انجمن علمی مطالعات معماری ایران دانشگاه تهران
جای نام ها در گلنوشته های تختِجمشید و جانمایی احتمالی آنها ۱۳مهرماه۱۳۹۵ #سمینار #تختـجمشید #باستان_شناسی #عبدالمجیدـارفعی @Anjoman_Motaleat
#سمینار دکتر #عبدالمجید_ارفعی با عنوان «جاینام ها در گلنوشته های تختِجمشید و جانمایی احتمالی آنها» در تاریخ سیزدهم مهرماه 1395 در ساختمان تحصیلات تکمیلی پردیس هنرهای زیبا برگزار شد. خلاصۀ مباحث مطرحشده توسط ایشان به شرح ذیل است:
-حدود 700 جاینام در گلنوشتههای #تخت_جمشید وجود دارد که اگر نام مکانهای دوردست مانند هرات ، سغد ، سارد و. . . را کنار بگذاریم، مابقی نامها مربوط به ایالت فارس است .این ایالت از شرق تا کرمان و یزد، و از غرب تا رود کارون گسترش داشته است. تنها نامی که از این حوزه بیرون است نام شهر شوش است که به دلیل پایتخت بودن، نام آن بارها در گل نوشته ها آمده است.
-موضوع این گلنوشتهها عموماً نحوۀ جابهجایی ومقدار جیره و مواجب مأموران حکومتی، کارگران یا افراد وابسته به خاندان هخامنشی است. برای جانمایی این مکانها، نام شهرهایی که بیش از پنج بار در گلنوشته ها آمده موردِبررسی قرار گرفته است . با توجه به مقدار آذوقۀ دریافتی و با کمک برخی نامها که صراحتاً به مکانهای شناختهشده اشاره میکنند، میتوان بعضی مناطق را موردِشناسایی قرار داد. یکی دیگر از موارد کمککننده درجانمایی این جاینامها نشان مُهر است .هریک از این مناطق نشان مهر مخصوصبهخود را داشته است .
-مناطقی مانند تختِجمشید ، پاسارگاد، نیریز، شیراز، دودج، داریان و خرامه که تشکیل یک مسیر حرکتی را میدهند . منطقۀ دیگر از بهبهان تا فهلیان است. همچنین کامفیروز و زرقان که این نامِ اخیر بسیار تکرار شده است. گلنوشتهای دیگر دربارۀ معدن سنگآهن وجود دارد که بررسیها نشان میدهد موقعیت آن بر شهر چاهک کنونی منطبق است و در دورۀ اسلامی هم همچنان به عنوان کان آهن استفاده میشده است.
-تمام جنوب ایران را می توان حوزۀ فرهنگی ایلامی دانست . یک گلنوشته مربوط به آذوقۀ زنی است که از سیستان به سوی تختِجمشید حرکت میکند، بخشی از نام او اشاره به هومبن خدای بزرگ ایلام دارد. همچنین سومین پایتخت ایلامیان در نزدیک نورآباد و در محل تقاطع دو رود شیرین و ششپیر بوده است.
@Anjoman_Motaleat
-حدود 700 جاینام در گلنوشتههای #تخت_جمشید وجود دارد که اگر نام مکانهای دوردست مانند هرات ، سغد ، سارد و. . . را کنار بگذاریم، مابقی نامها مربوط به ایالت فارس است .این ایالت از شرق تا کرمان و یزد، و از غرب تا رود کارون گسترش داشته است. تنها نامی که از این حوزه بیرون است نام شهر شوش است که به دلیل پایتخت بودن، نام آن بارها در گل نوشته ها آمده است.
-موضوع این گلنوشتهها عموماً نحوۀ جابهجایی ومقدار جیره و مواجب مأموران حکومتی، کارگران یا افراد وابسته به خاندان هخامنشی است. برای جانمایی این مکانها، نام شهرهایی که بیش از پنج بار در گلنوشته ها آمده موردِبررسی قرار گرفته است . با توجه به مقدار آذوقۀ دریافتی و با کمک برخی نامها که صراحتاً به مکانهای شناختهشده اشاره میکنند، میتوان بعضی مناطق را موردِشناسایی قرار داد. یکی دیگر از موارد کمککننده درجانمایی این جاینامها نشان مُهر است .هریک از این مناطق نشان مهر مخصوصبهخود را داشته است .
-مناطقی مانند تختِجمشید ، پاسارگاد، نیریز، شیراز، دودج، داریان و خرامه که تشکیل یک مسیر حرکتی را میدهند . منطقۀ دیگر از بهبهان تا فهلیان است. همچنین کامفیروز و زرقان که این نامِ اخیر بسیار تکرار شده است. گلنوشتهای دیگر دربارۀ معدن سنگآهن وجود دارد که بررسیها نشان میدهد موقعیت آن بر شهر چاهک کنونی منطبق است و در دورۀ اسلامی هم همچنان به عنوان کان آهن استفاده میشده است.
-تمام جنوب ایران را می توان حوزۀ فرهنگی ایلامی دانست . یک گلنوشته مربوط به آذوقۀ زنی است که از سیستان به سوی تختِجمشید حرکت میکند، بخشی از نام او اشاره به هومبن خدای بزرگ ایلام دارد. همچنین سومین پایتخت ایلامیان در نزدیک نورآباد و در محل تقاطع دو رود شیرین و ششپیر بوده است.
@Anjoman_Motaleat