🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸🌿🌸

🌸🌿
🔴#جشن_های_سرزمینم

#چله_تموز:

ایرانیان همواره رویکرد مثبتی به زاستا(:طبیعت) داشتند و پدیده‌های زاستاری(:طبیعی) را گرامی می‌داشتند، همانگونه که در جشن یلدا بلندترین شب سال را گرامی می‌داریم. در نواحی گوناگون خراسان بلندترین روزهای سال را گرامی می‌دارند. در سالنامه محلی بیرجند «چله بزرگ» تابستان از اول تیر ماه آغاز می‌شود و تا دهم امرداد ماه ادامه می‌یابد و «چله خرد» تابستان از دهم امرداد آغاز و تا سی‌ام این ماه ادامه دارد. در بخش سربیشه از اول تیر ماه تا دهم امرداد ماه را «چله تموز»، از دهم امرداد ماه تا آخر این ماه را «چله خرد»، از اول دی‌ماه تا دهم بهمن ماه را «چله کلو»، از دهم بهمن ماه تا آخر این ماه را «چله خرد» می‌گویند.
از سنت‌های گرامی داشت بسیاری از جشن‌های ایرانی، سنت با مزه آب پاشیدن بوده بگونه‌ای که حتا یک روز با نام جشن آب پاشونک به یادگار مانده است. در این روز مردم به دلیل یاد بود یک روز ویژه به یکدیگر آب می‌پاشیدند و اینگونه شادی خود را ابراز می‌کردند. این جشن در فراهان، اراک، محلات و دیگر نواحی ایران رواج داشته و دارد.
ایرانیان باستان نیلوفر را بسیار گرامی می‌داشتند. همانگونه که از آثار باستانی بدست آمده از تمدن با شکوه ایران باستان از جمله تخت‌جمشید، به این نماد زیبا بسیار بر می‌خوریم. خرداد روز (روز ششم) از تیرماه، جشنی است به نام «نیلوفر» و شاید به مناسبت شکوفا شدن گل‌های نیلوفر در آغازین روزهای تابستان باشد.
از جشن‌های بزرگ ایرانی که داستان دلکشی درباره تیشتر دارد و راهنمای سودمندی از دانش آسمان‌ها است. این روز پیوند عمیقی با استوره آرش کمانگیر هم دارد که نمایانگر فرهنگ فداکاری در راه میهن از هزاران سال پیش در ایران‌زمین می‌باشد. همچنین تیرگان نمودار فرخندگی «سیزده» در فرهنگی ایرانی می‌باشد.
در گاهشماری ایرانی سیزدهم هر ماه تیر روز نامیده می‌شود و جشن بزرگ تیرگان، در تیر روز از تیر ماه (سیزدهم تیر ماه) جای دارد. البته به دلیل تغییراتی که در گاهشماری نسبت به گاه شماری باستانی ایجاد شده است، برخی تیرگان را در دهم تیر امروزی گرامی می‌دارند.
از جشن‌های سغد باستان که یکی از مناطق ایرانی‌نشین بوده و همواره فرهنگ ایرانی در آن منطقه از جایگاه قابل توجه برخوردار بوده است. از بخش‌های مهم این منطقه می‌توان به سمرقند و بخارا اشاره کرد که بعدن پایگاه فرهنگ ایرانی شد
سغد باستان دارای گاهشماری ویژه خوده بوده که شباهت بسیار فراوانی با گاهشماری ایرانی داشته است. ماه چهارم آن پوساک (پوساکیچ) نام داشته است که بیرونی آن را بساکنج نوشته است و همزمانی با تیر ماه داشته است. بیرونی درباره روز پانزدهم این ماه می‌نویسد: روز عمس خواره است و از آنچه با آتش پخته شود اجتناب می‌نمایند.

#جشن_چله‌_تموز

«چله‌ی تموز» با جشن آب‌پاشونک در نخستین روز تیر در ایران باستان آغاز می‌شد و در آبان روز از امرداد برابر با دهم امرداد به پایان می‌رسید. چله‌ی تموز پایان‌بخش چندین جشن تابستانه بود که از دید چیستی و درون‌مایه به هم پیوسته بودند. جشن‌هایی در ستایش آب و آفتاب که با افسانه‌هایی برای ایستادگی در برابر خشکی و گرسنگی درآمیخته‌اند. در این افسانه‌ها ایزدان یا فرشتگان «رشن»، «اشتاد» و «زامیاد» با همکاری ایزدبانوی امرداد به نبرد با دیوهای گرسنگی و تشنگی یا «تئیری» و «زئیری» می‌رفتند.

در افسانه‌های ایرانی رشن به مانک درستی و دادگری است و امشاسپند رشن دشمن دزدان و رهزنان است. اشتاد به چم راستی و درستی است. این امشاسپند یا فرشته، راهنمای مینویان و زمینیان است. زامیاد نیز فرشته‌ی زمین است که با کنش نیک شناخته می‌شود.
«تموز» به معنی گرمای فراوان است.
اکنون در نیمروز (جنوب) خراسان با آغاز تابستان، بزرگ‌ترین روز سال را گرامی داشته و به چهل روز نخست تابستان چله‌ی بزرگ می‌گویند. به بیست روز پس از آن نیز چله‌ی کوچک یا چله‌ی خرد گفته می‌شود. همچون چله‌ی بزرگ و کوچک زمستان که زمان سرما در آن دسته‌بندی می‌شد.
گویا در گذشته در پگاه این روز اسپند دود می‌کردند و خاکستر آن را در دالان خانه‌ها می‌ریختند.
درباره‌ی آیین‌های این جشن آگاهی بسیار اندکی به ما رسیده است.

سروده‌ی بومی خراسان برای چله‌ی تموز:👇
نه از شو مو منالم نه که از روز
نه از یلدا گیله درم نه چله تموز
هموقذر فهمیدم دمین ای دنیا
که آسونی د بعد سختی میه هنوز.

جشن تابستانی #تموز.