یک روز همه خواهند گفت که ما از ابتدا مخالف بودیم

عمر العقاد

#ملاقات_در_استانبول
#مهدی_فاتحی
#نشر_ناکجا

آداب چای‌نوشی

قاسم هاشمی‌نژاد


اولین فنجان چایی را من همیشه به خودم اختصاص میدهم به عنوان مزد دست؛ به عنوان ناز شست.
اوّلین فنجان همان سرجوش ملکوتیست که شیخ اشراق چنان با دلباختگی و سرور در رساله‌ی بسیار خواندنی اش "فی حقیقت العشق" از آن اسم می‌برد، نوشابی لطیف‌تر و خوش‌طعم‌تر و دلپذیرتر از آن سراغ ندارم.

هیچ دیده‌اید که قدیمی‌ها چگونه حُرمت آداب را نگاه می‌داشتند؟
آن جا استکانی‌های نقره‌ی آراسته به دعای تسلی بخش "گوارای وجود"، آن
نعلبکی‌های مزین به نقش خاقان سبیل چخماغی کلاه جقه‌دار را هرگز دیده‌اید؟

قدم دوم بار گذاشتن آب است.
عده‌ای معتقدند که آب حتماً باید به جوش بیاید و قل بزند. عده‌ای آستانه‌ی جوش را وقتی که آب دچار دمه می‌شود و به تب و تاب در می‌آید و درست زیر نقطه‌ی جوش است، برای چایی مناسب تر می‌دانند.

به شما توصیه می‌کنم هیچ وقت از شیر آب گرم استفاده نکنید وگرنه چایی بدطعم میشود و بوی ناهنجار کلر می‌گیرد.
گفتن ندارد که باید در مصرف آب صرفه‌جویی کنید.


حالا وقت این است که چایی را در قوری بریزید. ابتدا قوری را کمی گرم کنید یا از همان آب جوش یکی دو بار داخل قوری بریزید و خالی کنید تا جدار قوری به خود حرارت بگیرد، بعد به ازای هر نفر یک قاشق چایخوری چایی داخل قوری بریزید. به این همه یک قاشق چایخوری دیگر اضافه کنید. این قاشق آخری به عنوان "قوری خور" معروف است.

آن وقت، از آب جوش داخل قوری بریزید و روی کتری یا بالای سماور بگذارید.

نکته‌ای مهم که در وقت آب توی قوری ریختن باید دقت کنید این است که حجم آب توی قوری تا نیمه‌های سوراخ‌هایی که لوله‌ی قوری از داخل به آن وصل می‌شود بالاتر نیاید. وگرنه چایی خوب دم نمی‌کشد و گل چایی تمامی عطر و رایحه اش را باز نمی‌کند.

معمولاً چهار دقیقه و سی و دو ثانیه قوری باید روی کتری و هر دو روی اجاق بماند تا چایی خوب دم بکشد. البته این وقت دقیق با میزان شعله ای که زیر کتری روشن است - شعله ی کم ـ بستگی دارد. شعله را پایین بکشید، زمان را بالا میبرید شعله را که خیلی بالا بکشید دیگر چایی دم کشیده نخواهید داشت.

مایعی خواهید داشت، قابض تحمل‌ناپذیر، تیره، بدطعم، عفن درست عین چایی‌هایی که آبدارخانه ها به خورد شما میدهند.


چند نشانه‌ی مجرب آشکار می‌کند که آیا چایی واقعاً دم کشیده است یا نه. اول عطر چایی، در قوری را که بر می‌دارید اگر دم کشیده باشد، چایی
تمام رایحه‌ی پنهانش را، ناگهان و غافلگیرانه عرضه میکند.

مثل گل سرخی که یکهو و ناگهانی بشکفد. نشانه‌ی دیگر کاملاً عینیست. چایی دم کشیده پرهای جوانه‌اش را از ته قوری به بالا می‌فرستد و سطح قوری مثل سطح استخری پوشیده از نیلوفرهای پاییزی از پرهای رقصان چایی پوشیده می‌شود.

نشانه‌ی دیگر رنگ چاییست. چایی پشتدار خوب دم کشیده به
رنگ شرابی‌ست و در فنجانهای بلور درخشش هوس‌آمیزی دارد.


