Zendeg^niye Man 1.pdf
105.4 KB
زندگانی من
1ـ خانواده‌ي ما
#کانال_احمد_کسروی
#زندگانی_من
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
1ـ خانواده‌ي ما
#کانال_احمد_کسروی
#زندگانی_من
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
شورش مردم در دیماه 96 ـ 15
در گفتگو از اصلاحات به زمینه‌ی دیگری درمی‌آییم که پایه‌ای از پایه‌های دمکراسی و بسیار ارزشمند است.
خوانندگان با شوراها آشنایند. شوراهای روستا تا شوراهای شهر و استان و مانندگان آن از روی اصل هفتم قانون اساسی «جمهوری اسلامی» ، «ارکان تصمیم‌گیری و اداره‌ی امور کشورند». از «ارکان تصمیم‌گیری» که در اصل هفتم آمده انتظار اینست که شوراها خود نیز بتوانند تصمیماتی بگیرند.
این شوراها میوه‌ی جنبش مشروطه است و در آن رژیم به نام «انجمنهای ایالتی و ولایتی» (انجمنهای استانی و شهرستانی) شناخته می‌شد.
در همه‌ی هفتاد سالی که از تصویب قانون انجمنهای استانی و شهرستانی تا برافتادن محمدرضاشاه گذشت ، حکومتهایی که بر سر کار آمدند به این مقوله از قانون اساسی روی خوش نشان ندادند و در عمل یا این انجمنها تشکیل نشد یا اگر شد کاری نتوانست.
سپس که در حکومت ملایان قانون شوراها (اصل هفتم قانون اساسی) بقصد تظاهر به نواندیشی و مردمخواهی تصویب شد همچنان روی کاغذ ماند تا اینکه بیست سال دیگر سرانجام بکار افتاد.
این شوراها اگر بدانسان که در زیر گفته خواهد شد اختیاراتی اجرایی میداشتند بیگمان گامی بنیادی در راه سپرده شدن اختیار کارهای کشور به مردم بود ولی قانون ناظر بر آن از این خواست چندان دور است که دیگر «رکن تصمیم‌گیری» نمیتواند بشمار آید.
گذشته از نقصی که در قانون هست و یاد شد ، در پا نگرفتن درست شوراها در همین حالی که هست هم ، موانع دیگری از جمله ناآشنا بودن مردم به معنی دمکراسی و کار نبستن بآن ، سانسور رسانه‌ها ، بیطرف و دادگر نبودن قوه‌ی قضاییه و «رد صلاحیت»های بیحساب و معیار به قصد الک کردن نامزدهای غیرتمند و کاردان و میدان دادن به آدمهای حرف‌شنو و افزار دست نیز دخالت دارد.
در شوراهای شهر تهران و نظارت ایشان بر کارهای شهرداری این موانع بهتر نمایان گردید. تا آنجا که تخلفات شهرداری پس از برافتادن شهردار به آشکار می‌افتد (برای مثال آنچه درباره‌ی «هزینه‌ی بدون سند» در شهرداری احمدی‌نژاد و نکاتی که آقای نجفی شهردار کنونی از ناراستیها و اختلاسهایی که در شهرداری قالیباف رخ داده پرده برداشت و ما پریروز در کانال آوردیم)
و قوه‌ی قضاییه نیز تا آنجا افزار دست است که شهرداران با چنان تخلفات رسوا آزادانه میگردند و کسی به آنها کاری ندارد و اگر متهمی دستگیر می‌شود آن کسی است که فساد شهرداری و «املاک نجومی» را افشاء کرده (یاشار سلطانی).
همچنین انتخاب یک عده ورزشکار برای راه بردن شهر بسیار بزرگی همچون تهران نشان از بیگانه بودن مردم با دمکراسی دارد.
در زیر نگاهی می‌اندازیم به کارهای سودمندی که این انجمنها میتوانند انجام دهند و کمکی که به اجرای دمکراسی میکنند.
«چنانکه میدانیم در رژیم دمکراسی (مشروطه) دولت نماینده‌ی توده است. مردم نمایندگان برای مجلس برمیگزینند و آن نمایندگان بدولت رأی اعتماد میدهند. پس در واقع دولت با رأی توده پدید آمده ، نماینده‌ی اوست.
با اینحال در مقام عمل ، دولت جدا و توده جداست. بخصوص از نظر استانها و شهرستانها ، که چون دولت مصالح همگی کشور را در نظر دارد چه بسا که مصلحت خاص یک استان یا شهرستان منظور نگردد.
آنگاه دولت کارها را که بدست کارمندان می‌سپارد ، چه بسا که کارمندان دولت با مردم آزار و ستم روا دارند.
پس بسیار بجاست که در برابر تشکیلات دولتی یک اساسی هم از خود مردم باشد که از یکسو دیده‌بانی برفتار و کردار کارمندان دولت کند
و از یکسو مصالح خاص آن استان و شهرستان را منظور داشته بدولت یادآوریها کند و یا خود باقداماتی برخیزد.
... کسانی اگر قانونی را که از مجلس درباره‌ی این انجمنها گذشته (قانون ربیع الثانی 1325) از دیده گذرانند خواهند دید که آن نیز از روی بینش تنظیم گردیده.
این قانون بانجمنهای استانی گذشته از آنکه حق نظارت بکارهای ادارات و اعتراض به تصمیمات وزارتخانه‌ها بخشیده ، بخود آنها حق پاره‌ای اقدامات اصلاحی و تعمیری داده ،
و آنگاه بودجه‌ای برای آنها منظور داشته و نظر قانونگزاران بر این بوده که در هر استانی یک سهم از مالیات آنجا بمصالح خود استان صرف شود و این یک عدالتی بوده که منظور گردیده.
یکی از چیزهایی که در ایران مایه‌ی گله‌مندی و نومیدی مردم گردیده همانست که مالیاتها گرفته می‌شود و در تهران بی‌آنکه عدالتی منظور گردد صرف می‌شود.
