🎨 راهنمای نقشه:
🔴 جمهوری خلق چین
🔵 مناقشات زمینی
🟢 مناقشات دریای جنوبی چین
🟣 مناقشات دریای شرقی چین
🟡 مناقشات حاکمیتی

چین درگیر برخی از پیچیده‌ترین و گسترده‌ترین مناقشات سرزمینی جهان است که مرزهای زمینی و مناطق کلیدی دریایی را در بر می‌گیرد. این مناقشات شامل چندین کشور همسایه بوده و از هیمالیا تا دریای شرقی و جنوبی چین امتداد دارد.

این مناقشات بر مسیرهای دریایی حیاتی، امنیت منطقه‌ای و روابط دیپلماتیک در سراسر آسیا تأثیر می‌گذارند و ادعاهای ارضی چین را به عامل اصلی بسیاری از تنش‌های ژئوپلیتیکی منطقه تبدیل می‌کنند.

حکومت‌های صلیبی در شام که پس از جنگ اول صلیبی (۱۰۹۸ میلادی) با نام‌های کنت‌نشین ادسا (الرها)، شاهزاده‌نشین انطاکیه، کنت‌نشین طرابلس و پادشاهی اورشلیم تأسیس شده بودند، در یک بازۀ زمانی ۱۵۰ ساله توسط چهار تن از فاتحان مسلمان نابود شدند. نخستین ضربه را ابوالمظفر عمادالدین زنگی در سال ۱۱۴۴ با فتح ادسا وارد کرد. سپس ابوالمظفر صلاح‌الدین ایوبی با پیروزی در نبرد سرنوشت‌ساز حطین (۱۱۸۷)، قدس شریف را آزاد نمود. سرانجام سلاطین ممالیک بحری، یعنی الظاهر بِیبَرس (فاتح انطاکیه در ۱۲۶۸)، الناصر قلاوون (فاتح طرابلس در ۱۲۸۹) و سرانجام پسرش اشرف خلیل (فاتح عکا در ۱۲۹۱)، به حیات این دولت‌های نصاری پایان دادند و بدین‌ترتیب تا پایان سدۀ سیزدهم میلادی دورۀ حضور صلیبیون در بیت‌المقدس به پایان رسید.

🎨 راهنمای نقشه:
🔴 استانبول یا تلفظ‌های مشابه آن
🟡 استانبول و گاهی «تزارگراد»
🔵 آبی روشن: استانبول، گاهی «قسطنطنیه»
🔵 آبی تیره: قسطنطنیه

استانبول یکی از معدود شهرهای جهان است که تاریخ آن در نام‌هایش متجلی است؛ این شهر قرن‌ها با نام «قسطنطنیه» شناخته می‌شد؛ پایتخت امپراتوری روم و سپس امپراتوری بیزانس. در بسیاری از زبان‌ها و فرهنگ‌ها، آن نام هرگز به‌طور کامل از میان نرفت. حتی امروز نیز در بخش‌هایی از اروپا، به‌ویژه در یونان و در میان نسل‌های قدیمی‌تر، «قسطنطنیه» همچنان واژه‌ای زنده است.

در کشورهای اسلاوی، نام دیگری نیز باقی ماند: «تزارگراد»؛ که به‌طور تحت‌اللفظی به معنای «شهر امپراتور» است. این نام بازتاب‌دهندۀ جایگاه شهر به‌عنوان مرکز قدرت امپراتوری بوده است؛ بسیار پیش از آنکه ترکیهٔ مدرن شکل بگیرد. در همین حال، در بیشتر نقاط اروپا و جهان، نام «استانبول» رواج یافت؛ به‌ویژه پس از آنکه جمهوری ترکیه در سال ۱۹۳۰ به‌طور رسمی این نام را پذیرفت و از کشورهای خارجی خواست در مکاتبات بین‌المللی از آن استفاده کنند.

مدت‌زمان روزه‌داری در ماه مبارک رمضان برای بیش از دو میلیارد مسلمان در سراسر جهان، بسته به موقعیت جغرافیایی و زمان سال متفاوت است. امسال کشورهای واقع در نیم‌کرۀ جنوبی، طولانی‌ترین ساعات روزه‌داری را خواهند داشت که به حدود ۱۵ ساعت می‌رسد، درحالی‌که کشورهای واقع در نیم‌کرۀ شمالی، کوتاه‌ترین مدت روزه‌داری را تجربه خواهند کرد که بین ۱۲ تا ۱۳ ساعت است.

