Karkhoone | کارخانه | کارخونه
7.29K subscribers
4.04K photos
472 videos
81 files
1.42K links
کارآفرینی به روایتی دیگر...


وبسایت:
Karkhoone.com

توییتر:
twitter.com/karkhoone

📌گروه تبلیغاتی عدد:
@ADD_ADDS

دالان ارتباطی:
@channel_kar
Download Telegram
تأمین مالی نوآوری

❞..اهمیت حمایت‌هایی که اداره‌ی کسب‌وکارهای کوچک آمریکا در ابتدایی‌ترین مراحل توسعه‌ی شرکتمان، Qualcomm، به عمل آورد را نباید کوچک تلقی کنیم. پژوهش‌های پیشرفته‌ی فناورانه می‌توانند اکتشافات تحول‌آفرین فناورانه را پدید آورند، اما کارآفرینان نوآور برای آنکه بتوانند سرمایه‌ی مورد نیازشان را از بخش خصوصی جذب کنند، نیازمند حمایتی اولیه هستند تا قابلیت تکنولوژی‌های نوین، پُر-ریسک و ناشناخته‌ی کسب‌وکارشان را به دیگران اثبات نمایند. اداره‌ی کسب‌وکارهای کوچک آمریکا این حمایت را برای کسب‌وکارمان فراهم کرد. اگرچه حمایت‌های این اداره تنها منبع تأمین مالی ما در روزهای اول نبوده است، اما به مثابه‌ی "مُهر تأیید"ی بر کسب‌وکارمان بوده است تا بتوانیم به پشتوانه‌ی این مهر تأیید سرمایه‌گذاران بخش خصوصی را مجاب کنیم که در کسب‌وکارمان سرمایه‌گذاری کنند..❝

این جملات بخشی از اظهارات اروین جیکوبز، یکی از مؤسسان ابرشرکت تکنولوژی ارتباطات Qualcomm (کوالکام) در صحن کنگره‌ی آمریکاست. در سال ۱۹۸۷، کوالکام کسب‌وکاری خرده‌پا بود که تنها ۳۵ کارگر در استخدام داشت. این شرکت با دریافت منابع مالی از اداره‌ی کسب‌وکارهای کوچک آمریکا، فرصت پرورش یافت، تبدیل به شرکتی فراملّیتی شد و اکنون ۳۸ هزار کارگر را در استخدام دارد.

اداره‌ی کسب‌وکارهای کوچک آمریکا، تحت برنامه‌ای به نام پژوهش‌های نوآورانه‌ی کسب‌وکارهای کوچک (SBIR)، با مشارکت مالی یازده سازمان عمومی، بیشترین پشتیبانی را از پژوهش و توسعه‌ی کارآفرینان کوچک‌مقیاس و نوآفرین آمریکا به عمل می‌آورد. این برنامه در مرحله‌ی اول، ایده‌های نوین کسب‌وکارهایی که چشم‌انداز تجاری نامطمئنی دارند را تأمین مالی می‌کند تا آنان را امکان‌سنجی نماید. در مرحله‌ی دوم، اگر این ایده‌ها از آزمونشان کامیاب بیرون آیند، منابع مالی بیشتری برای مراحل بعدی توسعۀشان دریافت می‌کنند.

برنامه‌ی پژوهش‌های نوآورانه‌ی کسب‌وکارهای کوچک آمریکا، تأمین مالی محدود و سختگیرانه‌ای برای کارآفرینانی که نیازمند حمایت اولیه‌اند فراهم می‌کند، به طوری که تنها ده درصد از درخواست‌کنندگان تأمین مالی موفق به دریافت حمایت می‌شوند. اما علیرغم این سختگیری، این برنامه 'پنج تا هفت برابرِ' صندوق‌های سرمایۀ خطرپذیر (که مهم‌ترین نهاد تامین مالی استارتاپ‌ها تلقی می‌شوند) توانسته است که کارآفرینان نوآوری که در مراحل آغازین توسعه‌ی کسب‌وکارشان قرار دارند را تأمین مالی کند. این سطح از تفاوت در تأمین مالی بدین خاطرست که در مراحل آغازین توسعه‌ی کسب‌وکارهای نوآفرین، چشم‌انداز تجاری مبهم و نامطمئنی وجود دارد و به همین خاطر انگیزه‌های تجاری تأمین مالی تضعیف می‌شود.

علاوه بر آن، حمایت‌های این برنامه از کارآفرینان نوآور، به تأمین‌کنندگان مالی خصوصی سیگنال‌های مهم اقتصادی ارسال می‌کند تا اطلاعات و انگیزه‌ی سرمایه‌گذاری در فرصت‌های بالقوه‌ارزشمند را پیدا کنند. همانطور که اروین جیکوبز اشاره کرده، حمایت‌های اداره‌ی کسب‌وکارهای کوچک آمریکا یک مهر تائید بر شرکت نوپایمان بوده است. این مهر تائید، سرمایه‌گذاران خصوصی را انگیزه بخشید که در کسب‌وکارمان سرمایه‌گذاری کنند.

به طور مشابه، یکی دیگر از نوآورانی که در مراحل اولیه‌ی توسعه‌ی کسب‌وکارش از حمایت‌های SBIR بهره‌مند شد، گری هندریکس بود. هندریکس یک پژوهشگر ارشد در شرکت هوش ماشینی بود. با ورشکستگی این شرکت، روند پژوهش‌های او با وقفه مواجه شد، اما با سرمایه‌ای که از برنامه‌ی پژوهش‌های نوآورانه‌ی کسب‌وکارهای کوچک دریافت کرد، توانست شرکت فناورانه‌ی Symantec را راه اندازد و پروژه‌اش را از سر گیرد. فرآورده‌ی این پروژه، نرم‌افراز بدیع Q&A بود که درآمد حاصل از فروش آن به ۵۰ میلیارد دلار رسید. به گفته‌ی هندریکس، توسعه‌ی این نرم‌افزار، که تنها با حمایت اولیه‌ی SBIR میسّر شد، یازده میلیارد دلار تأمین مالی سرمایه‌ی خطرپذیر و عرضه‌ی اولیه‌ی سهام را به سویمان جذب کرد، و در عین حال کارآزموده‌ترین نیروهای انسانی در عرصه‌ی مدیریت، علوم، مهندسی و بازاریابی را برایمان به ارمغان آورد.

برنامه‌ی پژوهش‌های نوآورانه‌ی کسب‌وکارهای کوچک، با هدایت اداره‌ی کسب‌وکارهای کوچک آمریکا، از یک سو 'ریسک‌پذیری' و از سوی دیگر 'ریسک‌زدایی' می‌کند: این برنامه با تأمین مالی ابتدائی‌ترین مرحله‌ی توسعه‌ی تکنولوژی، بیشترین ریسک‌های نوآوری را به جان می‌خرد، و در عین حال، با امکان‌سنجی ایده‌های کسب‌وکارهای نوآور، ریسک تأمین مالی کسب‌وکارهای نوپا و نوآور را از پیشِ چشم سرمایه‌گذاران خصوصی بر می‌دارد. طبق یک مطالعه، حمایت‌های مالی SBIR موجب می‌شود که میزان ثبت اختراع (نوآوری) توسط کسب‌وکارهای حمایت‌شده دست کم ۳۰ درصد افزایش یابد. این موضوع باعث می‌شود که شانس این کسب‌وکارها در دریافت تأمین مالی از صندوق‌های سرمایه‌ی خطرپذیر بیشتر شود.

✅ @karkhone
چگونه 600 هزار لیره در زمان رضاشاه به فنا رفت و او نفهمید؟

| محسن جلال پور

کتاب «خاطرات ابوالحسن ابتهاج» را در دست دارم. به جایی رسیده‌ام که ابتهاج به مدیریت بانک ملی رسیده و به نقل از همکارانش ماجرای عجیبی را تعریف می‌کند.

این بخش را عینا از کتاب نقل می‌کنم:

« در ایامی که پول ایران تنزل می‌کرد و نرخ لیره بالا می‌رفت، رضا قلی امیر‌خسروی رئیس بانک ملی به تشویق عده‌ای ناشی به این نتیجه می‌رسد که اگر مبالغ عمده‌ای ارز در بازار برای فروش عرضه شود، نرخ ارز تنزل خواهد کرد و در نتیجه کسانی که ارز داشتند ناچار خواهند شد لیره‌های خود را با نرخ نازلتری در بازار بفروشند و او مجددا آن لیره‌ها را با قیمت کمتری خریداری کرده و سود قابل توجهی نصیب بانک ملی خواهد شد.

متأسفانه کسی هم نبود که امیرخسروی را از این کار منصرف کند چون او هم برای خودش در بانک ملی یک رضاشاه کوچک بود و بانک را مثل یک سربازخانه اداره می‌کرد. تنها ارزی که امیرخسروی برای فروش در اختیار داشت در حساب مخصوصی بود که رضاشاه از عایدات نفت برای خرید اسلحه کنار می‌گذاشت و حساسیت خاصی هم نسبت به این حساب داشت.

بدین ترتیب رئیس بانک ملی اقدام به فروش لیره‌ها می‌کند و به اطلاع خریداران ارز می‌رساند که بانک حاضر است هر مبلغی لیره که خریداران طالب باشند به نرخ روز به آنها بفروشد. موجودی این حساب آن زمان در حدود یک میلیون لیره بود که امیر خسروی 600 هزار لیره از آن را به فروش می‌رساند.

