@flith کانال پروازفکرواندیشه

.
ص١٦٩


چركمرده را برداشت و نشانش داد. بعد هم اضافه كرد: «بعضي چيزها براي آدم بدبختي
ميآورد، رئيس.»




12
وقتي مندو داخل شد، كمال داشت تكه اي از روزنامه را با قيچي ميبريد.
بريده ي روزنامه را كناري نهاد و با حيرت اشاره كرد به عينك ذره بيني مندو: «اين
ديگر چيست؟ْ»
ـ چشمهايم ضعيف شده.
اين را گفت و خيره شد به بريده ي روزنامه كه عكسي بود از نوعي عروس دريايي.
كمال استكانها را برداشت و رفت به آشپزخانه. از صبح كه چشمش افتاده بود به
تصوير عروس دريايي، يك عدد سه رقمي، بي وقفه، دركاسه ي سرش ميچرخيد. دردي
كهن تير ميكشيد ميان كتفهايش؛ نقطه اي به قاعده ي يك دايرهي ده سانتي. نگاه
ميكرد به سياهپوست چوبي و ميگفت: «عزازيل فرشته اي زيرك بود...»
روزبه روز تكيده تر ميشد، و پوست مهتابي اش روشنتر. و حالا كه چشمش افتاده بود
به عينك مندو، چيزي برّنده چنگ ميزد به احشايش. چاي را در استكانها ريخت، و شير
آب را باز كرد تا كتري را دوباره پر كند، اما همينطور خيره ماند به جريان مدام آب.
«سيصد و هشتاد و يك!»
آنهمه مقاومت كرده بود، اما چشمش كه افتاده بود به جوادي «كثافتِ رذل» به
بهانه اي خود را رسانده بود به دفتر زندان. همه چيز را ريخت روي دايره. حرفش كه تمام
شد «حاجي» عينك ته استكانيش را جابه جا كرد و گفت: «اين بچه مزلّفِ ولدالزنا را ببريد
و، به جرم افترا، هشتاد ضربه شلاق بزنيد، بعد هم بيندازيد انفرادي!» نه، ديگر تحمل شلاق
را نداشت. اما انفرادي چيز چندان بدي نبود، گرچه نمور بود و سرد و تاريك مثل تهِ قبر. اما
169



@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

@flith کانال پروازفکرواندیشه

.
ص١٧٠


هرچه بود، بهتر از بند عمومي بود. آنجا جانش را به لب رسانده بود. وقتي نگاه ميكرد به
طيف رنگ به رنگ توابها كه هر روز تعدادشان هم اضافهتر ميشد، ديگر مهم نبود چه
كسي به راستي تواب است و چه كسي دارد بازي ميكند. همانطور كه وقتي نگاه ميكرد به
طيف رنگ به رنگ بازجوها، و ميان آنها برميخورد به كساني كه تا همين ديروز جزء
رهبران بودند، ديگر مهم نبود چه كسي دارد به خودش خدمت ميكند و چه كسي به
آرمانش. روزي كه با پاهاي ورم كرده و باندپيچ از بيمارستان برميگشت و جوادي را ديد كه
با دستهاي پرونده دارد ازاتاقي خارج ميشود، تازه فهميد چرا بعد از انقلاب ناگهان غيبش زد.
سعي كرده بود خودش را پنهان كند. نشده بود. چشمشان كه به هم افتاد، رنگ از روي
جوادي پريد و همان دم كمال دانست كه كار تمام است. امروز يا فردا، اسمش را ميگذارد
توي فهرست تا همه چيز براي هميشه در سينه ي سرد خاك مدفون بماند. همان شبانه
تصميم گرفت كاري را بكند كه از فرداي انتقال به بند عمومي به ذهنش رسيده بود. بند
عمومي جهنم بود. همه چيز را ميشد تحمل كرد جز آن نگاههاي مراقب كه مثل تيغ تيز
بود و ميشكافت وقتي عبور ميكرد از روي هر چيز. وقتي ديد رئيس زندان حرفش را باور
نميكند به خودش گفت: «جوادي يا كس ديگر، چه فرقي ميكند؟ْ» آنجا طبقه ي هفتم
جهنم بود. مرگ ساطوري بود بالاي سر. فرود ميآمد، اما نه آن دم كه منتظر بودي. ميماند
همان بالا؛ آنقدر كه روزنه ي اميدي در تهِ دل گشوده شود. روزنه كه باز ميشد، ديگر تمام
بود. چنگ ميزدي به هر خاشاك، شايد كه جان به در ببري. تكه تكه از تو ميكندند. از
چيزهاي كوچك شروع ميشد. ميگفتند نماز. اعتقاد نداشتي اما رو به قبله ميايستادي.
ميگفتند سينه بزن. ميزدي. ميگفتند نوحه بخوان. ميخواندي. ميگفتند بيا گه بزن به سر
تا پاي خودت. ميزدي. ميگفتند لجن بپاش به سر تا پاي رفقايت. ميپاشيدي. همينطور
تكه تكه از تو ميكندند تا وقتي كه ديگر هيچ نماند از تو جز حفره اي تاريك و، در تهِ آن
حفره، روزنه ي كوچكِ اميد. آن وقت بدل ميشدي به جانوري درنده، و دندان فرو ميبردي
در گوشتِ تنِ اين و آن. تمام روز مينشستند مثل گرگهاي گرسنه خيره به هم. نوميدانه
ميكوشيد بفهمد كه در پسِ اين نقاب نگاهِ گرگ است يا بره. اما، در آن سكوت سهمناك،
تلاقي دو نگاه فقط صداي چكاچكِ شمشير ميداد. از وقتي كه شبكه ي مخفي درون زندان
170



