🌐کانال پروفسور علی نیری🌐
7.77K subscribers
1.25K photos
1.1K videos
247 files
542 links
✍هدف ایجاد کانال در ترویج علم است(همچنین برای روشنگری، تفکر انتقادی و ذهنی پرسشگر )

🌐 پروفسور دکتر علی نیری 🌐
https://t.me/joinchat/AAAAAD-1bCBo-JkAawg1YA
Download Telegram
🌐کانال پروفسور علی نیری🌐
Photo
👆👆👆👆
🔘 سیاه‌چاله‌‌ کجاست❓

❓سیاه چاله ها چه مکانهایی هستند❓ {قسمت دوم }
—————————————————–
⚡️ در قسمت پیش گفتیم :سیاه چاله ها عجیب ترین و جذاب ترین اجرام کیهانی هستند و چنان جاذبه گرانشی قوی دارند که حتی نور نیز نمیتواند از آنها فرار کند.

⚛ طبق تئوری نسبیت عام #البرت_انیشتین که در سال 1916 انتشار یافت اولین پیش بینی از این اجرام شکل گرفت ولی در سال 1967 اصطلاح black hole یا همون #سیاه_چاله توسط ستاره شناس امریکایی به نام ” #جان_ویلر ” شکل گرفت.

👈 اولین سیاه چاله نیز در سال 1971 کشف شد .
————————————————-
👇طبق تعریف سه نوع سیاه چاله وجود دارد :

➖ سیاه چاله های ستاره ای که از بقایای ستاره های غول پیکر به وجود میایند

➖ سیاه چاله های متوسط

➖ سیاه چاله های غول پیکر که معمولا در مرکز هر کهکشانی یافت میشود

👈 سیاه چاله های ستاره ای از همه انواع دیگر سیاه چاله ها کوچکتر است.

➖ وقتی ستاره ای سوختش تمام شود به خصوص وقتی ستاره ای سه برابر جرم خورشید ما را داشته باشد هسته ای که بعد انفجار باقی میماند یک ستاره #نوترونی است یا یک #کوتوله_سفید تشکیل میشود.

➖ اما برای ستارگان بزرگتر از این اندازه بعد از پایان زندگیشان و سوختشان در خود فرو میریزند و یک سیاه چاله از دل آنها بیرون میاید.

🔘 سیاه چاله ها به شکل عجیبی فشرده و متراکم هستند همین باعث ایجاد یک میدان گرانشی قوی میشود.

➖ سیاه چاله های غول پیکر میلیاردها برابر پرجرم تر از ستاره ای مثل خورشید هستند.

➖ اما شعاع آنها چیزی حدود شعاع زمین هست و پیشنهاد شده چنین سیاه چاله ای در مرکز راه شیری نیز هست.

➖ گرد و غبار و گازی که در اطراف این اجرام شکل میگیره شکل و شمایل و اندازه آنها را بزرگتر جلوه میدهد .

🔅 چنین سیاه چاله هایی که در مرکز راه شیری نیز نمونه ای از آن هست میتواند با ادغام چندین هزار سیاه چاله پرجرم کوچکتر ادغام شده باشد و شکل گرفته باشند.

➖ البته ابرهای گازی غول پیکر نیز میتواند مسوول دیگری باشد.

➖ نوع سوم هم میتواند انفجار خوشه ای ستاره ای و پرجرم باشد .
————————————-
✅ زمانی دانشمندان فکر میکردند سیاه چاله ها فقط اندازه هایی بزرگ و کوچک تقسیم بندی میشوند اما در جدیدترین تقسیم بندی نوع متوسط به جمع آنها نیز اضافه شده است.

👆چنین سیاه چاله ای ممکنه از برخورد ستاره هایی در خوشه ها شکل بگیره..

⚡️دانشمندان به همون دلیلی که اشاره شد یعنی میدان گرانشی قوی این اجرام نمیتوانند مستقیما آنها را ببینند چرا که نور نیز در میدان گرانشی این اجرام به دام میافتد.

👈 پس برای همین باید به پرتوهایی که از گرد و غبار گازی اطراف این اجرام کشیده شده تکیه کنند.

👇سیاه چاله ها دارای سه لایه هستند :

➖ لایه بیرونی ودرونی

➖ افق رویداد

➖ تکینگی

✅ افق رویداد= مکانی اطراف سیاه چاله هستند که نور توانایی خود را در آن منطقه از دست میدهد و سرعت فرار از آن برابر با سرعت نور است جایی است که فضای معمولی را از سیاه چاله جدا میکند.