به هرحال دلال‌های ارز هم از فرصت استفاده کردند و هرچه لیر بوده بود خریدند و طبعا اقدامی هم برای فروش آن در بازار نکردند. امیرخسروی ارزها را بدون اجازه شاه فروخته بود و اگر او از موضوع با خبر می‌شد بدون تردید وضعیت بسیار وخیمی پیدا می کرد. امیرخسروی که از همه جا نا‌امید شده بود دست به دامن علی اکبر داور-وزیر وقت مالیه- شد.

داور هم با شهامت و مردانگی که داشت بدون این که از عاقبت کار واهمه‌ای نشان دهد تصمیم می‌گیرد او را کمک کند و برای جبران این عمل و تهیه ارز به جای ذخیره ارزی که به فروش رسیده بود،مقداری از اندوخته‌های نقره بانک را صادر و تبدیل به ارز می کند. داور می‌دانست که این بدبخت چه خبطی کرده و اگر رضاشاه بفهمد روزگارش را سیاه خواهد کرد. رضاشاه هیچ وقت از این ماجرا اطلاع پیدا نکرد و این یکی از مردانگی‌های داور بود که سکوت کرد و هیچ بروز نداد.»

ماجرای عجیب و غریب رئیس وقت بانک ملی را خواندید. قضاوت با شما اما اجازه دهید چند نکته را در این زمینه مطرح کنم:

خبط امیرخسروی در اواخر سال 1312 اتفاق افتاده، یعنی بیش از 86 سال پیش. از آن سال‌ها سیاست‌های اقتصادی حکومت‌ها و به خصوص خط مشی آنها درباره مسائل ارزی،عمدتا در خدمت تولید نبوده و واسطه‌گری را تشویق کرده است.

از همان ایام قدیم هوش و ذکاوت «دلالان ارزی» از سیاستگذاران اقتصادی بیشتر بوده و برنده واقعی سیاست‌های اقتصادی واسطه گران بوده‌اند نه مردم ایران.

ارقام اتلاف منابع ملی حتی ۸۶ سال پیش هم بزرگ بوده. کافی است بدانیم در آن ایام، درآمد ایران از فروش نفت به سالی دو میلیون لیره هم نمی‌رسید اما رئیس بانک ملی فقط در یک اقدام، 600 هزار لیره را به باد فنا داده است.

ابتهاج، علی‌اکبر داور را مردی با معرفت و کارش را نهایت شجاعت و مردانگی توصیف می‌کند. این در حالی است که داور به عنوان وزیر مالیه خطای بزرگ امیرخسروی را نادیده گرفته و چشم بر اتلاف گسترده منابع ملی بسته است. این کار بدون شک یکی از بزرگ‌ترین مصداق‌های رفیق‌بازی و زد‌و‌بند سیاسی در تاریخ معاصر ایران است که متأسفانه هنوز هم میان سیاستمداران ما رواج دارد. یعنی سیاستمداران به همین راحتی می‌توانند خبط و خطا و دزدی یکدیگر را نادیده بگیرند.

مردم کشور ما به دزدی و اختلاس حساس‌ترند تا اتلاف منابع. سیاستمداران‌مان نیز چنین عادتی دارند. مثلا رضاشاه کارمندان جزء را به خاطر خطاهای کوچک به بدترین شکل تنبیه می‌کرد اما سازوکار حکمرانی‌اش حتی قادر به شناسایی خطاهای به این بزرگی نبود. برای من سؤال است که چطور رضا‌شاه متوجه تخلف به این بزرگی -در حساب زیرنظر خودش- نشده و به گفته مرحوم ابتهاج دست آخر هم جریان را نفهمیده است.

✅ @karkhone
‏آیا این ادعا درسته که گفته می‌شه «همه چیز را بسپارید به بازار، اقتصاد مسیر درست خودش رو از کانال «بازار آزاد» و «دست نامرئی» پیدا می‌کنه؟

| حسین صبوری
‏
پاسخ کوتاه؛ بله درسته ولی یک اما داره که در داخل ایران اقتصاددان‌های طرفدار بازار آزاد بهش توجهی ندارن.

‏آدام اسمیت خالق این نظریه‌ست. او هنگام بازدید و مطالعه کارگاه‌های سنجاق‌سازی بریتانیا در اوایل سده ۱۸ تنها متوجه افزایش قابل توجه بهره‌وری در این کارگاه‌ها از مسیر تقسیم کار شد. ‏اما از خود نپرسید که «چطور چنین افزایش قابل توجه تولید، توانسته بود راه خودشو به بازار و تقاضای قابل توجه پیدا کنه».

در عوض، این تحول بزرگ را به فرایند بازار و کانال «دست نامرئی» نسبت داد.
‏مشکل اینجاست که آدام اسمیت توجهی به مفهوم بسیار مهم «تهییج بازار» Market Fermentation و ۱۵۰ سال زمانی که صرف ایجاد بازار عمیق و گسترده بریتانیای آن زمان شده بود، نداشت. او ندید که اگر در آن زمان بازار آزاد داشت درست کار می کرد، این عملکرد درست را مدیون سال‌های سال تهییج بازارهای تجاری و شبکه‌های توزیع و زنجیره‌های تامین بعنوان پیش شرط تخصصی شدن تولید و همچنین تفکیک تقاضا و عرضه و تقسیم کار، بود.

‏برخلاف قانون موسوم به «قانون سی»، عرضه تقاضای خودشو بوجود نمیاره بلکه درست بالعکس، تا زمانی که بازار به مفهوم بازاری عمیق با شبکه‌های توزیع و زنجیره تامین مناسب، وجود نداشته باشد، تولیدی نیز شکل نخواهد گرفت و اگرم بگیره میشه صنعت خودروی ما!!هیچ صاحب کسب و کار و شرکتی جرأت نداره ظرفیت تولید و عرضه خودش رو افزایش بده مگر اینکه تقاضای کافی در بازار برای این ظرفیت و تولید جدید، وجود داشته باشه.

‏اما یک شرکت کوچک روستا-شهریTVE چطور می‌تونست بازار خودشو پیدا کنه؟ چطور می‌تونست از تامین کافی و بموقع مواد اولیه مورد نیاز خود، ثبات قیمت‌ها و ثبات تقاضا در بازار مطمئن باشه؟

‏تقسیم کار در یک شرکت الزاما نیازمند تقسیم کار در دیگر شرکت‌هاست.
لذا این یک «مشکل هماهنگی اجتماعی» در مقیاسی بزرگه. این مشکل هماهنگی اجتماعی در اروپا بویژه بریتانیا پیش از شروع انقلاب صنعتی و از طریق استعمار و تجارت برده و ... و در طول ۱.۵ قرن تهییج طبیعی بازار که همان دوره Proto Industrialization نامیده می‌شه، حل و فصل شده بود نه یک شبه!


✅ @karkhone
دانستن مهم است!

| محسن صفايى فراهانى

مرحوم یزدی در خاطراتش نکته‌ای را عنوان می‌کند، می‌گوید قبل از پیروزی انقلاب، ما سران انقلاب در پاریس بودیم، یکی از روزنامه‌های انگلیسی سرمقاله‌ای می‌زند نزدیک به این مفهوم که پیروزی «ندانستن بر ظلم».
ایشان می‌گوید: «آنجا من خیلی ناراحت شدم و گفتم که ملتی به پا خواسته است، ببین انگلیس‌ها چقدر جنسشان خراب است که نمی‌خواهند بپذیرند که این ملت همه معترض هستند و شرایط دیگری را می‌خواهند». دکتر یزدی در ادامه می‌گوید «بعد که ما آمدیم و خودم عضو شورای انقلاب و بعد وزیر امور خارجه شدم، هر چقدر ما جلو رفتیم هر اتفاقی که افتاد، رفتم ته آن را نگاه کردم و دیدم، آن «ندانستن» پررنگ است»! و بعد می‌گوید «هر چقدر جلوتر رفتم حتی وقتی از دولت بیرون آمدم باز هم دیدم همان «ندانستن» عامل اکثر اتفاقات است.»

من به عنوان کسی که در دولت موسوی، در وزارت صنایع و در دولت هاشمی وزارت نیرو بودم و همچنین در مجلس ششم و بعد در دولت خاتمی به وزارت اقتصاد آمدم، واقعاً این حرف را تأیید می‌کنم، یعنی میزان تصمیمات اشتباهی که به دلیل کم اطلاعی مسوولین در ایران گرفته شد، کم نیست!
این بحث من اصلاً بحث سیاسی نیست که من بگویم این جناح سیاسی بد است یا آن جناح سیاسی خوب است، آن به جای خود، بحث‌ دیگری است. آنچه که باعث شده است که سطح موفقیت‌ها محدود باشد، کمبود دانش تخصصی در اکثر مدیران ارشد است.

چند وزیر و دستیارانش را می‌شناسید که واقعاً مسایل منطقه را خوب بشناسند، اصلاً کار خودشان را بتوانند در منطقه خوب تحلیل کنند؛ چند وزیر صنایع می‌شناسید، از اول انقلاب تا حالا، که بگویید عمده صنایع منطقه و رقبایش را می‌شناخته است، می‌دانسته که باید به چه بخش‌هایی برای رشد کمک کند، کارخانجات فرش ماشینی و ماکارونی در ایران بیش از نیاز منطقه است! ابعاد اقتصادی و بانکی هم چنین است؛ البته مثالی که زدم، فقط مثال بود نه اینکه بخواهم بگویم همین‌ها دچار مشکل هستند و دیگر بخش‌ها نه.

