@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص٩
مقدمهی مترجم آیا از اینکه همسایه تان زباله هایش را در جوی آب میریزد عصبانی هستید؟ آیا تا به حال پیش آمده که در ادارهای برای گرفتن یک امضا روزها و ساعتها در آمدوشد باشید؟ آیا احساس میکنید برخوردهای رئیستان با شما توهینآمیز است؟ تا به حال دلتان میخواسته که یک صندلی را بر فرق پزشکی بکوبید که وقتی بعد از ساعتها انتظار و پرداخت حق ویزیت ک ن موفق به دیدارش شدهاید، بدون آنکه اجازه بدهد در مورد بیماریتان توضیحی بدهید شروع به نوشتن نسخه کرده است؟ آیا از دیدن مجریهای تلویزیون عصبی میشوید؟ آیا با شنیدن حرفهای سیاستمداران دچار رعشه و ناسزاگویی میشوید؟ آیا وسوسهی خفهکردن بزرگترهای فامیل که دائما مشغول فضولی و نصیحت و بزرگتریاند زیاد به سراغتان میآید؟ با همکاران اززیرکاردررو و زیرآبزن زیاد دست به یقه میشوید؟ آیا هر هفته دوستانی به سراغتان میآیند که بخواهند شما را به فعالیت تجاری یا آیین مذهبی جدیدی دعوت یا دستکم چاکرایتان را باز کنند؟ رابطه تان با همسرتان چطور است؟ به فکر جداشدن از او هستید یا آنقدر شرور است که حتی جرات جداشدن از او را هم ندارید؟ بچه های تخس و شروری که دائما باعث سرافکندگیتان میشوند هم دارید؟ کتابی درباب پدیدهی بیشعوری در جوامع کنونی به عنوان راهنمای عملی شناخت و درمان خطرناکترین بیماری تاریخ بشریت راهنمای ارزشمندی برای شناخت و درمان عارضهی
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص٩
مقدمهی مترجم آیا از اینکه همسایه تان زباله هایش را در جوی آب میریزد عصبانی هستید؟ آیا تا به حال پیش آمده که در ادارهای برای گرفتن یک امضا روزها و ساعتها در آمدوشد باشید؟ آیا احساس میکنید برخوردهای رئیستان با شما توهینآمیز است؟ تا به حال دلتان میخواسته که یک صندلی را بر فرق پزشکی بکوبید که وقتی بعد از ساعتها انتظار و پرداخت حق ویزیت ک ن موفق به دیدارش شدهاید، بدون آنکه اجازه بدهد در مورد بیماریتان توضیحی بدهید شروع به نوشتن نسخه کرده است؟ آیا از دیدن مجریهای تلویزیون عصبی میشوید؟ آیا با شنیدن حرفهای سیاستمداران دچار رعشه و ناسزاگویی میشوید؟ آیا وسوسهی خفهکردن بزرگترهای فامیل که دائما مشغول فضولی و نصیحت و بزرگتریاند زیاد به سراغتان میآید؟ با همکاران اززیرکاردررو و زیرآبزن زیاد دست به یقه میشوید؟ آیا هر هفته دوستانی به سراغتان میآیند که بخواهند شما را به فعالیت تجاری یا آیین مذهبی جدیدی دعوت یا دستکم چاکرایتان را باز کنند؟ رابطه تان با همسرتان چطور است؟ به فکر جداشدن از او هستید یا آنقدر شرور است که حتی جرات جداشدن از او را هم ندارید؟ بچه های تخس و شروری که دائما باعث سرافکندگیتان میشوند هم دارید؟ کتابی درباب پدیدهی بیشعوری در جوامع کنونی به عنوان راهنمای عملی شناخت و درمان خطرناکترین بیماری تاریخ بشریت راهنمای ارزشمندی برای شناخت و درمان عارضهی
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص١٠
بیشعوری و نحوهی رفتار با مبت یان به این بیماری است. اما اگر پاسختان به پرسشهای با منفی است، احتما خطر جدیتری شما را تهدید میکند...! شاید بیشعوری یک «بیماری» است و مثل تمام بیماریها برای پیشگیری و درمانش باید آن را درست شناخت. هرچقدر که یک بیماری خطرناکتر و شایعتر باشد، شناخت و مقابله با آن ضروریتر است، اما بیشعوری مهلکترین عارضهی کل تاریخ بشریت است که تاکنون راهکاری علمی برای مقابله با آن ارائه نشده است. بیشعوری حماقت نیست و بیشتر بیشعورها نهتنها احمق نیستند که نسبت به مردم عادی از هوش و استعداد با تری برخوردارند. خودخواهی، وقاحت و تعرض آگاهانه به حقوق دیگران که بنمایههای بیشعوری است بیشتر از سوی کسانی اعمال میشود که از نظر هوش، معلومات، موقعیت اجتماعی و سیاسی و وضع مالی، اگر بهتر از عموم مردم نباشند، بدتر نیستند. پزشکی که حق اظهارنظر به بیمار خود یا همراهان او نمیدهد یا سیاستمداری که با زیرکی از جهل و زیادهخواهی مردم با دادن وعدههای توخالی و ارائهی آمار مضحک سوءاستفاده میکند، هیچکدام بهخاطر حماقت مرتکب چنین اعمالی نمیشوند. همینطور شهروندی که زبالهی خود را در چندقدمی سطل زبالهی عمومی محله در جوی آب خالی میکند بهخاطر ناآگاهی از کارکرد جوی و سطل زباله چنین کاری نمیکند. واقعیت دردناک آن است که در طول تاریخ، مسببان بیشترین آسیبهایی که بشریت متحمل شده است آدمهای بیشعور بودهاند و نه آدمهای نادان. جنایتکاران بزرگ تاریخ همگی آدمهایی باهوش و سختکوش بودهاند که حاصلضرب استعدادهای شخصی متعدد مثبت آنها با خودخواهی، تعرض به حقوق دیگران و رذالتهای منفیشان، از آنها بیشعورهای عظیم و مخوفی ساخته که دنیایی را به آتش کشیدهاند. در دنیای مدرن و با با رفتن سطح آموزش، در سایهی این تفکر نادرست که سواد و آگاهی، الزاما رفاه و فرهنگ عمومی را در پی خواهد داشت، بیشعورهای بسیار بیشتری تولید شده و به بهرهبرداری رسیدهاند. تنها کافی است نگاهی گذرا به ایدئولوگها و نظریهپردازان و حتی آدمکشهایی که از بطن دانشگاههای معتبر جهان رشد یافتهاند و آمار قربانیان آنها بیندازیم تا صدق این مدعا ثابت شود. بله... دنیا به کام بیشعورهاست و گویی سالهاست که بیشعورهای جهان متحد شدهاند!
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص١٠
بیشعوری و نحوهی رفتار با مبت یان به این بیماری است. اما اگر پاسختان به پرسشهای با منفی است، احتما خطر جدیتری شما را تهدید میکند...! شاید بیشعوری یک «بیماری» است و مثل تمام بیماریها برای پیشگیری و درمانش باید آن را درست شناخت. هرچقدر که یک بیماری خطرناکتر و شایعتر باشد، شناخت و مقابله با آن ضروریتر است، اما بیشعوری مهلکترین عارضهی کل تاریخ بشریت است که تاکنون راهکاری علمی برای مقابله با آن ارائه نشده است. بیشعوری حماقت نیست و بیشتر بیشعورها نهتنها احمق نیستند که نسبت به مردم عادی از هوش و استعداد با تری برخوردارند. خودخواهی، وقاحت و تعرض آگاهانه به حقوق دیگران که بنمایههای بیشعوری است بیشتر از سوی کسانی اعمال میشود که از نظر هوش، معلومات، موقعیت اجتماعی و سیاسی و وضع مالی، اگر بهتر از عموم مردم نباشند، بدتر نیستند. پزشکی که حق اظهارنظر به بیمار خود یا همراهان او نمیدهد یا سیاستمداری که با زیرکی از جهل و زیادهخواهی مردم با دادن وعدههای توخالی و ارائهی آمار مضحک سوءاستفاده میکند، هیچکدام بهخاطر حماقت مرتکب چنین اعمالی نمیشوند. همینطور شهروندی که زبالهی خود را در چندقدمی سطل زبالهی عمومی محله در جوی آب خالی میکند بهخاطر ناآگاهی از کارکرد جوی و سطل زباله چنین کاری نمیکند. واقعیت دردناک آن است که در طول تاریخ، مسببان بیشترین آسیبهایی که بشریت متحمل شده است آدمهای بیشعور بودهاند و نه آدمهای نادان. جنایتکاران بزرگ تاریخ همگی آدمهایی باهوش و سختکوش بودهاند که حاصلضرب استعدادهای شخصی متعدد مثبت آنها با خودخواهی، تعرض به حقوق دیگران و رذالتهای منفیشان، از آنها بیشعورهای عظیم و مخوفی ساخته که دنیایی را به آتش کشیدهاند. در دنیای مدرن و با با رفتن سطح آموزش، در سایهی این تفکر نادرست که سواد و آگاهی، الزاما رفاه و فرهنگ عمومی را در پی خواهد داشت، بیشعورهای بسیار بیشتری تولید شده و به بهرهبرداری رسیدهاند. تنها کافی است نگاهی گذرا به ایدئولوگها و نظریهپردازان و حتی آدمکشهایی که از بطن دانشگاههای معتبر جهان رشد یافتهاند و آمار قربانیان آنها بیندازیم تا صدق این مدعا ثابت شود. بله... دنیا به کام بیشعورهاست و گویی سالهاست که بیشعورهای جهان متحد شدهاند!
