این واقعه روایت می‌کند. خواننده می‌بیند که چگونه عده‌ای از این افراد، خفتِ «زندگیِ باری‌به‌هر‌جهت و خنثی» را تا لحظه مرگ تحمل می‌کنند؛ اما در مقابل، عده‌ای دیگر به موقعیت بشری و خطای خود پی می‌برند، هوشیار می‌شوند و با صف‌بندی‌های جدید، دوباره دو جناح را تشکیل می‌دهند و به این ترتیب، «عاشورای دومی» رقم می‌خورد.
بر اساس اسناد و یادداشت‌های باقی‌مانده (از جمله توضیحات اکبر ساعدی، برادر نویسنده)، روند نگارش و مفقود شدن این اثر به شرح زیر است:
این اثر در اواخر دهه چهل خورشیدی (حوالی سال‌های ۱۳۴۴ تا ۱۳۴۹) نوشته شد. ساعدی ابتدا قصد داشت آن را در قالب نمایشنامه خلق کند، اما از آنجا که امکانات اجرایی و صحنه‌ای برای چنین روایت عظیمی محدود بود، منصرف شد و آن را به رمان تبدیل کرد.
ظاهراً متن کامل این رمان پس از اتمام، به یک ناشر یا چاپخانه سپرده می‌شود، اما پس از آن به دلایل نامعلومی (شاید شرایط ملتهب سیاسی آن دوران و برخوردهای ساواک با ساعدی) مفقود می‌شود. اکبر ساعدی در این باره نوشته است: «به کی، کجا و حالا دست کیست نمی‌دانیم.»
از این رمان تنها دست‌نویس‌هایی پراکنده در میان یادداشت‌های نویسنده باقی ماند. دو فصل از آن در زمان حیات ساعدی و در سال ۱۳۴۹ در مجله «نگین» به چاپ رسید. سال‌ها بعد در سال ۱۳۷۲ بخش‌های دیگری از آن در شماره‌های ۴ و ۵ ماهنامه «تکاپو» منتشر شد و در سال‌های اخیر نیز نشریاتی چون «اقالیم» بخش‌هایی از آن را بازنشر کرده‌اند.

هوشنگ گلشیری، نویسنده نامدار معاصر، در زمان حیات ساعدی با اشاره به جایگاه بلند او در ادبیات داستانی، ابراز امیدواری کرده بود که او این اثر را به سرانجام برساند:
«ساعدی هنوز می‌نویسد... ذاتاً نویسنده است، حرفه‌ای است و نه متفنن، قدش هم از همه‌ی دیوارها بلندتر است... هنوز هم زنده است در عالم خلق و ابداع، دستش قوی باد و چشمش بینا تا "مقتل"اش را هم بنویسد و بسیاری دیگر.»
«مقتل» نشان‌دهنده تبحر ساعدی در پیوند دادن بن‌مایه‌های تاریخی-مذهبی با تحلیل‌های عمیق روان‌شناختی و جامعه‌شناختی است. انتخاب زاویه دیدِ «فراریان»، تمرکز بر عذاب وجدان و بررسی فروپاشی روانی انسان‌هایی که از مسئولیت تاریخی خود شانه خالی کرده‌اند، این رمان را (حتی در قالب همین قطعات پراکنده و ناتمام) به یکی از خاص‌ترین و کنجکاوکننده‌ترین متون داستانی ایران تبدیل کرده است.

@bashgahandishe

.
«متن‌هایی دربارۀ هرمنویتیک: از افلاطون تا امروز» اثر آلمانی‌زبان النا فیکارا است که در آن گزیده‌ای از متن‌های فیلسوفانی، از افلاطون گرفته تا برخی چهره‌های معاصر، گردآوری شده است. فیکارا متولد ۱۹۷۴ و استادیار و مدرس دانشگاه پادربرن آلمان در حوزه‌ی فلسفه‌ی نظری و تاریخ فلسفه است و با دانشگاه شهری نیویورک همکاری می‌کند. او، علاوه بر گزینش و مرتب‌ساختن قطعات، مقدمه‌ای نسبتاً مفصل بر کل کتاب نگاشته است، به‌علاوه‌ی مقدمه‌هایی کوتاه بر هرکدام از این گزیده‌متن‌ها که برای فهم پیوستگی موضوعی آن‌ها با یکدیگر مفیدند. قطعاتی که او از متن‌های فیلسوفان برگزیده است گویای جنبه‌های گوناگون هرمنویتیک است. این جنبه‌‌ها از خاستگاه واژگانی واژه‌ی هرمنویتیک در یونان گرفته تا تحولات مفهومی‌اش در سده‌ی بیستم و آغاز سده‌ی بیست‌ویکم را در بر می‌گیرند.

