قضاوت‌های ما اغلب مستقل نیستند و به گذشته نزدیک وابسته‌اند. به اینکه نقطه شروع کجا بوده و امروز کجاییم.
طبق نظر #کانمن ذهن انسان او را گول می‌زند و بیشتر برای تکامل کار می‌کند تا زندگی متمدن.
او در کتابش به طور خلاصه کارکرد ذهن را اینگونه نشان می‌دهد:

۱.سوگیری لنگر: چسبیدن به اولین اطلاعات.
۲. بیزاری از باخت: درد باخت بیشتر از لذت برد.
۳. سوگیری دسترس‌پذیری: بیش‌ارزش‌گذاری خاطرات آسان.
۴. سوگیری تأیید: جستجوی تأیید باورها.
۵. خطای برنامه‌ریزی: دست‌کم گرفتن زمان.
۶. سوگیری پس‌بینی: «می‌دانستم» بعد از اتفاق.
۷. اثر چارچوب‌بندی: تأثیر ارائه اطلاعات.
۸. خطای هزینه هدررفته: ادامه به خاطر سرمایه گذشته.
۹. اعتمادبه‌نفس بیش‌ازحد: بیش‌ارزش‌گذاری توانایی‌ها.
۱۰. سوگیری حال‌گرایی: ترجیح فوری به بلندمدت.

مصطفی دیکج خشم و شورش طردشدگان را حاصل ایدئولوژی نمی‌داند بلکه اتفاقی‌ است در ذات توسعه نامتوازن یا عدم توسعه:
شورشی حاصل از خشم و فوران مصیبت‌های تلنبار شده است. نوعی مادیت یافتن سیاست‌ورزی طردشدگان و بیرون افتادگان از قطار زندگی معمولی‌ است که با طنابی روی زمین کشیده می‌شوند.

ترانه علیدوستی، بازیگر مطرح سینما، برای اولین بار در مستندی به نام «ترانه»، ساخته پگاه آهنگرانی، از تصمیم خود برای پیوستن به جنبش اعتراضی پس از کشته شدن مهسا امینی، حرف می‌زند؛ از روز بازداشت در خانه و مقابل دختر کوچکش، سرود خواندن زندانیان برای او در انفرادی و از بین رفتن پوستش بر اثر یک بیماری خودایمنی.

در فیلم «ترانه» که پگاه آهنگرانی برای بی‌بی‌سی فارسی ساخته، ترانه علیدوستی، صمیمی و بی‌تعارف در خانه‌اش مقابل دوربین می‌نشیند و به صراحت می‌گوید که دیگر در هیچ شرایطی باحجاب بازی نخواهد کرد و از کنار گذاشتن بازیگری احساس بدی ندارد.

فیلم «ترانه» ساخته پگاه آهنگرانی را از تلویزیون فارسی بی‌بی‌سی یا در لینک زیر در یوتیوب بی‌بی‌سی فارسی تماشا کنید:
https://youtu.be/y29zUXSU-IQ

@BBCPersian

«حاجی‌بابا و میرزا ابوالحسن خان ــ یک معما»
نوشته هنری ب. مکنزی جانستن
ترجمه کریم امامی

*نامه فرهنگستان، دوره ۱، شماره ۴، زمستان ۱۳۷۴، ص ۱۴۳-۱۵۶.
@batarikh

در داستان 'بارتلبی محرر' ملویل، بارتلبی کارمندی سر به زیر است که از جایی به بعد از انجام کار همیشگی‌اش سر باز می‌زند و تا انتها با هر هزینه‌ای زیر بار نمی‌رود و دایم این جمله را تکرار می‌کند: ترجیح می‌دهم که نه.
داستان بارتلبی به طرز خشونت‌امیزی کمیک است همانطور که وضعیت تراژیک اما مضحک ما؛ شرایط انسانی که به بندگی نه می‌گوید و چون پرومته در مقابل زئوس مجازات می‌شود اما کمدی از این جهت که بیشتر از دو قرن بعد از نوشته شدن چنین داستانی در ادبیات چنین اتفاقی رخ دهد.
#ترانه_علیدوستی به خودش و ارباب نه می‌گوید. نه با کپشن و هشتک و جفتک بلکه اخلاق‌مدارانه و با قدم نهادن در جاده عمل، آزاد شدن را محقق کند.
بارتلبی از آنجای محقق نشد که گفت' نه' یا پرومته یا ترانه، انسان از جایی محقق شد که در جاده عمل قدم نهاد: زیر بار نرفت و ایستاد

انسان را نه به حرف و نه به مرگ، که به زیستش، به گذشته و جای پایش روی زمین می‌شناسند: به آنکه جای پایش روی زمین ماند تا دیگری هم در قدمگاهش قدم بزند: جایی که انسان امر پیشین را نپذیرفت و عصیان کرد، علیه خودش، گذشته‌اش، اجدادش، سنتش و تاریخش.

