«شگفتا که آدمی همواره به شکلی احساس بختیاری می‌کند و پرتوِ بختی، حالا هرقدر هم کوچک، نمی‌گذارد از آستانهٔ نومیدی بگذرد و به او اجازهٔ حیات می‌دهد.»

[از خاطرات نویسنده از اردوگاه آشویتس]

#برگه‌ها

بیهقی‌خوانی
قسمت سوم
#حنیف_افخمی‌ستوده

ویدئو هم‌اکنون در کافه‌سرو: http://bit.ly/2RmrPVw

مهم‌ترین و معتبرترین دانش از نظر ارسطو

«اگر غایتی وجود دارد که ما آن را برای خودش، و همه چیز دیگر را برای آن، می‌خواهیم... روشن است که آن غایت خیر اعلا و بهترین است. آیا شناخت آن غایت در زندگی ما اثر بزرگی نخواهد بخشید؟... اگر چنین است پس باید بکوشیم تا دست‌کم طرح کلی آن غایت را معلوم کنیم و بدانیم آن غایت موضوع کدام دانش یا کدام توانایی است. چنین می‌نماید که آن غایت باید موضوع مهم‌ترین و معتبرترین دانش‌ها باشد؛ و چنین می‌نماید که این دانش، دانش سیاست است... چون دانش سیاست همۀ دانش‌های عملی را به کار می‌برد، و علاوه بر این قوانینی می‌نهد دایر بر اینکه چه باید کرد و چه نباید کرد، پس معلوم می‌شود غایت دانش سیاست حاوی غایات همۀ دانش‌های دیگر است، و این غایت، خیر آدمیان است.»

اخلاق نیکوماخوسی | ارسطو | محمدحسن لطفی

[به انتخاب #بابک_عباسی]
#فنجان_فلسفه

فراموشی: نگاهی از منظر مغز و اعصاب
#رضا_ابوتراب

ویدئو هم‌اکنون در کافه‌سرو: http://bit.ly/2PnV5so

«دچار این اشتباه رایج نمی‌شوم که دیگران را به محک خودم بزنم و بر اساس آن‌چه خودم هستم درباره آنها قضاوت کنم. به راحتی می‌پذیرم که دیگری ممکن است ویژگی‌هایی غیر از ویژگی‌های من داشته باشد. من چون خودم را مقید به صورت خاصی از زندگی می‌یابم، همه دیگر افراد را ملزم به تایید آن صورت نمی‌دانم. هزاران شیوهٔ مختلف زیستن برایم قابل تصور و قابل تصدیق است و بر خلاف معمول آدم‌ها، من تفاوت میان ما آدمیان را راحت‌تر از شباهت میان‌مان می‌پذیرم. تا دل‌تان بخواهد آماده‌ام دیگران را از پذیرفتن شرایط و اصولم معاف کنم. من دیگری را صرفا به صورتی که خودش هست می‌خواهم، فارغ از شباهت یا عدم شباهتش با دیگران؛ من او را بر مبنای خودش می‌شناسم.»

میشل دو مونتنی | انتخاب و ترجمهٔ #محمدمنصور_هاشمی

#فنجان_اخلاق

– نوستالژی چیست؟

– «واژهٔ یونانی برای "بازگشت" nostos است. algos به معنای "رنج" است. در نتیجه nostalgia [نوستالژی] یعنی رنج ناشی از آرزوی ناکام‌ماندهٔ بازگشت.»

بی‌خبری | میلان کوندرا | فروغ پوریاوری

#فنجان_زبان

مسئله‌ی معاصر بودن
قسمت سوم و پایانی
#ایمان_افسریان

ویدئو هم‌اکنون در کافه‌سرو: http://bit.ly/38Oq35Z

انتخاب برچسب‌ اختلالات روانی

«استفاده از اسامی و صفات برای توصیف «افسردگی» و دیگر «بیماری‌های روانی» باعث می‌شود آدم‌ها تصور کنند جز رنج‌کشیدن کاری از دست آن‌ها برنمی‌آید. وقتی می‌فهمید که تقریباً همیشه می‌توانید انتخاب‌های بهتری کنید، خوش‌بین می‌شوید، چون [متوجه می‌شوید] خودتان هستید که احساس ناراحتی و بدبختی را انتخاب کرده‌اید. این تلقی درواقع نوعی بازنگری در تعریف آزادی شخصی است. دلیل ناراحتی شما این است که معتقدید هیچ امیدی نیست و کاری از دست شما برنمی‌آید.»

نظریهٔ انتخاب | ویلیام گلاسر | مهرداد فیروزبخت

#فنجان_روان

«نخستین علت بندگی خودخواسته عادت است. دلیرترین اسب‌ها هم که در آغاز لگام را با خشم به دندان می‌گیرند سرانجام به جویدن آن سرگرم می‌شوند و اگر چندگاهی زین را پس می‌زنند روزی می‌رسد که چون به یراق آراسته می‌شوند با خرسندی باد در غبغب می‌اندازند.»