@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

@flith کانال پروازفکرواندیشه

.
ص١٧١


كشف شده بود، ديگر تواب بودن كافي نبود. توبه ات را لحظه به لحظه بايد اثبات ميكردي.
هر چيزي گزارش ميشد، به اين اميد كه برگهاي باشد براي خروج از آن جهنم. «كمال آه
كشيد. كمال وقتي آه كشيد به پنجره نگاه كرد. كمال خميازه كشيد. كمال وقتي خميازه
كشيد دستش را جلوي دهن گرفت. كمال با صداي بلند خميازه كشيد. كمال وقتي خميازه
كشيد پلكهايش را به هم فشرد. كمال پلكهايش را از روي خشم بهم فشرد. كمال وقتي
خميازه كشيد بدنش را كش داد. كمال وقتي بدنش را كش داد دستهاش را از دو طرف
گشود. كمال بدنش را نه مثل يك زنداني، كه مثل پلنگ كش داد.»
شير آب را بست. وقتي با ليوان چاي داخل شد، پرسيد «از فليسيا چه خبر؟ْ»
مندو نگاهش كرد. دستهاش حلقه زد دور ليوان چاي. گذاشت حرارت مطبوع آن زير
پوستش بدود. به آرامي گفت: «رفته است آمريكا.»
كمال هم دستهاش را حلقه كرد دور ليوان. خيره شد به او: «با آرنولد؟ْ»
ـ نه. با كس ديگري!
171


@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

@flith کانال پروازفکرواندیشه

.



پاره ي پنجم
كوكي ي سن ژاك



@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

@flith کانال پروازفکرواندیشه

.
ص١٧٥

ايلچي ميگفت: «نگاه كن!» بعد ظرف آب را ميپاشيد به هوا. ميرزاهادي كه خودش
را پيچيده بود لاي پتو، نگاه ميكرد به ذرات آب كه تا برسد به زمين برف شده بود.
همينطور كه دندانه اش از سرما بهم ميخورد، گفت: «خواهر و مادر هر چه تزار است...»
بعد چشمش افتاد به پرهيبِ گرافينه كه از كالسكه پياده شده بود و، پوشيده در كلاه و
پالتوي سياه، به سمت آنها ميآمد. پتو را محكم به خود پيچيد، نگاهي كرد به گنبد طلايي
كليساي «سمه نووسكي» كه قنديلهاي برف و يخ از آن آويزان بود، و راه افتاد طرف
عمارت تا گزارش وقايع روزانه را بنويسد. از آستانه ي در كه ميگذشت، بار ديگر نگاهي به
گرافينه كرد و در دل گفت: «بكن، ايلچي! بكن كه از آنهمه خاك تصرف شده ي وطن، مگر
همين يك وجب پشم كس گرافينه خانم دستت را بگيرد.» دلخور بود. سرما بود، دوري از
وطن بود، كار هم گره خورده بود. وقتي رسيده بودند به ده فرسخيِ سن پترزبورگ، همانجا
اطراق كرده بودند تا تزار برگردد. چند ماهي كه گذشت، ايلچي ديد تزار انگار حالا حالاها در
پاريس ماندگار است. به توصيه ي سفير انگليس عجالتاْ به سنپترزبورگ داخل شدند تا وقتي
خبري از بازگشت تزار رسيد بيرون بروند و با استقبال رسمي دوباره وارد بشوند. ايلچي را به
اتفاق همراهان در عمارتي اعياني مكان داده بودند، و فيلان و اسبان هدايا را در جايي در
همان نزديكي. روزشان به بازديد كارخانه ها ميگذشت، و شب به ميهماني و مجلس رقص
درخانهي بزرگان روس. با اينهمه، انتظار كلافه شان كرده بود. ايلچي، وقتي ديد حالا حالاها
ماندگار است، به فكر يادگيري زبان روسي افتاد. با گرافينه در يكي از مجالس رقص آشنا
شده بود. وقتي گفت: «ما قبلاْ كجا همديگر را ديده ايم؟» گرافينه خنده اي كرد و گفت: «آه
خداي من... شما مردها..! همه تان با همين جمله شروع ميكنيد.» بعد كه ايلچي فكرش را
با او در ميان نهاد، گرافينه گفت: «نگران نباشيد. خودم معلم خوبي برايتان پيدا ميكنم.»
وقتي يكي دو نفري را معرفي كرد و ايلچي نپسنديد، گفت: «اگر مايل باشيد، خودم به شما
175