مجموعه‌ای که می‌خواهند کشور را اداره کنند باید از پتانسیل قابل قبولی برخوردار باشند. من در صحبت اولیه هم یک اشاره‌ای کردم که سال‌های ۴۲ تا ۵۳ را بررسی کنید، اگر به آن دوره برگردید می‌بینید که عالی‌خانی، مهدی سمیعی، یگانه و خداداد فرمافرماییان را می‌آورند، این‌ها عموماً سابقه‌ی بانک جهانی و آشنایی با فرآیندهای بانکی و اقتصادی در کشورهای بزرگ را داشتند؛ مثل این می‌ماند که شما یک استاندار را بگویی برو یک بخش را اداره کن و او نیز خودش را دانگرید نداند و قبول کند به آن بخش برود، به استانداری که سابقه دارد بگویید که بخش را اداره کن، مشخص است که آن بخش را خیلی خوب اداره می‌کند؛ چون فضای بزرگتر از آن را اداره می‌کرده است. آدم‌هایی که به ایران آمدند این شرایط را داشتند.

شما کتاب تکنوکراسی آقای دکتر نیازمند که سازمان گسترش نوسازی صنایع ایران را بنیاد گذاشته است، بخوانید؛ واقعاً این‌ها آدمهایی با پتانسیل بالا بوده‌اند.
من ۱۱ سال از سال ۵۸ تا آخر ۶۹ عضو هیات عامل سازمان گسترش نوسازی ایران بودم، به روسای مختلف سازمان گسترش می‌گفتم: نیازمند آنقدر اینجا را خوب سازماندهی و آنقدر خوب بنا کرده است که با این همه خرابکاری‌هایی که ما داریم می‌کنیم، خراب نمی‌شود! پس داشتن آدم‌های آگاه و آدم‌های مطلع، تشکیلات و سازمان مناسب را به وجود می‌آورد!

قانون خزانه‌داری ایران مربوط به ۸۰ سال پیش است؛ چرا آن را اصلاح نمی‌کنند؟ مشکل چیست؟ می‌دانید ابعاد خزانه‌داری در دنیا از نظر اقتصادی چقدر تغییر کرده است؟ اصلاً مگر ابعاد خزانه‌داری زمان رضاشاه با الان یکی است؟ حجم پول ، میزان گردش کار، تنوع منابع، نحوه‌ی استفاده از منابع، تزریق این منابع در اقتصاد کشور، همه‌ی اینها امروز با ۸۰ سال پیش تغییر کرده است. شما با آن ابزار می‌خواهید کشور را اداره کنید! هنوز قانون برنامه بودجه ۱۳۲۷ در ایران اجرا می‌شود.
شما در این ده دوره مجلس بعد از انقلاب ۵ نفر رییس کمیسیون مجلس را نام ببرید که پتانسیل و توان لازم برای بررسی و اصلاح این قوانین داشتند!

مگر کشور ۶ برنامه‌ی توسعه را بعد از انقلاب تصویب و اجرا نکرده است؟ همه‌ی اینها مگر در یک دولت یا یک مجلس بوده است؟ می‌توانیم متهم کنیم و بگوییم که این مجلس بد بوده آن خوب بوده است؟ چرا با این برنامه‌ها هنوز تولید سرانه‌ی کشور به سال ۵۶ نرسیده است؟ چرا بهره‌وری در حد صفر است؟ اینها حاصل برنامه‌های توسعه است؟

آن چیزی که می‌تواند کشور را متحول کند، دانایی است، آن چیزی که ارکان حکومت نیاز دارند دانش و مدیریت است. ما به جای دانستن، مدرک‌گرایی را در ایران متداول کردیم! امروز کابینه‌ی انگلستان اکثراً لیسانس هستند. پس لزومی ندارد حتماً دکترا باشند، ولی تصمیماتی که می‌گیرند آگاهانه و بر اساس دانش روز است.

✅ @karkhone
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
داستان تولید لوله های 32 اینچی درزجوش با مهر کیفیت توتال فرانسه تا سند انگلیسی نحوه تهیه قهوه در دفتر مدیرعامل در فاز یک پارس جنوبی از زبان اکبر ترکان

یکی از معدود کسانی که به درستی هندسه انتخابات رو پیش بینی کرده بود.
سلام خدا بر او

✅ @karkhone
💛 هر کودک، یک کتاب مخصوص خودش 💛

۱۵ درصد #تخفیف برای خرید همزمان دو کتاب یا دو دفتر اختصاصی ✌️
برای دریافت کد تخفیف به قسمت "تخفیف ها" در سایت دوزلی بوک به آدرس www.doozlibook.ir مراجعه کنید 💜



📕 @doozlibook

#تبلیغ
جنت یلن، وزیر خزانه‎داری ایالات متحده، اعلام کرده است که بیش از 130 کشور دنیا، به طرح حداقل رسمی مالیات شرکتها پیوسته‎اند.
این موفقیت بزرگ، که طبیعتاً مرهون هنرمندی فردی مانند جنت یلن است، بخشی از کلیت طرح بزرگی است که ساختار مالیاتی بین‎المللی را متحول خواهد ساخت.
در صورت پیشبرد این روند تحول، بهشت‌های مالیاتی و کشورهای ویژه و جذاب مالیاتی، دیگر وجود نخواند داشت تا شرکت‌ها و بیزینس‌ها به سوی آنها کوچ کنند.


✅ @karkhone
میدان اقتصاد، میدان جنگ نیست

زمانی ویکسل اقتصاددان سوئدی گفته بود "در علم اقتصاد وضعیت جنگی برقرار بوده و همیشه باقی خواهد ماند." اگرچه در برخی مبانی نظری میدان اقتصاد میدان جدل‌های فکری است اما در بسیاری از موارد جدل هم بی‌معناست چه برسد به جنگ البته به شرطی که اقتصاددانان و اقتصادخوانان بتوانند با بینشی متفاوت به اقتصاد بنگرند.

برای تبیین موضوع از یک مثال ذهنی شروع می‌کنیم، فرض کنید دو نفر در خصوص رابطه باران و پوشش جنگی مناظره می‌کنند، نفر اول که فردی از اهالی مناطق بیابانی است معتقد است این بارش باران است که منجر به ایجاد پوشش جنگلی می‌گردد. نفر دوم که از اهالی جنگل‌های بارانی است معتقد است که این پوشش جنگلی است که منجر به باراش باران می‌شود چرا که جنگل باعث حفظ، تراکم و سرد شدن ابرها شده و باعث باران می‌شود.

کدام یک از این دو نفر درست می‌گویند، در واقع هر دو، نظریه هر دو نفر می‌تواند درست باشد. علوم اجتماعی منجمله اقتصاد سرشار از روابط متقابل اینچنینی است، عرضه و تقاضا است که قیمت را تعیین می کند یا قیمت، عرضه و تقاضا را؟ توسعه سیاسی است که به توسعه اقتصادی منجر می‌شود یا توسعه اقتصادی به توسعه سیاسی؟ تقاضای پول وابسته به نرخ بهره است یا نرخ بهره وابسته به تقاضای پول؟ بهبود فضای کسب و کار باعث رشد اقتصادی است یا رشد اقتصادی باعث بهبود فضای کسب و کار؟ کنترل تورم منجر به بهبود عملکرد اقتصادی است یا بهبود عملکرد اقتصادی به کنترل تورم منجر می‌شود؟ می‌توان صدها رابطه اینچنینی را طرح و به بحث و بررسی در مورد آن پرداخت.

حال به مثال قبلی بر می‌گردیم، فرض کنید توافقی شکل گرفته که پوشش جنگلی منجر به افزایش بارندگی می‌شود فردی که از سرزمین‌های بیابانی است با فرض تأمین تکنولوژی اقدام به درخت کاری می‌کند به احتمال فراوان تلاش او حداقل به بهبود وضعیت آب و هوا منجر خواهد شد، خاک تثبیت می‌شود، هوا خنک تر می‌شود و اگر در کار خود کوشا باشد احتمالا بارندگی هم بهبود خواهد یافت.

فرد ساکن جنگل‌های بارانی هم دست به چنین اقدامی می‌زند او بر تراکم پوشش جنگلی می‌افزاید احتمالا اتفاقی که خواهد افتاد این است که تغییر محسوسی در شرایط دیده نخواهد شد یا اگر زمان را به اندازه کافی طولانی فرض کنیم احتمالا منابع مصرفی برای درختان دچار کمبود شده و از پوشش جنگلی کاسته شده و در نهایت بر آب و هوا تأثیر منفی گذاشته و در نهایت از بارندگی بکاهد. حال باید به این نتیجه برسیم که درختکاری باعث کاهش بارندگی می‌شود یا بر آن بی اثر است؟

حتی اگر عکس این توافق شکل گیرد و دو نفر بخواهند با تکنولوژی باران مصنوعی به اهداف خود برسند نتیجه تغییر چندانی نخواهد داشت. در اقتصاد به این پدیده بازدهی نزولی نسبت به مقیاس گفته می‌شود.