✅ تکینگی = منطقه ای درون سیاه چاله است که در انجا جرم متمرکز شده است.

👈 نقطه ای که فضا زمان در آنجا متمرکزند .
————————————————-
🔹🔸اما چند نکته کوتاه در مورد سیاه چاله ها :

1⃣➖اگر شما به درون سیاه چاله بیفتید قبل از اینکه اصلا به تکینگی برسید مثل ماکارونی کش میایید و مرگ شما قطعی است.

2⃣➖ سیاه چاله ها چیزی را نمیکشند بلکه اجسام درون آنها میافتند.

3⃣➖ اولین سیاه چاله ای که کشف و شناسایی شد نامش #ماکیان_ایکس_1 بود.

⚡️ دانشمندان در سال 1971 از طریق امواج رادیویی به وجود این جرم پی بردند.

4⃣➖ در پی کشف #ماکیان_ایکس_1 نزاعی بین #هاوکینگ و #کیپ_ثورن دو فیزیک دان معتبر در سال 1974 شکل گرفت و هاوکینگ میگفت این یک سیاه چاله نیست ولی وی در سال 1990 شکست خود را پذیرفت.

5⃣➖ برخی سیاه چاله ها ممکن است در عالم ابتدایی پس از #بیگ_بنگ شکل گرفته باشند.

6⃣➖ اگر یک ستاره بیش از حد از نزدیک یک سیاه چاله عبور کند در اثر نیروی گرانشی ممکن است از هم بپاشد.

7⃣➖ ستاره شناسان تخمین زدند در راه شیری بین 10 میلیون تا 1 میلیارد سیاه چاله ی ستاره ای وجود دارد

ارسالی از آرش آریامنش به نقل از SPACE.COM

💥 گردآوری و ترجمه: #آرش_آریامنش

⚛ @dr_nayeri ✍
🔘سیاه‌چاله‌‌ کجاست❓

{قسمت سوم}

✅ در قسمت‌های پیش گفتیم اگر جرم ستاره ای 4-5 برابر خورشید باشد در این صورت رُمبش آن ستاره پس از تبدیل به ستاره #نوترونی متوقف نمی‌شود.

👆 در این حالت گرانش به کار خود ادامه خواهد داد.

👈 هیچ عاملی نیست که جلوی این رُمبش ستاره را بگیرد و نهایتا آنقدر ادامه می‌یابد که شعاع ستاره به صفر برسد.

✅ موجود حاصل را یک سیاه‌چاله گویند.

🔘 سیاه چاله‌ها در حقیقت یک تکینگی در فضا هستند.

➖ در حال رمبش ستاره مرحله ای فرا می‌رسد که سرعت فرار از سطح آن به سرعت نور و نیز بیشتر از آن می‌رسد.

👆 در این حالت نور نمی‌تواند از آن فرار کند.

⚡️ لازم به ذکر است سرعت فرار از سیاره و ستاره بستگی به جرم و شعاع آن جسم دارد؛

➖ هر چه شعاع کمتر جرم بیشتر سرعت فرار برای آن جرم بیشتر خواهد شد.

👈 مثلا سرعت فرار برای سیاره زمین 11 کیلومتر بر ثانیه است و برای سیاره مشتری 60 کیلومتر بر ثانیه و اگر بخواهیم سرعت فرار نور از سطح زمین را برابر سرعت نور در نظر بگیریم پس شعاع زمین باید به 9 میلیمتر فشرده شود و بدین ترتیب تبدیل به یک سیاه‌چاله می‌شود.

⚡️ سرعت فرار از سطح یک ستاره #نوترونی 100 هزار کیلومتر بر ثانیه است و سرعت فرار از سطح #سیاه‌چاله به دلیل چگالی بالا و گرانش بیش از حد بیشتر از نور است❗️

🔹🔸 سیاه‌چاله‌ها از آن نظر که نقطه تلاقی #گرانش_کلاسیک و #مکانیک_کوانتوم هستند، همواره مورد توجه نه تنها اختر‌فیزیک‌دان‌ها و بلکه فیزیک‌دانان نظری و ذرات و هم‌چنین علاقه‌مندان به نظریه‌ای برای همه‌چیز هست.

🌀 در مجاورات یک سیاه‌چاله انحنای فضا زمان بسیار زیاد است.