مفتخوران زندگی خود را تأمین میکنند و پروایی بشهرستانها نمی‌نمایند. تهران درمیان شهرها «عزیز بیجهت» گردیده».
(چاره 25)
«با این ترتیب مردم هر استانی خواهند توانست مالیاتی که میپردازند بمصرف آن نظارت کنند ، خواهند توانست خودشان بآبادی استان پردازند و اقدامات لازمه را بنمایند.
دیگر اختیار در دست فرماندار و شهردار نخواهد بود که این یکی بیاید و باقداماتی پردازد و آن یکی بیاید و نقشه‌های او را بهم زند.
در گفتگو از اصلاحات به زمینه‌ی دیگری درمی‌آییم که پایه‌ای از پایه‌های دمکراسی و بسیار ارزشمند است.
خوانندگان با شوراها آشنایند. شوراهای روستا تا شوراهای شهر و استان و مانندگان آن از روی اصل هفتم قانون اساسی «جمهوری اسلامی» ، «ارکان تصمیم‌گیری و اداره‌ی امور کشورند». از «ارکان تصمیم‌گیری» که در اصل هفتم آمده انتظار اینست که شوراها خود نیز بتوانند تصمیماتی بگیرند.
این شوراها میوه‌ی جنبش مشروطه است و در آن رژیم به نام «انجمنهای ایالتی و ولایتی» (انجمنهای استانی و شهرستانی) شناخته می‌شد.
در همه‌ی هفتاد سالی که از تصویب قانون انجمنهای استانی و شهرستانی تا برافتادن محمدرضاشاه گذشت ، حکومتهایی که بر سر کار آمدند به این مقوله از قانون اساسی روی خوش نشان ندادند و در عمل یا این انجمنها تشکیل نشد یا اگر شد کاری نتوانست.
سپس که در حکومت ملایان قانون شوراها (اصل هفتم قانون اساسی) بقصد تظاهر به نواندیشی و مردمخواهی تصویب شد همچنان روی کاغذ ماند تا اینکه بیست سال دیگر سرانجام بکار افتاد.
این شوراها اگر بدانسان که در زیر گفته خواهد شد اختیاراتی اجرایی میداشتند بیگمان گامی بنیادی در راه سپرده شدن اختیار کارهای کشور به مردم بود ولی قانون ناظر بر آن از این خواست چندان دور است که دیگر «رکن تصمیم‌گیری» نمیتواند بشمار آید.
گذشته از نقصی که در قانون هست و یاد شد ، در پا نگرفتن درست شوراها در همین حالی که هست هم ، موانع دیگری از جمله ناآشنا بودن مردم به معنی دمکراسی و کار نبستن بآن ، سانسور رسانه‌ها ، بیطرف و دادگر نبودن قوه‌ی قضاییه و «رد صلاحیت»های بیحساب و معیار به قصد الک کردن نامزدهای غیرتمند و کاردان و میدان دادن به آدمهای حرف‌شنو و افزار دست نیز دخالت دارد.
در شوراهای شهر تهران و نظارت ایشان بر کارهای شهرداری این موانع بهتر نمایان گردید. تا آنجا که تخلفات شهرداری پس از برافتادن شهردار به آشکار می‌افتد (برای مثال آنچه درباره‌ی «هزینه‌ی بدون سند» در شهرداری احمدی‌نژاد و نکاتی که آقای نجفی شهردار کنونی از ناراستیها و اختلاسهایی که در شهرداری قالیباف رخ داده پرده برداشت و ما پریروز در کانال آوردیم)
و قوه‌ی قضاییه نیز تا آنجا افزار دست است که شهرداران با چنان تخلفات رسوا آزادانه میگردند و کسی به آنها کاری ندارد و اگر متهمی دستگیر می‌شود آن کسی است که فساد شهرداری و «املاک نجومی» را افشاء کرده (یاشار سلطانی).
همچنین انتخاب یک عده ورزشکار برای راه بردن شهر بسیار بزرگی همچون تهران نشان از بیگانه بودن مردم با دمکراسی دارد.
در زیر نگاهی می‌اندازیم به کارهای سودمندی که این انجمنها میتوانند انجام دهند و کمکی که به اجرای دمکراسی میکنند.
«چنانکه میدانیم در رژیم دمکراسی (مشروطه) دولت نماینده‌ی توده است. مردم نمایندگان برای مجلس برمیگزینند و آن نمایندگان بدولت رأی اعتماد میدهند. پس در واقع دولت با رأی توده پدید آمده ، نماینده‌ی اوست.
با اینحال در مقام عمل ، دولت جدا و توده جداست. بخصوص از نظر استانها و شهرستانها ، که چون دولت مصالح همگی کشور را در نظر دارد چه بسا که مصلحت خاص یک استان یا شهرستان منظور نگردد.
آنگاه دولت کارها را که بدست کارمندان می‌سپارد ، چه بسا که کارمندان دولت با مردم آزار و ستم روا دارند.
پس بسیار بجاست که در برابر تشکیلات دولتی یک اساسی هم از خود مردم باشد که از یکسو دیده‌بانی برفتار و کردار کارمندان دولت کند
و از یکسو مصالح خاص آن استان و شهرستان را منظور داشته بدولت یادآوریها کند و یا خود باقداماتی برخیزد.
... کسانی اگر قانونی را که از مجلس درباره‌ی این انجمنها گذشته (قانون ربیع الثانی 1325) از دیده گذرانند خواهند دید که آن نیز از روی بینش تنظیم گردیده.
این قانون بانجمنهای استانی گذشته از آنکه حق نظارت بکارهای ادارات و اعتراض به تصمیمات وزارتخانه‌ها بخشیده ، بخود آنها حق پاره‌ای اقدامات اصلاحی و تعمیری داده ،
و آنگاه بودجه‌ای برای آنها منظور داشته و نظر قانونگزاران بر این بوده که در هر استانی یک سهم از مالیات آنجا بمصالح خود استان صرف شود و این یک عدالتی بوده که منظور گردیده.
