بورخس مقوایی
Posted on جولای 22, 2022
درباره مجموعه داستان ” اسب و دست ” نوشته محمد رهبر منتشر شده توسط نشر ناکجا در پاریس
مهدی فاتحی
نویسنده مجموعه که سابقه روزنامهنگاری دارد توانسته با نثر خوب و ویرایش دقیق که البته از مشخصات کتابهای ناکجاست، در حالت اولیه مخاطب را راضی کند به خصوص که دوستان روزنامه نگار عموما در عرصه ادبیات به نثری گزارشی و توضیحی روی میاورند که داستان را با هر مشخصهای خسته کننده و غیرقابل خوانش میکند. اما نثر محمد رهبر نه تنها توضیحی نیست بلکه توانایی تصویری بالایی نیز دارد.
اما مجموعه از نظر فنی و ادبی تنها میتوان به عنوان مجموعه داستان اول یک نویسنده مورد پذیرش قرار گیرد. نویسندهای که نثر خوب و زبان توانایی دارد تخیل خوب و ایدههای مورد قبولی دارد حتی اگر از نویسنده احتمالا محبوبش گرفته باشد.
داستان های این مجموعه در شکل و روایت و پرداخت تحت تاثیر بورخس است و نویسنده تمام تلاشش را میکند که نوعی داستان بورخسی تحریر کند. داستانهایی که خیال و واقعیت چنان بر هم تنیده میشود که هیچ خط فاصل یا مشخصی بین این دو فضا نمیتوان پیدا کرد. اما جدا از اینکه نویسنده گاهی خام دستانه داستانهای بورخس را بازنویسی میکند از عنصر اصلی قدرت داستان های بورخس غافل است.
در داستان اول “واحه” بوی عطر زنی است شاید که در خیال و خواب وهم که در واقعیت میماند، البته ویژگی ندارد. فضا سازی خوب است ولی بیش از اندازه رمانتیک است. بورخس اگر سراغ این داستانهای عاشقانه میرفت اندیشه امروزی و فلسفی را در ان دخیل میکرد و ماهرانه جوری داستان را مینوشت که خواننده به آرامی متوجه میشد که نویسنده انگار به دروغ بودن قصه واقف است و صرفا خیالپردازی میکند. در “الف قامت یار …”زخم واقعی به خیال تبدیل میشود که شکلی از داستان ” الف” بورخس است که زخمی جامانده، از تاریخ زندگی شخصیت میگوید و در “اسب و دست” شطرنج باز کتابفروشی که با خودش بازی میکند در وهم فرو میرود که تیپیک داستاهای رئالیسم جادویی است در داستان “قناسه” به تاریخ اشیا میپردازد( اینجا اسلحه، در بورخس دشنه) که عینا بازنویسی داستان “دشنه” بورخس است یا “پیرمرد و شراب” که از نوع داستانهای ابتدایی بورخس در رئالیسم جادویی و تاریخ که جادو واقعیت را ویران میکند.
نویسندگان جوان ما موقع برداشت یا کپی یا هر شکل اقتباسی از داستان نویسندگانی که دوستشان دارند نباید فراموش کنند در ابتدا شناخت عمیق از کلیت داستان و جهان داستانی نویسنده قبل از هر کاری الزامی است وگرنه کار تبدیل به کپی خام دستانه و تمرینی برای شروع کار نویسندگی میشود که البته در ابتدا و تمرین نویسندگی با ارزش است.