👈 طوری‌که حتی #نسبیت_عام نیز در اینجا کارایی خودش را از دست می‌دهد.

🔘 اما اگر سیاه‌چاله‌ها نامرئی هستند پس چطور به وجود آن‌ها پی میبریم❓

🔅 اگر یکی از ستاره های سیستم دوتایی به سیاه چاله تبدیل شود جاذبه قوی آن می‌تواند مواد را از ستاره مجاور به سمت خود بمکد.

👆 این ذرات در میدان گرانشی سیاه‌چاله انرژی جنبشی بالایی به دست می‌آورند و دمای آنها تا میلیون درجه بالا میرود.

👈 در این حالت ذرات #یونیزه شده و #پرتوی_ایکس تابش می‌کنند و ما می‌توانیم از زمین آن پرتوها را ببینیم.

🔅 اگر ستاره‌ای که جرم اطراف را می‌مکد یک #کوتوله_سفید باشد، بخش عمده آن‌ تابش فرابنفش و از طرفی دیگر ستاره های #نوترونی در یک منظومه دوتایی می‌توانند #پرتوی_ایکس منتشر کنند.

👆 در این صورت چگونه پی می‌بریم که همدم نامرئی یک ستاره #نوترونی است یا #سیاه_چاله❓

✅ با مطالعه ستاره مرئی میتوان جرم آن را حساب کرد، اگر جرم بیش از سه برابر جرم خورشید ما باشد آنگاه ستاره نامرئی یک سیاه چاله هست.

👈 حال پرسش اینست که افق رویداد کجاست❓

➖ در فرایند رمبش یک ستاره مرحله ای موجود است که سرعت فرار از آن برابر سرعت نور است که اینجا را افق رویداد می‌نامند.

➖ افق رویداد یک سطح فرضی است در اطراف سیاه‌چاله‌ی در حال رمبش شکل می‌گیرد.

➖ شعاع افق رویداد متناسب با جرم سیاه چاله هست هر چی جرم آن سیاه‌چاله بیشتر شعاع این افق رویداد نیز بیشتر می‌شود.

👈 اگر قرار باشد زمین به یک سیاه‌چاله تبدیل شود افق رویدادش 9 میلیمتر خواهد شد❗️

👈 در مورد خورشید نیز به 3 کیلومتر می‌رسد.

➖ نور و ذرات به درون افق رویداد می‌توانند بروند ولی هرگز از آن نمی‌توانند باز گردند.

🔘 یک سیاه‌چاله تنها با سه پارامتر تعریف و مشخص می‌شود (جرم، بار الکتریکی، تکانه ی زاویه ای).

✅ امروزه اثبات شده که سیاه‌چاله‌ها آن‌قدر هم تاریک و نامرئی نیستند.

💥 بر اساس مطالعه ای که #هاوکینگ و همکارش #پنروز در دهه هفتاد داشت اصطلاحی به نام #تابش_هاوکینگ در مورد سیاه چاله ها شکل گرفت، آن‌ها نشان دادند به دلیل اثرات کوانتومی سیاه‌چاله‌ها قادرند #فوتون و سایر ذرات را تابش کنند این تابش از مجاورت افق رویداد می‌آید نه از درون سیاه‌چاله❗️

🔅 #تابش_هاوکینگ طیف حرارتی دارد و طبق نظریه‌های #میدانهای_کوانتومی در خلا جفت‌هایی از ذرات و ضدذرات هستند که به طور پیوسته خلق و نابود می‌شوند.

👆 اگر همچین جفت‌هایی در نزدیکی افق رویداد یک سیاه‌چاله باشند و تولید شوند آنگاه یکی از ذرات وارد افق رویداد و جفت آن می‌تواند از افق رویداد فرار کند و گسیل شود.

👆 این ذرات همان #تابش_هاوکینگ هستند.

🔘 تکینگی در سیاه چاله نقطه ای است که تصور میشود همه‌چیز در آنجا ناپدید یا نابود میشود.

➖ ما از بیرون هرگز چنین مکانی را نمی‌توانیم ببینیم.

➖ آن نقطه ممکن است پلی به دنیاهای موازی یا ابعاد بالاتر داشته باشد فعلا فیزیک ما قادر به پاسخ گویی مناسب در این باره نیست.

💥 گردآوری و ترجمه: #آرش_آریامنش

⚛ @dr_nayeri ✍