در این ویدئو دکتر محمدرضا بهشتی، استاد فلسفه و یکی از مترجمین کتاب دربارۀ اثر می‌گوید.
این کتاب در تابستان 1405 توسط نشر هرمس با ترجمۀ محمدرضا بهشتی و وحید احمدی به چاپ رسیده‌است.

@Dialogeschool
@bashgahandishe

.
گفت‌وگوی سوگواران
سال هجدهم | نشست ششم

غلامحسین ساعدی و "رمان مقتل"
با حضورِ سیدجواد میری

🗓 دوشنبه ۱۲ مرداد ۱۴۰۵
🕓 ساعت ۱۷:۳۰

یکی از پرسش‌هایی که همواره مطرح می‌شود این است که چرا "چپ‌ها" در ایران مفاهیم دینی و علی‌الخصوص شیعی را مورد بازخوانی و تفسیر قرار داده‌اند حال آنکه خود هیچ باوری به دین و مذهب نداشتند؟ این پرسش مهمی است که نیاز به تامل درباره آن داریم. زیرا اگر در بستر عالمیت جدید از بازخوانی مفاهیم دینی در مدل چپ جهانی عدول کنیم بیش از دو آلترناتیو نخواهیم داشت یا گرفتار تفاسیر "راست افراطی" خواهیم شد و یا دچار خوانش‌های "عرفانی" می‌شویم. در این نشست من رمان مقتل غلامحسین ساعدی را به عنوان یک مدل مورد بازخوانی قرار خواهم داد.

@bashgahandishe

مدرسه مطالعات مدرنیته و نقد متافیزیک باشگاه اندیشه برگزار می‌کند:

📚 فلسفهٔ تحلیلی؛ از ریشه‌ها تا پیامدها
فصل دوم: فلسفهٔ فرگه

با تدریس دکتر ایمان همتی

🔹 ۵ جلسه
🔹 چهارشنبه‌ها، ساعت ۲۰
🔹 به‌صورت برخط (آنلاین)
🔹 طول دوره: مرداد و شهریور ۱۴۰۵
🔹 شهریه: یک میلیون و پانصد هزار تومان

اطلاعات تکمیلی درباره دوره را اینجا بخوانید.

📞 جهت ثبت‌نام و دریافت اطلاعات بیشتر، با این اکانت در ارتباط باشید:
@bashgahandisheschools

#فلسفه_تحلیلی #باشگاه_اندیشه #مدرسه_مطالعات_مدرنیته #دکتر_ایمان_همتی #فلسفه #دوره_آموزشی #آنلاین #اندیشه_معاصر


@bashgahandishe

پوشه شنیداری نشستی دربارهٔ کتاب
«از رنجی که نیست؛ عدمی‌انگاریِ شر از فیثاغورس تا فخر رازی»
با حضورِ علی نیک‌زاد (مولف)، ایرج آذرافزا، سینا سالاری، محمدرضا معینی (دبیر مدرسهٔ مطالعات دین باشگاه اندیشه)

همکاریِ مدرسهٔ مطالعات دین باشگاه اندیشه با نشر طه

شنبه، ۳ مرداد ۱۴۰۵

00:25 محمدرضا معینی
02:25 علی نیکزاد
16:30 ایرج آذرفزا
46:45 سینا سالاری
01:09:50 پرسش و پاسخ

@diinschool
@tahabooks
@bashgahandishe

.
گفت‌وگوی سوگواران
سال هجدهم | نشست هفتم

محمدی دیگر
درنگی در روایت سیدمرتضی جزایری از تاریخ صدر اسلام

با حضورِ
آرشام زاده‌عبداللهی

چکیده نشست را اینجا بخوانید.