بورخس در کارهایش در تک تک روایات و خیال پردازیش اشاراتی خارج متن و فلسفی دارد و خواننده به تسلط بی انداره او در تاریخ، داستانهای کلاسیک، فلسفه پی میبرد هر چند که یک کلمه هم از فیلسوفان و اندیشمندان و کتابها نقل قول نکند. جدا از ان در داستان های بورخس، مرز خاصی مشخصی میان داستان و مقاله دیده نمی شود و این دو خیلی ساده با در هم تنیده می شوند. بالعکس، مقالات او نثری روایی داستان گونه دارند چنین روایت و ساخت داستان به ظاهر ساده میآید که میتوان عین ان را نوشت اما در عمل پر از ظرافت روایی و نثری و تکنیکی است مثل هر کار هنری دیگری.از دیگر مشخصهها و قدرت داستانهای بورخس فلسفه و جهان بینی خاص او از زندگی است. بورخس بیشتر از داستان نویسی متبحر و روایتگر قصه های خوب، فیلسوفی است از نوع اندیشمندان پست مدرن که داستان و روایتگری تنها محفلی زیباتر برای گفتن حرفهایش است. کاری که از پس محمد رهبر برنمیآید.
با این حال سعی نویسنده، خیالپردازیهایش، تصاویر بکر و یگانهاش قابل ستایش است هر چند به شدت تحت تاثیر ادبیات اصلاح طلبانه و رسمی است که جامعه و خیابان و ادمهای امروز ارزش حضور و کارکردی ندارند و تنها نامی از آنها میآید و در حکم دکورند.
امید که با این نثر و روایت و زبان تصویر در آینده داستانهای بهتر و منحصر به فردی از محمد رهبر بخوانیم.اما همین که او و دوستان مهاجر دیگر، چه نویسندگانی که در کشور خود چون تبعیدی زندگی میکنند چه آنها که در بیرون مرزها هستند امکات انتشار و تمرین و قلمزنی را دارند و مورد بررسی قرار میگیرند بسیار مهم است و نشر ناکجا به عنوان نشری بدون سانسور که سعی در انتشار ادبیات جدی و غیر رسمی را دارد بسیار با ارزش و تاریخ ساز است.
Posted on جولای 22, 2022
درباره مجموعه داستان ” اسب و دست ” نوشته محمد رهبر منتشر شده توسط نشر ناکجا در پاریس
مهدی فاتحی
نویسنده مجموعه که سابقه روزنامهنگاری دارد توانسته با نثر خوب و ویرایش دقیق که البته از مشخصات کتابهای ناکجاست، در حالت اولیه مخاطب را راضی کند به خصوص که دوستان روزنامه نگار عموما در عرصه ادبیات به نثری گزارشی و توضیحی روی میاورند که داستان را با هر مشخصهای خسته کننده و غیرقابل خوانش میکند. اما نثر محمد رهبر نه تنها توضیحی نیست بلکه توانایی تصویری بالایی نیز دارد.
اما مجموعه از نظر فنی و ادبی تنها میتوان به عنوان مجموعه داستان اول یک نویسنده مورد پذیرش قرار گیرد. نویسندهای که نثر خوب و زبان توانایی دارد تخیل خوب و ایدههای مورد قبولی دارد حتی اگر از نویسنده احتمالا محبوبش گرفته باشد.
داستان های این مجموعه در شکل و روایت و پرداخت تحت تاثیر بورخس است و نویسنده تمام تلاشش را میکند که نوعی داستان بورخسی تحریر کند. داستانهایی که خیال و واقعیت چنان بر هم تنیده میشود که هیچ خط فاصل یا مشخصی بین این دو فضا نمیتوان پیدا کرد. اما جدا از اینکه نویسنده گاهی خام دستانه داستانهای بورخس را بازنویسی میکند از عنصر اصلی قدرت داستان های بورخس غافل است.