بسیاری از پدیده‌های اقتصادی عمدتا از این جنسند، به عنوان مثال شما در اروپای غربی احتمالا ارتباط ضعیفی بین توسعه سیاسی و رشد اقتصادی خواهید یافت اما در کشوری جهانی سومی رابطه قوی‌تری خواهید دید احتمالا در یک اقتصاد جهان سومی اتفاقی که خواهد افتاد این است که با باز شدن فضای سیاسی شاهد بهبودهای ملموس در اقتصاد خواهیم بود و از مرحله‌ای به بعد این اقتصاد خواهد بود که به توسعه بیشتر سیاسی بیانجامد این فرایند بسته به ساختار نهادی جامعه حتی می‌تواند برعکس باشد و یا حتی رابطه‌ای کشف نگردد. نکته اساسی آن است که باید اقتصاد را در بستر زمان و مکان بررسی کرد. ساختار بین زمانی اقتصاد با توجه به روابط و ساختار نهادی حاکم بر اقتصاد است که تعیین کننده واقعیات‌اند نه روابط علت و معلولی منتج از اقتصادسنجی، این روابط احتمالا بتوانند اندکی در روشن شدن مسیر برای پژوهش بیشتر به ما کمک کنند.

✅ @karkhone
‍ ‍«فولکس قورباغه‌ای یا ققنوس کوچک فولادی»

| مهدی تدینی

فولکس واگن که در ایران به فولکس قورباغه‌ای و در جهان به فولکس سوسکی معروف است، سرنوشتی دارد که نشان می‌دهد در سیاست و کشورداری چه مسیرهای متفاوتی را می‌توان پیمود. گاه نمی‌توان رفاه و رؤیاهای شهروندان را با ایدئولوژی در یک سبد گنجاند و فولکس قورباغه‌ای نمونه‌ای تمام‌عیار از سوختن رؤیاهای شهروندان در پای ایدئولوژی است.

پورشه نام آشنایی است. شرکت پورشه را فردیناند پورشه بنیانگذاری کرد، اما معروف‌ترین یادگار او خودروی دیگری است که در دهۀ ۱۹۵۰ جهان را فتح کرد: فولکس قورباغه‌ای. اما این ماشین محبوب در اصل پدر دیگری هم دارد و نمی‌توان نقش و ابتکار آدولف هیتلر را در پیدایش آن انکار کرد، گرچه وقتی فولکس آمریکا را فتح می‌کرد، چند سال از خودکشی هیتلر گذشته بود.

هیتلر اندکی پس از به قدرت رسیدن، در نمایشگاه بین‌المللی خودروی آلمان در ۱۹۳۴ خواستار ساخت خودرویی ملی شد (فولکس واگن). طبعاً خودرویی ملی یا همگانی که همه بتوانند آن را بخرند، باید ارزان ساخته می‌شد. سفارش ساخت این خودرو به مهندس محبوب هیتلر، فردیناند پورشه، واگذار شد؛ کسی که در وین بزرگ شده بود و به اصرار هیتلر تابعیت چکسلواکی خود را با تابعیت آلمانی عوض کرده بود. پورشه پیش‌تر با طرح‌های اسپورت مرسدس بنز خلاقیت بالای خود را اثبات کرده بود. وقتی پیشوا چنین خواسته‌ای داشت، نهادهای حزبی‌ـ‌حکومتی هم طبعاً از ایدۀ او حمایت می‌کردند: «سازمان نیرو از طریق نشاط» (Kraft durch Freude) نهادی دولتی بود که به عنوان زیرمجموعۀ «جبهۀ کار آلمان» برای تفریحات و سرگرمی مردم، به ویژه کارگران، فعالیت می‌کرد. مخفف «سازمان نیرو از طریق نشاط» «کا.دِ.اف» بود و فولکس‌ واگن هم ابتدا «کا.د.اف واگن» نامیده می‌شد.

پورشه قول داد این خودروی همگانی را ده‌ماهه طراحی کند، اما کار چند سال طول کشید. او مدل‌های اولیۀ فولکس واگن را تا ۱۹۳۸ طراحی کرد. ابتکار ویژه‌ای برای خرید این خودرو مطرح شده بود تا هر کس بتواند با برچسب‌های پس‌اندازِ پنج‌مارکی (معادل ۲۲ یورو) شروع کند به خریدِ پس‌اندازیِ این ماشین. برچسب‌های پس‌انداز را سازمان نیرو از طرق نشاط عرضه می‌کرد. قیمت خودرو از ابتدا قرار بود هزار مارک باشد (حدود ۴.۳۰۰ یورو). افراد زیادی شروع کردند به خرید برچسب‌های پس‌اندازی تا به زودی سوار این خودروی شیک، مدرن و دوست‌داشتنی شوند، اما...

اما این رؤیا قرار بود از همان جایی ویران شود که ساخته شده بود. همان ایدئولوژی که جامعۀ آلمان را سرتاسر با حاکمیت همسو کرده، همۀ احزاب را تعطیل کرده و «جبهۀ کار» و «نیرو از طریق نشاط» و ایده‌های جذاب این‌چنینی چیده بود، این همبستگی ملی سترگ را برای اهدافی والاتر می‌خواست. نیرویی که قرار بود از طریق نشاط ایجاد شود، بیهوده نبود! بنا بود جبهۀ نیرومندی را در برابر دنیای بیرون ایجاد کند. همان ایدئولوژی که هیتلر را به پیروزی رسانده و به او اجازه داده بود جامعه را به آسانی و با طرح‌های ضربتی بازسازماندهی کند، رؤیاهای توسعه‌طلبانه و امپریالیستی هم داشت، دنبال خودکفایی محض بود و باید اروپای شرقی را تصاحب می‌کرد... این تخیلات فرجامی جز یک جنگ جهانی دیگر نداشت؛ چیزی که باعث شد جوانانی که برای خودروی ملی ثبت‌نام کرده بودند، از جبهه‌های سرد لنینگراد سر درآورند و آوارۀ اروپای شرقی شوند.

آن‌ها حالا به جای چشیدن لحظه‌های عاشقانه در خودروی ملی، پشت زره‌پوش و کامیون در جبهه‌ها جابجا می‌شدند. خود پورشه هم به یکی از چهره‌های کلیدی در طراحی و تولید خودروهای زرهی تبدیل شد. ۳۳۰ هزار نفر برای خودروی ملی ثبت‌نام کرده بودند، اما جنگ امان نداد. حالا معلوم می‌شد آن روی سکۀ رخدادهای باشکوهی که حزب طراحی می‌کرد، چقدر تیره بود!

همۀ رؤیاهای آلمانی در شلیک تپانچه‌ای که هیتلر با آن خودکشی کرد فرو ریخت. پورشه که چند ماه آخر جنگ در ویلای شخصی خود گوشه‌نشینی پیشه کرده بود، بازداشت شد و ۲۲ ماه در اسارت فرانسوی‌ها بود. اما از میانۀ این ویرانی، از زیر خاک و خاکستر، ققنوس کوچکی پر کشید: فولکس قورباغه‌ای. تولید این خودرو پس از جنگ تازه شروع شد و به سرعت فروش خیره‌کننده‌ای یافت و محبوب آن نسل جوان آمریکایی‌ شد که از خودروهای بدقوارۀ آمریکایی خوششان نمی‌آمد.

در طول چند دهه بیش از ۲۱.۵ میلیون فولکس تولید شد و تا ۲۰۰۲ رکورددار فروش بود، تا اینکه «گولف» رکورد آن را شکست (تا ۲۰۱۹ با ۳۵ میلیون دستگاه). فتح بازارهای جهان ایده‌ای لیبرالیستی بود که طبعاً به ذهن ناسیونال‌سوسیالیستی هیتلر نمی‌رسید. می‌شد با همین فولکس سوسکی جهان را فتح کرد، به شرط باور به ایده‌های لیبرال!

عکس پیوست: پورشه و هیتلر

✅ @karkhone
رویداد humanagment

رویدادی صمیمی و خودمانی با دیدگاه توسعه و پیشرفت سرمایه انسانی که امروزه در سازمان ها از اهمیت بالایی برخوردار است.

✅در این رویداد قرار است با استفاده از تجربیات رهبران سازمان های پویا و اساتید منابع انسانی چالش ها، راهکارها و شیوه های نوین مدیریت منابع انسانی را بررسی کنیم.