به بیان دیگر، ازآنجاکه اکنون در نیم‌کرۀ شمالی زمستان است، مسلمانانی که در کشورهای واقع در آن زندگی می‌کنند، کوتاه‌ترین زمان روزه را خواهند داشت که در اولین روز حدود ۱۲ تا ۱۳ ساعت طول می‌کشد و این مدت در طول ماه افزایش خواهد یافت. اما مسلمانان ساکن کشورهای واقع در نیم‌کرۀ جنوبی مثل شیلی، نیوزیلند و آفریقای جنوبی، طولانی‌ترین روزه را خواهند داشت که در اولین روز حدود ۱۴ تا ۱۵ ساعت است، اما مدت‌زمان روزه در طول ماه کاهش خواهد یافت.

🌙 حلول ماه رمضان بر مسلمانان جهان مبارک باد! تقبل الله منا ومنكم الصيام والقيام✨

ابوالفتوح رکن‌الدین بیبرس بندقداری، چهارمین سلطان ممالیک بحری از خاستگاه ترکان قبچاق بود که پس از سیف‌الدین قطز به سلطنت رسید. او از فرماندهان اصلی سپاه اسلام در شکست سنگین نصاری در جنگ صلیبی هفتم بود، جنگی که با رهبری لویی نهم پادشاه فرانسه آغاز شده بود. بیبرس همچنین در نبرد عین‌جالوت در ۱۲۶۰ میلادی پیش‌قراول سپاه ممالیک را رهبری کرد که اولین شکست بزرگ سپاه مغول و نقطۀ عطفی در تاریخ به شمار می‌رود.

سلطنت بیبرس آغازی بر دوران سلطۀ مملوکان بر مدیترانۀ شرقی و تثبیت دوام ایشان بود. او راه را برای پایان همیشگی حضور صلیبیون در شام هموار کرد و یکپارچگی شامات و حجاز را به‌عنوان دولت برتر مسلمان در منطقه تقویت نمود؛ دولتی که توانست در برابر تهدیدات صلیبیون و مغولان مقاومت کند و حتی پادشاهی مسیحی مقره را که به‌دلیل شکست‌ناپذیری در برابر حملات پیشین مسلمانان شهرت داشت، مغلوب کرد. رکن‌الدین بیبرس در دوران سلطنت خویش توانست قلمرو سلطنت اسلامی ممالیک را گسترش دهد.

نبرد مرج الصُفر یا شَقحَب در ۲ رمضان سال ۷۰۲ق (۲۰ آوریل ۱۳۰۳م) میان ممالیک بحری و مغولان ایلخانی (با متحدان ارمنی) در نزدیکی دمشق رخ داد. این نبرد به‌دلیل پیامدهای نظامی و نیز فتاوای مرتبط با جهاد و رمضان اهمیت تاریخی یافت. شکست سنگین مغولان عملاً به یورش‌های آنان به شام پایان داد. پیش‌تر مغولان بغداد و حلب و دمشق را تصرف کرده بودند، اما پس از نبرد عین‌جالوت (۱۲۶۰) نفوذشان محدود شد؛ سپس در ابلستان (۱۲۷۷) نیز شکستی سنگین و تحقیرآمیز خوردند. غازان بار دیگر به سوریه حمله کرد، ولی ممالیک با دستور بن‌قلاوون آمادۀ مقابله شدند. در جریان نبرد، درگیری‌های سختی میان جناحین دو سپاه رخ داد و نهایتاً با تاکتیک‌های دقیق و موفق فرماندهان مملوکی، مغولان متحمل تلفات سنگین و شکست بزرگی شدند. در این جنگ، شیخ‌الاسلام ابن‌تیمیه (عالم معروف) نیز با صدور فتوا و تقویت روحیۀ مبارزان با حضور در رکاب آنان نقش مؤثری ایفا کرد. پس از پیروزی، جشن‌های گسترده‌ای در مصر و شام برگزار شد. این نبرد به‌عنوان نقطۀ عطفی در تاریخ منطقه ثبت گردید.