در داستان اول “واحه” بوی عطر زنی است شاید که در خیال و خواب وهم که در واقعیت میماند، البته ویژگی ندارد. فضا سازی خوب است ولی بیش از اندازه رمانتیک است. بورخس اگر سراغ این داستانهای عاشقانه میرفت اندیشه امروزی و فلسفی را در ان دخیل میکرد و ماهرانه جوری داستان را مینوشت که خواننده به آرامی متوجه میشد که نویسنده انگار به دروغ بودن قصه واقف است و صرفا خیالپردازی میکند. در “الف قامت یار …”زخم واقعی به خیال تبدیل میشود که شکلی از داستان ” الف” بورخس است که زخمی جامانده، از تاریخ زندگی شخصیت میگوید و در “اسب و دست” شطرنج باز کتابفروشی که با خودش بازی میکند در وهم فرو میرود که تیپیک داستاهای رئالیسم جادویی است در داستان “قناسه” به تاریخ اشیا میپردازد( اینجا اسلحه، در بورخس دشنه) که عینا بازنویسی داستان “دشنه” بورخس است یا “پیرمرد و شراب” که از نوع داستانهای ابتدایی بورخس در رئالیسم جادویی و تاریخ که جادو واقعیت را ویران میکند.
نویسندگان جوان ما موقع برداشت یا کپی یا هر شکل اقتباسی از داستان نویسندگانی که دوستشان دارند نباید فراموش کنند در ابتدا شناخت عمیق از کلیت داستان و جهان داستانی نویسنده قبل از هر کاری الزامی است وگرنه کار تبدیل به کپی خام دستانه و تمرینی برای شروع کار نویسندگی میشود که البته در ابتدا و تمرین نویسندگی با ارزش است.
بورخس در کارهایش در تک تک روایات و خیال پردازیش اشاراتی خارج متن و فلسفی دارد و خواننده به تسلط بی انداره او در تاریخ، داستانهای کلاسیک، فلسفه پی میبرد هر چند که یک کلمه هم از فیلسوفان و اندیشمندان و کتابها نقل قول نکند. جدا از ان در داستان های بورخس، مرز خاصی مشخصی میان داستان و مقاله دیده نمی شود و این دو خیلی ساده با در هم تنیده می شوند. بالعکس، مقالات او نثری روایی داستان گونه دارند چنین روایت و ساخت داستان به ظاهر ساده میآید که میتوان عین ان را نوشت اما در عمل پر از ظرافت روایی و نثری و تکنیکی است مثل هر کار هنری دیگری.از دیگر مشخصهها و قدرت داستانهای بورخس فلسفه و جهان بینی خاص او از زندگی است. بورخس بیشتر از داستان نویسی متبحر و روایتگر قصه های خوب، فیلسوفی است از نوع اندیشمندان پست مدرن که داستان و روایتگری تنها محفلی زیباتر برای گفتن حرفهایش است. کاری که از پس محمد رهبر برنمیآید.
با این حال سعی نویسنده، خیالپردازیهایش، تصاویر بکر و یگانهاش قابل ستایش است هر چند به شدت تحت تاثیر ادبیات اصلاح طلبانه و رسمی است که جامعه و خیابان و ادمهای امروز ارزش حضور و کارکردی ندارند و تنها نامی از آنها میآید و در حکم دکورند.
امید که با این نثر و روایت و زبان تصویر در آینده داستانهای بهتر و منحصر به فردی از محمد رهبر بخوانیم.اما همین که او و دوستان مهاجر دیگر، چه نویسندگانی که در کشور خود چون تبعیدی زندگی میکنند چه آنها که در بیرون مرزها هستند امکات انتشار و تمرین و قلمزنی را دارند و مورد بررسی قرار میگیرند بسیار مهم است و نشر ناکجا به عنوان نشری بدون سانسور که سعی در انتشار ادبیات جدی و غیر رسمی را دارد بسیار با ارزش و تاریخ ساز است.
Forwarded from تنها صفحه رسمی محمد قائد about_ghaed (Mehdi Fatehi)
.
فكر سياسى در جامعۀ ايران كلاً به سه شاخۀ چپ، ملى و دينى تقسيم مىشود. دينداران به سه نـِحلۀ نوانديش، نيمدارانديش و درمانناپذير تقسيم مىشوند و هر يك را شعبهها و خردهشعباتى است. همين طور چپ سنتى و سوسياليست ولرم و ضدتودهاى و چپ محفلى و چپ تكرو و چپِ بريده و ميهندوست و ملىگراى پلاسيده و مشروطهخواه و سلطنتطلب باستانگرا و ناراضى قومگرا و ياغى و جدايیطلب و بىتفاوت و مرامگريز و مخالف مزمن.به هفتاد و دو شايد نرسد اما به هفتاد سر مىزند.