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص١١
خاویر کرمنت این واقعیت دردناک را موضوع کتاب طنزآمیز خودش قرار داده است. همانطور که خود نویسنده هم در ابتدای کتاب خاطرنشان ساخته، هیچکدام از وقایع و نامهای مذکور در متن کتاب واقعی نیست، اما وجود مابهازاهای فراوان در میان جامعه برای توصیفاتی که در هر بخش از بیشعورهای خاص شده است میتواند تاملبرانگیز، اثرگذار و شاید ناامیدکننده باشد. *** در ترجمهی این کتاب سعی کردم لحن شبهعلمی اما طنزآمیز نویسنده ـ که ناگاه در بعضی جاها به نثر محاورهای و حتی لمپنی نزدیک میشود ـ حفظ شود. همچنین با توجه به اشاره ها و کنایات متعدد نویسنده به وقایع و شخصیتهای تاریخی، کوشیدم تا با توضیحاتی در پانویسها، ضمن حفظ محتوا و ریتم متن اصلی، خوانندهی فارسی زبانی را که نزدیک به دو دهه بعد از نوشتهشدن کتاب آن را میخواند با مرجع اشارهها و کنایه هایی که آورده شده آشنا کنم ـ کاری که بسیار وقتگیر بود؛ مثل مرجع یک اشارهی چندکلمه ای به «رولز رویس» در فصل «بیشعور عرفانباز» که هفته ها وقت برد و البته برحسب اتفاق یافت شد. نامها نیز بعضی کام تخیلی و بعضی بهصورت تغییریافتهی نامهای حقیقی آورده شدهاند (مثل باگمن راجنیش در همان فصل بیشعور عرفانباز) که تا آنجا که ممکن بوده مرجع اشارات یافته و به همراه اصل کلمه با حروف انگلیسی (برای تمام اسامی خاص) در پانویسها ذکر شده است. البته بسیاری از نامها معنای طنزآمیز در زبان انگلیسی دارند که نوشتن توضیح اضافی در پانویس برای تکتک آنها، خواندن متن را دشوار میکرد بیآنکه فایدهی خاصی داشته باشد. آشنایان به زبان انگلیسی میتوانند معانی آنها را بر اساس پانویس انگلیسی بیابند، دیگران هم چیز مهمی را از دست ندادهاند. در موارد نادری در بعضی اشارات کوتاه به وقایع و یا اصط حات خاصی که برای خوانندهی غیرآمریکایی ناملموس بود تغییراتی دادم تا متن ترجمهشده، برای خوانندهی فارسیزبان گنگ نباشد. خوشبختانه یا متاسفانه، بخشی با عنوان «بیشعوری و ترجمه» در کتاب وجود نداشت! *** توضیحی دربارهی نشر الکترونیک کتاب + ویراست چهارم (نسخهی کامل): ماجرای انتشار یا عدمانتشار کتاب بیشعوری از آن ماجراهایی است که ادبا پرآبچشم میخوانندش و معاصران با تعابیری مثل فلکزدگی و نکبت آن را توصیف میکنند. نقل مختصرش
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص١١
خاویر کرمنت این واقعیت دردناک را موضوع کتاب طنزآمیز خودش قرار داده است. همانطور که خود نویسنده هم در ابتدای کتاب خاطرنشان ساخته، هیچکدام از وقایع و نامهای مذکور در متن کتاب واقعی نیست، اما وجود مابهازاهای فراوان در میان جامعه برای توصیفاتی که در هر بخش از بیشعورهای خاص شده است میتواند تاملبرانگیز، اثرگذار و شاید ناامیدکننده باشد. *** در ترجمهی این کتاب سعی کردم لحن شبهعلمی اما طنزآمیز نویسنده ـ که ناگاه در بعضی جاها به نثر محاورهای و حتی لمپنی نزدیک میشود ـ حفظ شود. همچنین با توجه به اشاره ها و کنایات متعدد نویسنده به وقایع و شخصیتهای تاریخی، کوشیدم تا با توضیحاتی در پانویسها، ضمن حفظ محتوا و ریتم متن اصلی، خوانندهی فارسی زبانی را که نزدیک به دو دهه بعد از نوشتهشدن کتاب آن را میخواند با مرجع اشارهها و کنایه هایی که آورده شده آشنا کنم ـ کاری که بسیار وقتگیر بود؛ مثل مرجع یک اشارهی چندکلمه ای به «رولز رویس» در فصل «بیشعور عرفانباز» که هفته ها وقت برد و البته برحسب اتفاق یافت شد. نامها نیز بعضی کام تخیلی و بعضی بهصورت تغییریافتهی نامهای حقیقی آورده شدهاند (مثل باگمن راجنیش در همان فصل بیشعور عرفانباز) که تا آنجا که ممکن بوده مرجع اشارات یافته و به همراه اصل کلمه با حروف انگلیسی (برای تمام اسامی خاص) در پانویسها ذکر شده است. البته بسیاری از نامها معنای طنزآمیز در زبان انگلیسی دارند که نوشتن توضیح اضافی در پانویس برای تکتک آنها، خواندن متن را دشوار میکرد بیآنکه فایدهی خاصی داشته باشد. آشنایان به زبان انگلیسی میتوانند معانی آنها را بر اساس پانویس انگلیسی بیابند، دیگران هم چیز مهمی را از دست ندادهاند. در موارد نادری در بعضی اشارات کوتاه به وقایع و یا اصط حات خاصی که برای خوانندهی غیرآمریکایی ناملموس بود تغییراتی دادم تا متن ترجمهشده، برای خوانندهی فارسیزبان گنگ نباشد. خوشبختانه یا متاسفانه، بخشی با عنوان «بیشعوری و ترجمه» در کتاب وجود نداشت! *** توضیحی دربارهی نشر الکترونیک کتاب + ویراست چهارم (نسخهی کامل): ماجرای انتشار یا عدمانتشار کتاب بیشعوری از آن ماجراهایی است که ادبا پرآبچشم میخوانندش و معاصران با تعابیری مثل فلکزدگی و نکبت آن را توصیف میکنند. نقل مختصرش
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص١٢
شاید با موضوع کتاب همخوان باشد. کتاب Asshole No More ازطریق یکی از بستگان در سال 86 به دستم رسید. با خواندن فقط چند صفحه از آن حیرتزده شدم، چون سخت به نظر راستِکارِ اینجا و اکنونِ ما میآمد. بعضی تعابیر حتی بهقدری با آنچه میدیدم (و اکنون بیشتر میبینیم) منطبق بود که مشکل میشد باور کرد کتاب سالها پیش و در قارهای دوردست نوشته شده است. تصمیم گرفتم کتاب را ترجمه کنم که البته اگر کمکهای دکتر هادی خرقانی، یعنی همان آورندهی کتاب، نمیبود این تصمیم عملی نمیشد و به صف صدها تصمیمِ دردست اقدام میپیوست. هفتهشت ماه بعد، در سال 87، فایل تایپشدهی کتاب آماده بود و تازه اول ماجرا. موضوع کتاب را به یکی از مترجمان نسبتا مشهور که در یک انتشاراتی، یـک روز در هفتـه، سِمت دبیری داشت گفتم. دعوت کرد تا کتاب را برای بررسی به آنجا بسپارم. روزی و سـاعتی را معین کرد و وقتی رفتم گفتند جلسه دارد. نیم ساعتی بعد آمد و گفـت اینهـا را بـده، بعـدا خبـرت میکنیم. اینها (یعنی اصل کتاب، سیدی متن تایپشده و برگههای چاپشدهی ترجمـهی فارسـی) را به ایشان (یعنی حضرت استاد، مترجم نسبتا مشهور) دادم و رفت. ک در یک دقیقه و سی ثانیه. چند هفتهای گذشت و خبری نشد. به استاد تلفن میزدم، جواب نمیداد و چند هفته باز به همـین منوال گذشت. با انتشارات تماس گرفتم، گفتند شما چیزی به ما ندادهاید، ما فقط در قبال تحویل و رسید رسمی پاسخگوییم؛ ضمنا حا که از آن مجرا اقدام کردهاید دیگـر نمیتوانیـد از ایـن مجـرا اقدام کنید. (سه واحد اورولوژی اهل فرهنگ در باب آناتومومیِ این مجرا و آن مجرا!) عاقبت با عوضکردن صدا و شمارهی تلفن حضرت اسـتاد را یـافتم، گفتنـد «حلـه؛ شـما شروع کن به ترجمهی کتاب بعدی.» از آن سو مسئو ن انتشارات میگفتند هیچ هم چنین نیسـت، نه حله؛ و چه معنی دارد که کسی خارج از روال اداری، کتاب را از کسی قبول کند. مدیر انتشارات را هم که نمیشد یافت، چون یا دائما در سفر خارجه بود و یا جلسه داشت. بیشـعوری مـن گویـا ابزار روکمکنی اهل فرهنگ شده بود. شش ماه گذشته بود و همچنان قرار بود تـا یکـیدو هفتـهی دیگر نتیجه مشخص شود. عاقبت گفتند قبول است. صفحهبندی و ویراستاری کتاب چند ماه طول کشید و هر بار اص حاتی روی آن انجام شد. سال بعد، پیغام تلفنی: «س م... ف نی هستم... میخواستم بگم کتاب بیشـعوری در وزارت ارشاد بهطور قطعی رد شده... لطفا برای فسـخ قـرارداد تشـریف بیاریـد... اون مبلغـی رو هـم کـه پیشپرداخت شد بیارید... ممنون.»
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص١٢
شاید با موضوع کتاب همخوان باشد. کتاب Asshole No More ازطریق یکی از بستگان در سال 86 به دستم رسید. با خواندن فقط چند صفحه از آن حیرتزده شدم، چون سخت به نظر راستِکارِ اینجا و اکنونِ ما میآمد. بعضی تعابیر حتی بهقدری با آنچه میدیدم (و اکنون بیشتر میبینیم) منطبق بود که مشکل میشد باور کرد کتاب سالها پیش و در قارهای دوردست نوشته شده است. تصمیم گرفتم کتاب را ترجمه کنم که البته اگر کمکهای دکتر هادی خرقانی، یعنی همان آورندهی کتاب، نمیبود این تصمیم عملی نمیشد و به صف صدها تصمیمِ دردست اقدام میپیوست. هفتهشت ماه بعد، در سال 87، فایل تایپشدهی کتاب آماده بود و تازه اول ماجرا. موضوع کتاب را به یکی از مترجمان نسبتا مشهور که در یک انتشاراتی، یـک روز در هفتـه، سِمت دبیری داشت گفتم. دعوت کرد تا کتاب را برای بررسی به آنجا بسپارم. روزی و سـاعتی را معین کرد و وقتی رفتم گفتند جلسه دارد. نیم ساعتی بعد آمد و گفـت اینهـا را بـده، بعـدا خبـرت میکنیم. اینها (یعنی اصل کتاب، سیدی متن تایپشده و برگههای چاپشدهی ترجمـهی فارسـی) را به ایشان (یعنی حضرت استاد، مترجم نسبتا مشهور) دادم و رفت. ک در یک دقیقه و سی ثانیه. چند هفتهای گذشت و خبری نشد. به استاد تلفن میزدم، جواب نمیداد و چند هفته باز به همـین منوال گذشت. با انتشارات تماس گرفتم، گفتند شما چیزی به ما ندادهاید، ما فقط در قبال تحویل و رسید رسمی پاسخگوییم؛ ضمنا حا که از آن مجرا اقدام کردهاید دیگـر نمیتوانیـد از ایـن مجـرا اقدام کنید. (سه واحد اورولوژی اهل فرهنگ در باب آناتومومیِ این مجرا و آن مجرا!) عاقبت با عوضکردن صدا و شمارهی تلفن حضرت اسـتاد را یـافتم، گفتنـد «حلـه؛ شـما شروع کن به ترجمهی کتاب بعدی.» از آن سو مسئو ن انتشارات میگفتند هیچ هم چنین نیسـت، نه حله؛ و چه معنی دارد که کسی خارج از روال اداری، کتاب را از کسی قبول کند. مدیر انتشارات را هم که نمیشد یافت، چون یا دائما در سفر خارجه بود و یا جلسه داشت. بیشـعوری مـن گویـا ابزار روکمکنی اهل فرهنگ شده بود. شش ماه گذشته بود و همچنان قرار بود تـا یکـیدو هفتـهی دیگر نتیجه مشخص شود. عاقبت گفتند قبول است. صفحهبندی و ویراستاری کتاب چند ماه طول کشید و هر بار اص حاتی روی آن انجام شد. سال بعد، پیغام تلفنی: «س م... ف نی هستم... میخواستم بگم کتاب بیشـعوری در وزارت ارشاد بهطور قطعی رد شده... لطفا برای فسـخ قـرارداد تشـریف بیاریـد... اون مبلغـی رو هـم کـه پیشپرداخت شد بیارید... ممنون.»