یکی از چیزهایی که در ایران مایه‌ی گله‌مندی و نومیدی مردم گردیده همانست که مالیاتها گرفته می‌شود و در تهران بی‌آنکه عدالتی منظور گردد صرف می‌شود.
مفتخوران زندگی خود را تأمین میکنند و پروایی بشهرستانها نمی‌نمایند. تهران درمیان شهرها «عزیز بیجهت» گردیده».
(چاره 25)
«با این ترتیب مردم هر استانی خواهند توانست مالیاتی که میپردازند بمصرف آن نظارت کنند ، خواهند توانست خودشان بآبادی استان پردازند و اقدامات لازمه را بنمایند.
دیگر اختیار در دست فرماندار و شهردار نخواهد بود که این یکی بیاید و باقداماتی پردازد و آن یکی بیاید و نقشه‌های او را بهم زند.
آنگاه این انجمنها سدی در برابر ستمگری و مردم‌آزاری کارمندان دولت خواهد بود و میدان اختلاس و سودجویی را بآنها تنگ خواهد ساخت.
اگر از راهش پیش رود این انجمنها مردم را از نومیدی و بدگمانی با دولت بیرون خواهد آورد و بعلاقه‌ی آنها بکشور خواهد افزود ،
برعکس آنچه پنداشته می‌شود بارتباط شهرستانها با مرکز خواهد افزود.
از یکسو دمکراسی را در این کشور ریشه‌دارتر و استوارتر خواهد ساخت و از یکسو برای دولت در راه بردن کشور و کوشش بعمران و آبادی همدستانی تهیه کرده ، بار دوش آن را سبک‌تر خواهد ساخت».
(چاره 26)
«برپا گردانیدن آنها در استانها و شهرستانها تغییراتی در روابط و رفتار آنها با مرکز پدید خواهد آورد که شاید دولت (یا بهتر گویم : کابینه‌هایی که می‌آیند و میروند) خشنود نباشند و چنین خواهند که موضوع را خوار گیرند و بانجمنها و درخواستهاشان بیپروایی نشان دهند.
همچنان استانداران و فرمانداران که باستانها و شهرستانها میروند ، آن را منافی شئونات خود شمارند و از در معارضه درآیند. اینست نیکخواهان باید پشتیبانی از انجمنها نمایند و از تغییرهایی که پیش خواهد آمد و از دخالتهایی که انجمنها در کارها خواهند کرد خشنودی نشان دهند.
باز میگویم : این بسود دولت و کشور است که تأسیساتی هم از خود استانها و شهرستانها درمیان باشد و آنها با نمایندگان دولت همکاری نمایند و بادارات دیده‌بان باشند».
(چاره 41)
قانون شوراها در 1375 تصویب شده و در سالهای بعد بویژه در 82 و 86 اصلاحاتی در آن انجام گرفته. انتظار این بود که آنچه در بالا درباره‌ی اختیارات انجمنهای استانی گفته شد در این قانون در شورای شهر و «شورای عالی استانها» انجام گیرد.
ولی از دقت در مواد این قانون فهمیده می‌شود که «اختیارات اجرایی» که قانون ربیع الثانی 1325(1286 خورشیدی) به انجمنهای استانی داده بوده ، این قانون تبدیلش کرده به «بررسی پیشنهادهای واصله از طرف شوراهای استانها و تعیین اولویت هر یك و ارجاع به مقامات اجرایی ذی‌ربط»(ماده‌ی 78 مکرر 2 ـ 1).
سپس که به «وظایف» شورای استانها می‌نگریم می‌بینیم چنین آمده : «بررسی مسائل و مشكلات استان و ارائه پیشنهادهای لازم ...» و «نظارت بر حسن اجراء تصمیمات شورای عالی استانها در محدوده‌ی استان» (ماده‌ی 78 مکرر 1ـ 1 و 2).
در اینجا از دو نکته سخن رفته که در شوراهای کنونی بکار بسته نشده.
یکی آنکه شوراها بر مالیات هر استانی دیده‌بانی (نظارت) کنند و بخشی از آن را صرف همان استان کنند.
دیگری آنکه چون استانداران و شهرداران بلکه بخشدار و دیگر مقامهای دولتی ممکنست نظارت شوراها را مخل وظایف ایشان بدانند ، نیکخواهان و خردمندان توده به شوراها پشتیبانی کنند.
(این گفتار ادامه دارد)
اگر از راهش پیش رود این انجمنها مردم را از نومیدی و بدگمانی با دولت بیرون خواهد آورد و بعلاقه‌ی آنها بکشور خواهد افزود ،
برعکس آنچه پنداشته می‌شود بارتباط شهرستانها با مرکز خواهد افزود.
از یکسو دمکراسی را در این کشور ریشه‌دارتر و استوارتر خواهد ساخت و از یکسو برای دولت در راه بردن کشور و کوشش بعمران و آبادی همدستانی تهیه کرده ، بار دوش آن را سبک‌تر خواهد ساخت».
(چاره 26)
«برپا گردانیدن آنها در استانها و شهرستانها تغییراتی در روابط و رفتار آنها با مرکز پدید خواهد آورد که شاید دولت (یا بهتر گویم : کابینه‌هایی که می‌آیند و میروند) خشنود نباشند و چنین خواهند که موضوع را خوار گیرند و بانجمنها و درخواستهاشان بیپروایی نشان دهند.
همچنان استانداران و فرمانداران که باستانها و شهرستانها میروند ، آن را منافی شئونات خود شمارند و از در معارضه درآیند. اینست نیکخواهان باید پشتیبانی از انجمنها نمایند و از تغییرهایی که پیش خواهد آمد و از دخالتهایی که انجمنها در کارها خواهند کرد خشنودی نشان دهند.