@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

@flith کانال پروازفکرواندیشه

.
ص١٧٦


درس ميدهم.» و حالا، آمده بود تا طبق معمول هفته هاي اخير، بگويد جاي فعل كجاست و
جاي فاعل كجا.
هنوز وارد نشده كلاهش را برداشت و گفت: «دارد برميگردد.»
ـ تزار؟
گرافينه با لحني ملامت بار گفت: «شما هم كه همه اش فكر كار خودتان هستيد!»
ايلچي جا خورد. گفت: «الكساندر تيخونوف؟»
در گرماگرم جنگ با ناپلئون، تزار دستور داده بود الكساندر تيخونوف را به خاطر
«شجاعت و لياقت »اش بفرستند به خط مقدم جبهه! و اين، فرداي روزي بود كه چشمش
افتاده بود به سينه هاي برجسته ي گرافينه كه بيرون زده بود از آن پيراهنِ يقه بازِ مخملِ
شرابي و با هر نفس انگار دو كبوتر بازيگوش بود كه ميجنبيد زير آن پوست ملتهبِ
بيطاقت. ناگهان چه قدي كشيده بود دخترك! و چه تلؤلؤي پيدا شده بود در چهره! سنگيني
چيزي در فضا منتشر ميشد. صف دراز دربارياني كه براي شركت در سلام رسمي ايستاده
بودند، نفس را در سينه حبس كرد. تزار قدمي برداشت. وقتي با نفر بعد دست ميداد، در
چشمهاي ژنرال الكساندر تيخونوف برق التماسي ديد كه بعدها، هر بار گرافينه را در آغوش
كشيد، آن را به ياد آورد.
ايلچي گفت: «بعد از اينهمه سال!.. چطور زنده مانده است؟»
گرافينه پالتواش را در آورد و گذاشت روي دسته ي مبل: «دلم برايش ميسوزد. اگر
كشته ميشد راحتتر بود.»
ـ خيلي خاطرت را ميخواهد؟
ـ از خودم همين را ميپرسم. اگر واقعاْ دوستم داشت ميتوانست اينهمه سال دوام
بياورد؟ مردِ احمق و بزدلي ست. لابد تمام مدت توي سوراخ قايم ميشده تا زنده بماند.
ـ حالا چه بايد كرد؟
ـ به هر حال او شوهر من است.
مثل گربهاي نشست روي پاهاي ايلچي: «يخ بسته ام از سرما.» بعد گردن كشيد و
گفت: «هوم... چه بوي مطبوعي!»
176




@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

@flith کانال پروازفکرواندیشه

.
ص١٧٧


ميگويم الان منقل را بياورد ميرزا. خب، چه كرديد؟
همينطور كه خودش را چسبانده بود به ايلچي پاهايش را دراز كرد سمتِ شعله هاي
آتش بخاري ديواري و گفت: «بعداز ظهر ميروم پيشش. فقط بايد مواطب باشم. ميدانيد،
كمي ديوانه است.»
ـ يعني چطور؟
ـ تمام كه شد، بايد فوراْ از زير دستش بيرون بكشم و گرنه...
اين را گفت و با انگشت اشاره كرد به شعله هاي آتش كه حرارت مطبوعش حالا خون
را دوباره در رگهاي كرخت شدهي پاهاي او به گردش در آورده بود.




2
حال تهوع داشت. چشمانش را ميبست. دنده را جلو ميداد بعد كه برميگرداند، در
دل شماره ميكرد: «يك... دو... سه... چهار... پنج...»
قانون اساسي شكنجه را ممنوع كرده بود. وقتي كار مخالفت با انقلاب كشيد به زد
وخورد مسلحانه در شهرها، سيل راه حلهاي ابداعي براي گرفتن اقرار از دستگيرشدگان،
سرازير شد به دفتر زندان. بسياري از اين پيشنهادها، البته عملي نبود. اما، محض قدرداني از
«امت هميشه در صحنه»، مجموعه ي آنها به صورت جزوه در اختيار مسئولين زندانها
گذاشته شد «تا هر كس به فراخور حال از اين درياي انديشه بهره مند شود.» حاجي، اما،
خودش «درياي انديشه» بود و به اين جور پيشنهادها نيازي نداشت. او كه در رژيم پيشين
طعم شكنجه را چشيده بود، زير و بم روح قرباني را خوب ميشناخت. هر ضربه ي شلاق
نيزه اي بود كه فرو ميرفت به كف پا، از مغز استخوان عبور ميكرد، جرقه ميشد و از
عصبهاي چشم برون ميزد. ميگفت: «يا فاطمه ي زهرا!» و از ته دل نعره ميكشيد. اگر
لب باز ميكرد جان عده اي به باد ميرفت. وقتي با پاهاي باد كرده و خونچكان برش
177