🔘@Jouissance_me

دیوید هاکنی

گزارش تصویری ۱۱ دقیقه‌ای حاضر، حاصل عکس‌ها و فیلمک‌هایی است که چند روز پیش از نمایشگاه «دیوید هاکنی» در «بنیاد لویی ویتون» پاریس گرفتم.

«هاکنی»، به عنوان نقاش، پرتره‌نگار، منظره‌پرداز، طراح، حکاک و دکوراتور، یکی از چهره‌های برجسته‌ی «جنبش پاپ‌آرت» در دهه‌ی ۱۹۶۰ و از تأثیرگذارترین هنرمندان بریتانیایی قرن بیستم است.

«بنیاد لویی ویتون»، در ماه‌های اخیر، نمایشگاه گسترده‌ای را به این هنرمند مهم اختصاص داده و بیش از چهارصد اثر از او در تمام نگارخانه‌های این کشتی عظیم دیده می‌شوند تا بینندگان را در دریای هنر هاکنی غوطه‌ور سازند.

این مجموعه، نه یک بازنگری وداع‌گونه، بلکه تمرکزی است بر بیست‌وپنج سال اخیر فعالیت‌های هاکنی۸۷ ساله که خود نیز نقش عمده‌ای در طراحی و چینش نمایشگاه داشته است. جدا از کار‌هایی که نقاش در دوران پاندمی کرونا کشیده، بخشی از آثار، به تابلوهایی از «طبیعت یورکشایر» و «نرماندی» اختصاص دارد. جز آن، آثار مشهور «هاکنی»، همچون A Bigger Splash،
A Bigger Grand Canyon و Portrait of an Artist
را نیز در این نمایشگاه می‌توان دید.

ف.ک
۲۸ مه ۲۰۲۵
#نامه‌هایی_از_پاریس

#ملاقات_در_استانبول
#مهدی_فاتحی

#ملاقات_در_استانبول
#مهدی_فاتحی

هنر گام زمان
هوشنگ ابتهاج
سایه

امروز نه آغاز و نه انجام جهان است
اي بس غم و شادي که پس پرده نهان است
 
گر مرد رهي غم مخور از دوري و ديري
داني که رسيدن هنر گام زمان است
 
تو رهرو ديرينه سرمنزل عشقي
بنگر که ز خون تو به هر گام نشان است
 
آبي که بر آسود زمينش بخورد زود
دريا شود آن رود که پيوسته روان است
 
از روي تو دل کندنم آموخت زمانه
اين ديده از آن روست که خونابه فشان است
 
دردا و دريغا که در اين بازي خونين
بازيچه ايام دل آدميان است
 
دل بر گذر قافله لاله و گل داشت
اين دشت که پامال سواران خزان است
 
روزي که بجنبد نفس باد بهاري
بيني که گل و سبزه کران تا به کران است
 
اي کوه تو فرياد من امروز شنيدي
دردي است در اين سينه که همزاد جهان است
 
از داد و وداد آن همه گفتند و نکردند
يارب چقدر فاصله دست و زبان است
 
خون ميرود از ديده در اين کنج صبوري
اين صبر که من ميکنم افشاندن جان است
 
از راه مرو سايه که ان گوهر مقصود
گنجي است که اندر قدم راهروان است

از قهوه تا چای

مهدی فاتحی
قسمت اول

از قهوه تا چای؛ تاریخ تمدن و تجارت
 
مهدی فاتحی

 قسمت اول

 
 
اگر مسیحیت شراب است و اسلام قهوه،بودیسم قطعا چای است.
آلن واتس،روش ذن
 
 
نبردی که اکنون در آشپزخانه­‌ها و کافه­‌ها بین چای و قهوه برقرار است و در مقابل چشمهای آستیگمات ما قرار گرفته سابقه­‌ای تاریخی و بیشتر از یک قرن دارد. گاه فنجان­‌ها و مهمانی­‌ها جولانگاه قهوه می­شد و از چای نوشیدن پرهیز می­‌کردند و گاه چای گوی سبقت را از دیگری می‌ربود. چیزی که البته امروز بر کسی پوشیده نیست همه­‌گیری چای سیاه بر تمام ایران از شهر گرفته تا روستاست و در هم تنیدن این نوشیدنی در مذهب و فرهنگ و سنت ایرانیان، اما دورانی بود که قهوه پیشتاز نوشیدنی­‌های آرام­بخش به حساب می­‌آمد و شاید دیری نپاید که دوباره جایگاهش را به دست آورد.
 