📆زمان:دوشنبه ۱۴۰۰/۰۴/۲۱

🔷️کد تخفیف:
Karkhoone40

⬅️ برای اطلاعات بیشتر و ثبت نام در رویداد لینک زیر را بزنید
👇🏼👇🏼👇🏼
https://b2n.ir/h03543

#تبلیغ
داستان احمق بزرگتر

‏در یک زمان خبر پیچید که کارگاه ها و کارخونه ‌ها نعل اسب تولید نمیکنن چون براشون صرفه نداره
و قراره نعل اسب خیلی گرون بشه

طبیعتا تعداد کمی از جامعه هستند که اسب دارند
اون تعداد وقتی این خبر رو میشنون میرن برای احتیاط هم که شده چندتا نعل خریداری میکنن
‏اما قبل از اونایی که اسب دارن
تولید کنندگان نعل که میدونند چه اتفاقی قراره بیوفته
خودشون و تموم نزدیکانشون ، قبل از پیچیدن ابن خبر تموم نعل های بازار رو به قیمت پایین میخرن و احتکار میکنن

الان واقعا نعل اسب تو بازار کمیاب میشه و هر روز قیمتش بالا میره
‏یک سری از مردم که اسب ندارن هم وقتی میبینن نعل اسب هر روز داره گرون تر میشه
تصمیم میگیرن برن نعل اسب بخرن تا بتونن گرون تر بفروشن

این هجوم اوردن مردم تو بازار برای نعل باعث میشه هم نعل گرون تر بشه ، هم کمیاب تر بشه تو بازار
‏این عده که به قصد سود کردن نعل خریدن
وقتی سود میکنن توی هرجا میرن شروع میکنن به تعریف کردن از تجارت نعل

پشت سر این افراد هم بحث‌میشه
مثلا میگن فلانی دو ماه پیش نعل خرید الان زندگیش از این رو به اون رو شد

همین حرفها باعث میشه کم کم همه به فکر خریدن نعل بیوفتن به سودای پولدار شدن
‏کاسب و کارمند
پیر و جوان
محصل و بیکار
همه و همه به فکر خریدن نعل هستن
پول قرض میکنن میرن نعل میخرن تا گرون بشه سود کنن

اگه ازشون بپرسی به کی میخوای بفروشی با پوزخند میگن
بابا یه ‎احمق دیگه پیدا میشه اینو از من گرونتر بخره
‏این روند افزایش قیمت نعل اسب تا کی ادامه داره؟

تا روزی که ‎احمق بزرگتر پیدا نشه که بشه بهش نعل اسب فروخت
اون روز ، روزیه که حباب ها میترکن

روزی که احمق ها نعل اسب دارن و زرنگ‌ها پول احمق‌ها رو
‏این داستان ‎احمق بزرگتر توی تموم بازارهای مالی برقراره
وقتی احساس جای منطق رو میگیره
وقتی بجای قبول واقعیت ، میریم توی رویا که الان سود میکنیم و پولدار میشیم
ناخواسته داریم احمق بزرگتر میشیم

✅ @karkhone
منطق ما و منطق آنها؛ پیشگیری یا درمان؟

چندی پیش بحثی در گرفته بود در باب هدف از علم اقتصاد، به استناد نقل قولی از جون رابینسون که "هدف از مطالعه‌ی علم اقتصاد این نیست که یک رشته جواب حاضر و آماده برای پرسش‌های اقتصادی به‌دست آوریم، بلکه یادگیری این موضوع است که چطور فریب اقتصاددانان را نخوریم."

به باور من این جمله می‌بایست به این شکل تصحیح گردد که " هدف از علم اقتصاد یادگیری این موضوع است که چطور فریب اقتصاددانان دولت گرا را نخوریم"

دوستی در این باره گفته بود " اتفاقا در حال حاضر باید فریب اقتصاددانانی را نخورد که دم از بازار آزاد می‌زنند و راهکارهای ساده یک خطی پیشنهاد می‌دهند."

اما این راهکارهای ساده یک خطی چیست؟ برای درک بهتر موضوع به یک مثال ساده می‌توان پرداخت، "سلامت دندان‌ها"، سلامت دندان‌ها متأثر از عوامل بسیاری است جنس دندان، سن فرد، تغذیه فرد و فاکتورهای متعدد دیگر، حتی می‌توان گفت سلامت دندان می‌تواند ناشی از یک آسیب برونزا مانند تصادف یا درگیری به خطر افتد. اما سلامت دندان را به چه صورت می‌توان حفظ کرد؟
احتمالا شما دندان‌های سالمی خواهید داشت اگر چند راهکار ساده را پی‌بگیرید، رژیم غذایی سالمی داشته باشید از مصرف افراطی شیرینی‌جات پرهیز کنید، سیگار نکشید، الکل مصرف نکنید و...، به طور مرتب و اصولی مسواک بزنید و از نخ دندان استفاده کنید، مواظب باشید به دندان‌ها ضربه وارد نشود، این توصیه‌های ساده و کم هزینه‌ تا حد زیادی سلامت دندان شما را حفظ خواهد کرد.

حال فرض کنید به فردی علاقه‌مند به شیرینی‌جات، اهل چالش و درگیری، تنبل و بی‌حوصله توصیه‌های فوق را ارائه دهیم، به احتمال فراوان خواهد گفت با این راهکارهای ساده سلامت دندان‌های من حفظ نمی‌شود راه‌حل بهتری ارائه دهید. راه حل بهتر برای چنین فردی احتمالا روش‌های پرهزینه، دردآور و پیچیده ترمیم، درمان ریشه و در نهایت ایمپلنت خواهد بود.

حال به اقتصاد برگردیم، بازارگرایان چه می‌گویند؟ می‌گویند از قیمت‌گذاری و افزایش پایه‌پولی و نقدینگی صلاحدیدی پرهیز کنید (شیرینی‌جات مصرف نکنید رژیم غذایی سالم داشته باشید) از ایجاد اصطکاک در فضای کسب و کار بپرهیزید، مجوزهای بی مورد را حذف کنید و فضای کسب و کار را تسهیل کنید ( به طور مرتب با استفاده از مسواک و نخ دندان جرم‌زدایی کنید) سیاست خارجی خود را تقویت کنید به بازارهای جهانی بپیوندید، تعاملات تجاری خود را با تمام دنیا گسترش دهید و از چالش‌های بین‌المللی پرهیز کنید (از درگیری با دیگران اجتناب کنید تا مشتی بر دهانتان فرود نیامده و دندان‌هایتان را خرد نکند). در این صورت احتمالا اقتصاد در کریدوری نسبتا هماهنگ پیش رفته، رشد خواهد کرد و سالم خواهد ماند.

همانطور که برای یک فرد لاابالی منطق پیشگیری منطقی ساده‌اندیشانه است برای یک اقتصاد لاابالی نیز منطق پیشگیری ساده‌انگارانه و یک خطی است. قاعدتا چنین اقتصادی راه‌حل‌های پیچیده، پرهزینه و زجرآور جراحی و ترمیم را می‌پسندد. همانگونه که کسی در نظام بهداشتی و درمانی ایران اهمیت چندانی به حوزه بهداشت نداده و بخش درمان با انواع رانت و فساد، بخشی جذاب‌تر است، اقتصاد ایران نیز از این امر مستثنی نیست، گویا در پیشگیری منافعی برای رانت‌خواران و مفسدین نیست.

✅ @karkhone
صنعت موتور سیکلت ویتنام

ویتنام چهارمین تولیدکننده‌ی بزرگ موتور سیکلت در جهانه (بعد از هند، چین و اندونزی).

در دهه‌ی ۹۰ میلادی، دولت ویتنام از طریق برافراشتن یک دیوار بزرگ گمرکی در مسیر واردات موتورهای خارجی، به شرکت‌های فراملّی ژاپنی (یاماها، کاوازاکی و..) انگیزه داد که وارد صنعت موتور سیکلت کشور بشن.

دولت ویتنام مشوق‌های اقتصادی‌ای نظیر تخفیف‌های مالیاتی و زمین یارانه‌ای به اونها عرضه کرد تا انگیزه‌ی سرمایه‌گذاری 'مشترک' با بنگاه‌های بومی صنعت موتور سیکلت (که بیشترشون دولتی بودن) پیدا کنن.

ارتباط با حاکمیت مرکزی و یارانه‌های آشکار و پنهانی که این بنگاه‌های دولتی برخوردار بودن (مثل نهاده‌های تولید یارانه‌ای) هم انگیزه‌ی همکاری فراملّی‌ها با بنگاه‌های بومی رو دوچندان می‌کرد.

از طرف دیگه، با تعیین مقررات 'شرط محتوای ساخت داخل' اونا رو ملزم کرد که بخشی از نهاده‌های تولید موتورهاشونو از تأمین‌کنندگان داخل کشور خریداری کنن.

روی قطعات خارجی موتور سیکلت هم تعرفه‌ی سنگین گذاشت تا فراملّی‌ها رو از خرید نهاده‌ی تولید خارجی دلسرد کنه.

همکاری‌های بنگاه‌های دولتی ویتنام با شرکت‌های فراملّی توی سرمایه‌گذاری‌های مشترکشون، باعت شد که این بنگاه‌ها 'دانش و تجربه‌ی تجاری' کسب کنن. اتفاقی نیس که بنگاه‌های دولتی ویتنام در برخی از سالها نرخ سود خوبی دارن (و در برخی از سالها بیشتر از بنگاه‌های خصوصیه).

تأمین‌کنندگان نهاده‌های موتور سیکلت که قطعات مورد نیاز سرمایه‌گذاران خارجی رو تولید می‌کردن هم به واسطه‌ی تعاملات تجاریشون با شرکتهای فراملی دانش تجاری شون بیشتر شد. شرکتهای فراملی ژاپنی به کیفیت قطعات مورد نیازشون خیلی اهمیت میدادن و همین باعث شد که تأمین ‌کننده‌های ویتنامی کیفیت تولیداتشون رو ارتقا بدن.

ویتنام در شرایطی به یک تولیدکننده‌ی بزرگ موتور سیکلت تبدیل شد که نسبت به رقباش (تایلند، اندونزی و..) زمان محدودتری برای حمایت از صنعت موتور سیکلت در اختیار داشت. ویتنام برای توسعه‌ی بازرگانی خارجیش و نقش‌آفرینی در اقتصاد جهانی ناچار بود که به زودی عضو 'سازمان تجارت جهانی' (WTO) بشه.