‌‎آسان و راحت و فردا و تا اخر هفته ..این کار تمام است!؟

زنو ترک سیگار را راحت‌ترین کار ممکن می‌داند. او می‌گوید می‌دانم هر وقت دلم بخواهد می‌توانم ترک‌ کنم. این امری سلبی است برای اینکه هیچ‌گاه سیگار را ترک نمی‌کند.

اما نکته جالب آنجاست که زنو هر روز و گاه هر ساعت و هر سیگاری که می‌کشد برای ترک سیگار و آخرین سیگار است چرا!؟
چون می‌گوید هیچ سیگاری لذت‌بخش‌تر از آخرین سیگار نیست به همین خاطر هر سیگاری که می‌کشد به عنوان آخرین سیگار دود می‌کند.

وقتی وضعیت بیرون با طرز فکرمان در تضاد یا ناهماهنگ است و اضطراب زاست، طرز فکرمان راعوض می‌کنیم!!

سوگیری تاییدی (Confirmation Bias): گرایش به جستجو، تفسیر و اولویت دادن به اطلاعاتی که باورهای قبلی ما یا آرزو و امیال ما را تایید می‌کنند، در حالی که شواهد مخالف نادیده گرفته می‌شود. این اتفاق گاهی در گروه و افراد زیادی از جامعه هم دیده می‌شود. پیتر واسن


ناهماهنگی و ناسازگاریِ مشاهدات یا تجربیاتِ ما با آن‌چه فکر یا احساس می‌کنیم وضعیتِ ناخوشایند و نامطلوبِ ذهنی پدید می‌آورد که در نتیجه‌اش باید چاره‌ای یافت: یا باید فکر و احساسِ فعلی را با حسِ دیگری جایگزین کرد تا مشاهدات را تایید کند، یا به جستجوی مشاهده و تجربه‌ای بود که با آن فکر و احساس هماهنگ باشد: فستینگر

https://asadr.info/

شما را نمی‌دانم اما من همیشه به ادبیات پناه برده‌ام و می‌برم. معتقدم در نهایت این هنر ادبیات است که ما را از این رنج زیستن رها خواهد کرد. زندگی و تاریخ را در آینه چشم ادبیات می‌بینم و پاسخ می‌گیرم‌.

درباره #بیابان_تاتارها
#دینو_بوتزاتی
#مهدی_فاتحی

.
وقتی مدام وعده 'حادثهٔ بزرگ' می‌دهند: جنگ، انقلاب، فروپاشی...
این زندگی است که در تعلیق و مرگ است که بر انسان چیره می‌شود.

'بیابان تاتارها' بهترین کار بوتزاتی است. دروگو نام افسری است که به دژی بیرون شهر فرستاده می‌شود. دژی در جایی نامعلوم میان بیابان مثل سرنوشت. او با خیال و آرزوی ماجراجویی به آنجا می‌رود اما با ویرانه‌ای وسط بیابان مواجه می‌شود که روز و شب‌های کسالت‌آوری را در آن می‌گذراند شاید که دشمنی از بیرون دنیایش را تغییر دهد. او و دیگر افسران جوان با هر گرد و خاکی، نوری، ابری، سایه‌ای، گذر و حرکتی به خیالپردازی می‌نشینند که بالاخره روزش فرا رسید و این بار دیگر آن اتفاق با شکوه می‌افتد. بی‌خبر از آنکه امید انسان را می‌کشد.
دروگو هر بار به بهانه‌ای در قلعه می‌ماند و انتظار می‌کشد شاید که شاهد آن روز شود و زندگی را از سر بگیرد. زندگی که در تعلیق گذاشته تا زمانی که آرمان و آرزویش به وقوع بپیوندد بی‌خبر از آنکه دشمن همان زمان است که آهسته و آرام بر او می‌گذرد و پیر و ناتوانش می‌کند، کسالت و انتظار خسته و خالیش می‌کند و امید دایمی در زندگی معلق او را می‌کشد آن هم در تنها فرصتی که امکان زیستن داشت.

هسته رمان انتظار است؛ انتظاری فلج کننده که همه چیز را می‌بلعد. زندگی و آسایشی که  وعده‌اش را در آینده داده می‌شود  و هر بار به تعویق می‌افتد و اکنون نابود می‌شود. امید و معنای کاذب دادن به هر چیزی حیله‌ای است بیرونی یا خودفریبی است از سر استیصال. دژ باستانی بوتزاتی، مثل قصر کافکا، انسان و زیستن را در تعلیق نگه می‌دارد برای آنچه که اگر هم روزی سر برسد خیلی دیرتر از آن است که به کار آید.

شما را نمی‌دانم اما من همیشه به ادبیات پناه برده‌ام و می‌برم. معتقدم در نهایت این هنر ادبیات است که ما را از این رنج زیستن رها خواهد کرد. زندگی و تاریخ را در آینه چشم ادبیات می‌بینم و پاسخ می‌گیرم‌.

#مهدی_فاتحی

🔴 کتاب " خشونت "
🔵 نوشته "هانا آرنت"
⚫ ترجمه عزت الله فولادوند

🌷🌸🌹 کانال کتابهای ممنوعه
🆔 @ketab_mamnouee