" قهوه و چای، نوشیدنی‌های غریبی هستند که تاثیرات زیادی در تجارت،مذهب و سیاست و زیست بشر گذاشته‌اند‌. "
 
اینکه بتوان درباره یک نوشیدنی چنان حرف دهن پرکنی زد به اندازه خود جمله غریب است اما گشت و گذار در تاریخ حرف دیگری می­زند؛ تاثیرات فرهنگی و جنگ، تجارت و ثروت و گاهی حتی انقلاب، عوایدی است که این نوشیدنی ساده برای بشر به ارمغان آورده و آینده نامعلوم است جز برای فال بین­‌ها آن هم در ته فنجان قهوه.
قهوه و چای، نوشیدنی­‌های سیاه رنگی­‌اند که کالری ندارند اما انرژی بخش جان انسان‌ها هستند و جادویش از همین جا شروع می‌شود که حتی با قواعد فیزیک و ترمودینامیک هم همخوانی ندارد. برای من به عنوان یکی عشاق نوشیدنی کافئین­‌دار وقتی از جایی خبر مضراتش را می­‌خوانم نصفه کاره رهایش می‌کنم و منتظر خبر خوش فوایدش می­‌مانم.
 برای نوشتن و توصیف این نوشیدنی تلخ آرامش‌بخش گاهی مثل عصاره­‌اش به نتایج غریبی در تاریخ و جامعه برمی­‌خوریم به خصوص در جامعه ایرانی که در این زمینه انعطاف زیادی از خود نشان داده است به طوریکه برای نگارنده نوعی فرصت مطالعاتی به حساب می‌آید و به قول محمد قائد طی این سیر پررنگ و سلوک دبش در انفس، به نتایج جالبی رسیدم.
به واقع وضعیت اجتماعی و فرهنگی امروزمان را می‌شود با غور در همین چای و قهوه نوشیدن، زیر ذره بین برد و زمین را کند و کنار زد تا دست به اکتشاف زد. رونق و کسادی چای و قهوه نوشیدن در ایران فراز و نشیبهای زیادی در تاریخ­ بی­‌سرانجام و گاه تکراری ما طی کرده: زمانی عصر سروری چای و دوره­‌ای­ عصر قهوه و گاهی در همه طبقات اجتماعی و دوره­ای در بخش خاصی از جامعه رونق داشته­‌اند. جالب و حتی شگفت­انگیز است که می بینیم عوامل تاریخی،اقتصادی،فرهنگی در هر دوره از تاریخ، بر محتوای نوشیدنی داغ روی میز اثرگذار بوده است:
پانصد سال پیش ملتی بودیم قهوه‌خور و صاحب قهوه‌خانه، چرا که صفویان همچون اهل تصوف، قهوه را برای بیدار ماندن و یاهو کشیدن مفید می‌دانستند و بازار تجارت قهوه از حبشه و یمن رو به راه بود. قهوه و چای مثل دیگر جاها ابتدا به خانه اشراف راه یافت و بعد با گسترش آن در خانه و قهوه­‌خانه­ها هم سردرآورد و به فقرا سرایت کرد ولی هیچکدام به آن وفادار نماندند. اروپاییان  قهوه را ابتدا در دربار شاهان شرقی دیدند و امتحان کردند و ایرانیان چای را از دست انگلیسی­‌ها گرفتند.
....
ادامه دارد

از قهوه تا چای

مهدی فاتحی

قسمت دوم

در دوره صفوی که تازه دروازه رفت آمد ایران و جهان باز شده بود قهوه هم از خاورمیانه به دربار راه پیدا کرد. اولین بار قهوه در دوره شاه طهماسب اول وارد ایران شد و در دوره شاه عباس صفوی قهوه و قهوه¬خانه نشینی بین عوام مردم گسترش یافت. زمانی شاهان قاجار مثل شاهان امروز کشوهای عربی، از مهمانان خود با فنجانی قهوه پذیرایی می¬کردند و از سنت¬های مهم دیدارهای خارجی بود. سفرنامه¬نویس¬های غربی چون دروویل می گفتند ایرانیان تا سر حد جنون قهوه می نوشند که البته امروز احتمالا اگر می-نوشت چای را جایگزین قهوه می¬کرد.

