دغدغه ایران
55.7K subscribers
1.18K photos
527 videos
149 files
2.59K links
این تنها رسانه ویژه انتشار نوشته‌های محمد فاضلی در تلگرام است. هیچ کانال دیگری برای نشر نوشته‌هایم ندارم.
Download Telegram
فرشتگان خسته: تقدیم به همه پرستاران
(محمد فاضلی)
برادرم به شدت بیمار شده بود و حال و روز خوشی نداشت؛ و بدتر این‌که بیمه تکمیلی هم نداشت. پذیرش بیمارستان خصوصی هزینه نجومی هر شب بستری در بیمارستان را که گفت، با یکی از دوستان پزشک تماس گرفتم و توصیه کرد راهی یکی از بیمارستان‌های دولتی شویم.
وارد اورژانس که شدیم ساعت کمی مانده به ده شب بود. اورژانس آن قدر شلوغ بود که از تشکیل پرونده تا اولین ویزیت توسط یکی از دانشجویان پزشکی، کمی بیش از دو ساعت طول کشید و در این مدت برادرم روی تختی که به زحمت در گوشه اورژانس یافتیم افتاده بود.
همسرم سال‌ها پرستار بوده و اگرچه سالیانی است که کار نمی‌کند اما سال‌هایی را که صبح، خسته و رنج‌دیده از درد و رنج بیماران به خانه باز می‌گشت به یاد دارم؛ اما هیچ‌گاه حکایت‌هایی را که او بازگو کرده بود به چشم ندیده بودم. آن شب تا صبح ساعت هشت، قریب ده ساعت فرصت پیدا کردم تا تلاش کادر درمان را ببینم، و بیش از همه پرستارانی را ببینم که تصور می‌کنم دو تا سه برابر ظرفیت واقعی و استاندارد اورژانس بیمار پذیرش می‌کردند. آن قدر شلوغ بود که بعد از تمام شدن سِرُم وصل‌شده به دست برادرم، تا یک ساعت هیچ پرستاری فرصت نداشت سرم را از دستش جدا کند.
چهار پرستار در کنار یک پزشک عمومی و سه دانشجوی پزشکی که روی کارت شناسایی آن‌ها نوشته بود «طب اورژانس» به آن تعداد بیمار رسیدگی می‌کردند. نیمه‌های شب دیگر یارای ایستادن روی پای خودم را هم نداشتم، اما آن‌ها ادامه دادند تا صبح که شیفت عوض شد.
برخی زخم‌ها برای آدم‌های عادی مثل من غیرقابل تحمل بود، و ناله بیماران و ناشکیبایی همراهان بیماران، از جمله خودم؛ که به اندازه کافی همه را به ستوه می‌آورد.
مشکلات ساختاری نظام بهداشت و درمان، ناکافی بودن امکانات، نامناسب بودن فضا، شاید شدت اتکا به پرونده‌های کاغذی، و سایر مشکلات نظام بهداشت و درمان ما در آن چند ساعت جلوی چشمانم رژه رفتند؛ اما بیش از هر چیز شاهد تلاش «فرشتگان خسته»ای بودم که اگرچه گاه از شدت فشار کار تندخود می‌شوند و بیماران را خوش نمی‌آید، اما بدون آن‌ها بیماران ساعات تلخ و ناخوشایندی را تجربه خواهند کرد. حال سختی‌های سال‌های دشوار حرفه پرستاری همسرم را بیشتر درک می‌کردم و بیش از گذشته به او و همه همکارانش احترام می‌گذارم. شایسته است نظام بهداشت و درمان جایگاه عادلانه‌تری برای ایشان در نظر بگیرد.
(این متن را اگر می‌پسندید برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
اخبار بدی به گوش می‌رسد
(محمد فاضلی)
✅یکی از اصولی که اصلاح‌طلبی بر آن بنا می‌شود، شفافیت است. اصلاح‌طلبان در تعیین فهرست امید برای انتخابات مجلس در سال 1394 دست‌بسته بودند زیرا شورای نگهبان بسیاری از نامزدهای ایشان را رد صلاحیت کرده و چاره‌ای نداشتند جز این‌که فهرستی از ناشناخته‌ها را به مردم معرفی کنند. انتخابات شورای شهر تهران در سال 1396 اما به کلی متفاوت بود. شورای تعیین فهرست نامزدها انتخاب‌های متعدد داشت و می‌توانست در نهایت شفافیت برای مردم توضیح دهد که هر کدام از کاندیداها را به چه علت در فهرست گنجانده است. این کار و شفافیت اصلاح‌طلبانه عملی نشد.
✅پنهانکاری و قانع نکردن جمعیت رأی‌دهنده گویی به ذائقه برخی خوش آمده است و امر کماکان دائر بر فقدان شفافیت است. اخبار بدی از گوشه و کنار درباره فشار برای انتخاب افراد مختلف به گوش می‌رسد. سخن بر سر امضای تعهدها و قول و قرارها برای حمایت از شهردار شدن فلان آقا و چیزهایی از این قبیل است. خلاصه فعلاً شفافیتی در کار نیست.
✅یک پیشنهاد آن است که شورای جدید برای انتخاب شهردار «درخواست عمومی» بدهد یا به سبک ممالک مترقی، معیارهایی را برای شهردار اعلام نماید و از همه کسانی که خود را دارای این معیارها می‌دانند دعوت کند که برای استخدام در پست شهردار تهران درخواست کنند. این رویه برای کسب بسیاری از مزایا و سمت‌ها، از بورس تحصیلی گرفته تا یک شغل در جهان متداول است.
✅اعضای شورای شهر می‌توانند فهرست درخواست‌کنندگان برای کسب سمت شهردار تهران را به مردم اعلام کنند، مدارک ارائه‌شده از سوی آن‌ها را منتشر کنند، و نهایتاً معیارهای انتخاب خود را با مردم بیان کنند و از میان درخواست‌کنندگان به فهرست کوتاه‌تری از افراد برسند. این بار معیارهای سختگیرانه‌تری را اعمال کنند و برنامه متقاضیان سمت شهردار تهران برای اداره شهر را منتشر کنند. سازمان‌های بین‌المللی از همین رویه برای انتخاب متقاضیان مشاغل مهم استفاده می‌کنند. این رویه می‌تواند شفافیت را به مردم نشان دهد.
✅خبرهای بدی که این روزها درباره لابی‌ها، تعهدها، امضاها و سایر ارتباطات سالم و ناسالم به گوش می‌رسد، برای حیثیت اصلاح‌طلبی مناسب نیستند. شفافیت در انتخاب شهردار می‌تواند نشان‌دهنده درس آموختن اصلاح‌طلبان و عذرخواهی ایشان بابت همه فقدان شفافیت‌های گذشته – از شورای اول تا به امروز – باشد.
(این متن را اگر می‌پسندید برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
پایان «مهندسی مردم» و آغاز «مردم مهندس»
(محمد فاضلی)
✅ عده‌ای هنوز بر این باورند که می‌شود ذهن مردم و تصمیم جمعی آن‌ها را مهندسی کرد و به هر شکلی درآورد. این‌ها هنوز برای گروه‌های مرجع مردم خیلی وزن قائل هستند و فکر می‌کنند مردم به افراد و گروه‌های خاصی نظر دارند و مطابق دیدگاه‌ آن‌ها عمل می‌کنند.