سازمان WTO برخی از سیاست‌های حمایتی‌ای که ویتنام برای توسعه‌ی صنعت موتور سیکلت (مثل ممنوعیت واردات موتور سیکلت خارجی) و توسعه‌ی صنعت قطعات موتور سیکلت (مقررات شرط محتوای ساخت داخل، تعرفه‌گذاری گمرکی بر قطعات وارداتی و..) اجرا کرده بود رو ممنوع می‌کرد.


از اواسط دهه‌ی نود میلادی که شرکت‌های فراملی وارد ویتنام شدن، تا سال ۲۰۰۷ که ویتنام عضو سازمان تجارت جهانی شد، تنها حدود یک دهه امکان حمایت‌گرایی برای ویتنام وجود داشت.

این در حالیه که رقبای ویتنام در موتور سیکلت (مثل تایلند و اندونزی) که پیش از ویتنام فرآیند توسعه‌ی اقتصادیشون رو شروع کرده بودن، بیش از دو دهه فرصت حمایت از صنعت موتور سیکلتشون رو داشتن.


با اینحال ویتنام خودش رو به جایگاه اونا رسوند. عضویت ویتنام در WTO گرچه ظرفیت حمایت از صنایع تولیدی (بالاخص کنترل واردات و قانونمند سازی سرمایه‌گذاران خارجی) رو محدود می‌کرد، اما در سمت دیگه فرصت عظیمی برای ورود سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی فراهم کرد و حجم صادرات ویتنام رو گسترش داد. اگه ویتنام عضو این سازمان نمیشد چنین فرصتی براش میسر نمی‌شد.

دولت ویتنام سعی میکنه از یک سری سیاست‌های 'غیر مستقیم' (نظیر حمایت مالی از ارتقاء ظرفیت‌های فناورانه‌ی بنگاه‌های داخلی) از صنایعش حمایت کنه.

در صنعت موتور سیکلت ویتنام یکی از بنگاه‌های خصوصی‌ای که تونسته خودش رو از فعالیت‌های با ارزش افزوده‌ی کمتر (مثل مونتاژ موتور سیکلت و تأمین قطعات) به پلکان‌های با ارزش افزوده‌ی بالاتر (مثل پژوهش و طراحی موتور سیکلت، بازاریابی صادراتی و..) بالا بکشونه شرکت Sufat بوده.

این شرکت با حمایت مالی دولت ویتنام مرکز پژوهش و توسعه‌ش رو در ۲۰۰۷ راه اندازی کرد و به مرور یک صادرکننده‌ی مهم موتور سیکلت به بازارهای اطراف ویتنام (میانمار، کامبوج و لائوس) شد.

از اونجایی که WTO امکان حمایت‌گرایی (به طور خاص، محدودسازی واردات و ضابطه‌مندسازی سرمایه‌گذاری خارجی) رو محدود کرده، دولت ویتنام از طریق بنگاه‌های دولتی و یارانه‌هایی که به اونا میپردازه (مثل نهاده‌های تولید یارانه‌ای) سعی میکنه توسعه‌ی صنعتی رو پیش ببره، شرکت‌های فراملّی رو به سمت پروژه‌های مشترک تولیدی هدایت کنه و منافع حاصل از سرمایه‌گذاری خارجی رو بیشینه کنه.

✅ @karkhone
🎉#وبینار رایگان علی دادگر در مورد شیوه های #پولسازی از طریق #دفتر_مجازی رو از دست ندید.

⏳تاریخ: پنجشنبه 17 تیر ماه ساعت 16 الی 18

👈🏻اطلاعات بیشتر و ثبت نام در لینک زیر:
🌐👉🏻https://b2n.ir/w13334

☎️021284205
🆔
@daftareshoma
🌏
https://daftareshoma.com/?utms=channel_ds

#تبلیغ
فوربس: رشد انفجاری شمار میلیونرهای دلاری در ایران در سایه تحریم و کرونا

نشریه فوربس در مقاله‌ای می‌نویسد، شمار افراد پردرآمد در سال ۲۰۲۱ در ایران بالای ۲۱ درصد رشد داشته است. به نوشته این مجله، ۲۵۰ هزار میلیونر در ایران زندگی می‌کنند و ۷۲ درصد افراد پردرآمد در رمزارزها سرمایه‌گذاری کرده‌اند.

رشد تعداد میلیونرهای دلاری در ایران در حالی که این کشور با تحریم‌های وضع شده توسط آمریکا روبروست و درگیر پاندمی کروناست انفجاری بوده است.

در سال ۲۰۲۰ شمار افراد پردرآمد (افراد با درآمد خالص بالا) در ایران۲۱/۶ درصد رشد کرده است. میانگین جهانی این مقوله، در همین سال، ۶/۳ درصد بوده است.

بر اساس گزارش کاپژمینای (شرکت مشاوره فناوری اطلاعات) که روز ۲۹ ژوئن منتشر شد، در بازه زمانی ماه مارس تا ژوئن ارزش بازار ارز تهران در مقایسه با مدت مشابه سال قبل ۶۲۵ درصد افزایش داشته است.

این گزارش با اشاره به تحریم‌ها و عدم سرمایه‌گذاری‌های بین‌المللی می‌نویسد که بسیاری از سرمایه‌داران ایرانی در بازار سهام سرمایه‌گذاری کردند و بازار پرتلاطم از آنها میلیونر ساخته است. کاپژمینای شمار ابرمیلیونرهای ایرانی را ۲۵۰ هزار نفر می‌داند که بیشتر آنها در تهران زندگی می‌کنند. به نوشته فوربس، شماری از طبقات ثروتمند در ایران پول خود را در بورس و استخراج رمز ارزها سرمایه‌گذاری کردند.

بورس و رمز ارز: دو دلیل رشد طبقه جدیدی از میلیونرها

به نوشته فوربس، دولت هم با تزریق سرمایه به بورس به ثروتمندتر شدن شماری محدود و رشد طبقه جدیدی از ثروتمندان کمک کرد. بنا بر این نوشته، برق ارزان‌قیمت در ایران و شرایط مطلوبی که برای استخراج بیت‌کوین برای دسته‌ای در ایران پدید آمده، راه را برای ایجاد ثروتمندان جدید فراهم کرده است.

دولت در سپتامبر ۲۰۲۰ یک درصد و در ژانویه امسال ۵۹۲ میلیون دلار از صندوق توسعه ملی به بازار تزریق کرد.

تب استخراج رمز ارز در ایران چنان بالا گرفت که دولت در ماه مه ممنوعیتی ۴ ماهه برای این حوزه اعلام کرد. خاموشی‌های متعدد در سراسر کشور یکی از پیامدهای استخراج افسارگسیخته رمز ارز توسط عده‌ای محدود بود.

بر پایه گزارش ثروت جهانی، تقریبا ۷۲ درصد از افراد پردرآمد در رمزارزها سرمایه‌گذاری کرده‌اند.

افزایش شمار ثروتمندان ایرانی در حالی رخ می‌دهد که به دلیل اقتصاد ضربه خورده از تحریم‌ها و شرایط بحرانی پدیدآمده در اثر کرونا، ارزش پول ملی به شدت سقوط کرده و قیمت کالاهای اساسی افزایش یافته است.

ایران از عربستان پیشی گرفت!

این رشد سریع میلیونرها در ایران، بنا بر نوشته فوربس، رده ایران را از نظر شمار میلیونرها به رتبه چهاردهم در جهان و رتبه نخست در خاورمیانه رسانده است. این رشد باعث سبقت ایران از عربستان شده که با ۲۱۰ هزار میلیونر سه پله پایین‌تر از ایران ایستاده است.

این گزارش به پدیده آقازاده‌ها یا صاحبان ژن برتر در ایران و عکس‌هایی که از زندگی لاکچری و تجملاتی آنها در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده و می‌شود هم اشاره کرده است.

فوربس رشد این چنینی ثروتی در ایران را در تضاد شدید با فقر و وضعیت اقتصادی در ایران می‌داند. چرا که بر پایه برخی آمارهای غیر رسمی، ۶۰ درصد از جمعیت ایران به دلیل هزینه‌های زندگی در فقر نسبی به سر می‌برند.

این گزارش به نقل از یک کارشناس امور سیاسی به انتقاد بسیاری از ایرانیان از فاصله فزاینده میان فقیر و غنی در این کشور و نابرابری اقتصادی اشاره می‌کند و مشارکت کم‌سابقه پایین مردم در انتخابات ریاست جمهوری ایران را نشان یأس و ناامیدی مردم از دولت می‌داند. فوربس می‌نویسد، این خبر که ثروتمندان ایران ثروتمندتر می‌شوند می‌تواند برای رئیس جمهور آتی ایران مشکل‌زا شود.

این کارشناس، فساد مالی گسترده و خویشاوندسالاری را از جمله دلایل اصلی وضعیت و رشد فقر در ایران می‌داند.

بیشترین شمار میلیونرها در آمریکا، چین در رده چهارم

بر اساس گزارش ثروت جهانی، آمریکای شمالی برای نخستین بار در ۵ سال گذشته حالا در مجموع بیش از آسیا-اقیانوسیه میلیونر دارد؛ ۷ میلیون میلیونر در آمریکای شمالی (ایالات متحده و کانادا) در برابر ۹/ ۶ میلیونر در آسیا-اقیانوسیه.