در ۳ رمضان سال ۳۵۰ هجری قمری (۱۵ اکتبر ۹۶۱ میلادی)، الحکم دوم اموی ملقب به المستنصر بالله در دارالسلام اندلس به خلافت رسید. او نهمین حاکم و دومین خلیفۀ اموی اندلس، ملقب به ابوالْمُطرّف و فرزند عبدالرحمن الناصر بود و نسبش به عبدالرحمن الداخل می‌رسید. دوران حکومتش از ۳۵۰ تا ۳۶۶ قمری ادامه داشت. وی به «عاشق کتاب‌ها» شهرت داشت و ثروت فراوانی را صرف گردآوری کتاب می‌کرد، تا جایی که کتابخانه‌های عظیمی پدید آورد. او در فقه، نسب‌شناسی و تاریخ دانش گسترده‌ای داشت و حامی جدی علم و علما بود؛ چنان‌که شمار مدارس رایگان اندلس در عصرش به ۲۷۷ مدرسه رسید و فصلی دیگر از تمدن درخشان اسلامی در اندلس را رقم زد. با وجود افزایش تهدید نصاری، او با ترکیبی از قدرت نظامی و دیپلماسی هوشمندانه و بهره‌گیری از اختلافات داخلی آنان، ثبات سیاسی را حفظ کرد. خلافتش ۱۵ سال و ۵ ماه طول کشید و در ۶۳ سالگی وفات یافت. پس از او، پسر ده‌ساله‌اش هشام المؤید بالله جانشینش شد.

🦅 سلطان طغرل بیک سلجوقی (متوفای ۲ رمضان ۴۵۵ق) از رهبران برجستۀ ترکان اغوز بود که با متحد کردن قبایل ترکمان آسیای مرکزی، قدرتی نو در جهان اسلام پدید آورد. او پس از پیروزی سرنوشت‌ساز در نبرد دندانقان بر غزنویان، خراسان بزرگ را به دست گرفت و با تثبیت حکومت خود، پایه‌های دولت سلجوقی را استوار کرد. طغرل با کسب فرمان رسمی از خلیفۀ عباسی (امام القائم بأمرالله)، مشروعیت دینی یافت و در سال ۱۰۵۵م با ورود به بغداد، به حکومت شیعۀ آل‌بویه پایان داد و اقتدار سیاسی خلافت را احیا کرد، هرچند قدرت اجرایی و رهبری سیاسی را خودش در دست گرفت.

او با فرماندهی سپاه خلافت اسلامی علیه بیزانس و فاطمیان، در پی گسترش مرزهای سرزمین‌های اسلامی و تقویت وحدت سیاسی جهان اسلام بود. طغرل به ساخت مسجد و مدرسه اهتمام داشت و الگویی تازه از «سلطنت» را پدید آورد که در آن، خلیفه مرجع معنوی و سلطان صاحب قدرت سیاسی بود. میراث او ایجاد ثبات سیاسی، پایان پراکندگی قدرت‌های محلی و تقویت هویت اسلامی در ساختار دولت سلجوقی برای مقابله با دشمنان اسلام بود.

محاصره و سقوط انطاکیه در ۴ رمضان سال ۶۶۶ق (۱۲۶۸م)، نقطۀ عطفی در نبردهای ممالیک با صلیبیان بود. ملک ظاهر بیبرس پس از تثبیت قدرت خویش، سیاستی تهاجمی نسبت به صلیبی‌ها در پیش گرفت و متعاقب حمایت امارت صلیبی انطاکیه از مغولان، از سال ۱۲۶۰ فشار نظامی را آغاز کرد؛ او پیش‌تر قیصریه، حیفا و ارسوف را آزاد کرده و جلیل و ارمنستان کیلیکیه را درهم کوبیده بود. انطاکیه به‌عنوان مرکز مهم صلیبی در شرق مدیترانه، که با کشمکش‌های داخلی و ضعف دفاعی تضعیف شده بود، پس از محاصره‌ای سخت فتح شد. تلاش نافرجام سیمون مانسل برای شکستن حلقۀ محاصره و اسارت او راه را برای فروپاشی مقاومت هموار ساخت و ممالیک موفق به فتح انطاکیه شدند. این پیروزی بزرگ سلطان مظفر مملوکی ضربه‌ای هولناک به حضور صلیبیان در شام وارد کرد، روحیۀ مسلمانان را بیش از پیش تقویت نمود و زمینه را برای محدود شدن صلیبیان به پایگاه‌های ساحلی و افول نهایی آنان در اوایل قرن چهاردهم فراهم ساخت. فتح انطاکیه به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین فتوحات مسلمانان پس از آزادسازی قدس شریف شناخته می‌شود.