✅ چنین تصوراتی درباره مردم بدون ملاحظه تغییرات عمیقی است که در جامعه ایران صورت گرفته است. جامعه‌ای که در چهل سال گذشته چند گونه دولت، تجربیات تاریخی و سیاست‌هایی با نتایج بسیار متفاوت را پشت سر گذاشته است. ایران جامعه‌ای است که میلیون‌ها دانشجو و تحصیل‌کرده دارد، و هر کسی در گوشی همراه خود هم‌زمان مصرف‌کننده، توزیع‌کننده و تولیدکننده محتواهای مختلف است. جامعه ایرانی مقاومت کردن، تغییر دادن، منعطف بودن، صبر کردن، اعتراض و سکوت، و از همه مهم‌تر انتخاب‌گر بودن و سبک زندگی ترکیبی را آموخته است.
✅ سبک زندگی ترکیبی ویژگی آد‌م‌هایی است که دیگر ارزش‌ها و هنجارها و سلیقه‌های یکدست ندارند. این‌ها آدم‌هایی هستند که می‌توانند موسیقی لس‌آنجلسی گوش کنند، روزه بگیرند، نماز بخوانند، هم‌زمان با دخالت دین در سیاست مخالف باشند، ولی رعایت هنجارهای دینی را در زندگی خود بپسندند، اما غیردینداران را هم تحمل کنند؛ سفر زیارتی هم می‌روند اما از سفر تفریحی به آنتالیا هم نمی‌هراسند. این آدم‌ها در فضای مجازی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی هم انتخاب‌گر هستند و رهبران سیاسی را برای خود می‌خواهند و نه خود را در خدمت رهبران سیاسی. سیاستمداران و این مردم می‌توانند با هم تعامل کنند و دست آخر این آدم‌ها هستند که سیاستمداران را تغییر می‌دهند.
✅ مردم انتخاب‌گر با سبک زندگی‌های ترکیبی، سیاستمداران را در خود حل می‌کنند. آن‌ها که بخواهند این مردم را در خود حل کنند، یا قائل به مهندسی‌کردن اذهان باشند، راه به جایی نخواهند برد. مردم انتخاب‌گر را می‌توان طرف گفت‌وگو قرار داد، آن‌ها را قانع کرد، از آن‌ها عذرخواهی کرد و انتظار داشت اعتماد کنند، اما به سختی می‌شود چیزی را به زور تکرار یا هجوم تبلیغاتی در ذهن آن‌ها فرو کرد.
✅ این مردم البته یکدست نیستند و همه نیز در یک سطح از انتخاب‌گری و سبک زندگی‌های ترکیبی قرار ندارند، اما تداوم روندهای اجتماعی و اقتصادی فعلی تعداد بیشتری از این گونه شهروندان به‌وجود خواهد آورد. جامعه و سیاست اگر خواهان ثبات و آرامش و پیشرفت است، زبان سخن گفتن با این تعداد فزاینده نیز ناگزیر باید تغییر کند. تغییر زبان سخن گفتن با مردم، بزرگ‌ترین چالشی است که شخصیت‌ها، جریان‌ها و گروه‌های سیاسی در این وضعیت پیش روی خود دارند.
✅ تغییر زبان نیز صرفاً چیزی در عالم گفت‌وگو باقی نمی‌ماند. هر تغییر زبان به معنای ضرورت تغییر شیوه‌ها و پذیرش ابزارها و اهداف جدید نیز هست. آینده جامعه ایران نیز تا اندازه زیادی بر اثر میزان پیدایش چنین تغییراتی رقم خواهد خورد. تغییری که عصر «مهندسی مردم» را خاتمه‌یافته تلقی کند و بفهمد که «مردم مهندس» متولد شده است، مردمی که طراحی می‌کنند، عناصر زندگی‌شان را ترکیب می‌کنند، محصولات فکری و اجتماعی جدید تولید می‌کنند؛ و به جهان در چارچوب محدودیت‌های خودشان شکل می‌دهند.
(این متن را اگر می‌پسندید برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
چندمیلیون ساعت وقت مردم را محترم بشمارید
(محمد فاضلی)
✅ میلیون‌ها رأی‌دهنده در شهر تهران گاه تا ساعت‌ها برای رأی دادن به لیست امید انتظار کشیده و ایستاده‌اند. متوسط آراء هر یک از اعضای منتخب شورای جدید 1240341 (یک میلیون و دویست و چهل هزار و سیصد و چهل و یک) رأی است. این تعداد رأی‌دهنده اگر فقط هر کدام یک ساعت در صف رأی ایستاده باشند، هر منتخب شورای شهر تهران مدیون 1240341 ساعت وقت شهروندان تهرانی است.
✅ هر شبانه‌روز 24 ساعت است و بنابراین 365 روز سال 8760 ساعت است. چهار سال (معادل یک دوره نمایندگی شورای شهر) برابر با 35040 (سی‌وپنج هزار و چهل) ساعت است و بنابراین متوسط مقدار زمانی که صرف رأی دادن به هر منتخب شورای شهر شده، 35 برابر کل ساعات شبانه‌روز در چهار سال است.
✅ این میزان وقت - صرف‌نظر از انرژی اجتماعی، هزینه سیاسی و ... – صرف شده برای آن‌که 21 منتخب شورای شهر از لیست امید باشند و بنابراین انتظار زیادی نیست که این افراد در قبال شهروندان بیشتر احساس مسئولیت کنند. احساس مسئولیت از احترام گذاشتن به شفافیت، ظرفیت‌های تخصصی، جدی گرفتن نهادهای مدنی و پاسخ‌گو بودن در قبال مطالبات مردم و نخبگان آغاز می‌شود.
✅ این منتخبان قبل از آن‌که به انتخاب شهردار فکر کنند، زمان کافی تخصیص دهند و مشتاقانه – نه از سر سیری – با انجمن‌های تخصصی، نهادهای مدنی و سایر نهادهایی که درباره مدیریت شهر تهران (و سایر شهرها) نظر دارند، مسائل را می‌شناسند و راهکار ارائه کرده‌اند جلسه بگذارند، بشنوند، یادداشت کنند، و به ایده‌هایی درباره اداره شهر برسند.
✅ خوب است این گونه جلسات در حضور رسانه‌ها برگزار شود. لیست امید برآمده از جریان اصلاح‌طلبی است و رسانه‌ها از ارکان مهم دموکراسی مد نظر اصلاح‌طلبان و جنبش اصلاح‌طلبی در ایران است. رسانه‌ها باید بتوانند برای مردم گزارش کنند که اعضای منتخب شورا که بخشی از آن‌ها تجربه مدیریت شهری و حتی تخصص مرتبط نیز ندارند، این روزها وقت‌شان را چگونه سپری می‌کنند: حضور در جلسات لابی‌ها یا شرکت در جلسات تخصصی برای شناخت مسائل شهر تهران و آماده شدن برای صورتبندی رویکردی جدید به مدیریت شهری در تهران و به دنبال آن ایران، زیرا شهر تهران به جهات بسیار الگوی سایر شهرها نیز هست.