@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

@flith کانال پروازفکرواندیشه

.
ص١٧٨


ميگرداندند به سلول، هراسش تازه آغاز ميشد. ميديد هنوز طاقت آورده. اما تا كي؟ از
خودش ميپرسيد اگر چه كنند ضعف نشان خواهد داد؟ آن وقت بود كه فرشته ي الهام به
سراغش ميآمد.
حالا، انگار كه شاهد دوچرخه سواري پسر است، ايستاده بود كنار جرثقيل و مثل
پدري مهربان كمال را نگاه ميكرد.
كمال دنده را جلو ميداد: «بيست و يك... بيست و دو...» چشمانش را بسته بود اما، از
پس پردهاي از بخار، لبخندي را ميديد كه برق دشنه ي برهنهاي را داشت. وقتي آورده
بودندش پاي جرثقيل و چشمش افتاده بود به انبوهِ سياهِ دمپايي ها كه گوشه اي روي هم
تلنبار شده بودند، با حيرت نگاه كرده بود به حاجي. حاجي گفته بود: «حيفِ گلوله.» و خيره
شده بود به علامت قرمزي كه روي يكي از دمپايي ها بود (چيزي شبيه صليب، يا چكش)؛
علامتي كه خودش ابداع كرده بود تا زندانيان مسلمان همان زجري را نكشند كه خودش
ميكشيد وقتي كه زندان بود(ميان آنهمه زنداني كمونيست، تنها او بود كه مسلمان بود و
يكي دو تن ديگر. وقتي ميخواست درِ مستراح يا حمام را باز كند، با هزار مشقت بايد پاهاي
ورم كرده و چركيناش را به كار ميانداخت مبادا دستش با همان دستگيرهاي تماس پيدا
كند كه چند لحظه ي پيش دست يك زنداني بي نماز به آن خورده بود و نجس شده بود.
حالا، نه فقط دمپايي هاي زندانيان كمونيست كه ليوان و كاسه و بشقابشان را هم داده بود
علامت بزنند). مه صبحگاهي همه چيز را در هاله اي از بيشكلي فرو ميبرد؛ چون كابوس.
كمال نگاه كرد به صف چهره هاي تكيده و پريدهرنگ. دو دسته شان كرده بودند. صفي كه
ميرفت طرف مستراح دمپايي سياه به پايشان بود؛ مثل دمپايي خودش. بيرون كه ميآمدند،
دمپايي ها را درميآوردند و ميايستادند توي صف ديگري كه ميرسيد پاي جرثقيل. چيزي
از جنس برق، از جنس جرقه هاي نامرئي در فضا موج ميزد. با اين حال، نه ترس، نه نفرت،
نه خشم، هيچ نشانِ انساني در چشمانشان نبود؛ نگاه بره هايي بود كه فرق نميكرد به چرا
ببرندشان يا به قربانگاه. خيره شد به تنها جايي كه هنوز چيزي انساني در نگاه باقي مانده
بود: جسدي آويزان كه چشمانش بيرون جهيده بود از وحشت. حاجي گفت: «خب؟» كمال
نگاه كرد به ماشين مخصوص حمل گوشت؛ به اجسادي كه همينطور تلنبار ميشدند توي
178