باز میگویم : این بسود دولت و کشور است که تأسیساتی هم از خود استانها و شهرستانها درمیان باشد و آنها با نمایندگان دولت همکاری نمایند و بادارات دیده‌بان باشند».
(چاره 41)
قانون شوراها در 1375 تصویب شده و در سالهای بعد بویژه در 82 و 86 اصلاحاتی در آن انجام گرفته. انتظار این بود که آنچه در بالا درباره‌ی اختیارات انجمنهای استانی گفته شد در این قانون در شورای شهر و «شورای عالی استانها» انجام گیرد.
ولی از دقت در مواد این قانون فهمیده می‌شود که «اختیارات اجرایی» که قانون ربیع الثانی 1325(1286 خورشیدی) به انجمنهای استانی داده بوده ، این قانون تبدیلش کرده به «بررسی پیشنهادهای واصله از طرف شوراهای استانها و تعیین اولویت هر یك و ارجاع به مقامات اجرایی ذی‌ربط»(ماده‌ی 78 مکرر 2 ـ 1).
سپس که به «وظایف» شورای استانها می‌نگریم می‌بینیم چنین آمده : «بررسی مسائل و مشكلات استان و ارائه پیشنهادهای لازم ...» و «نظارت بر حسن اجراء تصمیمات شورای عالی استانها در محدوده‌ی استان» (ماده‌ی 78 مکرر 1ـ 1 و 2).
در اینجا از دو نکته سخن رفته که در شوراهای کنونی بکار بسته نشده.
یکی آنکه شوراها بر مالیات هر استانی دیده‌بانی (نظارت) کنند و بخشی از آن را صرف همان استان کنند.
دیگری آنکه چون استانداران و شهرداران بلکه بخشدار و دیگر مقامهای دولتی ممکنست نظارت شوراها را مخل وظایف ایشان بدانند ، نیکخواهان و خردمندان توده به شوراها پشتیبانی کنند.
(این گفتار ادامه دارد)
تاریخ و پندهایش
تاریخچه‌ی گرفتاریهای ایران
10ـ4) شعر و شاعری
یك گرفتاری‌ای كه از زمان مغول می‌آغازد و دامنه‌ی آن تا زمان ما می‌كشد فزونی شعرا و رواج بی‌اندازه‌ی شعر می‌باشد. شعرا گذشته از زیانهای دیگری كه رسانیده‌اند (1) این زیانشان بسیار بزرگ است كه بدآموزیهایی كه از پیش بوده و بدآموزیهایی كه سپس پیدا شده همه را با زبان شیرین و روانی برشته‌ی نظم كشیده و رواج و پراكندگیش را صد برابر می‌كنند و چون كسی بجلوگیری نمیكوشد گستاخانه به هر زشتی زبان می‌گشایند و صد ننگین‌كاری می‌نمایند. شما اگر دیوان شاعری را باز كنید خواهید دید جز این نمیخواهد كه شعری درست كند و معنایی را در آن بگنجاند و دربند سود و زیان سخن خود نیست و چون نیك نگرید خواهید دید هرچه شنیده و خوانده از جبریگری و از پندارهای باطنیان و از كج‌اندیشیهای صوفیان و از فلسفه و پند و غزل و گله از روزگار همه را در میان شعرهای خود می‌آورد. همین كار زیانهایش چندانست كه اگر بخواهیم بشماریم بیك كتاب جداگانه نیاز خواهیم داشت. در اینجا چون خواستمان تاریخ است فهرست‌وار یاد كرده درمیگذریم. (2)
1 ـ برخی از آن زیانها اینهاست : از زشتی انداختن و رواج گدایی ، باده‌گساری ، بچه‌بازی ، بیهوده‌گویی ، یاوه‌سرایی و چاپلوسی. ـ و
2 ـ (604213) ـ و
تاریخچه‌ی گرفتاریهای ایران
10ـ4) شعر و شاعری
یك گرفتاری‌ای كه از زمان مغول می‌آغازد و دامنه‌ی آن تا زمان ما می‌كشد فزونی شعرا و رواج بی‌اندازه‌ی شعر می‌باشد. شعرا گذشته از زیانهای دیگری كه رسانیده‌اند (1) این زیانشان بسیار بزرگ است كه بدآموزیهایی كه از پیش بوده و بدآموزیهایی كه سپس پیدا شده همه را با زبان شیرین و روانی برشته‌ی نظم كشیده و رواج و پراكندگیش را صد برابر می‌كنند و چون كسی بجلوگیری نمیكوشد گستاخانه به هر زشتی زبان می‌گشایند و صد ننگین‌كاری می‌نمایند. شما اگر دیوان شاعری را باز كنید خواهید دید جز این نمیخواهد كه شعری درست كند و معنایی را در آن بگنجاند و دربند سود و زیان سخن خود نیست و چون نیك نگرید خواهید دید هرچه شنیده و خوانده از جبریگری و از پندارهای باطنیان و از كج‌اندیشیهای صوفیان و از فلسفه و پند و غزل و گله از روزگار همه را در میان شعرهای خود می‌آورد. همین كار زیانهایش چندانست كه اگر بخواهیم بشماریم بیك كتاب جداگانه نیاز خواهیم داشت. در اینجا چون خواستمان تاریخ است فهرست‌وار یاد كرده درمیگذریم. (2)
1 ـ برخی از آن زیانها اینهاست : از زشتی انداختن و رواج گدایی ، باده‌گساری ، بچه‌بازی ، بیهوده‌گویی ، یاوه‌سرایی و چاپلوسی. ـ و
2 ـ (604213) ـ و
معنی درست مشروطه آنست كه مردم ، كشوری را كه در آن میزیند خانه‌ی خود شناخته این بدانند كه خوراك و نوشاك و پوشاك و دیگر دربایستهای زندگانیشان از آن بدست می‌آید ، و اینست ارج آن را بدانند و همگی دلبسته‌ی آن باشند و كوشش بآبادیش كنند و نگهداری آن را بایای[وظیفه] خود شناسند.