با رونق تجارت چای انگلستان و ارزان شدنش با کشت و تجارتش در هندوستان و روابط خاص انگلستان با ایران در دوره قاجار، چای نوشیدن ابتدا بین درباریان و بعد بین مردم رواج یافت و با فقرا محشور شد و به آن وفادار ماند تا امروز، به طوری که از آن زمان تا امروز در قهوه¬خانه¬های ایرانی حتی بوی قهوه هم به مشام نمی¬رسد و فقط چای سرو می-کنند.
کافه و قهوه نوشیدن در ایران بعد از دوران مشروطه و حضور نسلی از روشنفکران، روزنامه¬نگاران و نویسندگان و دانشجویانی که از غرب بازگشته بودند به شکل متفاوتی دوباره پایه ریزی شد و جایگاه دیگری یافت( از کافه¬های معروف دهه بیست می توان به "کافه نادری" اشاره کرد که هنوز هم پابرجاست اما دیگر نه به منظور سابقش، و "قهوه فروشی ریو" در همان نزدیکی که هنوز به قهوه فروشی مشغول است) یعنی قهوه¬خانه و چایخانه¬ای که زمانی جای بیکاران و عوام شده بود به محلی برای بحث¬های روشنفکری و طبقه متوسط شد. همانطور که امروز دوباره با بازتعریف کافی¬شاپ به محل امنی برای دوستی¬ها و دوستیابی و لمس شده.
با رونق کافه¬ها و تجمع تحصیل¬کردگان در آن، قهوه¬خانه و قلیان کش خانه به محلی برای گذران مردم عادی، طبقه ضعیف جامعه و البته لمپن¬ها بود. کافه¬ها جای گذران وقت و بحث و تبادل نظرِ طبقه تحصیلکرده و متوسطی شد که به تازگی از طبقه اشراف جدا شده بودند. بعد از انقلاب با لت و کوب روشنفکران و بحثهای کافه¬ای و آرمانگرایانه و بعد نیز با شروع جنگ، بساط کافه¬ و کافه نشینی تقریبا برچیده شد. در آن دوره با مشکلات واردات و تضادهای فرهنگی که قهوه را با اشرافیت و کاخ نشینی برابر می دانست قهوه نه تنها در کافه¬ها و قهوه¬خانه¬ها که حتی در خانه¬ها و ادارات هم پیدا نمی شد و چای تنها نوشیدنی داغ آن دوران بود و قهوه دوباره نماد غربزدگی و اشرافی گری شده بود. زمانی بحث در عدم کفایت سیاسی ابوالحسن بنی صدر به عنوان رئیس جمهور، یکی از نمایندگان مجلس گفت:
" ایشان در دفتر کارش شیرقهوه می¬خورد."
اما چای پای ثابت مراسم ایرانیان، از عروسی گرفته تا عزاداری و روضه خوانی¬¬ها شد و در سخت¬ترین شرایط اقتصادی جنگ هم از رونق نیفتاد. ولی قهوه که پای ثابت مراسم اندیشیدن بود و همینطور مهمانان شب بیدار و حرف زدن درباره جهانی که هیچ تاثیری بر آن نخواهی گذاشت، در دوران انقلاب و جنگ که میدان عمل برپاست از رونق افتاد.

دوباره بعد از جنگ با بهتر شدن وضعیت اقتصادی و به خصوص با شروع دولت خاتمی و شکل گرفتن اجتماعات دانشجویی، فعالیتهای سیاسی و آزادتر شدن زنها،کافه¬ها رونق گرفت و قهوه دوباره به سر میز کافه و کابینت آشپزخانه¬ها بازگشت. این رونق طی این چند سال رشد بیشتری پیدا کرد و برندهای ایرانی قهوه از فروشگاه¬ها سردرآوردند و مغازه¬های قهوه فروشی علاوه بر کافه¬های متفاوت و بزرگ شکل گرفت. در طی این چند سال به واقع قهوه هم بخشی از بازار مصرف چای را گرفت و هم نسل جدیدی تربیت شد و رشد کرد که عادت چای نوشیدن پدران و مادران شان را رها کرده و قهوه را ترجیح می¬دهند.
اینکه قهوه با فضای باز سیاسی در ایران نسبت مستقیم دارد خودش جای بحث و بررسی است؛ آیا با رشد فکری و بحث و جدل مردمان به کافئین بیشتری نیاز دارند یا به واسطه فراوانی نوشیدنی پرکافئین و پر انرژی مثل قهوه، شور مردمان بالا می گیرد و خود باعث افزایش تنشهای سیاسی و فکری می گردد؟
ادامه دارد...