✅ اعضای منتخب شورای شهر جدید تهران و البته سایر شهرها، باید از دعوت شدن به مجامع تخصصی و شنیدن نظر متخصصان استقبال کنند. این‌که 21 نفر اعضای منتخب شورای شهر تهران به یک جلسه تخصصی برای شنیدن صدای متخصصان یک حوزه خاص دعوت شوند و نیمی از آن‌ها شرکت نکنند، یکی دو نفر پنج دقیقه در جلسه بنشینند و جلسه را ترک کنند، و بقیه یک خودکار و کاغذ هم با خودشان نداشته باشند که نکات مد نظر متخصصان را بنویسند؛ نشانه خوبی از احترام منتخبان شورای شهر جدید به نظرات تخصصی نیست.
✅ رأی‌دهندگان و نخبگان امروز با رأی‌دهندگان و متخصصان دو دهه قبل فرق دارند. هر کدام یک کانال تلگرامی و رسانه‌های دیگر در اختیار دارند و اخبار به سرعت بین همه گردش می‌کند. اگر سرمایه اجتماعی نخبگان پشتوانه شورای شهر جدید نباشد، عاقبت خوشی برای شورا نخواهد داشت. اعضای محترم شورای شهر جدید، رعایت شفافیت و احترام نهادن به مردم و متخصصان، و حداقل میلیون‌ها ساعت وقت صرف‌شده پای صندوق‌های رأی را فراموش نکنید.
(این متن را اگر می‌پسندید برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
Forwarded from عکس نگار
‍ فروپاشی
(محمد فاضلی)
🔹 «فروپاشی: چگونه جوامع راه فنا یا بقا را برمی‌گزینند» کتابی نوشته جَرِد دایموند است. این با بررسی تاریخی و بر پایه روایتی تاریخی از تمدن‌های گذشته به این سؤال می‌پردازد که چگونه جوامع محیط‌زیست خود را تخریب کرده و دست به زیست‌بوم‌کشی (اکوساید) زده‌اند. کتاب بسیار آموزنده، هشداردهنده و البته دارای روایتی ساده و جالب برای عموم علاقمندان به مباحث محیط‌زیستی است. سایر تخصص‌ها نیز می‌توانند با خواندن کتاب بسیار بیاموزند و به بینشی محیط‌زیستی مجهز شوند. کتاب را فریدون مجلسی به فارسی ترجمه کرده و در 656 صفحه توسط «نشر نو» منتشر شده است. عبارت زیر را از پیش‌گفتار کتاب انتخاب کرده‌ام.
🔹 «فرایندهایی که جوامع پیشین از طریق آن با آسیب رساندن به محیط‌زیست تیشه به ریشه خودشان زده‌اند، به هشت گروه تقسیم می‌شود که اهمیت نسبی آن‌ها بر حسب مورد متفاوت است: جنگل‌زدایی و تخریب زیست‌بوم، معضلات خاکی (فرسایش، شورش شدن خاک و کاهش حاصلخیزی)، مسائل مدیریت آب، شکار بیش از حد، ماهیگیری فراتر از نیاز، تأثیر گونه‌های واردشده بر گونه‌های بومی، رشد جمعیت انسانی، و افزایش تأثیر سرانه مردم». (ص. 19)
🔹 حواس‌مان باشد، ما همه این هشت گروه عوال مخرب را بر سر محیط‌زیست ایران آورده‌ایم و عوامل مخرب دیگری را نیز بر آن‌ها افزوده‌ایم. ادامه این مسیر سرنوشت خوبی برای ایران ما رقم نخواهد زد.
(این متن را اگر می‌پسندید برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
استیو جابز، اصولگرایی و اصلاح‌طلبی
(محمد فاضلی)
🔹 مجله فوربس (Forbes) مطلبی درباره اصول موفقیت استیو جابز منتشر کرده که مؤسسه تدبیر (http://www.trmcg.com/Persian/Main/Default.aspx) نیز خلاصه‌ای از آن‌را در بخش انتشار مقالات خود ترجمه و منتشر کرده است. مقاله ذیل عنوان «آرزوها و نه محصولات را به فروش برسانید» ضمن نقل قولی از استیو جابز می‌نویسد: «مردم به اندازه شما به محصولات اهمیت نمی‌دهند، بلکه فقط به خود، اهداف و رؤیاهای‌شان اهمیت می‌دهند. به مردم نشان دهید که چگونه محصولات شما به آن‌ها کمک خواهد کرد تا پتانسیل کامل خود را آزاد کنند، آن زمان است که مشتری دائمی خواهید داشت.»
🔹 من فکر می‌کنم این عبارت که مبتنی بر ایده‌های استیو جابز در شرکت اپل تدوین شده، ربط مهمی با اصولگرایی و اصلاح‌طلبی در ایران دارد. اصولگرایان سومین انتخابات متوالی را شکست خورده‌اند (انتخابات 1392، 1394 و 1396) و اکنون حتماً از خود می‌پرسند چرا چنین است؟ ایده استیو جابز احتمالاً می‌تواند پاسخ خوبی باشد.
🔹 آن اهداف و رؤیاهایی که اصولگرایان به ملت ایران ارائه می‌کنند، با اهداف و رؤیاهای اکثریت ملت سازگار نیست. آن‌چه اصولگرایان درباره آن حرف می‌زنند ظرفیت‌های مردم را آزاد نخواهد کرد. عدالت تنها رؤیایی بود که محمود احمدی‌نژاد آن‌را به مردم فروخت و به قدرت رسید، اما آن نیز در چنبره‌ای از سایر ایده‌های اصولگرایان، توخالی از کار درآمد. اصولگرایان مشتریان دائمی برای ایده‌هایی که تاکنون مطرح کرده‌اند پیدا نخواهند کرد.
🔹 ایده‌های اصلاح‌طلبانه فرصت بیشتری برای رؤیاپردازی و اندیشیدن به زندگی برای مردم ایجاد می‌کند. ایده‌های تعامل با جهان، آزادی، حقوق شهروندی، شفافیت، عدم مداخله در زندگی خصوصی مردم، و نظایر آن، گرچه در حد قابل قبول مردم تحقق نیافته‌اند و به زبان استیو جابز به محصول بدل نشده‌اند، اما ظرفیت رؤیاپردازی و به‌کار گرفتن تخیل مردم به سوی آینده‌ای بهتر را دارند.
🔹 «آینده» همان واژه‌ای است که در تبلیغات کالاها زیاد به چشم می‌آید. عباراتی نظیر «به سوی آینده»، «آینده را امروز تجربه کنید» و «تکنولوژی آینده» را در تبلیغات کالاها زیاد دیده‌اید. دنیای سیاست هم بی‌شباهت به تبلیغات برای فروش کالاها نیست، در سیاست ایده‌های زندگی را می‌فروشند.
اصولگرایان بدون ارائه ایده‌هایی که تخیل و رؤیاهای مردم درباره آینده را به خود جلب کند، بعید است از صندوق رأی پیروز بیرون بیایند؛ و اصلاح‌طلبان و اعتدالیون نیز اگر فقط به فروش ایده‌ها قناعت کنند و محصولی نداشته باشند، خیلی زود دچار رکود خواهند شد. استیو جابز فقط ایده‌هایش را نفروخته، بلکه گوشی‌های ایفون، و ده‌ها محصول دیگر را مبتنی بر همان ایده‌ها به جهانیان فروخته است.