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص١٣
کتاب را با اص حاتی در نام و خودسانسوری بیشتر به انتشـارات دیگـری دادم. چنـد روز بعد مدیر آن را بازداشت و دمودستگاه را پلمب کردند. البته ربطی به بیشعوری، یـا درواقـع کتـاب بیشعوری من نداشت؛ دیماه سال 88 بود... . چند مـاه بعـد بنگـاه انتشـاراتی بـاز شـد و هرچنـد مدیرش در زندان بود، لِکولِککنان راه افتاد. دوباره برای ویراستاری و صـفحهبندی، روز از نـو و روزی از نو. پس از چند ماه دوباره به وزارت ارشاد رفت و چند ماه بعـد از آن، اواسـط سـال 8۹، خبر خوشحالکنندهای از طرف ناشر رسید: «از ادارهی کتاب خواستهاند برای مذاکره دربارهی کتاب به آنجا برویم.» هرچند که برای آیندگان ـ امیدوارم ـ جُک محسوب شود، اما خاطرهی نمایندهی ناشـر از مشروح جلسهی کذایی، در تاریخ نشر کتاب شاید بیسابقه باشد: جناب رئیس ادارهی کتاب (طبعا طبق معمول دکتر یا حاجآقا یا هردو) حدود نیم ساعت یکنفس به نمایندهی ناشر، بـهخاطر آنکـه جرات کرده چنین کتابی را برای درخواست مجوز نشر به وزارت ارشاد بفرستد، توپوتشر میزند. میگوید: «گمان کردهاید با دستهی کورها طرفید که با پوشش طنز بخواهیـد تبلیـغ همجنسگرایـی بکنید؟ من خودم، هم تحصیلکردهی دانشگاهم، هم انگلیسی مـیدانم و هـم اهـل مطالعـهام؛ فکـر میکنید معنای کلمهی asshole را نمیفهمم؟» و بعد از بهفیضرساندن نمایندهی ناشـر بـا تشـریح عمیق معانی ass و hole کتاب را الیا بد غیرقابلانتشار اع م میکند. این در حالی بود که پیشتر هر مطلبی را که مشکلدار به نظر میرسید خود من حذف کرده یا تغییر داده بودم، مثل چند اسم از شخصیتهای سیاسی یا نام شهری در ایران. چند صفحه را هم که در مورد «دین و بیشعوری» بود ک حذف کرده بودم. چند تشابه شگفتآور هم بود که اگر عینا از متن ترجمه میشد بعید بود کسی باور کند جُک نویسنده است و نه خـاطرهی متـرجم. مـث در بخشی که به بیشعوریِ سیاستمدارها اشاره میشود، نویسنده مینویسد یکـی از خصـلتهای ایـن بیشعورها این است که خود را چنان برگزیدهی خداوند میدانند که حتی هالـهای نـورانی هـم دور سرشان میبینند! چنین مواردی را حذف یا تعدیل کرده بودم تا به گمان خودم کتـاب در بـازبینی مشـکلی نداشته باشد. حتی نام کتاب را هم گذاشته بودم «بررسی عارضهی بیشعوری در جوامـع آمریکـای شمالی» تا حساسیتی برانگیخته نشود. گویا اهل رشد و ارشاد با هر چیزی برانگیخته میشدند. به هر حال امید انتشار کتاب در بازار رسمی کتاب ایران بـه بـاد رفـت، امـا بـا سـه سـال تجربهای از این دست، انتشار آن به نظرم بیش از پیش زم آمد. به اینترتیب بود که کتـاب را، بـا
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص١٣
کتاب را با اص حاتی در نام و خودسانسوری بیشتر به انتشـارات دیگـری دادم. چنـد روز بعد مدیر آن را بازداشت و دمودستگاه را پلمب کردند. البته ربطی به بیشعوری، یـا درواقـع کتـاب بیشعوری من نداشت؛ دیماه سال 88 بود... . چند مـاه بعـد بنگـاه انتشـاراتی بـاز شـد و هرچنـد مدیرش در زندان بود، لِکولِککنان راه افتاد. دوباره برای ویراستاری و صـفحهبندی، روز از نـو و روزی از نو. پس از چند ماه دوباره به وزارت ارشاد رفت و چند ماه بعـد از آن، اواسـط سـال 8۹، خبر خوشحالکنندهای از طرف ناشر رسید: «از ادارهی کتاب خواستهاند برای مذاکره دربارهی کتاب به آنجا برویم.» هرچند که برای آیندگان ـ امیدوارم ـ جُک محسوب شود، اما خاطرهی نمایندهی ناشـر از مشروح جلسهی کذایی، در تاریخ نشر کتاب شاید بیسابقه باشد: جناب رئیس ادارهی کتاب (طبعا طبق معمول دکتر یا حاجآقا یا هردو) حدود نیم ساعت یکنفس به نمایندهی ناشر، بـهخاطر آنکـه جرات کرده چنین کتابی را برای درخواست مجوز نشر به وزارت ارشاد بفرستد، توپوتشر میزند. میگوید: «گمان کردهاید با دستهی کورها طرفید که با پوشش طنز بخواهیـد تبلیـغ همجنسگرایـی بکنید؟ من خودم، هم تحصیلکردهی دانشگاهم، هم انگلیسی مـیدانم و هـم اهـل مطالعـهام؛ فکـر میکنید معنای کلمهی asshole را نمیفهمم؟» و بعد از بهفیضرساندن نمایندهی ناشـر بـا تشـریح عمیق معانی ass و hole کتاب را الیا بد غیرقابلانتشار اع م میکند. این در حالی بود که پیشتر هر مطلبی را که مشکلدار به نظر میرسید خود من حذف کرده یا تغییر داده بودم، مثل چند اسم از شخصیتهای سیاسی یا نام شهری در ایران. چند صفحه را هم که در مورد «دین و بیشعوری» بود ک حذف کرده بودم. چند تشابه شگفتآور هم بود که اگر عینا از متن ترجمه میشد بعید بود کسی باور کند جُک نویسنده است و نه خـاطرهی متـرجم. مـث در بخشی که به بیشعوریِ سیاستمدارها اشاره میشود، نویسنده مینویسد یکـی از خصـلتهای ایـن بیشعورها این است که خود را چنان برگزیدهی خداوند میدانند که حتی هالـهای نـورانی هـم دور سرشان میبینند! چنین مواردی را حذف یا تعدیل کرده بودم تا به گمان خودم کتـاب در بـازبینی مشـکلی نداشته باشد. حتی نام کتاب را هم گذاشته بودم «بررسی عارضهی بیشعوری در جوامـع آمریکـای شمالی» تا حساسیتی برانگیخته نشود. گویا اهل رشد و ارشاد با هر چیزی برانگیخته میشدند. به هر حال امید انتشار کتاب در بازار رسمی کتاب ایران بـه بـاد رفـت، امـا بـا سـه سـال تجربهای از این دست، انتشار آن به نظرم بیش از پیش زم آمد. به اینترتیب بود که کتـاب را، بـا
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص١٤
همان محتوایی که برای کسب مجوز و چاپ در ایران آماده شده بـود، در بهـار ۱۳۹0 بـه صـورت فایل پیدیاف درآوردم و برای دانلود رایگان۱روی شبکه اینترنت قرار دادم. کتاب در مدت کوتاهی به صورتی انفجاری و فراتـر از پیشبینـیام مـورد اسـتقبال عمـوم ایرانیان، چه در ایران و چه در خارج از مرزهای ایران، قرار گرفت. نه فقط دهها هزار بار دانلود شد و در گروههای ایمیلی به گستردگی تکثیر شـد بلکـه در بـازار کتـاب زیرزمینـی ایـران نیـز جـزو پرفروشترینها شد. انتشار کتاب به صورت اخیر (یعنی به صورت چاپ شده روی کاغذ و توزیع آن از طریق شبکههای غیررسمی) از این جنبه که نشان میداد تقاضا برای این کتـاب چقـدر زیـاد است خوشحالکننده بود اما نه برای آن اجازهای از مترجم گرفته شده بود و نـه سـودی بـرای وی (یعنی من!) داشت، سهل است که طبعا بر فروش احتمـالی کتـاب چاپشـده -کـه همچنـان امیـد گرفتن مجوزِ آن را داشتم- تاثیر منفی میگذاشت. آنچه در تمام این مـدت بیوقفـه ادامـه داشـت واکنشهای غالبا مثبت مخاطبان کتاب بود که از راههای گوناگون، از معرفی کتاب در وب گها تـا تماسهای شخصی دلگرمکننده، و البته حمایت مالی به من میرسید. در چنین فضایی و سه سال بعد از انتشار الکترونیک «بیشعوری»، با روی کار آمدن دولـت جدید و بهبود نسبیِ سیاستهای فرهنگی، مجوز انتشار کتابی که به نظر حضـرات قبلـی در ردهی کتب ضاله بود، بهراحتی صادر شد. ناشر اینبار یک موسسهی انتشاراتی جوان و فعال، اما نهچندان شناخته شده، در تهران بود که شک داشت کتابی که سالهاست فایـل آن بـهرایگان روی وب قـرار دارد و نسخهی چاپشدهاش در زیرزمینها و پیادهروها و حتی کتابفروشیهای رسمی بـهوفور بـه فروش رسیده، آیا خواهد توانست در بازار رسمی و قانونی کتاب ایران هم مخاطب داشـته باشـد. شک ناشر هم احتما وقتی در طی یکسال «بیشعوری» رکورد بیست چاپ را پشـت گذاشـت بـه قدر کافی برطرف شد. این اتفاق بینظیر البته به معنـای چـاپ بـدون مشـکل کتـاب نبـود. بـهزودی سـروکلهی پختهخواران، یعنی ناشران و مترجمانی که با مشاهدهی موفقیت ترجمهی یـک کتـاب خـارجی بـه فکر ترجمه مجدد آن میافتند(!) پیدا شد. این در حالی بود که بارها اع م کردهبودم حق انحصاری انتشار ترجمهی فارسی کتاب بیشعوری از سوی ناشر آمریکایی این کتاب رسما به من واگذار شده
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص١٤
همان محتوایی که برای کسب مجوز و چاپ در ایران آماده شده بـود، در بهـار ۱۳۹0 بـه صـورت فایل پیدیاف درآوردم و برای دانلود رایگان۱روی شبکه اینترنت قرار دادم. کتاب در مدت کوتاهی به صورتی انفجاری و فراتـر از پیشبینـیام مـورد اسـتقبال عمـوم ایرانیان، چه در ایران و چه در خارج از مرزهای ایران، قرار گرفت. نه فقط دهها هزار بار دانلود شد و در گروههای ایمیلی به گستردگی تکثیر شـد بلکـه در بـازار کتـاب زیرزمینـی ایـران نیـز جـزو پرفروشترینها شد. انتشار کتاب به صورت اخیر (یعنی به صورت چاپ شده روی کاغذ و توزیع آن از طریق شبکههای غیررسمی) از این جنبه که نشان میداد تقاضا برای این کتـاب چقـدر زیـاد است خوشحالکننده بود اما نه برای آن اجازهای از مترجم گرفته شده بود و نـه سـودی بـرای وی (یعنی من!) داشت، سهل است که طبعا بر فروش احتمـالی کتـاب چاپشـده -کـه همچنـان امیـد گرفتن مجوزِ آن را داشتم- تاثیر منفی میگذاشت. آنچه در تمام این مـدت بیوقفـه ادامـه داشـت واکنشهای غالبا مثبت مخاطبان کتاب بود که از راههای گوناگون، از معرفی کتاب در وب گها تـا تماسهای شخصی دلگرمکننده، و البته حمایت مالی به من میرسید. در چنین فضایی و سه سال بعد از انتشار الکترونیک «بیشعوری»، با روی کار آمدن دولـت جدید و بهبود نسبیِ سیاستهای فرهنگی، مجوز انتشار کتابی که به نظر حضـرات قبلـی در ردهی کتب ضاله بود، بهراحتی صادر شد. ناشر اینبار یک موسسهی انتشاراتی جوان و فعال، اما نهچندان شناخته شده، در تهران بود که شک داشت کتابی که سالهاست فایـل آن بـهرایگان روی وب قـرار دارد و نسخهی چاپشدهاش در زیرزمینها و پیادهروها و حتی کتابفروشیهای رسمی بـهوفور بـه فروش رسیده، آیا خواهد توانست در بازار رسمی و قانونی کتاب ایران هم مخاطب داشـته باشـد. شک ناشر هم احتما وقتی در طی یکسال «بیشعوری» رکورد بیست چاپ را پشـت گذاشـت بـه قدر کافی برطرف شد. این اتفاق بینظیر البته به معنـای چـاپ بـدون مشـکل کتـاب نبـود. بـهزودی سـروکلهی پختهخواران، یعنی ناشران و مترجمانی که با مشاهدهی موفقیت ترجمهی یـک کتـاب خـارجی بـه فکر ترجمه مجدد آن میافتند(!) پیدا شد. این در حالی بود که بارها اع م کردهبودم حق انحصاری انتشار ترجمهی فارسی کتاب بیشعوری از سوی ناشر آمریکایی این کتاب رسما به من واگذار شده