تا پیش از به قدرت رسیدن سلطان سلیم شاه (۱۵۱۲م)، رویکرد امپراتوری عثمانی بر گسترش سرزمینی در اروپا متمرکز بود. از قرن چهاردهم تا اوایل قرن شانزدهم، فتوحات اسلامی عثمانیان پس از آناتولی عمدتاً در بالکان پیش رفت و با فتح قسطنطنیه در سال ۱۴۵۳ میلادی به‌دست سلطان محمد فاتح تثبیت شد؛ در این دوره، توجه جدی به شرق وجود نداشت و آناتولی (غرب ترکیۀ کنونی) عرصۀ تثبیت قدرت داخلی دولت عثمانی بود. به همین خاطر عثمانی در شرق رویکردی دفاعی داشت و مقابل حملات تیمور لنگ و اوزون‌حسن آق‌قویونلو، به‌ترتیب بایزید ایلدرم در نبرد آنکارا (۱۴۰۲) شکست خورد و محمد فاتح در نبرد اوتلوق‌بئلی (۱۴۷۳) پیروز شد، بی‌آنکه فاتح در قلمرو اوزون‌حسن پیشروی کند. اما ظهور صفویان و قدرت‌گیری آن در منطقه (۱۵۰۱) با تهدید قلمرو عثمانی که موطن قوای نظامی آن (قزلباشان) بود، به‌مرور موازنۀ قدرت را تغییر داد و یک دهه بعد، سلیم را به‌محض قبضۀ قدرت، به سیاست تهاجمی در شرق واداشت. او با پیروزی بزرگ و قاطع بر صفویان در نبرد چالدران (۱۵۱۴) و سپس شکست و نابودی متحد آنان یعنی قانصوه الغوری سلطان ممالیک برجی (۱۵۱۷)، قلمرو عثمانی را طی هشت سال به‌طور چشمگیری گسترش داد. سرانجام پس از درگذشت سلطان سلیم شاه (۱۵۲۰) که زودهنگام بود، پسرش سلیمان از همان ابتدا بدون حمله به صفویه بار دیگر تمرکز را به اروپا معطوف کرد؛ فتح بلگراد (۱۵۲۱)، پیروزی در نبرد موهاچ (۱۵۲۶) و پیشروی تا دروازه‌های وین، نشان‌دهندۀ تداوم اولویت اروپایی عثمانیان در اوج قدرتشان بود، هرچند صفویان تا زمان شاه سلیمان همچنان محبوب اروپاییان و تهدیدی برای عثمانی محسوب می‌شدند. بی‌گمان در نبود تهدید جدی در شرق، عثمانیان قادر بودند بیش از آنچه گرفتند اروپاگیری کنند.

🔸در چنین روزی (۶ رمضان ۲۲۳ هجری قمری) هشتمین خلیفۀ عباسی (امام المعتصم بالله) موفق به فتح عَمّوریه شد.🔸

عمّوریه یا آموران، شهری مستحکم در قلب آناتولی (ترکیهٔ کنونی)، در رجب ۲۲۳ق (اوت ۸۳۳م) هدف حملهٔ سپاهیان خلافت اسلامی به‌فرماندهی خلیفۀ مسلمانان قرار گرفت. این حمله واکنشی قاطع به یورش امپراتور بیزانس (تئوفیلوس) به زبطره و ملطیه با کشتار و اسارت مسلمانان، از جمله زنی مسلمان بود که حین اسارت فریاد «وا معتصماه!» سر داده بود. معتصم با شنیدن خبر، بسیار متأثر شد و با سپاهی عظیم وارد آناتولی شد و پیروزمندانه تا عمق قلمرو بیزانس لشکر کشید و همۀ آبادی‌ها را هنگام پیشروی ویرانه ساخت و سرانجام، با توجه به اهمیت استراتژیک عموریه، آن را محاصره کرد. پس از گذشت حدود دو ماه، شهر با استفاده از منجنیق و کشف نقطه‌ای ضعیف در دیوارها سقوط کرد. خیل انبوهی از رومیان کشتار و اسیر شدند و به‌فرمان خلیفه، عموریه ویران و سوزانده شد؛ رخدادی که ضربتی قاطع بر اقتدار بیزانس وارد آورد و عمّوریه دیگر هیچ‌گاه به شکوه گذشته بازنگشت.