در حالى كه با وجود اين همه خبر و نظر و مقاله و كتاب و مصاحبه و منبع، دربارۀ آنچه هماكنون مىگذرد توافقى وجود ندارد، نوشتن متنى دربارۀ مثلاً ميرزا آقاخان كرمانى كه اين همه خط و خطوط را راضى كند محال است. آن چنان متنى خدا هم نافريد. همه انتظار دارند كسى كه صد و دوازده سال پيش كشته شد دقيقاً حرف امروز آنها را زده باشد. اينكه زندهها از جانب مردگان حرف بزنند يك داستان است و حرف زندگان را در دهن مردهها گذاشتن داستانی ديگر.
هر گرايشى در ايران به دليلى از موجودى چموش به نام تاريخ ناراضى است چون همه خيال مىكنند از جايى به بيراهه رفت، و در نوبت بعد با شناخت كافى از مفاهيم و موقعيتها مىتوان مانع بيراهه رفتن تاريخ شد، همچنان كه برخى پدر و مادرها فكر مىكنند اگر اشتباهات والدين خودشان را تكرار نكنند بچه هاى بهترى بزرگ خواهند كرد.
حلواى نذرى ِ مدرنيته و دموكراسى خير مىكردند اما تاريخ لاكردار بازى در آورد، اين ملت را قال گذاشت و سهمى درخور به ما نرسيد، و آن بابانوئلِ بىمروّت براى رساندن هداياى كريسمس به خانۀ ما سر نزد. و مثل محصلهايی كه ادعا میكنند بيست و پنج صدم نمره كم آوردند وگرنه قبول ِ قبول بودند، به ما هم اگر در نمرۀ مدرنيته (نه مدرنيزاسيون قلابی) ارفاق شده بود حالا مثل خارجه بوديم، مشخصاً يعنی همپای آلمان كه پسرعمویمان است و از كرمان به ژرمان رفت و آدم شد.
قائل به حقيقتى تاريخى وراى وقايعيم اما قائل به تشخيص حق از امتياز نيستيم. امروز اگر ايران از جهاتی به برخى كشورهاى آمريكاى جنوبى بيشتر شبيه است تا به عموزادههای ديوار به ديوارش در افغانستان و عراق، عمدتاً نتيجه تأثير فرهنگ غرب و درآمد نفت است وگرنه همچنان حتی نمیفهميديم در چه شرايطی هستيم زيرا فكر به شكل جامعه و جامعه به شكل سرزمين در میآيد.
فكر سياسى در جامعۀ ايران كلاً به سه شاخۀ چپ، ملى و دينى تقسيم مىشود. دينداران به سه نـِحلۀ نوانديش، نيمدارانديش و درمانناپذير تقسيم مىشوند و هر يك را شعبهها و خردهشعباتى است. همين طور چپ سنتى و سوسياليست ولرم و ضدتودهاى و چپ محفلى و چپ تكرو و چپِ بريده و ميهندوست و ملىگراى پلاسيده و مشروطهخواه و سلطنتطلب باستانگرا و ناراضى قومگرا و ياغى و جدايیطلب و بىتفاوت و مرامگريز و مخالف مزمن.به هفتاد و دو شايد نرسد اما به هفتاد سر مىزند.
در حالى كه با وجود اين همه خبر و نظر و مقاله و كتاب و مصاحبه و منبع، دربارۀ آنچه هماكنون مىگذرد توافقى وجود ندارد، نوشتن متنى دربارۀ مثلاً ميرزا آقاخان كرمانى كه اين همه خط و خطوط را راضى كند محال است. آن چنان متنى خدا هم نافريد. همه انتظار دارند كسى كه صد و دوازده سال پيش كشته شد دقيقاً حرف امروز آنها را زده باشد. اينكه زندهها از جانب مردگان حرف بزنند يك داستان است و حرف زندگان را در دهن مردهها گذاشتن داستانی ديگر.