ز اندازه بیرون تشنه‌ام ساقی بیار آن آب را
اول مرا سیراب کن وآنگه بده اصحاب را
من نیز چشم از خواب خوش بر می‌نکردم پیش از این
روز فراق دوستان شب‌خوش بگفتم خواب را
هر پارسا را کآن صنم در پیش مسجد بگذرد
چشمش بر ابرو افکند باطل کند محراب را
من صید وحشی نیستم در بند جان خویشتن
گر وی به تیرم می‌زند اِستاده‌ام نُشّاب را
مقدار یار هم‌نفس چون من نداند هیچ‌کس
ماهی که بر خشک اوفتد قیمت بداند آب را
وقتی در آبی تا میان، دستی و پایی می‌زدم
اکنون همان پنداشتم دریای بی‌پایاب را
امروز حالا غرقه‌ام تا با کناری اوفتم
آنگه حکایت گویمت درد دل غرقاب را
گر بی‌وفایی کردمی یَرغو به قاآن بردمی
کآن کافر اَعدا می‌کشد وین سنگدل اَحباب را
فریاد می‌دارد رقیب از دست مشتاقان او
آواز مطرب در سرا زحمت بُوَد بواب را
«سعدی! چو جورش می‌بری نزدیک او دیگر مرو»
ای بی‌بصر! من می‌روم؟ او می‌کشد قلاب را

☝️
👇👇
#جایزه_سلطان_عویس به «إنعام‌کچه‌چی»:

امروز در شهر دمام عربستان، برندگان جایزه‌ی سالانه‌ی سلطان عویس معرفی شدند.
جایزه‌ای که ارزش آن بالغ بر ۱۵۰هزار دلار آمریکا و معادل ۱۳ملیار تومان ماست.
در بخش رمان بلند، این جایزه به رمان‌نویسِ مهاجر عراقی خانم «کچه‌جی»ساکن پاریس تعلق گرفت.
«کچه‌چی» گرچه از دوران «صدام حسین»عراق را ترک کرده اما رمان‌هایش یکسره حکایت سرگردانی عراقیان پراکنده در سراسر دنیاست!

وطن برایش نه نوستالژی، بلکه تکه و لخته‌ای از حافظه است، حافظه‌ای که به قول یکی از پرسوناژهای داستانش، یک تومور مغزی لاعلاج است که از نعمت فراموشی محرومت می‌کند.
برای «کچه‌چی» وطن یک زخم چرکین و ملتهب است به رمان معروف «الطشاری»‌اش بنگرید:
که روایت از هم‌پاشیدگی یک‌خانواده منتشر در چندین قاره و کشوراست؛ پدر بصره دفن شده،گور زنش در لندن است،بچه‌هایش ازخلیج تا سوئد و کانادا پخش و پلایند، بی خبر از هم و بی‌خبر ازعراقی که نیم‌قرن پیش در آن ناباکوف و آراگون ترجمه می‌شد و سیمون دوبووار، کامو، رمبو و فیلم‌های کاستاگاوراس کلود لیلوش اکران می‌شد‌ و فرهنگ عراق، تمثیل و تمثلی از جاده‌ی ابریشم آثار مصر تا لبنان وسوریه و سعودی بود.

حالا آخرین رمانش «تابستان سوئیس» است؛ لایه‌برداری از سلول به سلول یک زخم عفونت زده به نام عراق پساداعش که کچه‌چی نمی‌خواهد رمان‌هایش را از فجایع انسانی این کشور دور کند.