پس از آمریکا و ژاپن، آلمان و در رده چهارم، چین، بیشترین شمار میلیونرها را در خود جای داده‌اند.


✅ @karkhone
تأمین مالی نوآوری: طرح انرژی پاک

در فوریه‌ی ۲۰۰۹، باراک اوباما قانون سرمایه‌گذاری مجدد و بازیابی اقتصادی را با هدف بهبود اقتصاد بحران‌زده‌ی آمریکا امضا کرد. یکی از اهداف بزرگ این قانون، افزایش بهره‌وری انرژی، و پژوهش و توسعه‌ی انرژی‌های تجدیدپذیر با راهبری مرکز پژوهش‌های پیشرفته‌ی انرژی (آرپا) بود. یکی از نخستین دریافت‌کنندگان تأمین مالی طرح انرژی‌های پاک، شرکت نوپای سولیندرا بود. طولی نکشید که این شرکت به ورشکستگی کشیده شد و وام دریافتی‌اش را نکول کرد. از آن زمان، سولیندرا تبدیل به ضرب‌المثل ناکارآیی دولت آمریکا در حمایت از نوآوری شد.

اگر نمای کلّی طرح انرژی‌های پاک آرپا را نگاه کنیم، می‌بینیم که تنها ۲.۳ درصدِ اعتبارات پرداختی این طرح نکول شدند، و تنها ۸ درصد از بنگاه‌هایی که با حمایت این طرح شکل گرفتند به ورشکستگی افتادند. این ارقام نشان می‌دهد که توفیقات این طرح بسیار بیش از شکست‌هایش بوده است. در حقیقت، پنج مورد از نخستین ابرپروژه‌های انرژی خورشیدی در آمریکا توسط طرح انرژی پاک سازمان آرپا تأمین مالی شده است.

یکی از پروژه‌های موفق این طرح، نیروگاه خورشیدی Agua Caliente بوده است، که در حداکثر ظرفیت قادر است انرژی ۲۳۰ هزار خانوار را تأمین کند. در اهمیت این نیروگاه شایان ذکر است که طیّ بیست‌وپنج سال می‌تواند ۵.۵ میلیون تُن کربن را از ورود به اتمسفر باز دارد، که برابر با کاهش سالانه‌ی چهل هزار خودرو از جاده‌ها و خیابان‌هاست. با اینحال، تمام توجهات روی پروژه‌ی ناکام سولیندرا متمرکز شده است. ناکامی سولیندرا تا حد زیادی محصول شرایطی بود که خارج از کنترل این شرکت قرار داشت: از آنجایی که سولیندرا در مقایسه با رقیبانش به شیوه‌ی جدید و متفاوتی صفحات خورشیدی‌اش را می‌ساخت، با کاهش چشمگیر قیمت سیلیکُن، این شرکت رقابت‌پذیری‌اش را در مقابل تولیدکنندگان سنّتی صفحات خورشیدی از دست داد.

در عین حال، وام پرداختی به سولیندرا تنها ۱.۵ درصد از مخارج طرح انرژی پاک دولت را در بر می‌گرفت، و بخش بزرگی از سرمایه‌گذاری‌های طرح مذکور عملکرد خوبی داشتند. دولت آمریکا بعد از تجربه‌ی سولیندرا دست به عصاتر نوآوری را تأمین مالی می‌کرد، که همین موضوع موجب شد رقم نکول وام‌های دولت در صنعت انرژی خورشیدی پایین باقی بماند؛ اما در عین حال، این محافظه‌کاری به کاهش خودباوری و ریسک‌پذیری دولت در تأمین مالی نوآوری نیز دامن زد.

✅ @karkhone
زندگی نرمال

یک‌شنبه قبل مهمان چند دوست عزیز بودیم و مثل همیشه صحبت‌ رسید به اخبار ایران. سهیل حسابی دلش برای ایران تنگ شده. می‌گوید: "نسرین که درسش تموم بشه، برمی‌گردیم ایران". از آن قدیمی‌های ساکن آمریکاست و چهار گوشه دنیا را دیده. از استرالیا و ژاپن بگیر تا آفریقای جنوبی و کانادا. سهیل و نسرین دلشان پر است از ایرانی‌هایی که آمریکا برایشان بهشت است و ایران جهنم. نسرین می‌گوید: "کاش ایرانیا فقط یکبار بیان اوضاع فلاکت‌بار چهل میلیون بی‌خانمان آمریکایی رو ببینن، تا اینقدر ناشکری نکنن". در ذهن نسرین ریشه همه غصه‌ها و غرب‌پرستی‌ها، فیلم‌های هالیوودی و شبکه‌های اجتماعی‌ست. سهیل می‌گوید: "قطعا برمی‌گردم. با چند تا دانشگاه هم صحبت کردم برای استادی. البته زیاد امید ندارم، بدون رابطه بعیده قبولم کنن، ولی توکل به خدا". نسرین مخالف استاد شدن سهیل است و دنبال استارت‌آپ است. می‌گوید: "با ۱۰، ۱۲ میلیون حقوق چطور زندگی کنیم؟" سهیل اما دلش قرص است: "خدا بزرگه".

حسین که از اول بحث سرش توی گوشی بوده، لبخندی می‌زد و می‌گوید: "آقا سهیل شما انگار خیلی وقته نرفتی ایران. خبر داری چند کیلو گوشت و مرغ و برنج و میوه میشه ۲ میلیون. از هزینه مدرسه، لوازم‌التحریر، پوشاک و اسبا‌ب‌بازی بچه‌ خبر داری؟ اجاره خونه که واویلا. توی شهرستان زیر پنج میلیون، توی تهران زیر ده میلیون یعنی خط فقر. چند درصد تهرانیا بالای ده میلیون حقوق دارن؟ کارگر چقدر در میاره؟ ایشالا زودتر برید ایران، اوضاع دست‌تون بیاد".

سهیل جواب می‌دهد: "اتفاقا خیلی هم پیگیر اخبارم، آمار قیمت‌ها هم دارم، از قطعی برق و آب و مشکلات دیگه هم باخبرم. با این دولت هم که مشکلات چند برابر شده. نمیگم ایران بهشته. حرفم اینه که مشکلات همه جا هست. اینقدر نزنیم توی سر خودمون که بدبختی‌ها مختص ماست. همین آمریکا برای یه عمل پزشکی اگه بیمه نداشته باشی، حسابت با کرام الکاتبین‌ه. باید زندگی‌ات رو بفروشی خرج بیمارستان کنی و آخرش بی‌خانمان می‌شی. باور نداری؟ آمارش رو سرچ کن. وجدانا ایران ازین‌ خبراست؟ ایشالا که تو آمریکا هیچ وقت گذرت به بیمارستان نخوره. ضمنا تو هنوز دانشجویی، از هزینه‌های زندگی خبر نداری. بیمه، مدرسه بچه‌، مالیات‌، تعمیر خونه و هزار خرج دیگه. چندتا ایرانی برات مثال بزنم که همین آمریکا محتاج نون شب‌ هستن. چندتا دکتر بگم که راننده اوبر و گارسون شدن. حق داری حسین جان، دور برت فقط دانشجو بوده و دکتر و مهندس و خانواده‌ پول‌دار، از اوضاع آمریکایی‌ها بی‌خبری".

حسین تقریبا از کوره در می‌رود: "مقایسه باید نسبی‌ باشه، نسبی! واقعا میانگین رفاه تو ایران بیشتر از آمریکاست؟ مشکلات تو ایران کمتره؟ ایرانیا ناشکرن؟ اصلا مگه ایرانیا حق اعتراض دارن که بخوان ناشکر باشن؟" حدیث می‌آید وسط بحث و می‌گوید: "حسین باز می‌خوای دعوا راه بندازی؟ من می‌رم خونه. تو بمون با دوستات و بحثای بی‌خود سیاسی".

در چشم به هم زدنی همه ساکت می‌شوند. ایمان و مائده می‌روند دنبال بساط جوجه کباب، فرید مشغول تهیه سالاد است، کاوه یک چای دارچین اعلا می‌آورد، راضیه هم گز ناب اصفهان را. بعد از ناهار سهیل و حسین یخ‌شان آب شده و درباره بازار سهام‌ حرف ‌می‌زنند. دوصد شکر که دوستی‌ها پابرجاست و حال‌ همه‌ی ما خوب است.

✅ @karkhone
| محمد ایمانی

مالیات‌هایی که مدیرعاملِ سهامدار یک شرکت در آلمان پرداخت می‌کند:

۱. مالیات بر حقوق (بر اساس فیش حقوقی ماهیانه این رقم بین ۱۴ تا ۴۵ درصد از حقوق ماهیانه است.)

۲. مالیات کسب و کار: ۱۵ درصد از سود سالیانه

۳. مالیات شرکت: ۱۵/۸۲۵ درصد از سود سالیانه

۴. مالیات برداشت سود سالیانه: ۲۵ درصد


- مالیات بر ارزش افزوده در آلمان ۱۹ درصد است. یعنی هر کالا یا خدماتی که با درآمد حاصله خریداری شود، ۱۹ درصد اضافه بر آن باید مالیات ارزش‌افزوده به دولت داد.


مثال: کمپانی الف سالیانه ۲۰۰ هزار یورو سود می‌کند. سهامدار و مدیرعامل ماهی ۷ هزار یورو برای خود حقوق رد می‌کند که خالص با کسر مالیات و بیمه‌های اجباری برای او ۳۹۷۰ یورو در ماه می‌ماند. میزان مالیات بر درآمد که از ۷ هزار یورو کسر می‌شود و مستقیم به حساب دولت ریخته می‌شود ماهیانه ۱۷۵۷ یوروست.

