☑#تحلیل_روز
در عراق چه می‌گذرد؟

✍️ بخش تحلیلی کانال خبری دما

۱. علی فالح الزیدی که با حمایت «چارچوب هماهنگی» بر کرسی نخست‌وزیری تکیه زده است، نه رهبر یک حزب فراگیر، بلکه بانکدار و تاجری است که برخلاف پیشینیان خود، خاستگاهی اقتصادی و مالی دارد. او سال‌ها ریاست «بانک الجنوب» عراق را بر عهده داشت و همین پیشینه غیرنظامی و غیرحزبی، او را به گزینه‌ای تکنوکرات برای عبور از بن‌بست سیاسی و جلب رضایت نسبی بازیگران داخلی و بین‌المللی تبدیل کرد.

۲. دولت‌های عراق پس از ۲۰۰۳ همواره میان وعده اصلاح و واقعیت ساختار سهمیه‌بندی قومی ـ مذهبی، اقتصاد رانتی نفت و فساد سازمان‌یافته گرفتار بوده‌اند. الزیدی نیز از این قاعده مستثنا نیست. نداشتن پشتوانه سیاسی گسترده، از یک سو او را از رقابت‌های سنتی دور نگه می‌دارد و از سوی دیگر، برای بقا ناگزیرش می‌کند رضایت همان نیروهایی را جلب کند که بخشی از مشکلات عراق هستند.

۳. تمرکز دولت جدید بر جذب سرمایه‌گذاری خارجی، به‌ویژه در حوزه انرژی و برق، و سفر الزیدی به واشنگتن برای جلب سرمایه شرکت‌های آمریکایی، نشان می‌دهد اقتصاد مهم‌ترین منبع مشروعیت دولت اوست. انتخاب وی نیز تا حد زیادی با مخالفت آمریکا با بازگشت نوری المالکی و ترجیح واشنگتن به گزینه‌های اقتصادی و غیرنظامی همراه بود.

۴. با این حال، سرمایه‌گذاری خارجی بدون اصلاح حکمرانی راهگشا نخواهد بود. اقتصاد عراق بیش از کمبود سرمایه، از ضعف حاکمیت قانون، فساد ساختاری و فقدان اعتماد رنج می‌برد. تجربه نشان داده است که سرمایه بدون اصلاحات نهادی و شفافیت، ماندگار نخواهد بود.

۵. الزیدی با دشوارترین معادله سیاست عراق روبه‌روست؛ حفظ روابط راهبردی با آمریکا، بدون آسیب به مناسبات با ایران. این سیاست تنها زمانی پایدار می‌ماند که تنش تهران و واشنگتن مهار شود، زیرا هر تشدید تنش، عراق را به یکی از اصلی‌ترین میدان‌های رقابت منطقه‌ای تبدیل می‌کند.

۶. پرونده گروه‌های مسلح نیز از مهم‌ترین چالش‌های دولت است. وعده تقویت حاکمیت دولت و اصلاحات امنیتی، بدون همراهی یا دست‌کم مخالفت‌نکردن بازیگران مسلح و حمایت ضمنی مرجعیت نجف، به‌سختی قابل تحقق خواهد بود.

۷. نسل جدید عراق دیگر به شعارهای مبارزه با فساد بسنده نمی‌کند؛ خواسته اصلی آنان اشتغال، برق پایدار، آموزش و خدمات درمانی است. بدون بهبود ملموس در این حوزه‌ها، حتی موفق‌ترین توافق‌های اقتصادی نیز مشروعیت پایدار برای دولت ایجاد نخواهد کرد.

۸. بزرگ‌ترین خطر پیش روی الزیدی، گرفتار شدن در چرخه مدیریت بحران بدون اصلاح ساختارهاست. اگر تنها به حفظ ائتلاف‌ها بسنده کند، به سرنوشت بسیاری از دولت‌های پیشین دچار خواهد شد؛ اما اگر بتواند نظام اداری را اصلاح، فساد را مهار و سرمایه‌گذاری را در چارچوب حاکمیت قانون تقویت کند، شاید نخستین گام برای خروج عراق از چرخه فرساینده دو دهه گذشته برداشته شود.

۹. در نهایت، تاریخ دولت‌ها را نه با تعداد قراردادهای نفتی، بلکه با کیفیت زندگی مردم قضاوت می‌کند. سرنوشت سیاسی علی الزیدی نیز در بغداد، بصره، موصل، نجف و اربیل رقم خواهد خورد؛ جایی که مردم بیش از هر چیز، امنیت، رفاه و کرامت می‌خواهند.