🗓 دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۴۰۵
🕓 ساعت ۱۶

خیابان انقلاب، خیابان وصال شیرازی، کوچه نایبی، پلاک ۲۳

@bashgahandishe

دربارهٔ نشستِ
محمدی دیگر؛
درنگی در روایت سیدمرتضی جزایری از تاریخ صدر اسلام

چرا حسین (علیه‌السّلام) از مدینه و مکّه بیرون آمد؟ چرا او در عاشورای ۶۱ هجری قمری در کربلا کشته شد؟

این پرسش به اندازه‌ی پاسخی که می‌توان به آن داد، بزرگ است. بزرگ است به اندازه‌ی آن کسی که از مدینه و مکّه بیرون آمد، و در عاشورای ۶۱ هجری قمری در کربلا کشته شد.

پس از شهادت محمّد (صلّی‌الله‌علیه‌وآله) همه‌ی کسانی که به زبان، نه به قلب، به او ایمان آورده بودند، از طریقتی که او عرضه کرده بود، بازگشتند.

این فاصله، با جلوگیری از ثبت و جمع‌آوریِ گفته‌های وی؛ با آغاز غارات و فتوحات؛ با نهادینه‌شدن خشونت و آدم‌کشی و تبعید؛ با تصدّی مناصب از سوی کسانی که تا سال‌های آخر حیات وی با او جنگیده بودند؛ با پروبال‌دادن به تازه‌مسلمانانی که راست و دروغ را به یک‌دیگر می‌آمیختند؛ با حلال‌کردن حرام‌های او و حرام‌کردن حلال‌های وی؛ با تغییر معنای خدا، آخرت، وحی، اسلام و ایمان؛ و در یک کلمه: با «قلب اسلام»؛ سال به سال بیشتر و بیشتر می‌شد.

سال ۶۱ هجری قمری، هنگامه‌ی فریاد و بیداری است. سال کشیدنِ رقم بطلان بر همه‌ی تحریف‌ها و انحراف‌ها از سنّت محمّد (صلّی‌الله‌علیه‌وآله).

«قلب اسلام» برخاست؛ وارث ابراهیم و موسی و عیسی؛ زاده‌ی اصلاب شامخه و ارحام مطهّره. خیزشی برای رهایی‌بخشیدن بندگان خدا از جهالت و حیرت ضلالت.

جهل به چه؟
رهایی از چه؟
چه از میان رفته بود؟
حسین (علیه‌السّلام) عصاره‌ی چه بود؟

سیّدمرتضی جزایری با ما سخن خواهد گفت...

🗓 دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۴۰۵
🕓 ساعت ۱۶

@bashgahandishe

🔹
بازسازی معرفت دینی و چالش‌های جهان جدید

🎙 با حضورِ دکتر سید جواد میری
📅 چهارشنبه ۲۱ مرداد ۱۴۰۵
ساعت ۱۷


بازسازی معرفت دینی و چالش‌های جهان جدید

چالش‌های معرفتی در جهان معاصر و نسبت آن با دین و معرفت دینی یکی از بنیان‌های چالشی در سپهر اندیشه اسلامی بوده و هست. این چالش‌ها به ظهور مفاهیمی چون معرفت سکولار، معرفت عرفی و معرفت دینی منجر شده است و معماران این اندیشه‌ها چنین می‌پندارند که یا باید پیرو این باشیم یا پیرو آن و هیچگونه پیوندی میان این پارادایم‌ها قابل تصور نیست. در میانه چنین چالش‌هایی چه باید کرد و آینده چه امکان‌هایی پیش روی ما گشوده است؟


به مناسبت رحلت پیامبر اکرم (ص) و شهادت امام رضا(ع)


📍 خیابان انقلاب خیابان وصال شیرازی کوچه نایبی پلاک ۲۳ باشگاه اندیشه

@bashgahandishe

مدرسهٔ مطالعات اتوپیا باشگاه‌اندیشه برگزار می‌کند:

دیستوپیا به مثابه ساحتِ تفکر

■استاد ناصر فکوهی
■ محمد نصراوی
■ محمد شهریاری مقدم

🗓 زمان: سه‌شنبه ۲۷ مرداد ۱۴۰۵
🕖 ساعت: ۱۹
💻 به‌صورت برخط در گوگل میت:
http://meet.google.com/svo-dfwa-emf

📝دربارهٔ نشست را اینجا بخوانید.

@bashgahandishe

گفت‌وگوی سوگواران| سال هجدهم| نشست هشتم

عاشورا؛ حیات‌بخش یا فرجام‌طلب؟!