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص١٥
است.۱با این حال، چند ترجمه از این دست به بازار راه یافت که البته خصوصـیات منحصـر بفـرد خود را داشتند، از جمله آنکه بازنویسیشان طوری بود که گویی از متن اصلی ترجمه شـدهاند امـا ترفندهای من در ترجمهی کتاب بیشعوری را هم داشتند! یعنی اگر جایی شوخیای را وارد کتـاب کرده بودم یا مثالی را برای خوانندهی فارسیزبان بـومی کـرده بـودم یـا جـایی را از سـر ناچـاری جاانداخته بودم، آنها هم چنین کردهبودند! جالبتر آنکه نه فقط تقریبا همگی از معادل «بیشعوری» که من برای asshole بهکار گرفته بودم استفاده کرده بودند که حتی یکی از پختهخواران طرح جلد کتابش را هم عینا مثل طرح جلدی که من برای پشت جلد کتاب انتخاب کرده بودم چاپ زده بود. اوج وقاحت اما آنجا بود که بعضا ادعا میشد ترجمههای آنها «اصلی» و «کامل» است، ادعـایی کـه حتی از سوی بعضی توزیعکنندگان نسخهی چاپ شدهی فایلی که خـودم بـرای دسترسـی عمـوم روی اینترنت قرار داده بودم هم، البته به همراه منع خرید کتاب چـاپ شـدهی قـانونی موجـود در بازار، تکرار میشد! واقعیت آن است که نسخهی پیدیاف کتاب، همان نسخهای که بود نخستین بـرای بـرای گرفتن مجوز انتشار به ادارهی کتاب وزارت ارشاد ارائه شده بود و فاقـد یـک بخـش چهـار-پـن صفحهای به نام «دین بهمثابهی بیشعور» بود. سپس وقتی برای آخرین بار کتاب به همان اداره رفت و توانست مجوز بگیرد، مجوز به این شرط صادر شد که یکی دو پـاراگراف حـذف شـود و چنـد کلمه (حاوی اشارات جنسی) تغییر کند. حذف و تغییراتی که انجام شدند چون به نظرم کماهمیـت بودند و هیچ لطمهای به اصل کتاب نمیزدند - هرچند که طبیعتا بهتر میبود هیچ تغییری صـورت 2 نمیگرفت. پیشتر در سال ۱۳۹۳ نسخههای کامل از این ترجمه را در خارج از ایران، یکی در لندن توسط «نشر اچ اند اس» و دیگری در کابل توسط «نشر زریـاب» منتشـر کردهبـودم و بعـدا بخـش ۳ محذوف را به صورت تصویری در صفحه فیسبوک این کتاب قرار دادم.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص١٥
است.۱با این حال، چند ترجمه از این دست به بازار راه یافت که البته خصوصـیات منحصـر بفـرد خود را داشتند، از جمله آنکه بازنویسیشان طوری بود که گویی از متن اصلی ترجمه شـدهاند امـا ترفندهای من در ترجمهی کتاب بیشعوری را هم داشتند! یعنی اگر جایی شوخیای را وارد کتـاب کرده بودم یا مثالی را برای خوانندهی فارسیزبان بـومی کـرده بـودم یـا جـایی را از سـر ناچـاری جاانداخته بودم، آنها هم چنین کردهبودند! جالبتر آنکه نه فقط تقریبا همگی از معادل «بیشعوری» که من برای asshole بهکار گرفته بودم استفاده کرده بودند که حتی یکی از پختهخواران طرح جلد کتابش را هم عینا مثل طرح جلدی که من برای پشت جلد کتاب انتخاب کرده بودم چاپ زده بود. اوج وقاحت اما آنجا بود که بعضا ادعا میشد ترجمههای آنها «اصلی» و «کامل» است، ادعـایی کـه حتی از سوی بعضی توزیعکنندگان نسخهی چاپ شدهی فایلی که خـودم بـرای دسترسـی عمـوم روی اینترنت قرار داده بودم هم، البته به همراه منع خرید کتاب چـاپ شـدهی قـانونی موجـود در بازار، تکرار میشد! واقعیت آن است که نسخهی پیدیاف کتاب، همان نسخهای که بود نخستین بـرای بـرای گرفتن مجوز انتشار به ادارهی کتاب وزارت ارشاد ارائه شده بود و فاقـد یـک بخـش چهـار-پـن صفحهای به نام «دین بهمثابهی بیشعور» بود. سپس وقتی برای آخرین بار کتاب به همان اداره رفت و توانست مجوز بگیرد، مجوز به این شرط صادر شد که یکی دو پـاراگراف حـذف شـود و چنـد کلمه (حاوی اشارات جنسی) تغییر کند. حذف و تغییراتی که انجام شدند چون به نظرم کماهمیـت بودند و هیچ لطمهای به اصل کتاب نمیزدند - هرچند که طبیعتا بهتر میبود هیچ تغییری صـورت 2 نمیگرفت. پیشتر در سال ۱۳۹۳ نسخههای کامل از این ترجمه را در خارج از ایران، یکی در لندن توسط «نشر اچ اند اس» و دیگری در کابل توسط «نشر زریـاب» منتشـر کردهبـودم و بعـدا بخـش ۳ محذوف را به صورت تصویری در صفحه فیسبوک این کتاب قرار دادم.
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
ص١٦
اکنون (مرداد ماه ۱۳۹۴) که کتاب بیشعوران۱بـه بـازار رسـمی کتـاب ایـران وارد میشـود نسخهی کامل کتاب بیشعوری را - که ع وه بر بخش محذوف، اص حات و اضافاتی تـازهای نیـز دارد- دوباره روی وب میگذارم به آن امید آنکه دوستاران این کتاب نسـخهی واقعـا اصـلی را در دست داشتهباشند و بساط حقهبازانِ اصلیباز و کاملکار جمع شود! در پایان از همهی دوستانی که در انتشار و بهبود این کتاب یـاری رسـاندند، و بـه خـاطر زیادی تعدادشان و کمی حافظهام متاسفانه نمیتوانم یکیک آنها را نام ببرم، سپاسگزاری مـیکنم. همچنین قدردانِ تمام خوانندگان فهیمی هستم که با حمایت مـالی از ایـن ترجمـه، امیـد و انـرژی فراوانی برای ادامه فعالیتهای نوشتاری به مـن دادنـد. همچنـان خوشـوقت خـواهم شـد کـه بـا خوانندگان عزیز این کتاب و نظراتشان مستقیما آشنا شوم. راههای ارتباط با من ایمیل شخصیام بـا نشـانی m_farjami@yahoo.com و نیـز صـفحهی کتابهـای بیشـعوری و بیشـعوران بـر روی
#محمود-فرجامى
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
ص١٦
اکنون (مرداد ماه ۱۳۹۴) که کتاب بیشعوران۱بـه بـازار رسـمی کتـاب ایـران وارد میشـود نسخهی کامل کتاب بیشعوری را - که ع وه بر بخش محذوف، اص حات و اضافاتی تـازهای نیـز دارد- دوباره روی وب میگذارم به آن امید آنکه دوستاران این کتاب نسـخهی واقعـا اصـلی را در دست داشتهباشند و بساط حقهبازانِ اصلیباز و کاملکار جمع شود! در پایان از همهی دوستانی که در انتشار و بهبود این کتاب یـاری رسـاندند، و بـه خـاطر زیادی تعدادشان و کمی حافظهام متاسفانه نمیتوانم یکیک آنها را نام ببرم، سپاسگزاری مـیکنم. همچنین قدردانِ تمام خوانندگان فهیمی هستم که با حمایت مـالی از ایـن ترجمـه، امیـد و انـرژی فراوانی برای ادامه فعالیتهای نوشتاری به مـن دادنـد. همچنـان خوشـوقت خـواهم شـد کـه بـا خوانندگان عزیز این کتاب و نظراتشان مستقیما آشنا شوم. راههای ارتباط با من ایمیل شخصیام بـا نشـانی m_farjami@yahoo.com و نیـز صـفحهی کتابهـای بیشـعوری و بیشـعوران بـر روی
#محمود-فرجامى
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
۵ امرداد ۱۳۳۲- دکتر محمد مصدق: «در کشورهای دموکراسی و مشروطه هیچ قانونی بالاتر از اراده ملت نیست».
هموطنان عزیز! هر قدمی که تاکنون برداشته شده بعد از مشیت الهی به واسطه اتحاد کلمه و پشتیبانی و حمایت عموم ملت ایران بوده است و هر کس که ادعا کند در این کار سهمی و حقی بیش از دیگران داشته، ادعایش باطل و بی اساس است. ما همه در این مبارزه با هم همکاری کرده ایم....
در مبارزه ای که در پیش گرفته ایم، دو راه بیشتر وجود ندارد؛ یا مقاومت و پایداری، که پایان آن سعادت و استقلال واقعی و عظمت ملت ایران است؛ یا انقیاد و تسلیم که نتیجه اش ننگ و رسوایی ابدی و محرومیت از مزایای حکومت ملی و تحمل مفاسد و مظالم حکومت های فردی و دیکتاتوری است.
هموطنان عزیز! امروز یک بار دیگر دولت ناچار شده است این حقایق را بی پرده با شما در میان بگذارد و در رفع مشکلات خویش از شما استمداد کند، زیرا این رای و نظر شماست که باید حق و باطل را از هم جدا سازد و خوب و بد را از یکدیگر تشخیص دهد. شما همه از جریان کار مجلس شورای ملی با خبرید و هیچ از جزئیات آن از نظر شما پوشیده و پنهان نیست. دولت ناچار است صریحا اعلام کند که با وضع کنونی مجلس، امید هیچگونه موفقیتی در مبارزه ملت ایران نیست و ناچار است از شما مردم وطنپرست تقاضا کند عقیدۀ خود را در ابقاء یا انحلال آن صریحا اظهار کنید....بنابراین تنها اراده قاطبه افراد ملت که دولت و مجلس به وجود آنها قائم است می تواند قضاوت قطعی در این باب بنماید و آن کسانی که ادعا می کنند ملت حق ندارد و نمی تواند در این باره اظهار عقیده کند سخت در اشتباهند، زیرا تنها ملت است که می تواند راجع به سرنوشت مملکت اظهار عقیده کند.
این تنها ملت ایران یعنی به وجود آورندۀ قانون اساسی و مشروطیت و مجلس و دولت است که میتواند در این باره اظهارنظر کند لاغیر. قانونها، مجلسها و دولتها همه برای خاطر مردم به وجود آمدهاند نه مردم به خاطر آنها. وقتی مردم یکی از آنها را نخواستند میتوانند نظر خود را دربارۀ آن اظهار کنند. «در کشورهای دموکراسی و مشروطه هیچ قانونی بالاتر از اراده ملت نیست».
به همین جهت دولت در این لحظه حساس تاریخی [...] از خود مردم سوال می کند که اگر با ادامه وضع کنونی مجلس تا سپری شدن دوره ۱۷ تقنینیه موافقت دارند، دولت دیگری روی کار بیاید که بتواند با این مجلس همکاری کندو اگر با این دولت و نقشه و هدف آن موافقند، رای به انحلال مجلس بدهند.