در طول تاریخ، به‌جز تأسیس رژیم غاصب اسرائیل در ۱۹۴۸ که هدف اولیۀ صهیونیسم را برآورده کرد، پیشنهادات متعددی برای ایجاد یک «دولت یهودی» در نقاط مختلف جهان مطرح شده بود. این طرح‌ها دلایل متفاوتی داشتند و انگیزۀ اصلی، گریز از خشونت و داشتن پناهی ایمن یا حتی اهداف امپریالیستی بود. از نمونه‌های مشهور می‌توان به برنامۀ بریتانیا برای اوگاندا اشاره کرد که در آغاز قرن بیستم یک قلمرو در شرق آفریقا را برای سکونت خودمختار یهودیان پیشنهاد کرد ولی با مخالفت صهیونیست‌ها مواجه شد. در اوایل قرن نوزدهم، مایکل مانوئل نوآ برنامه‌ای برای ایجاد شهر پناهگاه «آرارات» در جزیره‌ای در نیویورک پیشنهاد داد. همچنین پیشنهادهای دیگر شامل قلمرو یهودیان در استان خودمختار یهودی در اتحاد شوروی، آلاسکا، پرت دیوی در تاسمانی و حتی طرح‌های بحث‌برانگیزی مانند طرح ماداگاسکار بودند که در دوران نازی‌ها مطرح شد. این پیشنهادها نمایانگر تلاش‌های پراکنده برای اسکان یهود بود، اما تنها دولت مستقل یهودی که تشکیل شد، رژیم اسرائیل بود.

یسرائیل دیوید ویس: «یهودیانی که از تورات حقیقی پیروی کرده‌اند، هرگز در پی ایجاد یک دولت یهودی نبوده‌اند، خداوند سه هزار سال پیش به یهودیان آموخت که در سراسر جهان پراکنده خواهند شد و «بر ما ممنوع است هرگونه دولتی تأسیس کنیم.» همۀ خاخام‌های بزرگ در طول تاریخ نسبت به در اختیار گرفتن هر بخشی از این سرزمین اعتراض کرده‌اند. این ما هستیم که باید در برابر مایک هاکبی بایستیم، زیرا ما یهودیانی هستیم که دین خود را می‌شناسیم. رئیس‌جمهور آمریکا و دولت او بدانند که فریب خورده و مورد سوءاستفاده قرار گرفته‌اند.»

در چنین روزی (۸ رمضان ۴۵۵ هجری قمری) ابوشجاع آلپ‌ارسلان سلجوقی به سلطنت رسید.

آلپ ارسلان، با نام کامل «محمدبن داوود چغری‌بیگ»، در سال ۴۲۰ق (۱۰۲۹م) به دنیا آمد. او دومین سلطان امپراتوری سلجوقی بود و پس از مرگ عمویش طغرل‌بیک به قدرت رسید. او مدبرانه دشمنان داخلی و خارجی را شکست داد و ضمن تثبیت قدرت به بسط و توسعۀ قلمرو سلجوقیان پرداخت. پیروزی قاطعانۀ مسلمانان در نبرد سرنوشت‌ساز ملاذگرد (۴۶۳ق/ ۱۰۷۱م) با شکست سنگین ارتش عظیم بیزانس و اسارت امپراتور پرادعا (دیوگنس چهارم)، یکی از مهم‌ترین دستاوردهای تاریخی دوران آلپ‌ارسلان بود. این پیروزی بزرگ، کلید فتح آناتولی و مقدمۀ استقرار تدریجی مسلمانان در آسیای صغیر بود که نقطۀ عطفی در تاریخ منطقه محسوب می‌شود. پیروزی‌های درخشان آلپ‌ارسلان، به‌ویژه در ملازگرد، مسیر تاریخ را تغییر داد و زمینه‌ساز شکوفایی و گسترش فرهنگ و تمدن اسلامی در آناتولی شد. او به‌عنوان یک سلطان شجاع و متدین و عادل در تاریخ اسلام شناخته می‌شود و نامش در کنار بزرگ‌ترین رهبران جهان اسلام ماندگار است.