گفت‌وگوی رضا رحیمی‌فرد، محمدحسین قدوسی، منصور براهیمی

🗓️ زمان: دوشنبه ۲۶ مرداد ۱۴۰۵
⏰ ساعت: ۱۶

📍 مکان: خیابان وصال شیرازی، کوچه نائبی، پلاک ۲۳


- طلب فرجام عاشورایی، تا چه حد حقیقی، و چه میزان آرزواندیشی است؟ سنجه‌ها چیست؟

- حیاتی که به عاشورا و فرجام شهادت بینجامد، چگونه حیاتی است؟ چه فردی و چه جمعی.

- مواجهه‌‌ی همه ساله با عاشورا در جامعه ایران، چه نتایج و عوارضی در زیست مردم، و شیوه حکمرانی داشته و دارد؟!

@bashgahandishe

📝دربارهٔ نشست
دیستوپیا به مثابه ساحت تفکر

⁉️ آیا دیستوپیا صرفاً دسته‌بندیِ ادبی تاریکِ متعلق به قرن بیستم است و کارکرد آن به متون داستانی محدود می‌شود؟
یا می‌توان آن را ساحتی برای تفکر و فهم چالش‌های جهان معاصر دانست؟

🔻 نشست پیش‌رو در بستر «گوگل میت» و شبکه‌های اجتماعی «باشگاه اندیشه»، با در نظر گرفتن همین پرسش‌های بنیادین برگزار می‌شود تا مفهوم دیستوپیا را نه به‌عنوان حاشیه‌ای بر ادبیات داستانی، بلکه به‌مثابه گستره‌ای حیاتی از اندیشه انتقادی در نسبت با جهانِ انسان امروزی واکاوی کند.

🔻 در این نشست، سخنرانان برنامه ضمن نقد روایت‌های تقلیل‌گرایانه‌ای که دیستوپیا را به سرگرمی یا بدبینیِ محض تقلیل می‌دهند، به بازتعریف چارچوب‌های نظری آن پرداخته و مواجهه این مفهوم را با شاخه‌های گوناگون علوم انسانی و اجتماعی تبیین می‌کنند.

🔻 در عصر بحران‌های نوظهور، دیستوپیا فراتر از یک قالب روایی، نوعی «تفکر پیامدنگر» است که وظیفه رصد و تحلیل روندهای نگران‌کننده حال حاضر و تدقیق در چشم‌اندازهای آتی را بر عهده دارد.

🔻 بررسی دیستوپیا به‌مثابه ساحت اندیشه، پاسخ به نیازی مبرم در زمانه ماست؛ پروژه‌ای فکری که با ترسیمِ فرجام‌های محتملِ رفتارهای جمعی بشر، امکان نقد وضعیت موجود و بازاندیشی در مسیر آینده را فراهم می‌سازد.

دیستوپیا به مثابه ساحتِ تفکر

■استاد ناصر فکوهی
■ محمد نصراوی
■ محمد شهریاری مقدم

🗓 زمان: سه‌شنبه ۲۷ مرداد ۱۴۰۵
🕖 ساعت: ۱۹
💻 به‌صورت برخط در گوگل میت:
http://meet.google.com/svo-dfwa-emf

@bashgahandishe

گفت‌وگوی سوگواران| سال هجدهم| نشست هشتم

عاشورا؛ حیات‌بخش یا فرجام‌طلب؟!

گفت‌وگوی رضا رحیمی‌فرد، محمدحسین قدوسی، منصور براهیمی

🗓️ زمان: دوشنبه ۲۶ مرداد ۱۴۰۵
⏰ ساعت: ۱۶

📍 مکان: خیابان وصال شیرازی، کوچه نائبی، پلاک ۲۳


- طلب فرجام عاشورایی، تا چه حد حقیقی، و چه میزان آرزواندیشی است؟ سنجه‌ها چیست؟

- حیاتی که به عاشورا و فرجام شهادت بینجامد، چگونه حیاتی است؟ چه فردی و چه جمعی.

- مواجهه‌‌ی همه ساله با عاشورا در جامعه ایران، چه نتایج و عوارضی در زیست مردم، و شیوه حکمرانی داشته و دارد؟!