🔹 کار اصولگرایان سخت‌تر است زیرا باید ایده‌های جذاب تولید کنند، صبر کنند تا مردم به ایده‌های‌شان اعتماد کنند، و با تولید محصولاتی مبتنی بر آن ایده‌ها از صندوق‌های رأی پیروز بیرون بیایند. اصلاح‌طلبان و اعتدالی‌ها ایده‌های مقبولی ارائه کرده‌اند، مشکل این است که محصول این ایده‌ها چه زمانی به دست مردم خواهد رسید.
(این متن را اگر می‌پسندید برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
آن‌چه باید درمان شود
(محمد فاضلی)
مؤسسه تدبیر (گروه مشاوران مدیریت و مطالعات راهبردی) خلاصه‌ای از گزارش مجمع جهانی اقتصاد در ژانویه 2016 درباره رقابت‌پذیری اقتصاد ایران منتشر کرده که جالب توجه است.
شاخص جهانی رقابت‌پذیری توسط مجمع جهانی اقتصاد از سال 2005 تدوین و ارائه شده است. این شاخص بر مبنای 12 رکن رقابت‌پذیری (شامل «نهادها»، «زیرساخت‌ها»، «محیط اقتصاد کلان»، «بهداشت و آموزش ابتدایی»، «آموزش عالی و حرفه‌ای»، کارآیی بازار کار»، کارآیی بازار کالا»، «پیشرفته بودن بازار مالی»، «آمادگی تکنولوژیک»، «اندازه بازار»، «پیشرفته بودن بنگاه‌های تجاری» و «نوآوری») تهیه می‌شود. هر رکن رقابت‌پذیری نیز بر اساس 4 تا 21 متغیر دیگر سنجیده می‌شود. رتبه ایران در هر یک از 12 رکن (از میان 140 کشور) و بدترین رتبه ایران در بین متغیرهای هر رکن، به ترتیب زیر است:
🔹 نهادها: رتبه 94 (بدترین: مالکیت معنوی با رتبه 132)
🔹 زیرساخت‌ها: رتبه 63 (بدترین: رتبه زیرساخت حمل و نقل هوایی)
🔹 محیط اقتصاد کلان: رتبه 66 (بدترین: تورم با رتبه 137)
🔹 سلامت و آموزش ابتدایی: 47
🔹 آموزش عالی و حرفه‌ای: 69
🔹 کارآیی بازار کالا: رتبه 109
🔹 کارآیی بازار کار: رتبه 138
🔹 توسعه بازار مالی: رتبه 134 (بدترین: سهولت دسترسی به خدمات مالی با رتبه 135)
🔹 آمادگی تکنولوژیک: رتبه 99 (بدترین: جذب تکنولوژی با رتبه 132)
🔹 اندازه بازار: رتبه 19 (خوب بودن رتبه به دلیل اندازه جمعیت)
🔹 پیچیدگی کسب و کار: رتبه 110 (بدترین: تمایل به تفویض اختیارات در سازمان‌ها با رتبه 132)
🔹 نوآوری: رتبه 90 (بدترین: میزان مخارج تحقیق و توسعه شرکت‌ها با رتبه 105)
ایران در مجموع در این سال در رتبه 74 جهان قرار گرفته است.

یک نتیجه‌گیری ساده
آن‌چه واقعاً باید موضوع گفت‌وگوی عمومی و عزم و اجماع ملی باشد، بهبود وضعیت این شاخص‌هاست که البته خود نتیجه ده‌ها متغیر دیگر هستند. بهبود نیافتن این شاخص‌ها یعنی عقب ماندن از قافله توسعه در جهان و سقوط هر چه بیشتر قدرت و ثروت ملی و نهایتاً تهدیدهای بیشتر برای امنیت ملی و بقا و ارتقای ایران.
آن‌چه واقعاً در صحنه سیاسی ایران موضوع است، مناقشه بر سر مسائلی از این دست است: «ربنای استاد شجریان از تلویزیون پخش خواهد شد؟» و ده‌ها مسأله از همین دست که دیوار بلندی پیش روی طرح مسائل واقعی جامعه و اقتصاد ایران کشیده‌اند. مناقشه بر سر این مسائل مانع از آن است که دستورکارهای واقعی موضوع بحث قرار گیرند. گفت‌وگوی ملی درباره این مسائل هنوز آغاز نشده است و «توسعه» هنوز دستور کار نیست، بلکه در حاشیه سیاست پرسه می‌زند تا شاید فرصتی برای ورود به عرصه دستورکارها پیدا کند. عرصه سیاست به گونه‌ای سازمان یافته است که دستور کارهای جدی و راهبردی راهی به صحنه گفت‌وگوی اجتماعی و تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری پیدا نمی‌کنند.
حل تناقض میان آن‌چه باید واقعاً بهبود یابد، و آن‌چه در صحنه سیاست می‌گذرد، بخش مهمی از آن چیزی است که باید درمان شود.
(این متن را اگر می‌پسندید برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
گرفتن کارت اهدای عضو به کمک یک ربات تلگرامی بسیار ساده شده است. می توانید وارد @ehdayeozv_bot شوید و ظرف کمتر از 3 دقیقه کارت اهدای عضو خود را دریافت کنید.
فروشگاه شهروند و تولید ملی
(محمد فاضلی)
✅ دیروز بعد از ظهر برای خرید، خانوادگی راهی فروشگاه شهروند شعبه آزادگان (مشهور به شهروند دلاوران) در تهرانپارس شدیم. وارد فروشگاه که شدیم یک نکته توجهم را جلب کرد و تا انتها موارد زیر را مشاهده کردم. شما هم در سایر فروشگاه‌های شهروند توجه کنید، شاید همین گونه باشد.
🔹کالاهای آرایشی و بهداشتی – اکثریت قاطع آن‌ها از برندهای خارجی – در ورودی فروشگاه چیده شده‌اند. راهرو ورودی را که طی می‌کنید اسپری‌ها، ادوکلن‌ها، خمیردندان‌ها، مسواک‌ها، گوش پاک‌کن‌ها و سایر محصولات این رده از برندهای خارجی در سمت راست چیده شده‌اند.
🔹سهم برندهای خارجی در ادامه راهرو که به لوازم خانگی در چپ و راست اختصاص یافته، بسیار بیشتر از برندهای داخلی است.
🔹کالاهای خارجی که مشابه داخلی دارند به وفور در نقاط مختلف فروشگاه وجود دارند و به گونه‌ای چیده شده‌اند که حتی نمایان‌تر و بهتر از کالاهای داخلی دیده می‌شوند.
✅ اما مهم‌ترین مشاهده‌ام مربوط به زمانی است که همسرم می‌خواست یک قابلمه با پوشش تفلون بخرد. فروشنده هیچ توضیح خاصی درباره برند ایرانی قابلمه نداد و حتی تفاوت دو نوع پوشش تلفون قابلمه یک برند را که با دست کشیدن و حتی چشم نیز مشخص بود توضیح نداد. اما چندین بار درباره کیفیت قابلمه برند خارجی، داشتن یک لایه اضافی، تأثیر آن بر جلوگیری از سرطان‌زایی پوشش‌های تفلون، و خواص نوع سرامیکی قابلمه همان برند توضیح داد؛ بعد هم قابلمه را برداشت و پشت آن‌را نشان داد که نام کشور سازنده قابلمه روی آن نوشته شده بود.