هر گرايشى در ايران به دليلى از موجودى چموش به نام تاريخ ناراضى است چون همه خيال مىكنند از جايى به بيراهه رفت، و در نوبت بعد با شناخت كافى از مفاهيم و موقعيتها مىتوان مانع بيراهه رفتن تاريخ شد، همچنان كه برخى پدر و مادرها فكر مىكنند اگر اشتباهات والدين خودشان را تكرار نكنند بچه هاى بهترى بزرگ خواهند كرد.
حلواى نذرى ِ مدرنيته و دموكراسى خير مىكردند اما تاريخ لاكردار بازى در آورد، اين ملت را قال گذاشت و سهمى درخور به ما نرسيد، و آن بابانوئلِ بىمروّت براى رساندن هداياى كريسمس به خانۀ ما سر نزد. و مثل محصلهايی كه ادعا میكنند بيست و پنج صدم نمره كم آوردند وگرنه قبول ِ قبول بودند، به ما هم اگر در نمرۀ مدرنيته (نه مدرنيزاسيون قلابی) ارفاق شده بود حالا مثل خارجه بوديم، مشخصاً يعنی همپای آلمان كه پسرعمویمان است و از كرمان به ژرمان رفت و آدم شد.
قائل به حقيقتى تاريخى وراى وقايعيم اما قائل به تشخيص حق از امتياز نيستيم. امروز اگر ايران از جهاتی به برخى كشورهاى آمريكاى جنوبى بيشتر شبيه است تا به عموزادههای ديوار به ديوارش در افغانستان و عراق، عمدتاً نتيجه تأثير فرهنگ غرب و درآمد نفت است وگرنه همچنان حتی نمیفهميديم در چه شرايطی هستيم زيرا فكر به شكل جامعه و جامعه به شكل سرزمين در میآيد.
👍1
Forwarded from New Media Society
مدرسه شبانه ۰۱ برگزار میکند:
کارگاه لوازمتحریر
به هدایت امیرحسین خورشیدفر
شش جلسه | یکشنبهها | ساعت هفت تا نه شب
حضوری و آنلاین
مهارت نوشتن کاربرد روزمره دارد. نوشتن پیام کوتاه یا توییت، یادداشتی برای همسایه بیمبالات که اتومبیلش دسترسی به پارکینگ را مسدود کرده، وقایعنگاری، گزارش کار، خاطرهنویسی، نامه دوستانه و کاری... و نوشتن در شبکههای اجتماعی. مینویسیم و میخوانیم. خواندن، اندیشیدن و داوری را به دنبال دارد. به نوشتن فکر میکنیم؛ و حتی در این کاربردهای روزمره به عمق، اصالت، صحت، دقت و زیبایی میاندیشیم.
نوشتار رسانهای است که جز امور روزمره، بهعنوان ابزار تولید هنری هم به کار میرود.
در کارگاه لوازمتحریر میآموزیم که چگونه در نوشتن مهارت کسب کنیم. صناعات، مفاهیم و سنتهایی را که در تولید نوشتار هنری رواج دارد بیشتر میشناسیم. میآموزیم که به امکان و اقتضای رسانه نوشتار توجه کنیم. مسئله آن است که ماده خام، ابزار و لوازم نوشتن را بهتر به کار ببریم؛ و همین ترتیب، شیوه نظاممندی برای قرائت انتقادی متن اختیار کنیم.
کارگاه در شش هفته برگزار میشود. هرهفته، یک جلسه دوساعتی خواهیم داشت که درسگفتار در آن ارائه میشود. شرکتکنندگان کارگاه در فاصله میان جلسهها، متنهایی میخوانند و تمرینهای مینویسند که در جلسه بعد خوانده میشود و موضوع گفتوگوی جمعی خواهد بود.