در كشور مشروطه هر كس باید بداند كه این بیست ملیون مردم یا بیشتر یا كمتر كه در آن سرزمینند با یكدیگر پیمان همدستی دارند و اینست هر یكی باید نه تنها دربند آسایش خود و خاندان خود ، بلكه دربند آسایش همه‌ی توده باشد.
(پرچم روزانه شماره‌ی 237)
در كشور مشروطه هر كس باید بداند كه این بیست ملیون مردم یا بیشتر یا كمتر كه در آن سرزمینند با یكدیگر پیمان همدستی دارند و اینست هر یكی باید نه تنها دربند آسایش خود و خاندان خود ، بلكه دربند آسایش همه‌ی توده باشد.
(پرچم روزانه شماره‌ی 237)
Emruz ce b^yad kard 11.pdf
129.8 KB
امروز چه باید کرد؟
بخش یازدهم
#کانال_احمد_کسروی
#امروز_چه_باید_کرد؟
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
بخش یازدهم
#کانال_احمد_کسروی
#امروز_چه_باید_کرد؟
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
Zendeg^niye Man 2.pdf
90.9 KB
زندگانی من
۲ـ مکتبی که من رفتم
#کانال_احمد_کسروی
#زندگانی_من
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
۲ـ مکتبی که من رفتم
#کانال_احمد_کسروی
#زندگانی_من
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
شورش مردم در دیماه 96 ـ 16
اصلاح دیگر بهبود معاش کارگران و رنجکشان است.
این را تاکنون به عهده‌ی «عرضه و تقاضا» گزارده‌اند که بیدادگرانه است.
در جایی که کارگر فراوانست و کار کم ، تا می‌شده از دستمزدی که با آن میتوان یک زندگی حداقلی را گذرانید کاسته حتا یک سوم آن را به کارگر (همچنین به کارمند) داده‌اند.
یکی از چشمداشتهای مردم پابرهنه و بی‌بهره از شورشهای سال 57 این بود که بهتر شدن زندگیشان را در سایه‌ی «حکومت عدل علی» و «قسط اسلامی» که از سوی ملایان پیاپی نوید داده می‌شد ببینند.
اینکه پیاپی می‌شنیدند این حکومت ، «حکومت مستضعفان» است ، یا «مستکبران» حق شما و پول نفتتان را خورده به شما چیزی نداده‌اند ، همه چشمداشتهایی را پدید می‌آورد.
تا چندی برپا شدن «بنیاد مستضعفان» ، «کمیته‌ی امام» یا اصلاح قانون کار و رسیدگی به روستاها و مانندهای اینها مردم را امیدوار میکرد که براستی بتوانند زندگی بهتری بدارند.
ولی چند سالی که گذشت دریافتند که در باز هم بروی همان پاشنه می‌چرخد و آن سخنان جز فریب و نیرنگ نبوده است.
در هر حال این زمینه‌ایست که نمیتوان به آن بیپروایی کرد. این بخش ارجداری از دادگری در یک توده است و آن را نمیتوان به عهده‌ی «عرضه و تقاضا» گزارد.
«همه میدانیم که گروه بزرگی از مردم این کشور کار میکنند و رنج میکشند و زندگانی توده را براه می‌اندازند و در همانحال خودشان و خانواده‌هاشان بآتش نداری می‌سوزند و زندگانی را با صد سختی بسر میبرند.
چرخ زندگانی ما را کیها میگردانند؟.. کارگران کارخانه‌ها ، شاگردان دکانها ، هیزم‌شکنها ، باربرها ، خشت‌مالها ، ناوه‌کشها ، ... اینهایند که رنج میکشند و برای ما کار میکنند».
(چاره 43)
«باید باینها دل سوزانید. راهش هم اینست که ما ببینیم امروز زندگانی متوسط یک خانواده (یک خانواده‌ی پنج نفری) ، چه مبلغ خرج دارد و همان را میزان حقوق مزد کارگران و رنجکشان گردانیم.
همین رفتار را با پاسبانها باید کرد ، با سُپورها[رفتگر] باید کرد ، با نظامیان باید کرد ، با کارمندان پایین‌رتبه‌ی ادارات باید کرد.
این چه نامردیست که کارگران رنج کشند و وسایل زندگی برای ما تهیه کنند و خودشان بی‌بهره باشند؟!..
این چه نامردیست که ما شب با فرزندان خود آسوده بخوابیم و این نیندیشیم که پاسبانهایی که در خیابانها ، در سرما و گرما ، میگردند و در راه پاسداری بما بیداری میکشند آنها نیز فرزندانی دارند ، این نیندیشیم که باید بآنها چندان حقوق داد که باری وسایل ضروری زندگانی خانواده‌هاشان آماده گردد؟!..».
(چاره 44)
زمینه‌ی دیگری که باید از اصلاح آن سخن راند ، کارکنان اداره‌هاست.
یک گرفتاری بزرگی که از آغاز بکار اداره‌ها در ایران دیده شده و در حکومت ملایان بار سنگینی بدوش دولت گردیده فزونی کارمندان دولت است.
میدانید که چون ملایان حکومت را بدست گرفتند از بیم آنکه از دست دهند یک لشکری از هواداران خود را (که بخشی تنها به هوای پول و شغل ، خود را به ایشان نزدیک می‌نمودند) در اداره‌ها جا دادند و ناچار باید به اینها حقوق می‌پرداختند. از هر چیزی که برای آبادانی و بهبود اوضاع کشور می‌بایست خرج می‌شد کاستند تا بتوانند شکم این «هواداران» را سیر کنند.
این یکی از آسیبهای بزرگی است که دیکتاتوری به کشور میزند.
از جیب ما خرج خفقان و سرکوب ما می‌شود. به چه بهایی؟!.. به بهای مفتخورپروری و نرسیدن به آبادی کشور.