نتیجه‌گیری ساده
🔹 فروشگاه‌های شهروند بنگاه اقتصادی هستند و باید به سودآوری و پایداری اقتصادی خود فکر کنند، اما به عنوان مجموعه‌ای متعلق به شهرداری تهران، «مسئولیت اجتماعی» در برابر تولید ملی دارند.
🔹 فروشگاه‌های شهروند می‌توانند چینش کالاهای خود در قفسه‌ها و سطح نمایش برندهای داخلی و خارجی را به گونه‌ای تنظیم کنند که خریداران مواجهه بیشتری با کالاهای تولید داخل داشته باشند.
🔹 فروشگاه‌های شهروند می‌توانند در راستای مسئولیت اجتماعی حمایت از تولید داخلی، فروشندگان خود را آموزش دهند تا بیشتر روی معرفی کالاهای ایرانی و دفاع از برندهای داخلی کار کنند.
🔹 شرکت‌های داخلی که کالای خود را در فروشگاه‌های شهروند ارائه می‌کنند، می‌توانند نسبت به آموزش فروشندگان کالاها و سازوکارهای تشویق فروشندگان برای فروش بیشتر کالاهای داخلی کار کنند.
(این متن را اگر می‌پسندید برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
Forwarded from عکس نگار
‍ زنان جهان ما را تغییر می دهند
تغییر اجتماعی یعنی این که سر جلسه امتحان درس من در دانشگاه شهید بهشتی، همین الان، تقریبا همه زن هستند. زنان این گونه جامعه را تغییر داده اند، و به تدریج بیش از این تغییر خواهند داد. آینده ای متفاوت در انتظار ماست. @fazeli_mohammad
تهدید امنیتی نهفته در ملی‌گرایی کاذب
(محمد فاضلی)
✅احساس می‌کنم جریان خاصی وجود دارد که تلاش می‌کند مناقشه سیاسی میان دو کشور ایران و عربستان را به مناقشه عمیق‌تر اجتماعی هم تبدیل کند. این جریان می‌کوشد با بیان این‌که ایرانیان با سفر حج باعث ثروتمند شدن کشور عربستان شده‌اند ملی‌گرایی ایرانی را تحریک کرده و آمادگی اجتماعی بیشتری برای برخورد و مناقشه شدیدتر دو کشور فراهم کند. این جریان از انتشار عکس‌نوشته‌هایی از سران ثروتمند عرب گرفته تا بیان نکاتی کذب درباره ترجمه تحریف‌آمیز قرآن علیه ایرانیان برای این هدف استفاده می‌کند. توجه به چند نکته در این خصوص مهم است.
🔹ثروت اصلی سران عرب از نفت به دست آمده است. بقیه کشورهای عربی که مکه و مدینه ندارند نیز ثروتمند هستند و رفتاری شبیه به سران عربستان از خود بروز می‌دهند.
🔹نقش درآمد حاصل از سفر ایرانیان به حج در مقابل کل درآمدهای ملی عربستان بسیار ناچیز است.
🔹روابط مناسب ایران و عربستان اگر برقرار باشد، درآمد ناشی از حجاج ایرانی مکه و مدینه، احتمالا با درآمد حاصل از سفر شیعیان عربستان به ایران می‌تواند برابری کند.
🔹اهمیت روابط صلح‌آمیز دو قدرت منطقه، بسیار بیشتر از هزینه‌های اقتصادی حج برای ایران است.
🔹حج یک واجب دینی و بخشی از علائق اکثریت دینداران ایران است. حج مردم ایران را نمی‌توان تعطیل کرد. یادمان باشد ما تنها مسلمانان جهان نیستیم که به حج می‌رویم. حج بخشی از مشارکت ما در جهان اسلام نیز هست.
🔹حج نوعی توریسم مذهبی هم هست. اگر هزینه کردن برای حج نادرست باشد، هزینه کردن برای سفر به سایر کشورها از جمله ترکیه و امارات هم همین گونه است. بسیاری از آن‌ها که علیه هزینه‌های اقتصادی حج می‌نویسند، هرگز پیشنهاد سفر به ترکیه یا سایر کشورها را رد نمی‌کنند. بقیه کشورها هم به اندازه عربستان به فکر منافع ملی خودشان هستند و ما را دوست ندارند. حج یک استثنا نیست.

نتیجه‌گیری ساده
ممکن است ذیل عنوان ملی‌گرایی ایرانی، تأمین منافع ملی، ضدیت با سران عرب یا هر عنوان دیگری، خیلی ساده از گرایش‌های نادرست ضدعربی جامعه ایرانی برای دمیدن بر مناقشه‌ای سیاسی که می‌تواند به مخاصمه‌ نظامی خطرناکی تبدیل شود، سوءاستفاده کنند. هوشیار باشیم.
(اگر این متن را می‌پسندید، برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
ایران را زنده نگه داریم
(محمد فاضلی)
✅امروز 15 خرداد مصادف با روز جهانی محیط‌زیست است. بحران‌های محیط‌زیست ایران در کنار هشدارها، مبارزات و فعالیت‌های دوستداران محیط‌زیست در چند سال گذشته، آگاهی ما را نسبت به عمق و گستره آسیبی که در چند دهه گذشته بر پیکر محیط‌زیست ایران وارد کرده‌ایم بیشتر آگاه ساخته است. زخم‌ها چنان کاری‌اند که دیگر هیچ فرصتی برای آزمون و خطا و پیمودن مسیرهای نادرست گذشته باقی نمانده است.
✅ما در چند دهه گذشته بسیاری سرمایه‌های ارزشمند را از دست داده‌ایم. میلیاردها دلار پول، چندین دهه زمان برای توسعه و زندگی میلیون‌ها انسان، اما پول، زمان و انسان وقتی می‌توانند در کنار یکدیگر حیات مناسبی را بیافرینند که جایی مناسب برای زیستن وجود داشته باشد. بزرگ‌ترین سرمایه ما که در خطر است، محیط‌زیستی است که هر روز ظرفیت‌های زیست‌پذیری آن کاهش می‌یابد مگر آن‌که تحولی ساختاری در نسبت زندگی خود و محیط‌زیست پدید آوریم و به شکل پایدارتری زندگی کنیم.
✅پول‌ها را دوباره به دست می‌آوریم، انسان‌های دیگری زاده می‌شوند و زمان از دست‌رفته را باز خواهیم یافت (البته همه را به سختی و با پرداخت هزینه‌های گزاف)، اما پیش از همه این‌ها باید ایران را حفظ کنیم، مانع از آن شویم که حکمرانی نامناسب آب از ایران بیابانی بدون زندگی بسازد، و فرسایش خاک امنیت زیستی را به خطر اندازد، و از بین رفتن جنگل‌ها و سایر گونه‌ها، چنان تنوع زیستی و حیات را در این سرزمین به خطر اندازد که دیگر جایی برای به‌کار انداختن پول، انسان و زمان باقی نماند.
✅ما برای به دست آوردن همه خوبی‌ها، مطلوب‌ها و ارزش‌ها در جامعه‌ای که بر این سرزمین زندگی می‌کند سخت تلاش خواهیم کرد، اما باید بکوشیم سرزمینی باقی بماند، سرزنده و پایدار، تا ما در آن برای بهبود زندگی تلاش و مبارزه کنیم. بیایید برای حفظ محیط‌زیست ایران در کنار یکدیگر باشیم.