می‌دانید که بازل سوئیس پایتخت داروسازی جهان است، در این رمان تابستان سال گذشته، کچه‌چی، چهار عراقی را در این شهر گرد می‌آورد تا درمانی برای افراط‌گرایی فکری را آزمایش کنند؛ چرا که دانشمندان کپسول‌هایی برای درمان تعصب و افراط‌گرایی اختراع کرده‌اند.
«کچه‌چی» در «تابستان سوئیس» برای نشان دادن عمق فاجعه‌ی افراط‌ و تعصب‌گرایی این چهار عراقی، دست به روایت زندگی آنها که چهار کاراکتر داستانش هستند می‌زند تا نشان دهد که کسانی که به بیماری افراط‌گرایی ایدئولوژیک حزبی مبتلا هستند،دیگر قادر نیستند هیچ نظری متفاوت از نظر خود را بپذیرند.
یکی از آن چهار تن، فردی به نام«حاتم» است معتاد ناسیونالیزم عربی، دیگری «بشری حسون‌»یک چپ‌گرای انقلابی، سومی دلاله مبلغ مذهبی یهودی و آن یکی روحانی افراط‌گرای مذهبی، و بلاسم، مرد جوانی که از منچستر برای نظارت بر روند درمان آمده است. قرصهای نارنجی و زرد به تناوب به آنها خورانده می‌شود تا در جلسات اعتراف، با یادآوری گذشته‌شان شاید بتوانند نقش‌های حزبی و جناحی خود را به چالش بکشند؛ چرا که مخترعان آن کپسول‌ها باور دارند که این قرص‌ها اعتقادات افراطی پناهندگان را پاک می‌کند تا آماده‌ی ادغام در جوامع غربی شوند.
نویسنده در دیالوگ‌های درمانگران با این چهارتن به نقد چارچوب فعالیتهای حزبی آنها پرداخته و با طنزی گیرا، دورنمایی از افراط و تعصبات حزبی کسانی که مسئول ویرانی عراق بوده‌اند از پارتیزان‌ها و ایدئولوگ‌ها گرفته تا وارثان سیاسی که هیچ افق جدیدی برابر زندگی عراق نگشوده‌اند، ارائه می‌دهد.
این رمان پیمایش تاریخ و اکنونِ عراق، زیر ذره‌بین قلم دقیق و فاخر «إنعام کچه‌چی» است و آن کپسول‌های شفابخش افراط‌گرایی به نظر می‌رسد از طریق کلمات اوست که برای درمان بر عضله‌های سخت تعصبات نفرت‌انگیز آنان تزریق می‌‌شوند.
نویسنده‌ای که در معرفی خود گفته بود:
أخفف المأساة بماء الفكاهة.. ولا أكتب وفق تمنيات القراء والنقّاد:
یعنی:
من با آب طنز تراژدی را تلطیف می‌کنم، اما طبق میل خوانندگان و منتقدان نمی‌نویسم.

نوشتن از عراق که به تعبیر کچه‌چی، همیشه ابوالمعارک بوده آسان نیست برای همین واژه واژه‌ی رمان‌های او انگار از زیر صدای بمباران یا صدای قفل زندان‌ها بیرون خریده‌اند.
پایان‌بندیِ رمان بسیار جالب است مثلاً آن روحانی و مبلغ مذهبی تندرو که در جلسات اعتراف از پرحرفی و لوده‌گری دست برنمی‌دارد، در نهایت  وقتی با آینه‌ی افکار و التزامات فکری‌اش روبرو می‌شود به فردی ساکت مانند یک مجسمه گرانیتی تبدیل می‌شود.

https://t.me/translate52arabic

☝️
👇
جوایز ادبی در جهان عرب
به مناسبت صدمین سالروز سلطان عویس:

نوشته دیشبم که از جایزه ۱۵۰هزاردلاری بنیاد عویس به رمان‌نویسِ مهاجر عراقی«إنعام کچه‌چی»یاد کردم تعجب برخی را برانگیخته بود!

طبعا برای ما که اینجا جوایز ادبی قفل است این واقعیت باورپذیر نیست که توسعه کشورهای حاشیه خلیج نه تنها مرهون رشد اقتصادی بلکه بر خشت‌های فرهنگی بسیاری بنا شده است.

همین سلطان عویس یک تاجر وشاعر اماراتی بود که با تجارت مروارید بین هند و امارات به قطب اقتصادی امارات متحده عربی تبدیل شده بود از لحاظ ادبی شاعر برجسته‌ای نبود و از دسته شاعرانی بود که به نظم سروده‌هایی اروتیک مشهور بود؛ اما وقتی در حلقه‌ی اتصال شاعران و نویسندگان و روشنفکران عرب قرار گرفت به اهمیت فرهنگ در توسعه‌ی کشور پی‌برد و با تأسیس جایزه خلاقیت ادبی به یکی از پیشگامان رنسانس فرهنگی در امارات تبدیل شد.

