▪️میراث شهری در مسیر توسعه؛ ضرورت حفاظت یکپارچه در بافت‌های تاریخی

🖋 سیده مریم(ندا) نوابی| کارشناسی ارشد مرمت و احیای بناها و بافت های تاریخی گرایش مرمت میراث شهری از دانشگاه تهران

شهرهای تاریخی همواره با یک پرسش اساسی مواجه‌اند: چگونه می‌توان میان ضرورت‌های توسعه معاصر و حفاظت از ارزش‌های تاریخی تعادل ایجاد کرد؟ پاسخ به این پرسش نیازمند عبور از نگرشی است که توسعه و حفاظت را در مقابل یکدیگر قرار می‌دهد. تجربه‌های موفق جهانی نشان داده‌اند که بافت تاریخی نه مانعی برای توسعه، بلکه سرمایه‌ای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی است که می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری شهرهایی پایدارتر و هویت‌مندتر باشد.

بافت‌های تاریخی تنها مجموعه‌ای از بناهای قدیمی نیستند؛ بلکه ساختاری زنده از روابط فضایی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی‌اند که در طول زمان شکل گرفته‌اند. ارزش یک بافت تاریخی تنها در معماری بناهای منفرد خلاصه نمی‌شود، بلکه در پیوستگی میان عناصر شهری، مقیاس انسانی، الگوهای سکونت، خاطرات جمعی و شیوه ارتباط مردم با فضا معنا پیدا می‌کند. از این رو، هرگونه مداخله در این محدوده‌ها باید مبتنی بر شناخت دقیق ارزش‌های میراثی و رعایت اصول حفاظت شهری باشد.

⭕️ ادامۀ مطلب را می‌توانید در Instant View یا در وب‌سایت کوبه به نشانی زیر بخوانید:

https://telegra.ph/nn01-08-14
https://koubeh.com/nn01-08-14

@Koubeh

▪️آرکیلینچ؛ روایتِ تثلیث، بداعت و پایاییِ بی‌بدیلِ «فضا، شهر و معماری» در سینمای دیوید ‌لینچ

🖋 شایسته ساسانی مقدم| کارشناس ارشد مهندسی معماری، دانشگاه علم و فرهنگ تهران

در مقامِ تشبیه، تجربه‌ی بدیعِ‌ مواجهه با «سینمای‌لینچ» را می‌توان با غرابتِ فاحشِ مکث و گذاری مشوَش از دلِ هزارتویی رازآلود و یا چالشِ رمزگشایی از نوعی مُعمای ‌نامانوس، پادروایی و فراواقع‌گرایانه با توسل به فنِ ‌نشانه‌شناسی و مجموعه‌ای از محسوسات، نمادها و جزئیات فضایی و معمارانه قیاس‌ نمود.

از ولع نوجوانانه‌ی کشفِ جهانی مجهول و مستتر در دلِ چند خیابانِ حوالی خانه‌ی پدری، تا تحققِ رویای گا‌م‌نهادن در دلِ عوالمی شگرف و مرموز که جز به مدد خلق نسخه‌ای سینمایی میسر نخواهد بود، نام و کارنامه‌ی هُنری «دیوید لینچ» بیش از هرچیز تداعی‌گرِ مضامینی همچون «خشم، خیال، وَهم و وحشت» است؛ دیوید لینچِ فقید، فیلمساز پرآوازه‌ای که به‌سبب رویکردِ نوگرا و جریان‌سازِ خود و نیز تلفیق مضامین و مصادیق «سوررئالیسم و نوآر» در روند داستان‌سرایی و خلقِ مجموعه‌ای از آثار جذاب سینمایی شهرت یافته و فیلم‌های نمادین او، مانند «مخمل آبی»، «جاده مالهالند»، «بزرگراه گمشده»، «امپراطوریِ درون»، «کله‌ پاک‌کن» و مجموعه‌ی تلویزیونیِ «توئین پیکس»، میراثی ماندگار در تاریخ سینمای مدرن و پست‌مدرن به شمار می‌روند. از دیگر آثار سینمایی او می‌توان به «مرد فیل‌نما»، «داستان اِسترِیت»، مجموعه‌ی تلویزیونی«اتاق هتل»، نمایش موزیکال «سمفونی صنعتی شماره ۱: رویایی برای قلب‌های شکسته»، فیلم کوتاه «گاوچران و مرد فرانسوی» و «خرگوش‌ها» اشاره کرد.