برای اطلاعات بیشتر به واتساپ/تلگرام یا ایمیل پیغام دهید:
Whatsapp/Telegram: 00989392550660
Email:newmediatehran@gmail.com
کارگاه لوازمتحریر
به هدایت امیرحسین خورشیدفر
شش جلسه | یکشنبهها | ساعت هفت تا نه شب
حضوری و آنلاین
مهارت نوشتن کاربرد روزمره دارد. نوشتن پیام کوتاه یا توییت، یادداشتی برای همسایه بیمبالات که اتومبیلش دسترسی به پارکینگ را مسدود کرده، وقایعنگاری، گزارش کار، خاطرهنویسی، نامه دوستانه و کاری... و نوشتن در شبکههای اجتماعی. مینویسیم و میخوانیم. خواندن، اندیشیدن و داوری را به دنبال دارد. به نوشتن فکر میکنیم؛ و حتی در این کاربردهای روزمره به عمق، اصالت، صحت، دقت و زیبایی میاندیشیم.
نوشتار رسانهای است که جز امور روزمره، بهعنوان ابزار تولید هنری هم به کار میرود.
در کارگاه لوازمتحریر میآموزیم که چگونه در نوشتن مهارت کسب کنیم. صناعات، مفاهیم و سنتهایی را که در تولید نوشتار هنری رواج دارد بیشتر میشناسیم. میآموزیم که به امکان و اقتضای رسانه نوشتار توجه کنیم. مسئله آن است که ماده خام، ابزار و لوازم نوشتن را بهتر به کار ببریم؛ و همین ترتیب، شیوه نظاممندی برای قرائت انتقادی متن اختیار کنیم.
کارگاه در شش هفته برگزار میشود. هرهفته، یک جلسه دوساعتی خواهیم داشت که درسگفتار در آن ارائه میشود. شرکتکنندگان کارگاه در فاصله میان جلسهها، متنهایی میخوانند و تمرینهای مینویسند که در جلسه بعد خوانده میشود و موضوع گفتوگوی جمعی خواهد بود.
برای اطلاعات بیشتر به واتساپ/تلگرام یا ایمیل پیغام دهید:
Whatsapp/Telegram: 00989392550660
Email:newmediatehran@gmail.com
A_Portrait_of_the_Artist_as_a_Young_Man_and_Dubliners_Barnes_&_Noble.pdf
5.5 MB
A Portrait of the Artist as a Young Man and Dubliners (Barnes & Noble Classics) ( PDFDrive ).pdf
The_Better_Angels_of_Our_Nature_Why_Violence_Has_Declined_PDFDrive.pdf
4.8 MB
The Better Angels of Our Nature_ Why Violence Has Declined ( PDFDrive ).pdf
.
#جیمز _جویس، نویسندهای مهاجر بود. او بعد از مرگ مادرش در ایرلند هیچگاه به کشوری که در آن متولد شده بود بازنگشت. اما همیشه درباره ایرلندیها مینوشت و آنها را بهتر از هر کسی در تاریخشان میشناخت.
کشوری که آن را قبرستانی از مردگانی میدانست در زیر لایه و آواری از سنت و دین. او بیشتر از هر چیزی زشتی مردم کشورش را به رویشان میاورد و متنهایش را آیینه روبروی ایرلندیها میدانست تا با خود کریهشان مواجه شوند( به خصوص در دوبلینیها) کار هنرمند مگر غیر از این است؟
در پورتره مرد هنرمند در جوانی سیمای کودکی تا بزرگسالی خود را در میان ایرلندیها به تصویر میکشد و آنچه از ضمیر خود و زشتیهای خود میداند ازادانه بیان میکند و از سرزنش نمیهراسد.او مردم ایرلند را کشیش زدگانی میداند که خدایشان به آنها غضب کرده و هر چه کشیدهاند از همین بندگیشان به شاه و آسمان است....