بخشی از پیام رادیویی دکتر محمد مصدق در شامگاه ۵ امرداد ۱۳۳۲
روزنامه کیهان، ۶ مرداد ۱۳۳۲، پیام دکتر مصدق به ملت ایران
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
۵ امرداد ۱۳۳۲- دکتر محمد مصدق: «در کشورهای دموکراسی و مشروطه هیچ قانونی بالاتر از اراده ملت نیست».
هموطنان عزیز! هر قدمی که تاکنون برداشته شده بعد از مشیت الهی به واسطه اتحاد کلمه و پشتیبانی و حمایت عموم ملت ایران بوده است و هر کس که ادعا کند در این کار سهمی و حقی بیش از دیگران داشته، ادعایش باطل و بی اساس است. ما همه در این مبارزه با هم همکاری کرده ایم....
در مبارزه ای که در پیش گرفته ایم، دو راه بیشتر وجود ندارد؛ یا مقاومت و پایداری، که پایان آن سعادت و استقلال واقعی و عظمت ملت ایران است؛ یا انقیاد و تسلیم که نتیجه اش ننگ و رسوایی ابدی و محرومیت از مزایای حکومت ملی و تحمل مفاسد و مظالم حکومت های فردی و دیکتاتوری است.
هموطنان عزیز! امروز یک بار دیگر دولت ناچار شده است این حقایق را بی پرده با شما در میان بگذارد و در رفع مشکلات خویش از شما استمداد کند، زیرا این رای و نظر شماست که باید حق و باطل را از هم جدا سازد و خوب و بد را از یکدیگر تشخیص دهد. شما همه از جریان کار مجلس شورای ملی با خبرید و هیچ از جزئیات آن از نظر شما پوشیده و پنهان نیست. دولت ناچار است صریحا اعلام کند که با وضع کنونی مجلس، امید هیچگونه موفقیتی در مبارزه ملت ایران نیست و ناچار است از شما مردم وطنپرست تقاضا کند عقیدۀ خود را در ابقاء یا انحلال آن صریحا اظهار کنید....بنابراین تنها اراده قاطبه افراد ملت که دولت و مجلس به وجود آنها قائم است می تواند قضاوت قطعی در این باب بنماید و آن کسانی که ادعا می کنند ملت حق ندارد و نمی تواند در این باره اظهار عقیده کند سخت در اشتباهند، زیرا تنها ملت است که می تواند راجع به سرنوشت مملکت اظهار عقیده کند.
این تنها ملت ایران یعنی به وجود آورندۀ قانون اساسی و مشروطیت و مجلس و دولت است که میتواند در این باره اظهارنظر کند لاغیر. قانونها، مجلسها و دولتها همه برای خاطر مردم به وجود آمدهاند نه مردم به خاطر آنها. وقتی مردم یکی از آنها را نخواستند میتوانند نظر خود را دربارۀ آن اظهار کنند. «در کشورهای دموکراسی و مشروطه هیچ قانونی بالاتر از اراده ملت نیست».
به همین جهت دولت در این لحظه حساس تاریخی [...] از خود مردم سوال می کند که اگر با ادامه وضع کنونی مجلس تا سپری شدن دوره ۱۷ تقنینیه موافقت دارند، دولت دیگری روی کار بیاید که بتواند با این مجلس همکاری کندو اگر با این دولت و نقشه و هدف آن موافقند، رای به انحلال مجلس بدهند.
بخشی از پیام رادیویی دکتر محمد مصدق در شامگاه ۵ امرداد ۱۳۳۲
روزنامه کیهان، ۶ مرداد ۱۳۳۲، پیام دکتر مصدق به ملت ایران
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
:
#حقوق_نفت
قرارداد خارج از حکومت قانون ملی
دولت و حق تغيير قرارداد
قاعدۀ لزوم قرارداد نمیتواند مانع از آن شود كه دولت در مواردي كه مصلحت عمومي اقتضا میکند قراردادي را تغيير دهد و يا آن را به كلي ملغي گرداند. كميسيوني كه از سوي كانون وكلاي امريكا(American Bar Association) به منظور بررسي تطبيقي قوانين ایالات متحده آمريكا و انگلستان و فرانسه در زمينه بازرگاني و سرمایهگذاری بینالمللی تشكيل یافته بود طي گزارش در 1963 چنين نتیجهگیری كرد كه قراردادهای دولتي در هر سه كشور به موجب قوانين داخلي تابع قدرت قائقه دولت است كه میتواند برحسب اقتضاي مصالح عامه قرارداد را فسخ كند يا مقررات آن را تغيير دهد.
انسيكلوپدي بینالمللی حقوق تطبيقي پس از بررسي وضع در سیستمهای حقوقي كشورهاي فرانسه، آلمان، ايتاليا، انگلستان و ایالاتمتحده آمريكا چنين نتیجهگیری میکند:
بارزترين امتياز خاص دولت آن است كه دولت در مواردي كه مصلحتِ عمومي اقتضا كند میتواند قرارداد را بهطور یکطرفه خاتمه دهد. اين اختيارِ وسيع از مميزات متداول بسط يد دولت در سیستمهای ملي است كه وجود آن براي حفظ آزادي عمل مقامات مملكتي لازم شمرده میشود.
قرارداد نفتي با صرفنظر از مصرحات، يعني مقررات و شرايطي كه در طي مواد قرارداد مذكور میشود، طبيعت خاص خود را دارد. عمليات نفتي مستقیماً با مسئله حاكميت دايمي ملل روي منابع ثروت طبيعي خود ارتباط پيدا میکند كه يكي از مفاهيم جديد مورد توجه و بحث در حقوق بینالملل است. دولت طرف قرارداد، يا هر سازمان وابسته به دولت، كه اینگونه قراردادها را امضا میکند البته مانند طرف ديگر قرارداد ملتزم به رعايت مفاد قرارداد است اما دولت، از آن حيث كه دولت است، در مورد منابع ثروتهای طبيعي الزامات و حقوق ديگري هم دارد كه در طي مواد قرارداد ذكري از آنها نمیرود. دولت موظف است كه از اين منابع، در راه مصلحت و رفاه ملت، به احسن وجوه بهرهبرداری كند و اگر لازم باشد تغييراتي در مواد و مقررات قرارداد قائل شود و يا آن را به كلي موقوف الاجرا گرداند. در اين موارد دولت به حقوق قراردادي استناد نمیورزد. اقدامات او به حق حاكميت يا اقتدارات خارج قراردادي مستند میباشد و اين حق در هر حال، فارغ از مقررات قرارداد و قانون خاص آن، از براي دولت ثابت است.
درسهایی از داوریهایِ نفتی- محمد علی
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
:
#حقوق_نفت
قرارداد خارج از حکومت قانون ملی
دولت و حق تغيير قرارداد
قاعدۀ لزوم قرارداد نمیتواند مانع از آن شود كه دولت در مواردي كه مصلحت عمومي اقتضا میکند قراردادي را تغيير دهد و يا آن را به كلي ملغي گرداند. كميسيوني كه از سوي كانون وكلاي امريكا(American Bar Association) به منظور بررسي تطبيقي قوانين ایالات متحده آمريكا و انگلستان و فرانسه در زمينه بازرگاني و سرمایهگذاری بینالمللی تشكيل یافته بود طي گزارش در 1963 چنين نتیجهگیری كرد كه قراردادهای دولتي در هر سه كشور به موجب قوانين داخلي تابع قدرت قائقه دولت است كه میتواند برحسب اقتضاي مصالح عامه قرارداد را فسخ كند يا مقررات آن را تغيير دهد.
انسيكلوپدي بینالمللی حقوق تطبيقي پس از بررسي وضع در سیستمهای حقوقي كشورهاي فرانسه، آلمان، ايتاليا، انگلستان و ایالاتمتحده آمريكا چنين نتیجهگیری میکند:
بارزترين امتياز خاص دولت آن است كه دولت در مواردي كه مصلحتِ عمومي اقتضا كند میتواند قرارداد را بهطور یکطرفه خاتمه دهد. اين اختيارِ وسيع از مميزات متداول بسط يد دولت در سیستمهای ملي است كه وجود آن براي حفظ آزادي عمل مقامات مملكتي لازم شمرده میشود.
قرارداد نفتي با صرفنظر از مصرحات، يعني مقررات و شرايطي كه در طي مواد قرارداد مذكور میشود، طبيعت خاص خود را دارد. عمليات نفتي مستقیماً با مسئله حاكميت دايمي ملل روي منابع ثروت طبيعي خود ارتباط پيدا میکند كه يكي از مفاهيم جديد مورد توجه و بحث در حقوق بینالملل است. دولت طرف قرارداد، يا هر سازمان وابسته به دولت، كه اینگونه قراردادها را امضا میکند البته مانند طرف ديگر قرارداد ملتزم به رعايت مفاد قرارداد است اما دولت، از آن حيث كه دولت است، در مورد منابع ثروتهای طبيعي الزامات و حقوق ديگري هم دارد كه در طي مواد قرارداد ذكري از آنها نمیرود. دولت موظف است كه از اين منابع، در راه مصلحت و رفاه ملت، به احسن وجوه بهرهبرداری كند و اگر لازم باشد تغييراتي در مواد و مقررات قرارداد قائل شود و يا آن را به كلي موقوف الاجرا گرداند. در اين موارد دولت به حقوق قراردادي استناد نمیورزد. اقدامات او به حق حاكميت يا اقتدارات خارج قراردادي مستند میباشد و اين حق در هر حال، فارغ از مقررات قرارداد و قانون خاص آن، از براي دولت ثابت است.
درسهایی از داوریهایِ نفتی- محمد علی
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
چند روز پیش کتاب "پنجاه سال نفت ایران" نوشته مصطفی فاتح را معرفی کردیم. در متن معرفی آمده بود "این کتاب یکی از مراجع مهم در زمینه تاریخ نفت است." از این جهت لازم دانستیم توضیحی تکمیلی خدمت عزیزان عرض کنیم.
همان طور که از سابقه مصطفی فاتح پیداست در میان حوادث و اتفاقات نفتی حضور داشته و در نتیجه کتاب او حاوی نکات مهم و دست اولی هست اما نباید از این نکته غافل شد که عملکرد . مواضع شخصِ مصطفی فاتح هیچگاه مورد تایید دکتر مصدق نبود و ما نیز اهمیت کتاب را نه از برای مواضع او بلکه به خاطر دست اول بودن و نزدیکی او به اتفاقات بوده است. برای روشنتر شدن توضیحمان متنی از استاد محمدعلی موحد ذکر میکنیم:
« کسی که کتاب فاتح را می خواند، گاهی از خود می پرسد که چرا مصدق از وجود یک ایرانی اینقدر مطلع و واقع بین استفاده نکرد و او را به مستشاری خود برنگزید؟ فاتح در این کتاب ( پنجاه سال نفت ایران) انتقادهای معقول و سنجیده از سیاست انگلیس و روش کار شرکت نفت دارد و خود را فردی فرهیخته و آگاه و دلسوز معرفی می کند. اما اسناد محرمانه ی بریتانیا چیز دیگری می گوید: در آن زمان که مصدق در دادگاه لاهه از حقانیت ایران دفاع می کرد و از مظالم انگلستان سخن می گفت فاتح در لندن بود و لایحه ای در پاسخ مصدق تهیه کرد که نماینده ی انگلیس در دادگاه آن را بخواند.در این لایحه که نسخه ی آن را ما اکنون در دست داریم، فاتح از همه ی مظاهر سیاست استعماری بریتانیا دفاع کرده و حتی به توجیه اقداماتی چون قرارداد تقسیم ایران در ۱۹۰۷ و قرارداد معروف ۱۹۱۹ پرداخته است.