@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

@flith کانال پروازفکرواندیشه

ص١٧٩


آن. بعد اشاره كرد به جرثقيل: «من... طرزكارش را بلد نيستم.» حاجي برده بودش دم اتاقك
جرثقيل، و خطاب به كسي كه آن تو بود گفته بود: «اين برادر را زودتر راه بينداز، برود به
كار و زندگي اش برسد، بنده ي خدا.» دو روز قبل كه رفته بود پيش حاجي گفته بود: «من
در هيچ عملياتي شركت نداشتهام. مرا آزاد كنيد بروم پي كار و زندگيام. كار من تنها تنظيم
صفحات نشريه ي سازمان بوده.» صداي تق تق تسبيح حاجي تندتر شده بود. دو چشم
كوچك او، جرقه هاي مسمومِ دو چشمِ مار، از پشت شيشه هاي ته استكاني عينك برق زده
بود: «پس خيليها را بايد بشناسيد!» يك صبح تا غروب از مقابل صف بيپايان زندانيان
عبور كرده بود: «اين! اين! اين!» مصاحبه ي تلويزيوني و اظهار تنفر از اعمال گذشته كه
ديگر گفتن نداشت. آن قدر تكرار شده بود كه معناي خودش را از دست داده بود. حاجي
گفت: «حاضريد با دست خودتان سقط شان كنيد؟» وقتي افتادي به ظلمتِ چاهي، تا نرسي
به قعر توقفي در كار نيست. نگاهش كرد . ياد روزي افتاد كه صفحه تلويزيون حاجي را
نشان ميداد با بچه اي به بغل؛ ايستاده كنار جسدهاي سوراخ سوراخِ غرقه به خوني كه
رديف شده بودند روي زمين. قدم ميزد لابلاي اجساد و، همينطور كه موهاي بچه را نوازش
ميكرد، جزئيات عملياتي را ميگفت كه منجر شده بود به كشته شدن پدر و مادر همين
بچه.
ـ بپر رو ركاب!
كمال نگاهي كرد به صورت پشم آلود و ژوليده اي كه از شيشه ي اتاقك جرثقيل
بيرون آمده بود. پايش را گذاشت روي ركاب. همينكه خواست وارد شود سرش گرفت به
لبه فلزي بالاي در و زخميشد. گفت: «چي شده؟» كمال سرش را گرفت و نشست روي
صندلي چرمي زرد و ترك خوردهاي كنار دست راننده: «چيزي نيست.» صورت پشم آلود
جلوتر آمد و همنيطور كه از گوشه ي چشمهاي پف كردهاش نگاه ميكرد، به لحني خودماني
گفت: «ببينم، كمونيس ممونيس كه نيستي؟ ها؟» بوي دهانش مشمئز ميكرد. كمال نگاه
كرد به خوني كه كف دستش ماليده بود و گفت: «من بازجويي هايم را قبلاْ پس دادهام ها!»
گفت: «مهم اينه كه ميخواي مسلمون شي.» و دندهاي را نشانش داد؛ ميله ي فلزي
كوتاهي كه انتهايش توپ كائوچويي سياه رنگي بود: «طنابو كه انداختن، تو فقط اين دسه
179




@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

@flith کانال پروازفکرواندیشه

.
ص١٨٠

خرو بده جلو. طرف زرتي ميره بالا. بعد كه گوزو داد و قبضو گرفت، دنده را بيار سرجاش.
مثه سنده ي آب نديده ميافته پائين.» جايش را داد به كمال و از كابين بيرون رفت. صداش
از توي مه به گوش آمد: «الآن ميگم بيان زخمتو دوا درمون كنن.»
چيزي نميديد. چيزي نميشنيد. چشمانش را بسته بود و، از پس پرده اي از بخار، دو
چشم چپ شده را ميديد، سپيدي دندانها، لبخندي كه برق دشنه ي برهنه اي را داشت. و
سيبك گلويي كه، از پس موهاي بيرون زده ي سينه، به سرعتي جنون آميز ميتپيد.
ـ نود و سه.... نود و چهار.. نود و پنج...



3
وقتي آرنولد زنگ زد و باهمان اطوار هميشگي گفت: «مند! مند! دكمه ي ضبط را كي
فشار ميدهيم؟» وجودِ مندو يكسره خشم و نفرت شد. چيزي مثل تيغ شكستهاي توي
گلويش ميخليد. فليسيا برگشته بود، اما اين يكشنبه هم به بهانه ي بيماري پدر آرنولد سر
قرار نيامده بود. حالا كه نگاه ميكرد، ميديد هر چه به آرنولد نزديكترتر شده است فليسيا
بيشتر خودش را كنار كشيده است. «يكشنبه هاي ابدي» كم كم يك خط در ميان شده بود
و فليسيا سردتر و بي اعتناتر. به خودش ميگفت «نكند همه چيز با توافق آرنولد صورت
گرفته است، آنهم به خاطر سرگرفتن آن كار مشترك؟» تصميم گرفت مظنه اي بزند. وقتي
گله كرد كه فليسيا منظم نميآيد و كار ترجمه شعرها لنگ مانده است، آرنولد با بياعتنايي
گفت: «وقتي برگشت، با خودش صحبت كن.» و حالا كه فليسيا با «مايك» رفته بود به
آمريكا، مندو به خودش ميگفت: «آخر چطور ممكن است؟ وقتي مردي چنين سخاوتمندانه
زني را به سفري پرهزينه دعوت ميكند، چطور ممكن است شب را ر هتلي به سر كنند و
ر و اتاق جداگانه بخوابند؟ آرنولد خر است، يا اهميت نميدهد؟» همه چيزبه او ميگفت
كه آرنولد اهميت نميدهد. پس، خار بيشتر ميخليد در مغزش: «بنابراين، از رابطه ي ا هم
د
د د
م
180