(اگر این متن را می‌پسندید، برای دیگران نیز ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
اهمیت شفافیت در انتخاب کابینه
(محمد فاضلی)
✅این روزها دائم فهرست‌های حدس و گمان، و گاه پیشنهاد برای اعضای کابینه دولت دوازدهم منتشر می‌شود. عده‌ای نیز به داوری درباره کابینه فعلی پرداخته‌اند و وزرا و معاونان رئیس‌جمهور را به قوی و ضعیف تقسیم می‌کنند، نمره می‌دهند و برای تغییرات توصیه ارائه می‌کنند. چند نکته درخصوص همه این گونه اظهارنظرها وجود دارد که برای رسیدن به کابینه بهتر در دولت دوازدهم می‌توان به آن‌ها توجه داشت.
🔹اغلب این گونه اظهارنظرها فقط داوری ذهنی گویندگان درباره اعضای کابینه است. وزیر را می‌توان حداقل بر اساس چهار شاخص کلان ارزیابی کرد: الف- ظرفیت دستورکارسازی (ایجاد دستورکارهای جدید، درست و مؤثر برای پیشبرد توسعه)، ب- پیشبرد برنامه (رسیدن به شاخص‌های تعیین‌شده برای سازمان تحت امر)، ج- ارتباطات سیاسی (مشارکت در مسئولیت سیاسی مشترک در دفاع از کابینه، رئیس‌جمهور و ارتباط با گروه‌های مؤثر سیاسی در جهت پیشبرد اهداف)، د- مدیریت بهبود سازمانی (بهبود نیروی انسانی، منابع، رویه‌ها و ساختارهای سازمان تحت امر). هر کدام از این چهار شاخص کلان، در بر گیرنده مجموعه‌ای از شاخص‌های دیگر است. سؤال این است: اظهارنظرهایی که این روزها درباره عملکرد اعضای کابینه انجام می‌شود بر اساس کدام سنجش و ارزیابی از شاخص‌های فوق یا هر دسته دیگری از شاخص‌های معتبر به دست آمده‌اند؟
🔹معیار فوق برای ارزیابی را اگر مد نظر قرار دهیم، اظهارنظرهایی از این دست که «اصلاح‌طلبان فلان شهرستان دل‌شان از دست فلان عضو کابینه خون است» یا «مردم انتظار دارند وزیر فعال‌تری به جای فلانی قرار گیرد» اعتباری ندارند. «دل خون» یا «فعال‌تر» به چه معناست و چگونه سنجیده می‌شود؟ دنباله آن‌ها را گرفتن دست آخر به تشکیل کابینه‌ای بدون ملاک و معیارهای انتخاب می‌انجامد.
🔹«مرکز ارزیابی عملکرد» یا چیزی شبیه به آن که گزارش عملکرد دقیقی از اعضای کابینه و سایر مقامات دولت ارائه کند، وجود ندارد. آن‌چه سازمان برنامه و بودجه یا سازمان امور اداری و استخدامی منتشر می‌کنند نیز به شکل مستقیم قابل استفاده برای چنین مقصودی نیست. ناگزیر همه آن‌چه درباره ارزیابی عملکرد کابینه مطرح می‌شود، بیش از آن‌که به شفافیت منجر شود به‌کار ایجاد ابهام بیشتر می‌آید.
🔹اغلب اظهارنظرها برای تأثیرگذاری و فضاسازی در جهت اهداف گروه‌هاست و الزاماً خیر مردم و توسعه کشور در آن‌ها نیست. رسانه‌ها هم بسته به این‌که از کجا خط می‌گیرند و منافع کدام جریان یا حتی شخص خاص را دنبال می‌کنند، فهرست‌های پیشنهادی اعضای کابینه را طراحی می‌کنند و برای طبیعی جلوه دادن آن‌ها، فهرست را به فلان کمیته تشکیل‌شده در ریاست جمهوری یا تحت امر فلان گروه چندنفره هم منصوب می‌کنند.
✅ نکته بسیار مهم این است: انرژی اجتماعی بسیار سازنده‌ای بر اثر فضای انتخابات 29 اردیبهشت شکل گرفته که می‌تواند دولت را برای رسیدن به اهدافش کمک کند. دو جریان به ناامیدی و فرسوده شدن این انرژی دامن می‌زنند. اول، مخالفان دولت که با انواع اقدامات مایل‌اند مردم را از دولت ناامید کنند و با ناکارآمد نشان دادن آن، طرفداران را سرخورده کنند. دوم، ابهام و عدم ناشی از فقدان شفافیت در ارزیابی عملکرد اعضای فعلی کابینه، و شفاف نشدن فرایند انتخاب اعضای کابینه دولت دوازدهم.
✅ کابینه ماشینی است که طرفداران دولت برای رسیدن به اهدافی که آن‌ها را پای صندوق‌های رأی کشاند به آن امید می‌بندند. مردم باید به اعضای کابینه اعتماد کنند و اعتماد تا اندازه زیادی محصول شفافیت است. اعضای کابینه جدید زمانی مولد اعتماد خواهند بود و از روز اول پشتوانه سرمایه اجتماعی طرفداران دولت و حتی بخش مهمی از آن شانزده میلیون رأی رقیب را همراه خود خواهند داشت که بر اساس رویه‌ای شفاف و با نشان دادن توانمندی‌های‌شان به مردم انتخاب شوند. حرکت اعتمادساز و توسعه‌بخش در مسیر چهار سال پایانی این قرن شمسی (1400-1300) و آماده شدن برای پا نهادن به قرن نو می‌تواند با شفافیت در انتخاب کابینه آغاز شود.
(این متن را اگر می‌پسندید، برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
متحد در کنار یکدیگر
(محمد فاضلی)
1. تسلیت به بازماندگان شهدای حادثه تروریستی امروز.
2. تشکر از نیروهای امنیتی برای پایان دادن به ماجرا.
3. شرم بر کسانی که تلاش می کنند از یک واقعه ضدامنیتی ملی، به اهداف جناحی و سیاسی داخلی برسند.
4. سرزنش برای شهروندانی که از حادثه پلاسکو درس نگرفتند و سرخوشانه و بی احتیاط در خیابانهای محل حادثه تجمع کردند. اگر یکی از تروریست ها میان جمعیت تماشاچی بود و خود را منفجر می کرد، باید به عزای چند نفر می نشستیم؟
5. متحد در کنار یکدیگر، امنیت را استوارتر از گذشته، حفظ خواهیم کرد. تروریست ها کانون اراده مردم را نشانه گرفتند، ذهنهای ما را مخاطب قرار دادند، و قلبهای ما را بدبین و ترسو می خواهند. ما اما همزمان شجاع، محتاط، عاقل، اخلاقی، امیدوار و متحد باقی خواهیم ماند.
6. ما اکنون یکدیگر را به هیچ کوتاهی متهم نمی کنیم، فقط یکدیگر را دلداری داده و صبورانه به انتظار روشن شدن نتیجه بررسیها می نشینیم.