مبلغ ۱۵۰هزاردلار که دیشب نوشتم تنها جایزه هرساله او در بخش رمان است، اما مجموع جوایز سالانه وی به برگزیدگان به چیزی بیش از ۸۰۰هزار دلار بالغ می‌شود.

یا جایزه کتاب شیخ زاید که از معتبرترین جوایز ادبی-فلسفی-پژوهشی جهان عرب است که هرساله در ابوظبی خیل نویسندگان و روشنفکران و فیلسوفان را به خود جذب می‌کند بیش از ده رشته را پوشش می‌دهد که تنها به دسته نخست آن مبلغی معادل یک‌میلیون درهم اماراتی تقریباً بالغ بر ۲۸۰هزار دلار آمریکا تعلق می‌گیرد و به هر یک از نه‌رشته‌ی بعدی مبلغی به ارزش۲۰۴هزار دلار!
بی‌چیزی نیست که صنعت نشر وچاپ وصحافی هنوز در این کشورها پررونق است ونمایشگاه‌های بین‌المللی کتاب ابوظبی و دوحه و جده و ریاض با فاصله‌های یکی دوماهه بودجه‌ای قابل رقابت در ردیف درآمدهای نفتی آنها محسوب می‌شود.
از طرفی خروجی و برآیند این سیاست‌گذاری‌ها در حوزه‌ی فرهنگ این بوده که دخترانی که تا پنجاه سال پیش در همین کویت و جده و بحرین حق تحصیل نداشتند امروز بیشترین سهم در نوشتن رمان و داستان و نقد ادبی به آن‌ها تعلق پیدا کرده است.
مثلاً به جایزه‌ی بنیاد بلقیس در همین کشور عمان نگاه کنید که ما آنها را برچسب اباضیه و خوارج می‌زنیم، این جایزه ویژه‌ی نویسندگان زن عرب طراحی شده که هدفش تقدیر از خلق آثار برجسته‌ی ادب عربی توسط زنان عرب است.
جالب است مبلغی که برای این جایزه تشویقی در نظر گرفتند چنان نجومی و باورناپذیر بود که داوران بنیاد بلقیس تصمیم گرفتند آن را تا مدتی محرمانه نگاه دارند.
همچنین جوایز بوکر عربی که باز از سال ۱۹۸۸م با حمایت هیأت گردشگری و فرهنگ ابوظبی شکل گرفت معتبرترین آثار ادبی عربی را در کلیه‌ی جهان عرب اعم از نگارش تا ترجمه پوشش می‌دهد که به لحاظ مالی برنده نهایی جایزه ۵۰هزار دلار و به هر یک از شش نامزد نهایی جایزه ۱۰ هزار دلار اهدا می‌شود.
مثلاً در همین سال ۲۰۲۵م برنده نهایی بوکر رمان "صلاة القلق"«محمد سمیر ندا» از مصر بود که در همان ایام در کانال معرفی کردم.
یک ویژگی دیگر که در بسیاری از این جوایز دیده می‌شود فراجناحی و فرا ملیتی عمل کردم این نوع جوایز به لحاظ داوری و عدم جانبداری نسبت به خالقان آثار برگزیده است.
مثلاًجایزه بین‌المللی ملک فیصل (یا جائزة الملك فيصل العالمية) که به پنج رشته اعم از پژوهش اسلامی تا پزشکی و علمی هرساله تعلق می‌گیرد. از کسانی چون سید ابوالاعلی مودودی فیلسوف اسلام‌گرای پاکستانی را پوشش داده تا روژه گارودی فرانسوی تا احمد دیدات آفریقای جنوبی، تا برسد به سیدنی برنر و رونالد لوی که دانشمندانی یهودی بودند.
در هر پنج حوزه‌ای هم که جایزه ملک فیصل اهدا می‌شود، یک مدال طلای ۲۰۰گرمی، به علاوه ۷۵۰هزار ریال سعودی است که بالغ بر ۲۰۰هزار دلار آمریکاست.
از جوایز خُردتر که به حوزه‌های ادبیات کودک و جوانان و غیره که همه با هدف ارتقای کیفیت آثار در این حوزه‌ها به زبان عربی اختصاص دارد اگر بخواهم بپردازم مثنوی درازدامن خواهد شد و حکایت چهل شتر را تداعی می‌کند گرچه مبالغ این جوایز نیز به هیچ وجه کم‌ترزش‌تر از حوزه‌های دیگر نیست.
بسیاری از جوایز ادب عربی در پیوند با بنیادهای بین‌المللی‌اند چنانکه بنیاد ژان‌لوک لاگاردر فرانسه به آثار ادبی عربی- فرانسوی با همکاری عربستان جایزه‌تی برای تقدیر از اعضای اتحادیه عرب در نظر گرفته که بیش از ده هزار یورو ارزش دارد.
یا جایزه یونسکو-شارجه به همین منوال با ترویج گسترش فرهنگ عربی در جهان مبالغ جایزه‌اش از ۶۰هزار تا ۱۰۰هزار دلار آمریکاست.