@flith کانال پروازفکرواندیشه◾️

♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@

کانال پرواز فکرواندیشه flith@


<<در میان آثار تخیلی فرانسیسکو گویا اثری هست به نام *در پی شکار دندان*. این طرح چاپی زنی خرافی را نشان می دهد که اعتقاد به قدرت جادویی دندان به دار آویخته شدگان دارد. زنی که تکه پارچه ای را حایل جسد بر دار آویخته و چهره ی نفرت زده ی خود قرار داده، روی پنجه ی پا بلند شده و درعین وحشت مصمم است که دندان گرانبها را به چنگ آورد؛ دست های مرتعش اش از فرط چندش و بیزاری به سوی دهان جسد خشکیده دراز مانده اند.
آیا این صحنه تجسم خیالات بیمارگونه ی عصری است که دیری ست سپری گشته؟؟
اما، تاویل هایی از این دست درست نمی نماید. به دلایل زیاد هنوز از اهمیت و اعتبار این اثر گویا در روزگار ما هیچ کاسته نشده است. چندسال پیش یکی از مجله های عامه پسند نتایج یک مسابقه ی عکاسی را انتشار داد که درآن جایزه ای برای بهترین عکس خبری - که در محل و زمان وقوع یک حادثه گرفته شده باشد - تعیین شده بود. یکی از عکس های منتخب این رقابت تصویر دلخراش و وحشتناکی بود از یک تصادف رانندگی که در آن دو اتومبیل کاملن منهدم شده و چهره ی درد کشیده و وحشت زده ی یکی از قربانیان حادثه لحظه ای پیش از مرگ نشان داده شده بود.
ممکن است انگیزه ی آن زن در تابلوی گویا با عکاسی که با موفقیت در مسابقه ی عکاسی شرکت کرده کاملن متفاوت باشد، انگیزه و عمل یکی خرافه و دیگری استفاده ی مادی یا تصدیق و تایید و پرستیژ اجتماعی باشد.
ولی چنین به نظر می رسد که شباهت زیادی میان این دو وجود دارد! هردوی آن ها چنان بی تابانه در پی ارضای تمایلات خود هستند که گویی این تمایل و خواست، تمام وجوه و جنبه های رویارویی آنان را با واقعیت قالب گرفته است. برای آن ها هیچ چیز فی نفسه مفهوم نداشته مگر آن که تبدیل به وسیله ای برای رسیدن به هدف و ارضای تمایلاتشان شود.
در اینجا حتا مرگ نیز مستثنا نیست! در رویارویی با مرگ، آن ها تنها آن وجه از آن را بازگو و بر آن تاکید می گذارند که حساب کرده اند به سود آن هاست درحالی که نسبت به وجوه و جنبه های دیگر قضیه و حتا تاثیر خود مرگ - که به نظرشان پس مانده ی بی فایده ای بیش نیست - نظاره گران بی تفاوتی باقی می مانند.
...
چنین پیداست که در همه ی ما این تمایل و گرایش وجود دارد که تماشگران بی تفاوتی باشیم.>>

#از_خود_بیگانگی_انسان_مدرن
#فریتس_پاپنهایم




♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@

کانال پرواز فکرواندیشه flith@


زشت ترین شکل گریز از مساله ی تاثیر عوامل اجتماعی و اخلاقی بر ذهن انسان،
این است که تفاوت های رفتاری و شخصیتی را
به تفاوت های سرشتی و ذاتی نسبت دهیم.

#استوارت_میل


♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@

کانال پرواز فکرواندیشه flith@


نیازی نیست بال بگشاییم تا به کانون خورشید پرواز کنیم،
ولی لازم است روی زمین سینه خیز پیش برویم تا آن که محلی کوچک بیابیم،
جایی که خورشید گاهی می درخشد و می توان خود را کمی گرم کرد.

#فرانتس_کافکا


♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@

"سوگواری مناسب انسانی است که پا به این جهان می گذارد،
نه آن که رخت از این جهان بر می بندد"
#مونتسکیو

♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@

@flith کانال پروازفکرواندیشه


#درنگیدرحوادث دوره ی مصدق

هنگامی که انگلستان یکی پس از دیگری در دادگاههای بین المللی شکست می خورد؛ از ونیز تا توکیو
در سپتامبر ۱۹۵۲ قرار بود مجمع عمومی بانک بین المللی در مکزیک تشکیل شود. به این جهت دکتر محمد مصدق تلگرافی به دکتر جلال عبده که معاون نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد بود دستور داد، به مکزیک برود و طی یک سخنرانی در مجمع عمومی بانک دلایل عدم قبول پیشنهاد بانک بین المللی از طرف ایران را روشن سازد، زیرا در آن موقع علیه ایران تبلیغاتی شده بود که پیشنهادات بانک جهانی دارای نکات مثبتی بوده و لی ایران آن را قبول نکرده است.
دکتر عبده طبق دستور دکتر مصدق این نطق را ایراد کرد و که اثر مثبتی داشت. او با سناتور برمودا، رئیس شرکت ملی نفت مکزیک، ملاقات کرد تا از او دلایل و احکام دادگاههای بلژیک و هلند را که به نفع ملی ملی کردن نفتمکزیک رای داده بودند بگیرد.
سناتور برمودا فوق العاده به ایران سمپاتی داشت و می گفت تاکنون در دنیا فقط دو کشور نفت خود را ملی کرده اند که مکزیک و ایران می باشند. ولی از نکات جال اینست که نفت هر دو کشور در یک روز و یک ماه ملی شد. مکزیک نفتش را در ۲۰ مارس ۱۹۳۹ ملی کرد و ایران در ۲۰ مارس ۱۹۵۰ (۲۹ اسفند ۱۳۲۹). وقتی جریان استعفای دکتر مصدق پیش آمد، سناتور برمودا فوق العاده ناراحت شد ولی پیروزی ۳۰ تیر باعث شادی فوق العاده اش گردید.
ماجرای کشتی رزماری پیش آمد...شرکت ایتالیایی که نفت رزماری را خریده بود یکبار دیگر از ایران نفت خرید ولی انگلیسی ها علیه این شرکت در دادگاه ونیز اقامه دعوی کردند. این بار نیز دکتر مصدق به دکتر جلال عبده دستور داد به ایتالیا برود و با آن شرکت ایتالیایی همکاری کند.
وکیل این شرکت یک پروفسور ایتالیایی به نام پرفسور «کارملوتی» بود که با همکاری عبده و با استفاده از اسنادی که سناتور برمودا به دکتر عبده داده بود دادگاه ونیز به نفع ایران رای داد و تقاضای توقیف کشتی را که انگلیسی ها کرده بودند رد کرد. شرکت نفت انگلیس همان شکایت را به طور استینافی به دادگاه رم ارجاع داد ولی دادگاه رم نیز نظر دادگاه ونیز را تایید کرد.
نظیر این جریان در ژاپن نیز روی داد...این بار نیز دکتر حسین فاطمی، وزیر خارجه دکتر مصدق به جلال عبده که در رم بود تلگراف کرد به توکیو برود و با پروفسور «یامای»، وکیل ژاپنی، در احقاق حقوق ایران همکاری کند.
انگلیسی ها ادعا می کردند چون ایران در قانون ملی کردن نفت غرامت را پیش بینی نکرده، بنابراین عمل ایران مصادره است ولی نمایندگان ایران با دلایل ثابت کردندکه غرامت پیش بینی شده است.
از آنجا که وصول مربوط به ملی کردنی یعنی حق ملل در استفاده از منابع طبیعی در سال ۱۹۵۲ در مجمع عمومی سازمان ملل به رسمیت شناخته شده بود، برای رد ادعای انگلستان از آن قانون و همچنین دلایل پیروزی ایران در دادگاههای ونیز و رم استفاده کامل شد، به طوریکه سرانجام دادگاه توکیو به نفع ایران رای داد. شرکت نفت انگلیس و ایران وقتی دید وضع چنین است پس از آنکه دادگاه بدوی توکیو به نفع ایران رای داد، شکایت استینافی خود را از دادگاه بالاتر پس گرفت و به این ترتیب ایران در در کلیه مجامع بین المللی پیروز شد.

برگرفته از مجله سپید و سیاه، دکتر جلال عبده، مرداد ۱۳۵۸



@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷

@flith کانال پروازفکرواندیشه


#درنگی درحوادث دوره ی مصدق
#شعر_کودتا

گزیده ای از حرف های نصرت رحماني: ما شکست خوردیم در سال 1332 اما هرگز از آرمان‌های خودمان دل نکندیم. نه در شعرمان و نه در زندگی مان. ما الفبای خواندن را در حزب توده یاد گرفته بوديم. بعد از سال 32 ما از حزب توده سرخوردیم. دیدم حزب یک سراب بوده است اما آن آرمانخواهی در ما ماند و مانده است و می‌ماند. بعد از 32 عده ای خودشان را فروختند به دستگاه رفتند آن طرف. عده ای هم رفتند بساز و بفروش شدند! ما ماندیم با آرمان‌های خودمان تا حقیقت و آزادی و عدالت و انسانیت را پاس داریم و شکست خودمان را بسراییم. از یاس خود علیه نظم مستفر حربه ی اعتراض بسازیم. اما شکست سبب آن شد که ما به درون خودمان به کنه وجودمان نگاه کنیم. مثل "کافکا". همین حا بود که از" نیما" جدا شدیم. ما میراث دار" هدایت "بودیم که به ما نزدیک تر بود. از همه آگاه تر و زودتر از همه ی ما مسایل را فهمیده بود. نوشته بود و آن آخر کار هم آخرین اعتراض خود را به صورت خودکشی به چهره ی ما ترکاند.
شکست سبب شد که ما ,ما که مبارزان جوان آن دوره بودبم و یکسره در خدمت آرمان های مبارزه, تبدیل شدیم به مشتی آواره ی خیابان ها و می خانه ها و قهوه خانه ها!
امید,شاهرودی,سپهری,شاملو,نادر پور,شیبانی در آن فضای درد و یاس و شکست وآوارگی,به تهران سر ریز شدند تا ما شویم( آخر کسی نبود حالمان را بپرسد).
درباره ی خودم جایی نوشته ام که" نصرت رحمانی" از جمله بیماری هایی ست که در هر فرن یک نفر به آن مبتلامی شود!ما شاعران ,آدم های دیوانه, یاغی, و به هر حال غیر عادی هستیم و در میان شاعران , پدیده ی "رحمانی" همان طور که گفتم , اپیدمی نا شناخته ای بود. در آن فضای بعد از 32 کسی آمده بود که صدای تازه ای داشت. زبان کوچه و بازار را بکار می برد. مسائل, آدم ها و فضای زندگی شهری مردم عادی و روشنفکران را تصویر می کرد. علیه اخلاقیات حاکم , علیه ریا و دروغ شورش می کرد. از "سقاخانه "ها , کوچه ها ,مساجد و بازار ها و حتی از " شهر نو " تصویر می داد. از واقعیت‌هایی که که دیگران یا نمی دیدند یا نمی‌خواستند ببینند! از زندگی و از مردم و از شکست.
از نسلی از دست رفته. شعر من رنگ ملی داشت در آن روزگار. همیشه گفته ام: در هنر باید رنگ ملی , دید جهانی , و تکنیک علمی با هم جمع شوند. هر کدام که نباشند , پای اثر هنری می‌لنگد. ما نسلی بوديم که یاس و درد و شکست و دربدری و آوارگی کشیده بود و من صدای این نسل را فریاد زدم...
...............................
کنایه
نصرت رحمانی