وطن هیچ معنا و مفهومی برای نویسنده و هنرمند ندارد. هر نویسنده ساکن همان ذهن و قلبی است که اثرش را میخواند. برای من که از جایی و تاریخی که در ان متولد شدهام بیزارم درک جویس برایم آسانتر است تا یک آمریکایی یا آلمانی وطنپرست.
هر نویسنده کودک حرامزادهای است که نه زمین و نه تاریخ که متعلق به خانوادهاش هم نیست. هبوطی سقوط کرده روی زمین.
شروع رمان بینظیر پورتره مرد هنرمند... کودکی را تصویر میکند به نام توکو که گاو ماغ کشی( موکو) را میبیند. توکو کودکی جویس و هر نویسندهای از تبار اوست. پرندهای با آوای غمگین( کوکو یا فاخته به فارسی) پرندهای که تنها پرواز میکند از همنوعانش بیزار است و از همه مهمتر اینکه تخمش را در آشیان پرندگان دیگر میگذارد. توکو هیچگاه متعلق به خانواده و جایی که در آن زیسته و متولد شده نیست. او مثل هر نویسندهای در هر جایی یک نظارهگر است یک توریست،غریبهای که نه نام دارد، نه پدری، نه وطنی و نه زیستگاهی دایمی.
نویسندگان و اهل قلم در این سرزمین سنتزده و پراشوب و پر از ریا و دروغ از ایرلند و دوبلینیتباران هم بیجا و بیکسترند. اما گناهکارترین مردماند؛ نه تنها خانه و خاتواده و نزدیکان او را سرزنش میکنند که چهل سال پس از آشوب و اغما نیز هر گاوگند چاله دهانی از راه میرسد نویسندگان و روشنفکران را مظنون همیشگی میداند زیرا که این اهالی بیوطن و قلماند که سیاهی درون این مردم را به ایشان نمایاندهاند و نفرت این مردم از عریانکنندگان شان تا ابد پایدار میماند.
مهدی فاتحی
#جیمز _جویس، نویسندهای مهاجر بود. او بعد از مرگ مادرش در ایرلند هیچگاه به کشوری که در آن متولد شده بود بازنگشت. اما همیشه درباره ایرلندیها مینوشت و آنها را بهتر از هر کسی در تاریخشان میشناخت.
کشوری که آن را قبرستانی از مردگانی میدانست در زیر لایه و آواری از سنت و دین. او بیشتر از هر چیزی زشتی مردم کشورش را به رویشان میاورد و متنهایش را آیینه روبروی ایرلندیها میدانست تا با خود کریهشان مواجه شوند( به خصوص در دوبلینیها) کار هنرمند مگر غیر از این است؟
در پورتره مرد هنرمند در جوانی سیمای کودکی تا بزرگسالی خود را در میان ایرلندیها به تصویر میکشد و آنچه از ضمیر خود و زشتیهای خود میداند ازادانه بیان میکند و از سرزنش نمیهراسد.او مردم ایرلند را کشیش زدگانی میداند که خدایشان به آنها غضب کرده و هر چه کشیدهاند از همین بندگیشان به شاه و آسمان است....
وطن هیچ معنا و مفهومی برای نویسنده و هنرمند ندارد. هر نویسنده ساکن همان ذهن و قلبی است که اثرش را میخواند. برای من که از جایی و تاریخی که در ان متولد شدهام بیزارم درک جویس برایم آسانتر است تا یک آمریکایی یا آلمانی وطنپرست.
هر نویسنده کودک حرامزادهای است که نه زمین و نه تاریخ که متعلق به خانوادهاش هم نیست. هبوطی سقوط کرده روی زمین.