در خلال متن حاضر و در قالب دو بخشِ «آرتیلینچ و آرکیلینچ» پس از واکاوی سینمای دیوید لینچ از منظر معیارهای هنری، فنی و زیبایی شناختی، به مرور و تحلیل اجمالیِ وجوهِ مهرازگونه و مختصات فضایی و شهری در آثار شاخصِ سینمایی او و نیز معرفی سه طرح معمارانه‌ی «خانه‌ی لینچ(در لس‌آنجلس)، کلاب سایلنسیو (درپاریس) و اتاق فکر(فضایی اختصاصی در نمایشگاه مبلمان میلان۲۰۲۴)» پرداخته شده است.

⭕️ ادامۀ مطلب را می‌توانید در Instant View یا در وب‌سایت کوبه به نشانی زیر بخوانید:

https://telegra.ph/shsm02-09-27
https://telegra.ph/shsm02-2-09-27
 https://koubeh.com/shsm02-09-27

@Koubeh

▪️ داستان‌های مستراح

🖋 محمدمهدی بغدادی | دانشجوی کارشناسی ارشد مطالعات معماری ایران دانشگاه تهران

مدرنیته و حوزۀ عمومی، همواره پیوندی ناگسستنی با یکدیگر داشته‌اند. فضای شهری در دوران مدرن و پسامدرن، کانون اصلی برخورد و تعامل میان کنشگرانِ اثرگذار است؛ ازاین‌رو، به «روح» شهر بدل گشته و بسترهای تکوین شخصیت شهری را مهیا می‌سازد. یورگن هابرماس، فیلسوف، جامعه‌شناس و اندیشمند علوم سیاسی آلمانی، در سال ۱۹۶۲ نخستین‌بار مفهوم «فضای عمومی» را تبیین کرد. از دیدگاه او، فضای عمومی عرصه‌ای است که «افراد خصوصی با بهره‌گیری از خرد خویش پیرامون مسئله‌ای مشترک، به گفت‌وگویی عقلانی می‌پردازند و بدین‌سان، رویکردی واحد نسبت به موضوعات، ابزارها، فرایندها و مکان‌های شکل‌گیری حوزۀ عمومی می‌آفرینند». هابرماس در سال ۲۰۰۰ چنین می‌نگارد: «فضای عمومی»، مفهومی است که در نظریه‌های جامعۀ مدرن، فعالیت اجتماعی مشترکی را بازتاب می‌دهد؛ فعالیتی که در آن اندیشه، گفتمان و کنش‌ها برای تحقق خیرِ مشترکِ جامعه، پدید می‌آیند و بالنده می‌شوند.

⭕️ ادامۀ مطلب را می‌توانید در Instant View یا در وب‌سایت کوبه به نشانی زیر بخوانید:

https://telegra.ph/mmb02-10-05
https://koubeh.com/mmb02-10-05

@koubeh

▪️ تأملی بر شیخ‌لطف‌اللهِ امروز

🖋 محدثه انصاری| کارشناس‌ارشد مرمت و احیای ابنیه و بافت های تاریخی دانشگاه تهران

با نگاه به بناهای تاریخی، احتمالاً شکوه زمان‌های قدیم در مقابل چشممان مجسم می‌شود؛ درحالی‌که این پرسش همواره موضوعیت دارد که چطور این بنای چند صدساله سالم مانده و به دست ما رسیده است؟ در پاسخ به این پرسش است که دلیل تداوم زیست آن بنا بر ما روشن می‌شود؛ «حفاظت» کلیدواژۀ پاسخ به این پرسش است. شاید به زبانی دیگر بتوان این‌گونه شرح داد که بناهای تاریخیِ امروز، حاصل خواست گذشتگان برای حفاظت و روایتی هستند که آن‌ها از تاریخ برای ما تعریف کرده‌اند؛ فعالیت‌ها و خواست‌هایی که امروز به‌عنوان اسناد تاریخی شناخته می‌شوند و دوره‌های تحول بناهای تاریخی را شکل داده‌اند. به همین دلیل است که آنچه امروز ما با آن روبه‌رو هستیم، لزوماً همان بنایی نیست که در زمان‌هایی دور ساخته‌شده است؛ بنابراین، اگر امروزه بناهایی از گذشته در زمان ما وجود دارند، این امر را مدیون حفاظتی هستیم که درگذر زمان، این بناها را به دست ما رسانده است.