#برگه‌ها

آشنایی با دین‌پژوهی: تفاوت دین‌پژوهی و الهیات
قسمت اول
#فاطمه_توفیقی

ویدئو هم‌اکنون در کافه‌سرو: http://bit.ly/34PgujP

نظریهٔ تقلیدگرایی در هنر و کاستی‌های آن

«تقلیدگرایی [Imitationalism]، که آن را نظریهٔ مُحاکات [Mimesis Theory] نیز خوانده‌اند، می‌گوید اثر هنریِ موفق از چیزی در دنیای واقعی تقلید می‌کند یا به شبیه‌سازی آن می‌پردازد. mimesis معادل یونانی تقلید است. آثار هنری‌ای از این دست کیفیت‌هایی واقعی عرضه می‌کنند، مانند نقاشی‌ای از یک دریاچه که به دریاچه‌ای واقعی می‌ماند.

یک مشکل تقلیدگرایی این است که می‌گوید آثار هنری‌ای که اشیاء، انسان‌ها، یا صحنه‌های واقع‌نما [Life-like] به تصویر نمی‌کشند، ارزش آن را ندارند که مورد توجه یا تحسین قرار بگیرند... [مثل] موسیقی بی‌کلام...»

پرسش‌های بزرگ در زیبایی‌شناسی | کِنِت پگلر | محسن کرمی

#فنجان_هنر

مثنوی‌خوانی
قسمت ششم و پایانی
#علی_قیدی

ویدئو هم‌اکنون در کافه‌سرو: http://bit.ly/2Qd4BAj

«من به ارزش رنج باور دارم، اما به شرطی که فرد برای پرهیز از آن هر قدر می‌تواند بکوشد.»

سیمون وی | ان. ام. بگلی | هومن پناهنده

[به انتخاب #حمیده_بحرینی]
#بریده‌ها

بیهقی‌خوانی
قسمت چهارم
#حنیف_افخمی‌ستوده

ویدئو هم‌اکنون در کافه‌سرو: http://bit.ly/30alkaW

[ اتومات، ادوارد هاپر، ١٩٢٧ ]
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

«تمام مصائب انسان برخاسته از ناتوانی او از تنها نشستن در اتاقی ساکت است.»

— بلز پاسکال

#فنجان_آن

سوزنی به روشنفکران

«چه بسیار جلسه‌ها و دورهم‌نشینی‌های روشنفکرانه داریم که از آن‌ها هیچ محصول عینی‌ای بیرون نمی‌آید و بیش‌تر مَفرّی است برای تخلیهٔ احساسات و هیجانات و گپ‌وگفت —که به جای خود بد هم نیست، به شرط این‌که بدانیم مشغول گپ زدن ایم و نه انجام کاری مفید یا مؤثر و دچار توهم اهمیت و تأثیر نشویم. متأسفانه در جامعهٔ ما کارکردن و زحمت‌کشیدن ارزش نیست و جامعهٔ روشنفکری ما هم از این جهت با غیرروشنفکران اصولاً فرقی نمی‌کند. تفاوت صرفاً در این‌جاست که ما روشنفکران، پیچیده‌تر عمل می‌کنیم و این صفات را پشت لایه‌های مختلفی که ظاهراً موجه‌اند می‌پوشانیم: تمهید مقدمات کار، جدی‌گرفتن موضوع، ایضاح ابعاد مختلف مسأله، وسواس و کمال‌طلبی. به ویژه این دوتای آخر خیلی طرفدار دارد (بسیاری از روشنفکران‌مان را دیده‌ام که خیال می‌کنند کارهایی که آن‌ها نکرده‌اند از کارهایی که دیگران کرده‌اند عمیق‌تر و دقیق‌تر است!).»

اندیشه‌هایی برای اکنون [از مقالهٔ «سوزنی که سهم ماست»] | #محمدمنصور_هاشمی

#فنجان_روان

خاورمیانه‌‌ای دیگر
قسمت چهارم: ساختار نخبگان در دوره‌ی عثمانی
#احمد_شکرچی

ویدئو هم‌اکنون در کافه‌سرو: http://bit.ly/2TvAd6m

نسبی‌انگاری اخلاق و زندگی روزمره
قسمت دوم و پایانی
#حسین_شیخ‌رضایی

ویدیو: http://bit.ly/2Riyi3q

آیا ما انسان‌ها دنبالهٔ طبیعت‌مان ایم؟

– «برخلاف آن‌چه ماده‌باوری [Materialism] ادعا می‌کند، نمی‌توانیم خود را کاملاً محصول تاریخ و طبیعت بدانیم؛ نمی‌توانیم این احساس را ریشه‌کن کنیم که می‌توانیم خود را از تاريخ و طبیعت جدا کنیم و با نگاهی نقادانه به آن‌ها بنگریم. می‌توان زن بود و، با وجود این، از پذیرش برنامه‌ای که طبیعت برای زن تعیین کرده است، یعنی پرورش کودکان و زندگی خانوادگی، خودداری کرد؛ می‌توان در محیطی که از نظر اجتماعی محروم است متولد شد و، با وجود این، شاید به لطف تحصیلات، تغییر کرد و وارد دنیایی کاملاً متفاوت از کسانی شد که جبر اجتماعی برای ما برنامه‌ریزی کرده است.»

راهنمای فلسفیِ زیستن | لوک فِری | افشین خاکباز

#فنجان_فلسفه

«هیچ‌چیز را در جهان و حتی بیرون از جهان نمی‌توان در اندیشه آورد که بی‌قیدوشرط خوب دانسته شود، مگر [نیت یا] خواست خوب.»

بنیاد مابعدالطبیعهٔ اخلاق | ایمانوئل کانت | حمید عنایت، علی قیصری

#فنجان_اخلاق