این چند مورد را در پاسخ به شگفت‌زدگی دوستان از مبلغ جایزه سلطان عویس افزودم تا نشان دهم این سیاست‌گذاری‌های اقتصادی در حوزه‌ی کتاب و کتابخوانی بوده که این کشورها را از پیشگامان رنسانس فرهنگی در پنجاه سال اخیر کرده است.
جایی که نویسنده ارج دارد و کتاب و خلق ایده و اثر احترام، طبعا متفاوت با جایی است که قانون کپی‌رایت و حقوق پدیدآورندگان آثار به راحتی نقض می‌شود.
https://t.me/translate52arabic

بار اثبات فلسفی به دوش شخصی است که ادعای ابطال‌ناپذیر می‌کند و بار رد کردن ادعا به دوش دیگران منتقل نمی‌شود.

قوری چای راسل
اسب تک شاخ صورتی نامرئی
هیولای اسپاگتی پرنده

دی اچ لارنس و برتراند لارنس هر دو از مخالفان جنگ بودند اما تنها نقطه اشتراک‌شان همین بود. از رفاقت و‌ نامه‌نگاری و‌ همکاری به دشمنی رسید.
راسل جنگ را به‌عنوان یک درگیری غیرضروری و عقلانی نمی‌پذیرفت در حالی که لارنس جنگ را نماد ماشینی شدن و از بین رفتن روح فردی می‌دانست.
لارنس به اخلاق moral ( اخلاق از منظر شخصی و‌درونی)و راسل به اخلاق ethic ( اجتماعی و جاری در جامعه)می پرداخت.
صلح طلبی و‌ مخالفت با جنگ از دو‌ منظر متفاوت باعث شد کار مشترک‌شان را ارایه ندهند اما هر دو باعث واکنش جامعه و اهالی قدرت در بریتانیا شدند.
لارنس معتقد بود باید ساز و‌کار درونی و شخصی انسان‌ها ترمیم شود و انسان ذاتا جنگ طلب است ولی راسل به اصلاح جامعه و قوانین برای جلوگیری از جنگ معتقد بود. هر دو سوسیالیست بودند اما از منظر سیاسی با هم اختلاف داشتند. راسل معتقد بود یک دموکراسی تمام عیار همه چیز را حل می‌کند و لارنس می‌گفت باید دولت یا کارگزاری باشد تا به تربیت فرهنگی بپردازد چون همه افراد جامعه مثل هم‌ نیستند.
راسل، لارنس را فاشیستی دانست که جامعه مورد نظرش را ندید لارنس که علیه فاشیست نوشته بود راسل را به ریاضی زیادی متهم می‌کرد.

چاپلوسی ایرانی د‌وره نادرشاه افشار: دره نادره

اگر وصف تذهیب اوراقش نگارند ورق طلای آفتاب از خجالت آب شود و اگر از جداولش رقم زنند از چشمه حیوان عرق خجالت تراید..سینه لطیف حوران بهشت به صدارت اوراق لطافت سرشتش نتواند پرداخت. سپیدی عنوانش با سفیده صبح بهار از یک پستان شیر خورده و از غیرت الفاظ رنگینش خون در عروق لعل بدخشان افسرده. مدادش از سرمه دیده حورالعین مرکب و نقاطش چون نقطه موهوم دهان خوبان از صفا لبالب.
هر الفش سرونازیست در آغوش جان دراز کشیده هر بایش پری‌رویی که در حجله ناز بر بالش پر تکیه نموده و تایش دلربایی که تای خود در صفحه عالم ندیده..و خایش طوطیان شکرخای شیرین کام..اگر از حسرت دال دلنشین دلبران ابدال‌وار الف بدل کشند رواست و اگر در هوای ذال مهرتابش ذرات کاینات آذرپرست گردند سزاست...