رشته‌کوه‌های آلپ در هشت کشور اروپایی گسترده شده‌اند، اما مساحت واقع در خاک هر کشور متفاوت است. اتریش با در اختیار داشتن ۲۸٫۷٪ از کل مساحت آلپ، بیشترین سهم را دارد. پس از آن، ایتالیا با ۲۷٫۲٪ و فرانسه با ۲۱٫۴٪ قرار می‌گیرند. این سه کشور در مجموع بیش از سه‌چهارم کل منطقۀ آلپ را شامل می‌شوند؛ موضوعی که نشان می‌دهد این کوهستان‌ها تا چه اندازه در جغرافیا، گردشگری و هویت طبیعی آن‌ها نقش محوری دارند. سوئیس ۱۳٫۲٪ از آلپ را در بر می‌گیرد، درحالی‌که آلمان (۵٫۸٪) و اسلوونی (۳٫۶٪) سهم‌های کوچک‌تر اما همچنان قابل‌توجهی دارند. سهم لیختن‌اشتاین بسیار اندک و برابر با ۰٫۰۸٪ است و موناکو تنها سهمی نمادین معادل ۰٫۰۰۱٪ دارد. هرچند آلپ بیش از همه با سوئیس شناخته می‌شود، اما آمار نشان می‌دهد که در واقع اتریش و ایتالیا بخش‌های بزرگ‌تری از این رشته‌کوه معروف را در خود جای داده‌اند.

از ۹ اسفند ۱۴۰۴، آمریکا و اسرائیل وارد جنگ با ایران و متحدان آن در منطقه شدند. این درگیری ساعت ۹:۴۰ صبح به‌وقت ایران با حملات هوایی و دریایی آمریکا و اسرائیل به مراکز نظامی و دولتی ایران آغاز شد؛ حملاتی غافلگیرانه که هم‌زمان با مذاکرات هسته‌ای ایران و آمریکا انجام گرفت و به ترور چندین مقام ارشد ایرانی و در رأس آنان رهبر کشور انجامید. ایران نیز در پاسخ، با موشک‌های بالستیک، کروز و پهپاد به رژیم اسرائیل و پایگاه‌های نظامی آمریکا در منطقه حمله کرد و با بستن و مین‌گذاری تنگۀ هرمز، بازار جهانی را دچار اختلال ساخت. این جنگ تا ۱۹ فروردین ۱۴۰۵ ادامه یافت؛ زمانی که ترامپ اعلام کرد ایران و آمریکا با میانجی‌گری نخست‌وزیر و فرماندۀ ارتش پاکستان بر سر طرحی ۱۰ بندی به توافق رسیده‌اند. این نقشه با مروری گذرا بر این جنگ، شدت حملات و تعداد تلفات و حجم خسارات اقتصادی طرفین را نمایش می‌دهد.

🔺 در طول هفتۀ گذشته، ارتش رژیم اسرائیل عملیات اشغالگرانۀ خود را در شمال رود لیتانی و در امتداد مرز سوریه و لبنان تشدید کرده است.

🔺 ارتش رژیم صهیونسیتی به‌سمت شرق پیشروی کرده و وارد جنوب منطقۀ یحمور (در استان نبطیه) شده و به‌سوی ارنون حرکت کرده است؛ همچنین به سمت شمال، در جهت شهر نبطیه پیشروی کرده است.

🔺 تروریست‌های اسرائیلی پیشروی خود را در شمال شهرک الخیام از سر گرفته‌اند و به جادۀ حاصبیا–مرجعیون و حومۀ شهر مرجعیون رسیده‌اند.

🔺 اشغالگران صهیونیست عملیات پیشروی در ارتفاعات مشرف بر منطقۀ المجیدیه را نیز انجام داده‌اند.