با توجه به اینکه سهمی از بیمه‌ها از سوی شرکت باید پرداخت شود، علاوه بر ماهی ۷ هزار یورو، ماهی ۱۱۸۸ یورو نیز سهم شرکت به بیمه‌هاست. یعنی کل پولی که شرکت برای یک ماه حقوق مدیرعامل پرداخت می‌کند ۸.۱۸۸ یوروست، بعبارتی دیگر سالی ۹۸.۲۵۶ یورو.

اگر ۹۸.۲۵۶ یورو را از سود سالیانه ۲۰۰ هزار یورویی کم کنیم، ۱۰۱.۷۴۴ یورو سود شرکت باقی می‌ماند. از این مبلغ ۱۶.۷۳۶ یورو مالیات بر کسب و کار و ۱۵.۲۶۱ یورو مالیات شرکت و ۸۴۰ یورو مالیات همبستگی است. جمعاً ۳۲.۸۳۸ یورو از ۱۰۱.۷۴۴ یورو مالیاتی است که قبل از برداشت سود شرکت قبلا به حساب دولت باید ریخته شده باشد.

اکنون مدیرعامل سهامدار شرکت می‌خواهد سود خود یعنی مبلغ ۶۸.۹۰۶ یورو را از حساب شرکت برداشت کرده و به حساب شخصی خود بریزد. اینجا دوباره باید مالیات برداشت سود را که ۲۵ درصد می‌باشد به حساب دولت پرداخت کند یعنی ۱۷.۲۲۶ یورو. مبلغ نهایی که به عنوان سود به حساب مدیرعامل سهامدار واریز می‌شود ۵۱.۶۸۰ یوروست. اگر این مبلغ را با خالصی حقوق ماهیانه ضربدر ۱۲ ماه سال جمع ببندیم ۹۹.۳۲۰ یورو می‌شود. یعنی از مجموع ۲۰۰ هزار یورو سودی که یک شرکت می‌کند، ۷۱.۱۴۷ یورو فقط برای «مالیات» به حساب دولت ریخته می‌شود.

حالا مدیرعامل به عنوان یک شخص می‌خواهد ۹۹.۳۲۰ درآمد خالصی خود را خرج کند و با خرید هر کالا یا خدماتی ۱۹ درصد از مبلغ خرید به عنوان مالیات بر ارزش افزوده به حساب دولت می‌رود: یعنی ۱۸.۸۷۰ یورو. یعنی او صاحب ۸۰.۴۵۰ یورو از ۲۰۰ هزار یورو سودی است که ایجاد کرده، ولی دولت صاحب ۹۰.۰۱۷ یورو از ۲۰۰ هزار یورو سودی که آن فرد ایجاد کرده، یعنی حتی ۱۰ هزار یورو بیشتر یا بعبارتی دیگر بیش از نیمی از اموال یک فرد.

در این پست به مالیات‌های دیگر مثل مالیات بر ارث، مالیات خرید خانه و… که جمعاً ۴۰ نوع مالیات در آلمان را تشکیل می‌دهند نپرداختم.


✅ @karkhone
تولید بزرگ‌مقیاس صنعتی

تولید بزرگ‌مقیاس صنعتی موجب کاهش هزینه‌ی هر واحد محصول با افزایش حجم تولید می‌شود؛ چیزی که در ادبیات سازماندهی صنعتی به آن 'صرفه‌جویی ناشی از مقیاس' (economies of scale) می‌گویند. این موضوع بدین خاطرست که با تولید محصول در مقیاس بزرگ، 'هزینه‌های ثابت' تولید - یعنی هزینه‌هایی که با افزایش حجم تولید تغییر نمی‌کنند، نظیر اجاره‌بها، استهلاک، بیمه، و بهره‌ی وام - بر شمار زیادی محصول تولیدشده سرشکن می‌شود و بدین طریق هزینه‌ی هر واحد محصول کاهش می‌یابد. به عنوان مثال، اقتصادی را در نظر بگیرید که در آن هزار واحد پوشاک توسط ده بنگاه تولید می‌شود. حال اگر این ده بنگاه در هم ادغام و به دو بنگاه تبدیل شوند، هزینه‌های ثابت دو بنگاه (نظیر اجاره‌بها، استهلاک، بیمه، بهره‌ی وام) بر شمار زیادی محصول 'سرشکن' می‌شود، و در نتیجهْ هزینه‌ی تمام‌شده‌ی هر واحد محصول کاهش می‌یابد.

مزیت دیگری که برای تولیدکنندگان بزرگ‌مقیاس نام برده می‌شود، 'صرفه‌جویی ناشی از تنوع محصول' (economies of scope) می‌باشد. بدین معنا که اگر یک بنگاه بزرگ به جای تمر‌کز بر تولید یک محصول خاص، طیف متنوعی از محصولات را تولید کند، هزینه‌ی هر واحد محصولش کاهش می‌یابد. برای مثال، دو شرکت حمل‌ونقل ریلی را در نظر بگیرید که یکی با قطارش خدمات حمل بار و شرکت دیگر خدمات حمل مسافر عرضه می‌کند. حال اگر این دو شرکت در هم ادغام شوند و از دل آن شرکتی پدید آید که با قطارش به طور همزمان هم بار و هم مسافر جابجا کند، به کاهش هزینه‌ی هر واحد خدمات منتهی می‌شود. در واقع، اگر این دو نوع خدمات (حمل بار و حمل مسافر) به طور مجزا عرضه شوند، هزینه‌های بیشتری به بار می‌آید.

صرفه‌های ناشی از مقیاس و تنوع اهمیت زیادی دارند، چرا که می‌توانند بهره‌وری اقتصاد را افزایش و هزینه‌ی تمام‌شده‌ی برخی از کالاها و خدمات را برای مصرف‌کنندگان کاهش دهند. این موضوع برای کشورهای توسعه‌نیافته و در حال توسعه - به طور خاص در آفریقا، آسیا و آمریکای لاتین - اهمیت بیشتری دارد، چرا که بسیاری از آنها با کوچکی مقیاس تولید دست‌وپنجه نرم می‌کنند و نمی‌توانند به صرفه‌های ناشی از مقیاس (و تنوع) دست یابند. این دسته از کشورها برای آنکه بتوانند در بازارهای جهانی رقابت کنند، عمیقاً به کاهش بهای تمام‌شده‌ی کالاهایشان احتیاج دارند، و این امر تنها در گروی 'کاهش هزینه‌ی تولید به وسیله‌ی بزرگ‌سازی مقیاس تولید' می‌باشد.

اوضاع کشورهای توسعه‌نیافته و در حال توسعه زمانی وخیم‌تر می‌شود که سیاستگذاران اقتصادی آنها اهمیتی به مزایای مقیاس بزرگ تولید نمی‌دهند، و از آن بدتر، با تولید بزرگ‌مقیاس صنعتی دشمنی می‌ورزند و حمایت‌های مالی‌شان را غالباً بر تولیدکنندگان کوچک و خُرد مقیاس کشور متمرکز می‌کنند. یکی از آنها کشور هند در نیمه‌ی دوم قرن بیستم بوده است، که سیاستگذاری صنعتی دولت در جهت حفظ کوچکی مقیاس تولید در صنایع کاربر (در حد کارگاه خانگی) تنظیم شده بود، و بنگاه‌های متوسط و بزرگ‌مقیاس اجازه‌ی فعالیت در صنایع کاربر را نداشتند. این سیاست در سال ۲۰۱۵ پایان یافت، اما پیامدهای زیانبار آن (نظیر فقدان صرفه‌های ناشی از مقیاس) همچنان گریبان صنایع کاربر هند را گرفته است.

کشورهای در حال توسعه و نوظهوری که توانستند پس‌ماندگی اقتصادی‌شان را در زمان محدودی جبران کنند، غالباً به پشتوانه‌ی تولید بزرگ‌مقیاس صنعتی در توسعه‌ی اقتصادی‌شان کامیاب شدند. در میانه‌ی قرن بیستم، اقتصادهایی نظیر ژاپن و فرانسه، برای آنکه خود را از آوارهای جنگ جهانی برهانند، به قدری به صرفه‌های ناشی از مقیاس اهمیت می‌دادند که عملاً با ادغام‌های تحت راهبری و پشتیبانی دولت به آن دست یافتند.

صرفه‌های ناشی از مقیاس و تنوع غالباً از ادغام‌های افقی (ادغام شدن بنگاه‌های مشابه در یک نوع رشته‌فعالیت اقتصادی) حاصل می‌شوند، اما ادغام‌های 'عمومی' (ادغام شدن بنگاه‌های درون یک زنجیره‌ی ارزش) هم می‌تواند به هزینه‌کاهی‌هایی منجر شود؛ مثلاً ادغام تأمین‌کننده‌ی نهاده‌ی تولید در تولیدکننده‌ی فرآورده‌ی تولید، موجب می‌شود که این تولیدکننده تبدیل به تأمین‌کننده‌ی نهاده‌ی خودش هم شود و بدین طریق 'هزینه‌ی مبادله'ی تهیه‌ی نهاده برای تولیدکننده کاهش یابد.

✅ @karkhone