رجوع شود به سند Fo371/98691 - 68901 نامه ی مورخ ۲۱ ژوییه ۱۹۵۲ از مصطفی فاتح به Mr Ross در وزارت خارجه ی بریتانیا، لایحه ی فاتح در چهار صفحه ضمیمه ی این نامه است.»
منبع : خواب آشفته ی نفت ، دکتر مصدق و نهضت ملی ایران، نشر کارنامه ۱۳۸۵، جلد دوم، ص ۱۰۰۲
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
چند روز پیش کتاب "پنجاه سال نفت ایران" نوشته مصطفی فاتح را معرفی کردیم. در متن معرفی آمده بود "این کتاب یکی از مراجع مهم در زمینه تاریخ نفت است." از این جهت لازم دانستیم توضیحی تکمیلی خدمت عزیزان عرض کنیم.
همان طور که از سابقه مصطفی فاتح پیداست در میان حوادث و اتفاقات نفتی حضور داشته و در نتیجه کتاب او حاوی نکات مهم و دست اولی هست اما نباید از این نکته غافل شد که عملکرد . مواضع شخصِ مصطفی فاتح هیچگاه مورد تایید دکتر مصدق نبود و ما نیز اهمیت کتاب را نه از برای مواضع او بلکه به خاطر دست اول بودن و نزدیکی او به اتفاقات بوده است. برای روشنتر شدن توضیحمان متنی از استاد محمدعلی موحد ذکر میکنیم:
« کسی که کتاب فاتح را می خواند، گاهی از خود می پرسد که چرا مصدق از وجود یک ایرانی اینقدر مطلع و واقع بین استفاده نکرد و او را به مستشاری خود برنگزید؟ فاتح در این کتاب ( پنجاه سال نفت ایران) انتقادهای معقول و سنجیده از سیاست انگلیس و روش کار شرکت نفت دارد و خود را فردی فرهیخته و آگاه و دلسوز معرفی می کند. اما اسناد محرمانه ی بریتانیا چیز دیگری می گوید: در آن زمان که مصدق در دادگاه لاهه از حقانیت ایران دفاع می کرد و از مظالم انگلستان سخن می گفت فاتح در لندن بود و لایحه ای در پاسخ مصدق تهیه کرد که نماینده ی انگلیس در دادگاه آن را بخواند.در این لایحه که نسخه ی آن را ما اکنون در دست داریم، فاتح از همه ی مظاهر سیاست استعماری بریتانیا دفاع کرده و حتی به توجیه اقداماتی چون قرارداد تقسیم ایران در ۱۹۰۷ و قرارداد معروف ۱۹۱۹ پرداخته است.
رجوع شود به سند Fo371/98691 - 68901 نامه ی مورخ ۲۱ ژوییه ۱۹۵۲ از مصطفی فاتح به Mr Ross در وزارت خارجه ی بریتانیا، لایحه ی فاتح در چهار صفحه ضمیمه ی این نامه است.»
منبع : خواب آشفته ی نفت ، دکتر مصدق و نهضت ملی ایران، نشر کارنامه ۱۳۸۵، جلد دوم، ص ۱۰۰۲
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
@flith کانال پروازفکرواندیشه
#همراهان_کودتا ، قسمت چهارم، آیت الله میرسیدمحمد بهبهانی
در تاریخچه ی عملیات پنهانی سیا (بخش پنجم گزارش عملیات) از جمله آمده است که: ماموران سیا به ترساندن رهبران مذهبی تهران توجه خاصی داشتند. از همین رو به نام حزب توده، دست به تبلیغات سیاه می زدند و مطالبی منتشر می کردند که در آنها رهبران مذهبی تهدید می شدند که اگر با مصدق مخالفت کنند، به طرز وحشتناکی مجازات خواهند شد. به نام حزب توده تلفن های تهدید آمیزی به برخی از آنها زده میشد و به خانه ی یکی از این رهبران نیز بمبی انداخته شد. ماحصل کلام، نقشه آن بود که احساسات مذهبی عامه را به بازی گیرند و مردم را بشورانند. گزارش سیا نیز حکایت دارد که روز بیست و شش مرداد، قرار شد که برای روز چهارشنبه، بیست و هشت مرداد، اقداماتی صورت گیرد. بدین گونه که آیتالله بهبهانی را از تهران به قم بفرستند و او سعی کند آیتالله بروجردی، رهبر عالی مذهبی را ترغیب کند که علیه کمونیسم فتوای جهاد بدهد. بامداد بیست و هشت مرداد، جلیلی، یکی از دو نفر عامل اصلی سیا، پیش از طلوع خورشید، در منطقهی بازار (جوار خانه ی بهبهانی) انتظار میکشید و آماده بود تا همراه دو مامور دیگر به نامهای منصور افشار و مجیدی به قزوین بروند و اعلامیهی آیتالله بروجردی را در آن جا چاپ کنند.(۱)
اما این نقشه نگرفت و آیت الله بروجردی با آنها همکاری نکرد. علی رهنما نیز این روایت را چنین نقل کرده است:
مهدی حایری یزدی میگوید که پس از خروج شاه از ایران، بین بیست و پنج و بیست و هشت مرداد، بهبهانی او را نزد خود میطلبد و به او ماموریت میدهد تا نزد بروجردی در وشنوه رفته و به او بگوید که مملکت در شرف اضمحلال و نابودیست و حال که صحبت از جمهوری ست، مملکت به پشت پرده ی آهنین خواهد افتاد و دیگر اصلا نه اسمی از دین خواهد بود، نه اسمی از ایشان، نه اسمی از مرجعیت و ایشان باید هرچه زودتر فکری در این مورد بکنند. در پاسخ به سوال حایری که بروجردی چه فکری باید بکند، بهبهانی میگوید یک دست خطی یا حکمی صادر بکنند که بالاخره مردم آگاه بشوند از این حقیقت. بیایند جلوی تودهایها را بگیرند. خلاصه نگذارند مملکت کمونیست بشود. خاطره حایری نشان میدهد که بهبهانی میکوشد تا آن بخش از برنامهای را که تیم رهبری ایرانی و خارجی کودتا، در باغ سفارت امریکا، جهت به میدان کشانیدن بروجردی برای روز بیست و هشت مرداد تدارک دیده بودند و به عهدهی وی گذاشته بودند، به خوبی انجام دهد.(۲)
در همین رابطه، در کتاب طالقانی و تاریخ، از قول آیتالله طالقانی نوشته شده است: « در منزل ایت الله بهبهانی که از علمای درباری بود، تنی چند از نویسندگان نشسته بودند که به آنها محرر میگفتند، عدهی دیگری هم نشسته بودند. زمان، قبل از بیست و هشت مرداد بود. نویسندگان با جوهر قرمز، به امضای جعلی حزب توده ی ایران، برای ایمه جماعات ایران نامههایی نوشته و به آدرس آنان پست می کردند. خلاصه ی محتوای نامهها این بود که به زودی شما را با شالهای سرتان، بالای تیرهای چراغ برق به دار خواهیم زد. آنها، این مطالب را در منزل آقا مینوشتند و پست میکردند. یکی از این محررها که با من آشنایی داشت، بعد از بیست و هشت مرداد به من گفت آن قدر نشستیم و نوشتیم که تا مدتی بعد از بیست و هشت مرداد، دستهای مان درد می کرد.» (۳)
میرسید محمد بهبهانی، فرزند سیدعبدالله بهبهانی پیشوای بزرگ انقلاب مشروطیت است. او در سال ۱۲۵۳ شمسی در تهران متولد شد و در سال ۱۳۴۲ بر اثر سرطان در تهران درگذشت و جنازهاش به نجف انتقال یافت. او از اندسته علما ست که مصدق، «علمای نهم اسفند» شان خوانده است. همانهایی که نقش اساسی را در منصرف کردن شاه از سفر به خارج ایفا کردهاند که گفته میشود در این میان، بیشترین نقش از آن بهبهانی بوده است. بهبهانی همچنین طی نامهای به مصدق، برگزاری رفراندم انحلال مجلس هفدهم را موجب تزلزل اساس مشروطیت و باعث ضعف و انحطاط ابدی و روحی مجلس و قانون اساسی خوانده بود. علیرغم همسویی بهبهانی با کودتا اما، روابط او با حکومت به تدریج از سال ۱۳۳۷ رو به تیرگی نهاد. علت این امر، طرح مسالهی شرکت زنان در انتخابات، اعتراض به فقدان آزادی بیان، تاخیر در افتتاح مجلس، مخالفت با قانون انجمن های ایالتی و ولایتی، انقلاب سفید و اعتراض به فاجعهی مدرسه ی فیضیه و خیزش پانزدهم خرداد بوده است.