«اینهمه کارمندانی که دولت در اداره‌های خود گرد آورده ، به بیشتر از یک ثلث آنها نیاز نیست و بازمانده فزونیست ،
اگر پای اصلاحات درمیان بود دولت باید اداره‌ها را کمتر و کوچکتر گرداند (یکی از اصلاحات لازم کاستن از شماره‌ی کارمندان اداره‌هاست)
و بجای آنها بپاسبانها و سپورها و سربازها که نیاز بسیار بداشتن آنها هست حقوق باندازه‌ی کفایتشان پردازد».
(چاره 44)
یک اصلاح بنیادی دیگر پخش منظم جمعیت کشور و مراکز تولیدی است.
بیگمان اینکه در کشور پهناوری مانند ایران که اگر از روی اصول پیش رود میتواند یکی از صادر کنندگان محصولات کشاورزی باشد دیده می‌شود نزدیک به 20٪ جمعیت آن در پایتخت زندگی میکنند یک عیب بزرگی است.
کشوری که از روی برآوردهای دهها سال پیش (بدون در نظر گرفتن پیشرفتهای دانشی در این مدت) میتواند به دویست میلیون تن خوراک دهد ولی امروز ناچار است بیشتر خوراک خود را وارد کند ، این نشان از اقتصاد بیمار او دارد.
یکی از بیماریهای اقتصاد کشور به هجوم جمعیت روستاها به شهرها بستگی دارد.
«این یک موضوع مهمیست که در آینده شهرهای ایران کوچکتر و دهها بزرگتر شود.
با این ترتیب که در دهات وسایل زندگانی آماده گردد : خانه‌ها با دستورهای بهداشتی ساخته شود ، برق بکار افتد ، تلفن کشیده شود ، دبستان بنیاد یابد ، پزشک باشد ، داروخانه باشد ، دادگاه بخش باشد.
اصلاح دیگر بهبود معاش کارگران و رنجکشان است.
این را تاکنون به عهده‌ی «عرضه و تقاضا» گزارده‌اند که بیدادگرانه است.
در جایی که کارگر فراوانست و کار کم ، تا می‌شده از دستمزدی که با آن میتوان یک زندگی حداقلی را گذرانید کاسته حتا یک سوم آن را به کارگر (همچنین به کارمند) داده‌اند.
یکی از چشمداشتهای مردم پابرهنه و بی‌بهره از شورشهای سال 57 این بود که بهتر شدن زندگیشان را در سایه‌ی «حکومت عدل علی» و «قسط اسلامی» که از سوی ملایان پیاپی نوید داده می‌شد ببینند.
اینکه پیاپی می‌شنیدند این حکومت ، «حکومت مستضعفان» است ، یا «مستکبران» حق شما و پول نفتتان را خورده به شما چیزی نداده‌اند ، همه چشمداشتهایی را پدید می‌آورد.
تا چندی برپا شدن «بنیاد مستضعفان» ، «کمیته‌ی امام» یا اصلاح قانون کار و رسیدگی به روستاها و مانندهای اینها مردم را امیدوار میکرد که براستی بتوانند زندگی بهتری بدارند.
ولی چند سالی که گذشت دریافتند که در باز هم بروی همان پاشنه می‌چرخد و آن سخنان جز فریب و نیرنگ نبوده است.
در هر حال این زمینه‌ایست که نمیتوان به آن بیپروایی کرد. این بخش ارجداری از دادگری در یک توده است و آن را نمیتوان به عهده‌ی «عرضه و تقاضا» گزارد.
«همه میدانیم که گروه بزرگی از مردم این کشور کار میکنند و رنج میکشند و زندگانی توده را براه می‌اندازند و در همانحال خودشان و خانواده‌هاشان بآتش نداری می‌سوزند و زندگانی را با صد سختی بسر میبرند.
چرخ زندگانی ما را کیها میگردانند؟.. کارگران کارخانه‌ها ، شاگردان دکانها ، هیزم‌شکنها ، باربرها ، خشت‌مالها ، ناوه‌کشها ، ... اینهایند که رنج میکشند و برای ما کار میکنند».
(چاره 43)
«باید باینها دل سوزانید. راهش هم اینست که ما ببینیم امروز زندگانی متوسط یک خانواده (یک خانواده‌ی پنج نفری) ، چه مبلغ خرج دارد و همان را میزان حقوق مزد کارگران و رنجکشان گردانیم.
همین رفتار را با پاسبانها باید کرد ، با سُپورها[رفتگر] باید کرد ، با نظامیان باید کرد ، با کارمندان پایین‌رتبه‌ی ادارات باید کرد.
این چه نامردیست که کارگران رنج کشند و وسایل زندگی برای ما تهیه کنند و خودشان بی‌بهره باشند؟!..
این چه نامردیست که ما شب با فرزندان خود آسوده بخوابیم و این نیندیشیم که پاسبانهایی که در خیابانها ، در سرما و گرما ، میگردند و در راه پاسداری بما بیداری میکشند آنها نیز فرزندانی دارند ، این نیندیشیم که باید بآنها چندان حقوق داد که باری وسایل ضروری زندگانی خانواده‌هاشان آماده گردد؟!..».
(چاره 44)
زمینه‌ی دیگری که باید از اصلاح آن سخن راند ، کارکنان اداره‌هاست.
یک گرفتاری بزرگی که از آغاز بکار اداره‌ها در ایران دیده شده و در حکومت ملایان بار سنگینی بدوش دولت گردیده فزونی کارمندان دولت است.
میدانید که چون ملایان حکومت را بدست گرفتند از بیم آنکه از دست دهند یک لشکری از هواداران خود را (که بخشی تنها به هوای پول و شغل ، خود را به ایشان نزدیک می‌نمودند) در اداره‌ها جا دادند و ناچار باید به اینها حقوق می‌پرداختند. از هر چیزی که برای آبادانی و بهبود اوضاع کشور می‌بایست خرج می‌شد کاستند تا بتوانند شکم این «هواداران» را سیر کنند.