شروع رمان بینظیر پورتره مرد هنرمند... کودکی را تصویر میکند به نام توکو که گاو ماغ کشی( موکو) را میبیند. توکو کودکی جویس و هر نویسندهای از تبار اوست. پرندهای با آوای غمگین( کوکو یا فاخته به فارسی) پرندهای که تنها پرواز میکند از همنوعانش بیزار است و از همه مهمتر اینکه تخمش را در آشیان پرندگان دیگر میگذارد. توکو هیچگاه متعلق به خانواده و جایی که در آن زیسته و متولد شده نیست. او مثل هر نویسندهای در هر جایی یک نظارهگر است یک توریست،غریبهای که نه نام دارد، نه پدری، نه وطنی و نه زیستگاهی دایمی.
نویسندگان و اهل قلم در این سرزمین سنتزده و پراشوب و پر از ریا و دروغ از ایرلند و دوبلینیتباران هم بیجا و بیکسترند. اما گناهکارترین مردماند؛ نه تنها خانه و خاتواده و نزدیکان او را سرزنش میکنند که چهل سال پس از آشوب و اغما نیز هر گاوگند چاله دهانی از راه میرسد نویسندگان و روشنفکران را مظنون همیشگی میداند زیرا که این اهالی بیوطن و قلماند که سیاهی درون این مردم را به ایشان نمایاندهاند و نفرت این مردم از عریانکنندگان شان تا ابد پایدار میماند.
مهدی فاتحی
.
#جیمز _جویس، نویسندهای مهاجر بود. او بعد از مرگ مادرش در ایرلند هیچگاه به کشوری که در آن متولد شده بود بازنگشت. اما همیشه درباره ایرلندیها مینوشت و آنها را بهتر از هر کسی در تاریخشان میشناخت.
کشوری که آن را قبرستانی از مردگانی میدانست در زیر لایه و آواری از سنت و دین. او بیشتر از هر چیزی زشتی مردم کشورش را به رویشان میاورد و متنهایش را آیینه روبروی ایرلندیها میدانست تا با خود کریهشان مواجه شوند( به خصوص در دوبلینیها) کار هنرمند مگر غیر از این است؟
در پورتره مرد هنرمند در جوانی سیمای کودکی تا بزرگسالی خود را در میان ایرلندیها به تصویر میکشد و آنچه از ضمیر خود و زشتیهای خود میداند ازادانه بیان میکند و از سرزنش نمیهراسد.او مردم ایرلند را کشیش زدگانی میداند که خدایشان به آنها غضب کرده و هر چه کشیدهاند از همین بندگیشان به شاه و آسمان است....
وطن هیچ معنا و مفهومی برای نویسنده و هنرمند ندارد. هر نویسنده ساکن همان ذهن و قلبی است که اثرش را میخواند.
#جیمز _جویس، نویسندهای مهاجر بود. او بعد از مرگ مادرش در ایرلند هیچگاه به کشوری که در آن متولد شده بود بازنگشت. اما همیشه درباره ایرلندیها مینوشت و آنها را بهتر از هر کسی در تاریخشان میشناخت.
کشوری که آن را قبرستانی از مردگانی میدانست در زیر لایه و آواری از سنت و دین. او بیشتر از هر چیزی زشتی مردم کشورش را به رویشان میاورد و متنهایش را آیینه روبروی ایرلندیها میدانست تا با خود کریهشان مواجه شوند( به خصوص در دوبلینیها) کار هنرمند مگر غیر از این است؟
در پورتره مرد هنرمند در جوانی سیمای کودکی تا بزرگسالی خود را در میان ایرلندیها به تصویر میکشد و آنچه از ضمیر خود و زشتیهای خود میداند ازادانه بیان میکند و از سرزنش نمیهراسد.او مردم ایرلند را کشیش زدگانی میداند که خدایشان به آنها غضب کرده و هر چه کشیدهاند از همین بندگیشان به شاه و آسمان است....
وطن هیچ معنا و مفهومی برای نویسنده و هنرمند ندارد. هر نویسنده ساکن همان ذهن و قلبی است که اثرش را میخواند.