منابع:
(۱) خواب آشفتۀ نفت، دکتر مصدق و نهضت ملی ایران، محمدعلی موحد، نشر کارنامه ۱۳۸۵، جلد دوم ص ۹۵۹ - ۹۵۷
(۲) نیروهای مذهبی بر بستر حرکت نهضت ملی، علی رهنما، گام نو ۱۳۸۷، چاپ دوم، ص ۱۰۰۷
(۳) گفتگو با تاریخ، مصاحبه با کیانوری دبیر اول حزب توده، موسسه مطالعات و پژوهش های سیاسی ۱۳۸۶، چاپ اول، ص ۶۶
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
#همراهان_کودتا ، قسمت چهارم، آیت الله میرسیدمحمد بهبهانی
در تاریخچه ی عملیات پنهانی سیا (بخش پنجم گزارش عملیات) از جمله آمده است که: ماموران سیا به ترساندن رهبران مذهبی تهران توجه خاصی داشتند. از همین رو به نام حزب توده، دست به تبلیغات سیاه می زدند و مطالبی منتشر می کردند که در آنها رهبران مذهبی تهدید می شدند که اگر با مصدق مخالفت کنند، به طرز وحشتناکی مجازات خواهند شد. به نام حزب توده تلفن های تهدید آمیزی به برخی از آنها زده میشد و به خانه ی یکی از این رهبران نیز بمبی انداخته شد. ماحصل کلام، نقشه آن بود که احساسات مذهبی عامه را به بازی گیرند و مردم را بشورانند. گزارش سیا نیز حکایت دارد که روز بیست و شش مرداد، قرار شد که برای روز چهارشنبه، بیست و هشت مرداد، اقداماتی صورت گیرد. بدین گونه که آیتالله بهبهانی را از تهران به قم بفرستند و او سعی کند آیتالله بروجردی، رهبر عالی مذهبی را ترغیب کند که علیه کمونیسم فتوای جهاد بدهد. بامداد بیست و هشت مرداد، جلیلی، یکی از دو نفر عامل اصلی سیا، پیش از طلوع خورشید، در منطقهی بازار (جوار خانه ی بهبهانی) انتظار میکشید و آماده بود تا همراه دو مامور دیگر به نامهای منصور افشار و مجیدی به قزوین بروند و اعلامیهی آیتالله بروجردی را در آن جا چاپ کنند.(۱)
اما این نقشه نگرفت و آیت الله بروجردی با آنها همکاری نکرد. علی رهنما نیز این روایت را چنین نقل کرده است:
مهدی حایری یزدی میگوید که پس از خروج شاه از ایران، بین بیست و پنج و بیست و هشت مرداد، بهبهانی او را نزد خود میطلبد و به او ماموریت میدهد تا نزد بروجردی در وشنوه رفته و به او بگوید که مملکت در شرف اضمحلال و نابودیست و حال که صحبت از جمهوری ست، مملکت به پشت پرده ی آهنین خواهد افتاد و دیگر اصلا نه اسمی از دین خواهد بود، نه اسمی از ایشان، نه اسمی از مرجعیت و ایشان باید هرچه زودتر فکری در این مورد بکنند. در پاسخ به سوال حایری که بروجردی چه فکری باید بکند، بهبهانی میگوید یک دست خطی یا حکمی صادر بکنند که بالاخره مردم آگاه بشوند از این حقیقت. بیایند جلوی تودهایها را بگیرند. خلاصه نگذارند مملکت کمونیست بشود. خاطره حایری نشان میدهد که بهبهانی میکوشد تا آن بخش از برنامهای را که تیم رهبری ایرانی و خارجی کودتا، در باغ سفارت امریکا، جهت به میدان کشانیدن بروجردی برای روز بیست و هشت مرداد تدارک دیده بودند و به عهدهی وی گذاشته بودند، به خوبی انجام دهد.(۲)
در همین رابطه، در کتاب طالقانی و تاریخ، از قول آیتالله طالقانی نوشته شده است: « در منزل ایت الله بهبهانی که از علمای درباری بود، تنی چند از نویسندگان نشسته بودند که به آنها محرر میگفتند، عدهی دیگری هم نشسته بودند. زمان، قبل از بیست و هشت مرداد بود. نویسندگان با جوهر قرمز، به امضای جعلی حزب توده ی ایران، برای ایمه جماعات ایران نامههایی نوشته و به آدرس آنان پست می کردند. خلاصه ی محتوای نامهها این بود که به زودی شما را با شالهای سرتان، بالای تیرهای چراغ برق به دار خواهیم زد. آنها، این مطالب را در منزل آقا مینوشتند و پست میکردند. یکی از این محررها که با من آشنایی داشت، بعد از بیست و هشت مرداد به من گفت آن قدر نشستیم و نوشتیم که تا مدتی بعد از بیست و هشت مرداد، دستهای مان درد می کرد.» (۳)
میرسید محمد بهبهانی، فرزند سیدعبدالله بهبهانی پیشوای بزرگ انقلاب مشروطیت است. او در سال ۱۲۵۳ شمسی در تهران متولد شد و در سال ۱۳۴۲ بر اثر سرطان در تهران درگذشت و جنازهاش به نجف انتقال یافت. او از اندسته علما ست که مصدق، «علمای نهم اسفند» شان خوانده است. همانهایی که نقش اساسی را در منصرف کردن شاه از سفر به خارج ایفا کردهاند که گفته میشود در این میان، بیشترین نقش از آن بهبهانی بوده است. بهبهانی همچنین طی نامهای به مصدق، برگزاری رفراندم انحلال مجلس هفدهم را موجب تزلزل اساس مشروطیت و باعث ضعف و انحطاط ابدی و روحی مجلس و قانون اساسی خوانده بود. علیرغم همسویی بهبهانی با کودتا اما، روابط او با حکومت به تدریج از سال ۱۳۳۷ رو به تیرگی نهاد. علت این امر، طرح مسالهی شرکت زنان در انتخابات، اعتراض به فقدان آزادی بیان، تاخیر در افتتاح مجلس، مخالفت با قانون انجمن های ایالتی و ولایتی، انقلاب سفید و اعتراض به فاجعهی مدرسه ی فیضیه و خیزش پانزدهم خرداد بوده است.
منابع:
(۱) خواب آشفتۀ نفت، دکتر مصدق و نهضت ملی ایران، محمدعلی موحد، نشر کارنامه ۱۳۸۵، جلد دوم ص ۹۵۹ - ۹۵۷
(۲) نیروهای مذهبی بر بستر حرکت نهضت ملی، علی رهنما، گام نو ۱۳۸۷، چاپ دوم، ص ۱۰۰۷
(۳) گفتگو با تاریخ، مصاحبه با کیانوری دبیر اول حزب توده، موسسه مطالعات و پژوهش های سیاسی ۱۳۸۶، چاپ اول، ص ۶۶
@flith کانال پروازفکرواندیشه🔷
کانال پرواز فکرواندیشه flith@
براى اينكه ما مراد اسپينوزا را از اخلاقى زيستن بهتر بفهميم به مطلبى كه از او ترجمه كرده ايم توجه فرماييد. فرزند يكى از دوستان اسپينوزا از دين يهود دست كشيده و كاتوليك شده بود. (اسپينوزا نيز يهودى است) بعد نامه تندى به اسپينوزا نوشت و او را به مسيحيت دعوت كرد. در اين نامه مى نويسد تو كه اين همه به فلسفه خود مغرورى، از كجا فهميده اى كه فلسفه تو بهترين نظام فلسفى است. تو بايد فلسفه هاى شرق و غرب را ديده باشى تا بتوانى چنين داورى كنى. اسپينوزا در پاسخ مى نويسد: از نامه شما فهميدم كه مسيحى كاتوليك بى ادبى شده ايد و ثانياً همين سؤال شما درباره بهترين نظام فلسفى، درباب بهترين دين نيز مطرح است. از كجا فهميدى كه آيين كاتوليك مسيح از همه نظامهاى دينى ارجح است؟ پس هيچكدام از ما تحقيق نكردايم اما فرق من و تو در اين است كه تو معتقدى دين تو بهترين نظام دينى و مذهبى است اما من درباره فلسفه خودم چنين ادعايى ندارم بلكه مى گويم تا آنجا كه من اطلاع دارم سخنى از اين بهتر نشنيده ام. نكته دوم اينكه اگر كسى به من بگويد چرا به اين نظام فلسفى معتقدى؟ جواب مى دهم لااقل حاصل عقل خودم است اما تو به اين دين كه چسبيده اى حاصل چيست؟ آيا غير از القائات يك عده كشيشان و روحانيون مسيحى است كه از بعضى از اينها جز سبوعيت و درندگى، تاريخ چيزى سراغ ندارد. مسيح را هم من قبول دارم ولى پيام مسيح عدالت خواهى و كمك به مردم است. هر جا كه اين دو باشند، مسيح واقعاً وجود دارد و آنجا كه نباشد مسيح واقعاً نيست. اگر رأس هرم دين و مذهب عدالت است و معاونت، آنوقت اگر گفتيد هر چيزى كه اينجا وجود دارد وسيله و ابزارى است كه در انسانها يك حالت عدالت و كمك رسانى ايجاد كند و كسى كه به اين قول قائل باشد هر چه در متون دينى اش آمده است چه گزاره اخبارى باشد و چه انشايى بازگشت آنها را به عدالت مى داند. اگر مى خواهى من كاتوليك شوم تا روزهاى يكشنبه به كليسا بيايم، مى گويم خداوند به اين كار نيازى ندارد و اگر براى اين است كه در من روحيه عدالت و كمك رسانى بوجود بيايد لازم نيست به دين خاصى درآيم.
اگر كسى به گوهر دين، به اين بيانى كه اسپينوزا گفت معتقد باشد روش تفسير متون دينى او نيز متفاوت خواهد شد. در نظر او همه متن در صدد بيان همان گوهر دين است و هر تفسيرى كه ما را به آن گوهر نزديكتر كند، تفسير به صوابى است. ملتزم شدن به چنين لازمه اى در حق همه گزاره هاى دينى در غايت دشوارى است. لازمه دوم اعتقاد اسپينوزا اين است كه اگر كسى به گوهر دين دست يافت و به هدف نهايى دين رسيد، به همان مقدار وصول بايد از انجام دستورات دينى معاف باشد. زيرا آداب و مناسك فقط وسيله اى براى رسيدن به هدف بودند و اينك او به هدف رسيده است و در انجام مناسك بدون هدف چه سودى متصور است؟ لازمه سوم نظر اسپينوزا، كه لازمه تعليم و تربيتى اين نظر است اين است كه در تربيت دينى اشخاص و وارد كردن آنها به مسائل دينى و متدين شدن آنها بايد دستورات اخلاقى را بياموزيم نه احكام و آداب. ابتدا بياموزيم كه راست بگويند نه آنكه چگونه وضو بسازند. به گفته اسپينوزا پدرى كه مى خواهد فرزندش كاتوليك تمام عيار شود به او مراسم غسل تعميد، عشاء ربانى و عيد پاك مى آموزد و آنگاه ظهور مسيح و عيد رستاخيز و دعاى روز يكشنبه را; اما اگر بخواهد فرزند او متدين شود بايد ابتدا راستگويى به او بياموزد تا او عدالت را فراگيرد و آنگاه دستگيرى خلق را. اسپينوزا به هر سه لازمه ملتزم است. البته در مسأله رعايت آداب و مناسك معتقد است نمى توان يكسره از آداب فارغ شد; زيرا عدالت و دستگيرى هيچگاه به صورت مطلق در ما ايجاد نمى شود و از اين رو از انجام مناسك معاف نمى توان شد.
#استاد_ملکیان،#تاریخ فلسفه غرب،جلد دو
♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@
براى اينكه ما مراد اسپينوزا را از اخلاقى زيستن بهتر بفهميم به مطلبى كه از او ترجمه كرده ايم توجه فرماييد. فرزند يكى از دوستان اسپينوزا از دين يهود دست كشيده و كاتوليك شده بود. (اسپينوزا نيز يهودى است) بعد نامه تندى به اسپينوزا نوشت و او را به مسيحيت دعوت كرد. در اين نامه مى نويسد تو كه اين همه به فلسفه خود مغرورى، از كجا فهميده اى كه فلسفه تو بهترين نظام فلسفى است. تو بايد فلسفه هاى شرق و غرب را ديده باشى تا بتوانى چنين داورى كنى. اسپينوزا در پاسخ مى نويسد: از نامه شما فهميدم كه مسيحى كاتوليك بى ادبى شده ايد و ثانياً همين سؤال شما درباره بهترين نظام فلسفى، درباب بهترين دين نيز مطرح است. از كجا فهميدى كه آيين كاتوليك مسيح از همه نظامهاى دينى ارجح است؟ پس هيچكدام از ما تحقيق نكردايم اما فرق من و تو در اين است كه تو معتقدى دين تو بهترين نظام دينى و مذهبى است اما من درباره فلسفه خودم چنين ادعايى ندارم بلكه مى گويم تا آنجا كه من اطلاع دارم سخنى از اين بهتر نشنيده ام. نكته دوم اينكه اگر كسى به من بگويد چرا به اين نظام فلسفى معتقدى؟ جواب مى دهم لااقل حاصل عقل خودم است اما تو به اين دين كه چسبيده اى حاصل چيست؟ آيا غير از القائات يك عده كشيشان و روحانيون مسيحى است كه از بعضى از اينها جز سبوعيت و درندگى، تاريخ چيزى سراغ ندارد. مسيح را هم من قبول دارم ولى پيام مسيح عدالت خواهى و كمك به مردم است. هر جا كه اين دو باشند، مسيح واقعاً وجود دارد و آنجا كه نباشد مسيح واقعاً نيست. اگر رأس هرم دين و مذهب عدالت است و معاونت، آنوقت اگر گفتيد هر چيزى كه اينجا وجود دارد وسيله و ابزارى است كه در انسانها يك حالت عدالت و كمك رسانى ايجاد كند و كسى كه به اين قول قائل باشد هر چه در متون دينى اش آمده است چه گزاره اخبارى باشد و چه انشايى بازگشت آنها را به عدالت مى داند. اگر مى خواهى من كاتوليك شوم تا روزهاى يكشنبه به كليسا بيايم، مى گويم خداوند به اين كار نيازى ندارد و اگر براى اين است كه در من روحيه عدالت و كمك رسانى بوجود بيايد لازم نيست به دين خاصى درآيم.