این یکی از آسیبهای بزرگی است که دیکتاتوری به کشور میزند.
از جیب ما خرج خفقان و سرکوب ما می‌شود. به چه بهایی؟!.. به بهای مفتخورپروری و نرسیدن به آبادی کشور.
«اینهمه کارمندانی که دولت در اداره‌های خود گرد آورده ، به بیشتر از یک ثلث آنها نیاز نیست و بازمانده فزونیست ،
اگر پای اصلاحات درمیان بود دولت باید اداره‌ها را کمتر و کوچکتر گرداند (یکی از اصلاحات لازم کاستن از شماره‌ی کارمندان اداره‌هاست)
و بجای آنها بپاسبانها و سپورها و سربازها که نیاز بسیار بداشتن آنها هست حقوق باندازه‌ی کفایتشان پردازد».
(چاره 44)
یک اصلاح بنیادی دیگر پخش منظم جمعیت کشور و مراکز تولیدی است.
بیگمان اینکه در کشور پهناوری مانند ایران که اگر از روی اصول پیش رود میتواند یکی از صادر کنندگان محصولات کشاورزی باشد دیده می‌شود نزدیک به 20٪ جمعیت آن در پایتخت زندگی میکنند یک عیب بزرگی است.
کشوری که از روی برآوردهای دهها سال پیش (بدون در نظر گرفتن پیشرفتهای دانشی در این مدت) میتواند به دویست میلیون تن خوراک دهد ولی امروز ناچار است بیشتر خوراک خود را وارد کند ، این نشان از اقتصاد بیمار او دارد.
یکی از بیماریهای اقتصاد کشور به هجوم جمعیت روستاها به شهرها بستگی دارد.
«این یک موضوع مهمیست که در آینده شهرهای ایران کوچکتر و دهها بزرگتر شود.
با این ترتیب که در دهات وسایل زندگانی آماده گردد : خانه‌ها با دستورهای بهداشتی ساخته شود ، برق بکار افتد ، تلفن کشیده شود ، دبستان بنیاد یابد ، پزشک باشد ، داروخانه باشد ، دادگاه بخش باشد.
آنگاه از شهرها کسانی که کار مشروعی ندارند و با مفتخواری و یا با کارهای بیهوده زندگانی میکنند بآنجاها کوچانیده شوند که با کشاورزی و یا هر کار مشروع دیگری که میتوانند زندگی آغازند».
(چاره 45)
(این گفتار ادامه دارد)
(چاره 45)
(این گفتار ادامه دارد)
یك مردمی هنگامی كه بپادشاه خودكامه‌ی خود می‌شورند و ازو مشروطه می‌خواهند معنای این جنبش و شورش آنست كه آن مردم بیدار شده‌اند و معنی درست سررشته‌داری (حكومت) را فهمیده‌اند
و اینست از یكسو بآن پادشاه میگویند : «تو برو ما خودمان این كشور را راه خواهیم برد ، خودمان آن را نگاه خواهیم داشت» و از یكسو با یكدیگر پیمانی می‌بندند كه دست بهم دهند و بنگهداری كشور و بآبادی آن كوشند
و گذشته از كوششی كه هر یكی در راه تهیه‌ی زندگانی برای خاندان خود میكند ، یك كوشش نیز در راه كشور بگردن گیرند و همه‌ی كارهای سررشته‌داری را از تهیه‌ی سپاه و برپا كردن ادارات و گزاردن قانون و مانند اینها ، خودشان انجام دهند.
(پرچم روزانه شماره‌ی 237)
و اینست از یكسو بآن پادشاه میگویند : «تو برو ما خودمان این كشور را راه خواهیم برد ، خودمان آن را نگاه خواهیم داشت» و از یكسو با یكدیگر پیمانی می‌بندند كه دست بهم دهند و بنگهداری كشور و بآبادی آن كوشند
و گذشته از كوششی كه هر یكی در راه تهیه‌ی زندگانی برای خاندان خود میكند ، یك كوشش نیز در راه كشور بگردن گیرند و همه‌ی كارهای سررشته‌داری را از تهیه‌ی سپاه و برپا كردن ادارات و گزاردن قانون و مانند اینها ، خودشان انجام دهند.
(پرچم روزانه شماره‌ی 237)
تاریخ و پندهایش
تاریخچه‌ی گرفتاریهای ایران
11ـ4) آلودگیهایی که فرمانروایی مغولان پیش آورد
مغولان ملیونها مردان را كشتند و ملیونها دختران و زنان را به اسیری بردند و صدها آبادی را ویرانه گردانیدند. آن كردند كه تا صد قرن فراموش نباید كرد. ولی ایكاش باین خونخواریها و ددیها بسنده می‌نمودند و پس از آنهمه گزندها این كشور را بحال خود می‌گزاردند.
حكمرانی مغول در این كشور پتیاره‌ی دیگریست كه زیان بیشتر رسانیده و ریشه‌ی ایران را كنده. بدانسان كه ما قرن سوم و چهارم را بهترین دوره‌ی تاریخ ایران شماردیم قرن هفتم و هشتم را كه زمان حكمرانی مغولانست بدترین دوره‌ی آن تاریخ باید شمرد! ...
👇👇
تاریخچه‌ی گرفتاریهای ایران
11ـ4) آلودگیهایی که فرمانروایی مغولان پیش آورد
مغولان ملیونها مردان را كشتند و ملیونها دختران و زنان را به اسیری بردند و صدها آبادی را ویرانه گردانیدند. آن كردند كه تا صد قرن فراموش نباید كرد. ولی ایكاش باین خونخواریها و ددیها بسنده می‌نمودند و پس از آنهمه گزندها این كشور را بحال خود می‌گزاردند.
حكمرانی مغول در این كشور پتیاره‌ی دیگریست كه زیان بیشتر رسانیده و ریشه‌ی ایران را كنده. بدانسان كه ما قرن سوم و چهارم را بهترین دوره‌ی تاریخ ایران شماردیم قرن هفتم و هشتم را كه زمان حكمرانی مغولانست بدترین دوره‌ی آن تاریخ باید شمرد! ...