#کانال‌خبری‌دما

🔆کانال خبری_تحلیلی دما
🌐@Damakhabar

#تحلیل_روز
✔️در پاکستان چه می گذرد؟

✍بخش تحلیلی کانال خبری دما

🔺پاکستان در یکی از حساس‌ترین دوره‌های  تاریخ معاصر خود قرار دارد؛ دوره‌ای که بهبود اقتصادی، بحران سیاسی داخلی، تنش نظامی با هند و تحولات منطقه‌ای هم‌زمان بر آینده کشور اثر می‌گذارند؛

۱. پس از بحران شدید اقتصادی سال‌های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۴، اقتصاد پاکستان اکنون در مسیر ثبات نسبی است؛ رشد حدود ۳.۵ تا ۴ درصد، کاهش چشمگیر تورم و بازسازی نسبی ذخایر ارزی.

۲. با این‌حال این بهبود شکننده است؛ فقر گسترده، بدهی سنگین خارجی و وابستگی مزمن به وام‌های صندوق بین‌المللی پول همچنان کشور را آسیب‌پذیر نگه داشته‌اند.

۳. در عرصه سیاسی، حکومت شهباز شریف با فشار فزاینده اپوزیسیون، به‌ویژه حزب تحریک انصاف عمران خان، روبه‌روست؛ حبس طولانی‌مدت خان به یکی از کانون‌های اصلی اختلاف سیاسی داخلی تبدیل شده است.

۴. نقش پررنگ ارتش در تصمیم‌گیری‌های کلان، همچنان یکی از ویژگی‌های ساختاری و پایدار نظام سیاسی پاکستان است و ثبات سیاسی را شکننده نگه داشته است.

۵. در حوزه امنیتی، فعالیت گروه‌های مسلح در خیبرپختونخوا و بلوچستان بخش قابل‌توجهی از توان کشور را می‌گیرد، در حالی‌که روابط با طالبان افغانستان بر سر امنیت مرزی رو به تیرگی رفته است.

۶. مهم‌ترین رویداد امنیتی سال جاری، رویارویی نظامی با هند بوده: پس از حمله در کشمیر تحت کنترل هند، دهلی‌نو دست به عملیاتی نظامی زد و پاکستان با ضربات متقابل پاسخ داد؛ این رویارویی جنوب آسیا را تا آستانه جنگ منطقه‌ای پیش برد و اکنون در سایه یک آتش‌بس شکننده قرار دارد.

۷. در سیاست خارجی، روابط نزدیک با چین از طریق کریدور اقتصادی چین–پاکستان همچنان ستون اصلی راهبرد اقتصادی کشور است.

۸. اسلام‌آباد می‌کوشد روابط خود با کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس و اردن را از طریق همکاری نظامی، آموزش نیرو، صادرات تجهیزات دفاعی و جذب سرمایه گسترش دهد.

۹. مدیریت روابط با طالبان افغانستان و کاهش تنش با هند، دو بُعد تازه به دستور کار دیپلماتیک اسلام‌آباد افزوده شده‌اند؛ در کنار حفظ توازن دیرینه میان واشنگتن و پکن.

۱۰. پاکستان در ماه‌های اخیر کوشیده است از روابط خود با ایران، ایالات متحده و کشورهای عربی برای ایفای نقشی فعال‌تر در میانجی‌گری میان تهران و واشنگتن استفاده کند. این تلاش‌ها به برگزاری مذاکرات و در نهایت شکل‌گیری «یادداشت تفاهم اسلام‌آباد» میان ایران و آمریکا در ژوئن ۲۰۲۶ انجامید؛ تفاهمی که با هدف توقف درگیری‌ها، کاهش تنش‌های منطقه‌ای و فراهم‌کردن زمینه برای مذاکرات جامع‌تر شکل گرفت. اندیشکده چتم هاوس در گزارشی، ظهور برق‌آسای پاکستان در میانجی‌گری میان ایران و ایالات متحده آمریکا را ناشی از ضرورت اقتصادی (وابستگی ۸۵ درصدی به نفت خلیج فارس) و رابطه شخصی نزدیک ترامپ با ژنرال عاصم منیر می‌داند؛ رابطه‌ای که پس از ستایش پاکستان از میانجی‌گری ترامپ در مناقشه هند و پاکستان تقویت شد و گمانه‌زنی‌ها را درباره چشمداشت اسلام‌آباد به همکاری با آمریکا در حوزه ارز دیجیتال، مواد معدنی حیاتی و مبارزه با تروریسم دامن زده است.

🔺 آینده پاکستان بیش از هر چیز در گرو آن است که آیا دولت می‌تواند آتش‌بس با هند را به توافقی پایدار تبدیل کند؛ فشار سیاسی داخلی را مدیریت کند، و مسیر بازسازی اقتصادی را بدون کشیده‌شدن به رقابت ژئوپلیتیک تازه ادامه دهد.

#کانال‌خبری‌دما

🔆کانال خبری_تحلیلی دما
🌐@Damakhabar