اگر كسى به گوهر دين، به اين بيانى كه اسپينوزا گفت معتقد باشد روش تفسير متون دينى او نيز متفاوت خواهد شد. در نظر او همه متن در صدد بيان همان گوهر دين است و هر تفسيرى كه ما را به آن گوهر نزديكتر كند، تفسير به صوابى است. ملتزم شدن به چنين لازمه اى در حق همه گزاره هاى دينى در غايت دشوارى است. لازمه دوم اعتقاد اسپينوزا اين است كه اگر كسى به گوهر دين دست يافت و به هدف نهايى دين رسيد، به همان مقدار وصول بايد از انجام دستورات دينى معاف باشد. زيرا آداب و مناسك فقط وسيله اى براى رسيدن به هدف بودند و اينك او به هدف رسيده است و در انجام مناسك بدون هدف چه سودى متصور است؟ لازمه سوم نظر اسپينوزا، كه لازمه تعليم و تربيتى اين نظر است اين است كه در تربيت دينى اشخاص و وارد كردن آنها به مسائل دينى و متدين شدن آنها بايد دستورات اخلاقى را بياموزيم نه احكام و آداب. ابتدا بياموزيم كه راست بگويند نه آنكه چگونه وضو بسازند. به گفته اسپينوزا پدرى كه مى خواهد فرزندش كاتوليك تمام عيار شود به او مراسم غسل تعميد، عشاء ربانى و عيد پاك مى آموزد و آنگاه ظهور مسيح و عيد رستاخيز و دعاى روز يكشنبه را; اما اگر بخواهد فرزند او متدين شود بايد ابتدا راستگويى به او بياموزد تا او عدالت را فراگيرد و آنگاه دستگيرى خلق را. اسپينوزا به هر سه لازمه ملتزم است. البته در مسأله رعايت آداب و مناسك معتقد است نمى توان يكسره از آداب فارغ شد; زيرا عدالت و دستگيرى هيچگاه به صورت مطلق در ما ايجاد نمى شود و از اين رو از انجام مناسك معاف نمى توان شد.
#استاد_ملکیان،#تاریخ فلسفه غرب،جلد دو
♍️کانال پرواز فکرواندیشه flith@
@flith کانال پروازفکرواندیشه
#غلط_ننویسیم
🔴امیال
#امیال: این کلمه در عربی جمع «میل» بر وزن «تیر» و به معنای «واحد مسافت» است و نه جمع «مِیل» بر وزن «خِیل» و به معنای «خواهش و آرزو». اما در فارسی از چند قرن پیش آن را به عنوان جمع کلمهی اخیر به کار میبرند و اشکالی ندارد.
#الف
📚 منبع: کتاب غلط ننویسیم
نویسنده : ابوالحسن نجفی
@flith کانال پروازفکرواندیشه❇️
#غلط_ننویسیم
🔴امیال
#امیال: این کلمه در عربی جمع «میل» بر وزن «تیر» و به معنای «واحد مسافت» است و نه جمع «مِیل» بر وزن «خِیل» و به معنای «خواهش و آرزو». اما در فارسی از چند قرن پیش آن را به عنوان جمع کلمهی اخیر به کار میبرند و اشکالی ندارد.
#الف
📚 منبع: کتاب غلط ننویسیم
نویسنده : ابوالحسن نجفی
@flith کانال پروازفکرواندیشه❇️
@flith کانال پروازفکرواندیشه
درسکولاریته ، اصل و معنا و غایتِ زندگی ، دراندرون خود انسان،هست.انسان،باهدفِ رسیدنی درزمان ، کاردارد،نه باغایتِ نارسیدنی درفراسوی زمان. اصل چیست؟ اصل ، چیزیست که «همیشه ، پی درپی درزمان، میآفریند» ، و طبعا همیشه دوام درزمان دارد، ودرحرکت با زمان ، باقی میماند ونومیشود و پیشرفت میکند، و بدین سان، گذراوفانی نیست. موقعی ، هرچیزی ، یا جهان جان بطورکلی، فانی شمرده میشود، که«بی اصل»یا به اصطلاحی دیگر، « بی تخم = بی گوهر= بی مینو= بی خوا= خایه = اوُ وا = بی بُن » باشد. انسان که درفرهنگ ایران ، مردم = مر+ تخم نامیده میشود ، این اندیشه را درخودِ نامش دارد . چون ، « مر» که پیشوند مردم باشد ، به معنای «غار» و به معنای گوسپند ( گئوسپنتا = جان مقدس = جان برخاسته ازسه اصل = سه+ پنت که همان سه پند باشد، پند، زهدانست، چون پندند= که به معنای فرزنداست، پند+ اند= تخم از زهدان) است. پس مردم ، به معنای آنست که «تخم درونِ ِغار= تخم درون جایگاه آفرینندگی»است . انسان ، «جایگاه تخم ، یا زهدان ِاصل آفریننده » است، چون« جا» نیز، به معنای«زهدان» است ( جاکش) . این به سخن امروزین ، به معنای آنست که مردم یا انسان، وجودِ« آبستن به اصل» است. انسان، وجودِ همیشه آبستن به خود است. وجودیست، که خودش، خودش را میزاید و میآفریند وروشن میکند . دراندرون خود، اصل ِخود-آفرین دارد . واژه « اندرونandaron » به خودی خودش ، گواه براینست . چون اندرandar به معنای دین یا زهدان و نیروی زایندگی است-Junker- و پسوندِ - رون، به معنای – به سوی – میباشد .پس اندرون ، به معنای: بسوی زهدان= بسوی اصل آفرینندگی جان وبینش- است » . انسان ، «وجودیست همیشه آبستن » . این اصطلاح ، حاوی این اندیشه بود ، که انسان هیچگاه نابود نمیشود ، یا به عبارت دیگر، به معنای آنست که وجودیست ناگذرا . در الهیات زرتشتی ، واژه « مردم» را تبدیل به « مرت + تخم » ساختند . یعنی انسان را با یک ضربه از اصالت انداختند . چون « مرت + تخم » ، به معنای آنست که مردم ، « تخم مردنی» است . بدینسان ، مفهوم « تخم = مینو= خوا =گوهر= ...» بکلی عوض شد . تخم میمیرد . پس درتخم ، درمردم ، بُن واصل نیست . تخم ، مخلوق شد. بدینسان انسان ، گذرا و مردنی وکاستنی میشود . درحالیکه « مر+ تخم = مردم » درفرهنگ سیمرغی ، بیان « دوام و نوآفرینی وخود افزائی» بود. خود، تخم یا گوهراست ، طبعا « ازخود، پیدایش می یابد ، ازخود، روشن میکند ومیشود،ازخودمی بیند، وازخود، میاندیشد، و ازخود، برمیگزیند » . پس ازخود ، آزاد است( خود، سرچشمه آزادی است
#منوچهر_جمالی
#سکولاریته_یا_نوزایی_فرهنگ_زنخدایی
@flith کانال پروازفکرواندیشه❇️
درسکولاریته ، اصل و معنا و غایتِ زندگی ، دراندرون خود انسان،هست.انسان،باهدفِ رسیدنی درزمان ، کاردارد،نه باغایتِ نارسیدنی درفراسوی زمان. اصل چیست؟ اصل ، چیزیست که «همیشه ، پی درپی درزمان، میآفریند» ، و طبعا همیشه دوام درزمان دارد، ودرحرکت با زمان ، باقی میماند ونومیشود و پیشرفت میکند، و بدین سان، گذراوفانی نیست. موقعی ، هرچیزی ، یا جهان جان بطورکلی، فانی شمرده میشود، که«بی اصل»یا به اصطلاحی دیگر، « بی تخم = بی گوهر= بی مینو= بی خوا= خایه = اوُ وا = بی بُن » باشد. انسان که درفرهنگ ایران ، مردم = مر+ تخم نامیده میشود ، این اندیشه را درخودِ نامش دارد . چون ، « مر» که پیشوند مردم باشد ، به معنای «غار» و به معنای گوسپند ( گئوسپنتا = جان مقدس = جان برخاسته ازسه اصل = سه+ پنت که همان سه پند باشد، پند، زهدانست، چون پندند= که به معنای فرزنداست، پند+ اند= تخم از زهدان) است. پس مردم ، به معنای آنست که «تخم درونِ ِغار= تخم درون جایگاه آفرینندگی»است . انسان ، «جایگاه تخم ، یا زهدان ِاصل آفریننده » است، چون« جا» نیز، به معنای«زهدان» است ( جاکش) . این به سخن امروزین ، به معنای آنست که مردم یا انسان، وجودِ« آبستن به اصل» است. انسان، وجودِ همیشه آبستن به خود است. وجودیست، که خودش، خودش را میزاید و میآفریند وروشن میکند . دراندرون خود، اصل ِخود-آفرین دارد . واژه « اندرونandaron » به خودی خودش ، گواه براینست . چون اندرandar به معنای دین یا زهدان و نیروی زایندگی است-Junker- و پسوندِ - رون، به معنای – به سوی – میباشد .پس اندرون ، به معنای: بسوی زهدان= بسوی اصل آفرینندگی جان وبینش- است » . انسان ، «وجودیست همیشه آبستن » . این اصطلاح ، حاوی این اندیشه بود ، که انسان هیچگاه نابود نمیشود ، یا به عبارت دیگر، به معنای آنست که وجودیست ناگذرا . در الهیات زرتشتی ، واژه « مردم» را تبدیل به « مرت + تخم » ساختند . یعنی انسان را با یک ضربه از اصالت انداختند . چون « مرت + تخم » ، به معنای آنست که مردم ، « تخم مردنی» است . بدینسان ، مفهوم « تخم = مینو= خوا =گوهر= ...» بکلی عوض شد . تخم میمیرد . پس درتخم ، درمردم ، بُن واصل نیست . تخم ، مخلوق شد. بدینسان انسان ، گذرا و مردنی وکاستنی میشود . درحالیکه « مر+ تخم = مردم » درفرهنگ سیمرغی ، بیان « دوام و نوآفرینی وخود افزائی» بود. خود، تخم یا گوهراست ، طبعا « ازخود، پیدایش می یابد ، ازخود، روشن میکند ومیشود،ازخودمی بیند، وازخود، میاندیشد، و ازخود، برمیگزیند » . پس ازخود ، آزاد است( خود، سرچشمه آزادی است
#منوچهر_جمالی
#سکولاریته_یا_نوزایی_فرهنگ_زنخدایی
@flith کانال پروازفکرواندیشه❇️
@flith کانال پروازفکرواندیشه
#برشی_از_کتاب
ایران فردای ما در هزاره ای که از راه میرسد تنها نیاز به تحولی سیاسی یا اقتصادی و یا اجتماعی در حد تحولات دیگر کشورهای پیشرفته یا پیش نرفته جهان ندارد، نیاز به یک خانه تکانی اصولی در مقیاس هزاره ها و نه در مقیاس سده ها و دهه ها و سالها دارد، نیاز بدانکه همچون سمندر افسانه ای از درون خاکستر آتشی که در آن سوخته است دیگر باره جوان و پویا سر برآورد. نیاز به "تولدی دیگر" دارد...!
#شجاع_الدین_شفا
#تولدی_دیگر
@flith کانال پروازفکرواندیشه❇️
#برشی_از_کتاب
ایران فردای ما در هزاره ای که از راه میرسد تنها نیاز به تحولی سیاسی یا اقتصادی و یا اجتماعی در حد تحولات دیگر کشورهای پیشرفته یا پیش نرفته جهان ندارد، نیاز به یک خانه تکانی اصولی در مقیاس هزاره ها و نه در مقیاس سده ها و دهه ها و سالها دارد، نیاز بدانکه همچون سمندر افسانه ای از درون خاکستر آتشی که در آن سوخته است دیگر باره جوان و پویا سر برآورد. نیاز به "تولدی دیگر" دارد...!
#شجاع_الدین_شفا
#تولدی_دیگر
@flith کانال پروازفکرواندیشه❇️