(این متن را اگر می پسندید، برای دیگران ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
تقاضای کمک پژوهشی
(محمد فاضلی)
من در حال تحلیل داده‌ها و هم‌چنین جمع‌آوری نظرات درباره علت رأی دادن اکثریت مردم به تداوم دولت آقای روحانی هستم. شما خواننده محترم کانال «دغدغه ایران» هم اگر در انتخابات شرکت کرده‌اید و به آقای روحانی یا رقبای ایشان رأی داده‌اید، در صورت تمایل، دلیل انتخاب کاندیدای مورد نظر خود را به صورت مختصر (ترجیحاً حداکثر 150 کلمه) نوشته و به نشانی تلگرامی @moh_fazeli ارسال کنید. انشاءالله نتیجه نهایی بررسی را در کانال منتشر خواهم کرد.
پیشاپیش از توجه و همکاری شما سپاس‌گزارم.
(اگر کسانی را می‌شناسید که مایلند به این بررسی کمک کنند، این متن را برای ایشان نیز ارسال کنید.)
https://t.me/moh_fazeli
Forwarded from عکس نگار
‍ انتشار کتابی کم‌نظیر
(محمد فاضلی)
برخی کتاب‌ها حاوی ایده‌هایی هستند که انسان را به وجد می‌آورند و قادرند ادراک شما از جهان را متحول کنند. این گونه کتاب‌ها اگر به مسائلی که شما درگیر با آن‌ها هستید و فکر و ذهن‌تان را مشغول کرده است نیز بپردازند، لذت خواندن‌شان چندین برابر می‌شود. یکی از همین کتاب‌ها به تازگی منتشر شده است. کتاب «خشونت و نظم‌های اجتماعی: چهارچوب مفهومی برای تفسیر تاریخ ثبت‌شده بشر» نوشته داگلاس نورث، جان جوزف والیس و باری واینگاست که با ترجمه جعفر خیرخواهان و رضا مجیدزاده توسط انتشارات روزنه در 456 صفحه و قیمت 32000 تومان منتشر شده است. انتشار کتاب را به مترجمان فکور آن تبریک می‌گویم. بخش‌هایی از مقدمه مترجم را به شما تقدیم می‌کنم. شما از خریدن و خواندن این کتاب لذت خواهید برد اگر علاقمند مسائل اقتصادی، اجتماعی، سیاسی مرتبط با توسعه باشید.
🔹 نویسندگان در این کتاب حکومت‌های طبیعی را به سه دسته تقسیم کردند: حکومت طبیعی شکننده که در آستانه فروپاشی است و نمی‌تواند از هیچ سازمانی به غیر از خود حکومت پشتیبانی کند. ... حکومت طبیعی پایه که تنها به سازمان‌های وابسته به حکومت اجازه شکل‌گیری می‌دهد و حکومت طبیعی بالغ که توانایی پشتیبانی از طیفی گسترده از سازمان‌های مدنی و سیاسی و اقتصادی فرادستان بیرون از دایره کنترل مستقیم حکومت را دارد. (ص. 12)
🔹 نورث و همکاران با ارائه «نظریه نظم اجتماعی» مدعی هستند در دنیای کنونی دو نوع نظم حاکم است: در یک سو جوامع با نظم دسترسی محدود را داریم که فرادستان گردآمده در ائتلاف مسلط، با ایجاد انحصار و محدود کردن ورود دیگران به عرصه مدیریت نظام‌های سیاسی و اقتصادی، رانت خلق می‌کنند تا خشونت را مهار کنند. در سوی دیگر، نظم دسترسی باز را داریم که در آن‌ها حکمرانی غیرشخصی و باور و تعهد همگانی به برابری و فراگیری (شمولیت) وجود دارد و رقابت آزاد سیاسی و اقتصادی است که میزان دسترسی به منابع جامعه را تعیین می‌کند. (صص. 14-13)
🔹 آن‌ها با این فرض اساسی شروع می‌کنند که هدف اولیه هر نوع نظم اجتماعی مهار خشونت و اعمال زور است. ... ویژگی نظم دسترسی محدود، اندک بودن تعداد سازمان‌ها است. همان تعداد اندک سازمان‌های موجود نیز عمدتاً به حکومت وابسته و مرتبط‌اند، دولت به شدت متمرکز و غیرفراگیر است، روابط اجتماعی بر اساس ملاک‌های شخصی تعریف می‌شوند و قواعد بازی در گستره اجتماع به شکل نابرابر و تبعیض‌آمیز اجرا می‌گردند. (ص. 14)
🔹 در نظم دسترسی باز، رقابت سیاسی و اقتصادی است که ثبات اجتماعی را حفظ و خشونت را مهار می‌کند. جامعه دسترسی باز با انبوهی از سازمان‌های متنوع، دولت غیرمتمرکز و فراگیر، هم‌چنین روابط اجتماعی غیرشخصی، حاکمیت قانون، حقوق مالکیت مطمئن، و حدود قابل توجیهی از عدالت و برابری تعریف می‌شود. (ص. 15)
🔹 اگرچه هر دو نظرم قادر به ایجاد ثبات اجتماعی هستند، رشد اقتصادی پایدار و توسعه سیاسی ماندگار در نظم دسترسی باز رخ می‌دهد. (ص. 15)
🔹 نویسندگان بر پایه تجربه‌های تاریخی گذار در 300 سال گذشته، سه شرط آستانه‌ای را معرفی می‌کنند که کشورها پیش از گذار به نظم دسترسی باز باید آن‌ها را تأمین کنند. ... حاکمیت قانون برای فرادستان، وجود سازمان‌های با عمر دائمی، و کنترل سیاسی یکپارچه بر نظامیان. (ص. 15)
🔹 نخستین شرط این‌که فرادستان آماده برقراری حاکمیت قانون دست‌کم بین خودشان باشند. ... لازمه آن استقرار یک نظام دادگستری است که افراد با هزینه اندک و مدت زمان مناسب، به خدمات اداری و دادگاه‌ها دسترسی داشته و احکام و آرای آن‌ها دست‌کم در رابطه با فرادستان، الزام‌آور و بی‌طرفانه باشد. (ص. 15)
🔹 شرط دوم ایجاد سازمان‌های دائمی (شامل خود حکومت) است که حقوق و وظایف مشخص و تعریف‌شده دارند و مستقل از هویت هر یک از اعضای آن سازمان به فعالیت‌شان ادامه می‌دهند. (ص. 15)
🔹 شرط سوم یعنی کنترل سیاسی و یکپارچه بر همه نیروهای نظامی، مستلزم وجود یک سازمان مدنی غیرنظامی است که توانایی کنترل همه منابع نظامیان (مانند بودجه و سازوبرگ نظامی) در کشور و مجموعه موافقت‌نامه‌های معتبر تعیین‌کننده چگونگی (و شرایط) استفاده از زور و قدرت علیه افراد و اعضای ائتلاب را داشته باشد. (ص. 16)
✅ یک نکته: کتاب با کاغذ کاهی و بسیار سبک منتشر شده است و این نکته مثبتی است که این روزها در بسیاری از کتاب‌ها می‌بینم. وزن کمتر، مواد کمتر، سهولت بیشتر برای جابه‌جایی و خواندن.