آنی تو
آن کنایه مرموز
که در نهفت عشق روان است
دانستن اش ضرور,
و گفتن اش محال!
تو...,آنی تو

از ما گذشت
باید به ابر بیاموزیم
تا از عطش نمیرد

باید به قفل ها بسپاریم
با بوسه ایی گشوده شوند
بی رخصت کلید



@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷

کانال پرواز فکرواندیشه flith@


تفریح و آسیب شناسی آن: گفتگو با ناصر فکوهی


تفریح چه نیازهایی را پاسخ می‌دهد؟ و چه کارکردهایی دارد؟ اگر تفریح نباشد چه می‌شود؟ مهم‌ترین کارکرد تفریح کمک به بازتولید زندگی در ابعاد سالم و غیر آسیب‌شناختی آن است. به عبارت دیگر اگر گروه‌های اجتماعی و یا افراد از تفریح و آنچه به صورت عام به آن سرگرمی گفته می‌شود محروم شوند،



تفریح چه نیازهایی را پاسخ می‌دهد؟ و چه کارکردهایی دارد؟ اگر تفریح نباشد چه می‌شود؟

مهم‌ترین کارکرد تفریح کمک به بازتولید زندگی در ابعاد سالم و غیر آسیب‌شناختی آن است. به عبارت دیگر اگر گروه‌های اجتماعی و یا افراد از تفریح و آنچه به صورت عام به آن سرگرمی گفته می‌شود محروم شوند، این امر بی‌شک در کوتاه و درازمدت زندگی آن‌ها را به نحوی از انحا و شاید بتوان گفت به ضرورت به سوی آسیب‌زدگی؛ یعنی بیمارگونگی می‌برد. این بیماری‌ها می‌توانند از اختلالات عصبی ساده و جزئی تا بیماری‌های روانی و روان- کالبدی سخت در طیفی بسیار متنوع قرار بگیرند و در چرخه‌های باطل از سطح فرد به سطح جامعه منتقل شده و خود را در قالب تنش‌ها، هیجان‌ها و آسیب‌های کمابیش سخت اجتماعی نیز بروز بدهند. کالبد فردی یا جمعی که از تفریح محروم شود؛ یعنی تنها وادار به کار کردن و استراحت‌ها و انجام ضرورت‌های بیولوژیک بدنی شود، کالبدی که نتواند آزادی را در قالب‌های ذهنی (ولو خیالین) و رفتاری تجربه کند، در زیر فشاری قرار می‌گیرد که هر چند ممکن است در کوتاه مدت آن را با ابزارهای الزام و کنترل اجتماعی حفظ کرد, اما در میان مدت و دراز مدت، نوعی انرژی منفی در خود ذخیره کرده و در لحظه‌ای بی‌شک منفجر خواهد شد. هر اندازه میزان فشار و مدت زمان اعمال آن بیشتر باشد، در لحظه انفجار تخریب بیشتری اتفاق خواهد افتاد. این چیزی است که تقریبا پس از فروپاشی تمام رژیم‌های توتالیتر شاهدش بوده‌ایم و امری است به شدت زیان‌بار که در حد امکان باید از آن پرهیز کرد.


♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@

تفریح و آسیب شناسی آن:
گفتگو با ناصر فکوهی

سوره اندیشه

♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@

ما متوجه خواهیم شد که محکم ترین و تعصب آمیزترین باورهای ما آنهایی هستند که کمترین دلیل ها برای درستی شان در دست است.

#برتراند_راسل

♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@