@bashgahandishe

مدرسه مطالعات اجرای باشگاه اندیشه برگزار می‌کند:

نشست سیزدهم تاریخ شفاهی تئاتر ایران

نمایش بومی و جشنواره‌زدگی
نمایشی کردن ادبیات کهن با تمرکز بر زبان

بازخوانی اجرای «عیار و گلاب‌پاش» اثر داوود دانشور، از گروه تئاتر آیین؛ در جشنواره تئاتر فجر سال ۱۳۷۸

با حضور

داوود دانشور
منصور براهیمی

و جمعی از هنرمندان حاضر در این اجرا

سه‌شنبه ۲۷ مرداد ۱۴۰۵
ساعت ۱۶

خیابان انقلاب، خیابان وصال شیرازی، کوچه نایبی، پلاک ۲۳، باشگاه اندیشه


#مطالعات_اجرا #تاریخ‌شفاهی‌تئاتر
#دانشور #براهیمی #باشگاه_اندیشه

@ejraaschool
@bashgahandishe

رویدادهای هفتۀ جاری باشگاه اندیشه:
(هفتۀ پایانی مردادماه1405)

عاشورا؛ حیات‌بخش یا فرجام‌طلب؟!| رضا رحیمی‌فرد، محمدحسین قدوسی، منصور براهیمی | دوشنبه ۲۶ مرداد ۱۴۰۵ |ساعت ۱۶ | گفت‌وگوی سوگواران

نشست سیزدهم تاریخ شفاهی تئاتر ایران | داوود دانشور، منصور براهیمی | سه‌شنبه ۲۷ مرداد ۱۴۰۵ |ساعت ۱۶ | مدرسه مطالعات اجرای باشگاه اندیشه

دیستوپیا به مثابه ساحتِ تفکر |ناصر فکوهی، محمد نصراوی، محمد شهریاری مقدم | سه‌شنبه ۲۷ مرداد ۱۴۰۵ |ساعت ۱۹ | مدرسهٔ مطالعات اتوپیا باشگاه‌اندیشه

گفت‌وگو درباره کتابِ قلندر و قلعه | پنج‌شنبه ۲۹ مرداد ۱۴۰۵ |ساعت ۱۶ | حلقه مطالعاتی کلیدر

مدرسه مطالعات مدرنیته و نقد متافیزیک باشگاه اندیشه برگزار می‌کند:

📚 فلسفهٔ تحلیلی؛ از ریشه‌ها تا پیامدها
فصل دوم: فلسفهٔ فرگه

با تدریس دکتر ایمان همتی

🔹 ۵ جلسه
🔹 چهارشنبه‌ها، ساعت ۲۰
🔹 به‌صورت برخط (آنلاین)
🔹 طول دوره: مرداد و شهریور ۱۴۰۵
🔹 شهریه: یک میلیون و پانصد هزار تومان

اطلاعات تکمیلی درباره دوره را اینجا بخوانید.

📞 جهت ثبت‌نام و دریافت اطلاعات بیشتر، با این اکانت در ارتباط باشید:
@bashgahandisheschools

#فلسفه_تحلیلی #باشگاه_اندیشه #مدرسه_مطالعات_مدرنیته #دکتر_ایمان_همتی #فلسفه #دوره_آموزشی #آنلاین #اندیشه_معاصر


@bashgahandishe

📄 لیست کانال‌های مکتب کاوش‌های وجودی

🔹لینک‌های رساله عملیه

@resale_amalie_1
@resale_amalie_2
@resale_amalie_3
@resale_amalie_4
@resale_amalie_5
@resale_amalie_6

🔹معرفت انتخاب
@Chooses0

🔹مفاهیم
@mafahimmee

🔹پرسش و پاسخ مفاهیم
@mafahimcomment

🔹آستان خرد ۱
Channel Link

🔹بر آستان خرد ۲
@Bar_Astan

🔹خانه پدری
@roozegareAli

🔹مدرسه معارف علامه طباطبایی
@allaamehwisdom

🔹روضه دارالسلام
@darosaalam

🔹کیش مهر
@kishemehr1400

🔹بازگشت یونس
@yonosnaby

🔹حکمت نامتناهی ۱
@hekmatenamotanahi

🔹حکمت نامتناهی ۲
@hekmatenamotanahi2

🔹مسائل
Group Link

🔹زندگی و تفکر در متن قدسی
@matnqodsi