⭕️ ادامۀ مطلب را می‌توانید در Instant View یا در وب‌سایت کوبه به نشانی زیر بخوانید:

https://telegra.ph/ma03-10-11
https://koubeh.com/ma03-10-11

@koubeh

▪️ داور برنده شد؛ نقدی به مسابقه‌ی مقبره‌ی شمس در خوی

🖋 محمدفرید مصلح | دانشجوی دکتری معماری دانشگاه وسترن استرالیا

مقدمه
در شامگاه ۱۵ مهرماه ۱۴۰۵ بارگاه جدید شمس تبریزی گشوده شد. در بین خبرها اسمی تکرار شد که برای معماران کاملاً آشناست: نادر اردلان؛ معماری توانمند که با طراحی مدرسه عالی مدیریت در سی‌سالگی درخشید و اکنون در دهه‌ی نهم زندگی اسم خود را به یک یادمان کلیدی دیگر گره می‌زند. در این یادداشت کوتاه قصد دارم به‌جای بررسی کیفیت معماری، فرآیند انتخاب طرح را بررسی کنم که بنا بر روایت رسمی در یک مسابقه انتخاب شده است:
 
روایت رسمی
امین عارف‌نیا -مشاور وزیر میراث فرهنگی و دبیر ستاد گشایش بارگاه شمس تبریزی- در روزهای اخیر مصاحبه‌ای انجام داده و اعلام کرده که انتخاب طرح برگزیده از طریق یک مسابقه‌ی معماری انجام شد و طرح این مسابقه مبنای ساخت قرار گرفت:
«قرار بود در این عرصه بنایی متناسب با جایگاه شمس تبریزی احداث شود و به همین منظور مسابقه معماری برگزار شد. معماران مختلف در این مسابقه شرکت کردند و در نهایت طرح ارائه‌شده از سوی نادر اردلان، از معماران سرشناس ایران، به عنوان طرح نهایی انتخاب شد و در اوایل دهه ۱۳۹۰ مبنای احداث بارگاه قرار گرفت»

⭕️ ادامۀ مطلب را می‌توانید در Instant View یا در وب‌سایت کوبه به نشانی زیر بخوانید:

https://telegra.ph/fm20-10-19
https://koubeh.com/fm20-10-19/

@koubeh

▪️بنا را به کدام گذشته بازمی‌گردانیم؟
تأملی انتقادی دربارهٔ لایه‌های تاریخی و مسئولیت تصمیم‌گیری در مرمت معماری

🖋 سیده مریم(ندا) نوابی| کارشناسی ارشد مرمت و احیای بناها و بافت های تاریخی گرایش مرمت میراث شهری از دانشگاه تهران

مرمت بنای تاریخی، پیش از آنکه اقدامی اجرایی برای استحکام‌بخشی یا بازسازی کالبد باشد، تصمیمی دربارهٔ چگونگی مواجهه با تاریخ است. بنای تاریخی در طول زمان شکل گرفته، تغییر کرده و متناسب با نیازهای دوره‌های مختلف دگرگون شده است. آنچه امروز از یک اثر باقی مانده، الزاماً تصویری دست‌نخورده از زمان ساخت آن نیست؛ بلکه حاصل فرایندی طولانی از ساخت، استفاده و تغییر است. بااین‌حال، در عمل مرمت، گاهی این پرسش اساسی به حاشیه می‌رود که کدام مقطع از تاریخ بنا باید حفظ شود و تصمیم دربارهٔ ارزش هر لایه بر چه مبنایی شکل می‌گیرد.

مسئله از جایی آغاز می‌شود که مرمت، به‌جای شناخت تاریخ بنا، به تلاشی برای بازگرداندن آن به تصویری مطلوب از گذشته تبدیل می‌شود. تصویری که ممکن است از نظر زیبایی‌شناختی منسجم باشد، اما الزاماً با پیچیدگی تاریخی اثر مطابقت نداشته باشد.

⭕️ ادامۀ مطلب را می‌توانید در Instant View یا در وب‌سایت کوبه به نشانی زیر بخوانید:

https://telegra.ph/nn02-11-02-2
https://koubeh.com/nn02-11-02-2

@Koubeh