(این متن را اگر می‌پسندید، برای دیگران هم ارسال کنید.) @fazeli_mohammad
پاسخ به نقدی روش‌شناختی
(محمد فاضلی)
من و همکارانم مقاله‌ای با عنوان «ارزیابی درونی از کیفیت خروجی نظام آموزش جامعه‌شناسی در ایران» را در شماره تابستان 1394 مجله جامعه‌شناسی ایران منتشر کردیم. آقای دکتر محمدرضا طالبان در شهریور 1395 نقد مفصلی بر این مقاله نوشتند باعنوان «معرفت عامه در لفافه پژوهش علمی: نقدی بر مقاله ارزیابی درونی از کیفیت خروجی نظام آموزش جامعه‌شناسی در ایران» و به درخواست مجله جامعه‌شناسی ایران من نیز پاسخی به نقد ایشان نوشتم باز به تفصیل که با عنوان «تجلیل روش، نفی بینش» که هر دو نقد در شماره بهار و تابستان 1395 مجله جامعه‌شناسی ایران منتشر شده است. ممکن است دقت‌های روش‌شناختی جناب آقای دکتر طالبان و پاسخ‌های من مورد علاقه علاقمندان جامعه‌شناسی باشد. لینک دستیابی به مقاله اصلی، و دو نوشته آقای طالبان و من به شرح زیر است.
مقاله ارزیابی درونی (http://jsi-isa.ir/article_21109_7822bc8f5fef3a10db42207cd6ed458f.pdf)
نقد آقای دکتر طالبان (http://jsi-isa.ir/article_25068_112ee7a4b010576a001cfea67756f598.pdf)
پاسخ به نقد دکتر طالبان (http://jsi-isa.ir/article_25069_f5c2cac2b90ccb56f7e452f8be77f219.pdf)
هم‌وطن کُرد من، تو نگران نباش
(محمد فاضلی)
✅امروز صبح در دانشگاه مصاحبه‌ برای پذیرش دانشجویان دکتری برگزار می‌شد. یکی از شرکت‌کنندگان دانشجوی کردی از شهر سقّز بود که اتفاقاً تحقیقاتش هم درباره جریان‌های فکری و سیاسی کردستان بود. آزاردهنده‌ترین نکته در تمام طول مصاحبه این بود که دائم تلاش می‌کرد به نحوی نشان دهد که دامن کردستان از تندروی، جریان‌های تروریستی و افراط‌گری مذهبی پاک است و آن‌چه اتفاق افتاده هیچ نسبتی با اکثریت قاطع جامعه کردی ندارد. چند بار متذکر شد که نخبگان کرد چه اندازه در محکومیت ترورهای تهران بیانیه داده و فعالیت کرده‌اند؛ در ضمن، مشارکت حداکثری کردها در انتخابات 29 اردیبهشت را شاهدی بر مشارکت‌جویی و صلح‌طلبی جامعه کردستان یادآور شد.
✅من در حالی که همه سخنانش را تأیید می‌کردم می‌خواستم به او بگویم «هم‌وطن کرد من، تو نگران نباش.» هیچ کدام از مردم ایران هرگز کردستان و جامعه کردهای ایران را به تندروی و حمایت از افراط‌گری متهم نخواهد کرد؛ این تو نیستی که باید نگران باشی و از ایرانی و صلح‌طلب بودن خودت دفاع کنی. ما هستیم که باید سرزنش شویم که نتوانستیم فقر، توسعه‌نیافتگی و بیکاری را در سرزمین تو بخشکانیم یا لااقل به اندازه بخش‌های مرکزی ایران توسعه را برای کردستان به ارمغان بیاوریم. ما جامعه دانشگاهی درباره دردهای ایران کم فکر کردیم، نوشتیم و دنبال راهکار گشتیم؛ و درباره کردستان کمتر، و برنامه‌ریزان و سیاست‌گزاران و سیاستمداران در حق تو کوتاهی کردند، و امروز به جای ما که باید سرزنش شویم، این تویی که احساس می‌کنی باید از خودت و هویت ایرانی و مردم‌سالارت دفاع کنی. آن ترس عمیق نهفته در قلبت را می‌توانستم ببینم که نگران واکنش‌های تند و نابخرادانه در برابر رخدادی ناخوشایند اما بی‌ارتباط با تو هستی. هم‌وطن کُردم، تو نگران نباش، این ما هستیم که باید سرزنش شویم. ما اگر دانشگاهیان، برنامه‌ریزان، روزنامه‌نگاران، روشنفکران، سیاست‌گزاران و سیاستمداران بهتری بودیم، تو امروز خوشحال‌تر بودی و ایران را همه در کنار یکدیگر، شادتر و توسعه‌یافته‌تر تجربه می‌کردیم.
(این متن را اگر می‌پسندید، برای دیگران هم ارسال کنید.)
https://t.me/fazeli_mohammad
مجلس سؤال: این همه سؤال برای چه؟
(محمد فاضلی)
غلامرضا کاتب عضو هیئت رئیسه مجلس در جلسه 16 خرداد 1396 درخصوص سؤالات نمایندگان مجلس از وزرا و در پاسخ به اخطار و تذکر یکی دیگر از نمایندگان می‌گوید: «از ابتدای سال تاکنون بالغ بر 400 سؤال داشتیم که کمتر از 50 سؤال را توانستیم تعیین تکلیف کنیم. در سال گذشته نیز بالغ بر 3200 سؤال بوده که مجموعاً 100 سؤال مورد بررسی قرار گرفته است.»
همین یک جمله کافی است که دو نکته درباره سازوکار نظام تصمیم‌گیری و سیاست‌گذاری کشور قابل طرح شود.
✅ پرسیدن 3200 سؤال از حدود 25 عضو کابینه دولت به معنای آن است که هر عضو کابینه به‌طور متوسط 128 سؤال در سال گذشته داشته و هر 2.8 روز باید به یک سؤال پاسخ می‌داده است. میزان انرژی و زمان لازم برای انجام این کار چه اثری بر کارکرد اعضای کابینه باقی می‌گذارد؟
✅ 100 سؤال از میان 3200 سؤال تعیین تکلیف شده است. چند گزینه در این‌جا وجود دارد: الف - 3100 سؤال اصلاً ارزش خاصی نداشته‌اند و تعیین تکلیف نشدن آن‌ها هم مشکلی ایجاد نمی‌کند (پس آن همه زمان و انرژی برای این میزان سؤال نامهم را چه باید کرد؟) ؛ ب – 3100 سؤال قابل اعتنا بدون پاسخ مانده است (عوارض ناشی از بی‌پاسخ ماندن این میزان سؤال مهم را چه باید کرد؟)؛ ج – کارکرد سؤالات اصلاً حل مسأله خاص و مهمی نبوده و فقط نوعی ابزار فشار بر اعضای کابینه است و بنابراین بلاتکلیف ماندن آن‌ها هم مهم نیست، رسیدن به هدف از طرح سؤال برای نماینده مهم است؛ د – سازوکاری برای غربال کردن سؤالات و در دستور کار قرار گرفتن سؤالات مهم وجود ندارد و این سازوکار نظارتی مجلس باید اصلاح شود.
🔹 سؤال
این میزان سؤال نقش مهمی در اصلاح سیاست‌گذاری، ایجاد گفت‌وگوی عقلانی میان دولت و مجلس، روشن شدن برخی نکات مهم برای مردم و ایجاد گفت‌وگوی عمومی درباره ابعاد سیاست‌گذاری کشور، و نهایتاً بهبود روند توسعه داشته است؟
(این متن را اگر می‌پسندید، برای دیگران هم ارسال کنید.)
https://t.me/fazeli_mohammad