👇👇
t^rixo pandh^yaw -4-11.pdf
154.2 KB
تاریخ و پندهایش
11ـ4) آلودگیهایی که فرمانروایی مغولان پیش آورد
#کانال_احمد_کسروی
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
🌐 https://kasravi-ahmad.blogspot.com
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
11ـ4) آلودگیهایی که فرمانروایی مغولان پیش آورد
#کانال_احمد_کسروی
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
🌐 https://kasravi-ahmad.blogspot.com
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
Emruz ce b^yad kard 12.pdf
131.3 KB
امروز چه باید کرد؟
بخش دوازدهم
#کانال_احمد_کسروی
#امروز_چه_باید_کرد؟
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
بخش دوازدهم
#کانال_احمد_کسروی
#امروز_چه_باید_کرد؟
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
Zendeg^niye Man 3.pdf
259.6 KB
زندگانی من
3ـ چند سخنی از پدرم
#کانال_احمد_کسروی
#زندگانی_من
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
3ـ چند سخنی از پدرم
#کانال_احمد_کسروی
#زندگانی_من
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
تاریخ و پندهایش
تاریخچه‌ی گرفتاریهای ایران
12ـ4) صفویان
ما چون در اینجا مجال سخن دراز نداریم اینست كه به اجمال پرداخته می‌گوییم : پیشامدهای زمان مغول و بدآموزیها و بدعتهایی كه در آن زمان و پس از آن ، روی داد ایرانیان را بحالی انداخت كه چون ما بزمان صفویان میرسیم تو گویی خود ایرانیان هیچ كاره‌ی این كشور نبودند. تو گویی شایستگی هیچ كاری را نداشتند. تو گویی جز بدرد زیردستی و زبونی نمیخوردند. ...
👇👇
تاریخچه‌ی گرفتاریهای ایران
12ـ4) صفویان
ما چون در اینجا مجال سخن دراز نداریم اینست كه به اجمال پرداخته می‌گوییم : پیشامدهای زمان مغول و بدآموزیها و بدعتهایی كه در آن زمان و پس از آن ، روی داد ایرانیان را بحالی انداخت كه چون ما بزمان صفویان میرسیم تو گویی خود ایرانیان هیچ كاره‌ی این كشور نبودند. تو گویی شایستگی هیچ كاری را نداشتند. تو گویی جز بدرد زیردستی و زبونی نمیخوردند. ...
👇👇
t^rixo pandh^yaw -4-12.pdf
153.4 KB
تاریخ و پندهایش
تاریخچه‌ی گرفتاریهای ایران
12ـ4) صفویان
#کانال_احمد_کسروی
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
🌐 https://kasravi-ahmad.blogspot.com
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
تاریخچه‌ی گرفتاریهای ایران
12ـ4) صفویان
#کانال_احمد_کسروی
🌐 @pakdini
🌐 @ketabSudmand
🌐 https://kasravi-ahmad.blogspot.com
✉️ farhixt@gmail.com
🆔 @Ahmad_Kasravi
شورش مردم در دیماه 96 ـ 17
در گفتار گذشته از چاره به دستمزدهای بیدادگرانه‌ی رنجکشان و کارگران سخن راندیم.
گذشته از این اجحافات دیگری در زمینه‌ی برخورداریها در توده‌ی ما هست.
«فلان خانواده روزانه یک مَن [3 کیلو بیش یا کم] روغن میخرد و مصرف میکند و بفلان خانواده یک سیر[75 گرم] هم نمیرسد و با نانِ تهی شکمهای خود را پر میگردانند. همچنین در دیگر کالاها.
از نظر کار و کوشش نیز چنانست : فلان مرد هیچ کاری نمیکند و شبان و روزان به تن‌پروری می‌پردازد و فلان کارگر روزانه دوازده ساعت رنج میکشد و عرق میریزد.
اجحافات باین آشکاری را نمی‌شود که از دیده دور داشت».
(چاره 59)
کمابیش همه به این اجحافات معترفند. ولی در زمینه‌ی چاره به آنهاست که باورها و اندیشه‌های گوناگونی را پیش میکشند و آنهاست که زمینه‌ی اختلاف عقیده را پیش می‌آورد.
«ببینیم این اجحافات از کجا ناشی می‌شود و سرچشمه‌ی آن را بدست آوریم و از همان راه جلو گیریم.
آنچه ما دانسته‌ایم این اجحافات از سه جا ناشی می‌شود : یکی مفتخواری ، دیگری عادلانه نبودن مزدها و حقوقها ، دیگری محدود نبودن سرمایه ، و من درباره‌ی هر کدام چند جمله‌ای مینویسم :
1) مفتخواری در این کشور رواج بسیار دارد و راههای مختلفی پیدا کرده.
مثلاً فلان کس در خانه می‌نشیند و از دولت مستمری میگیرد ، یا خانقاهی باز کرده مریدانش پول می‌آورند ، یا از املاکش میرسد و میخورد ، یا پول بمرابحه میدهد و عایدی دارد. امثال اینها بسیار است ـ یک رشته کارها نیز هست که چون بیهوده است ، در حکم مفتخواریست. مثلاً فلان شخص رمان مینویسد و میفروشد ، فلان مرد فال میگیرد و پیشگویی میکند ، بازرگانان در بازار کالاها را دست بدست میگردانند. اینها نیز بسیار است.
این مفتخواران اگر جلوشان گرفته شود ناچار خواهند بود بکار پردازند و باندازه‌ی کوشش خود پول بدست آورند و به همان اندازه از کالاها و از خوشیهای زندگانی سهم یابند و این برخوردهای بیحساب امروزی از میان خواهد رفت.
2) عادلانه نبودن مزدها و حقوقها موضوع مهم دیگریست.
یک رشته‌ی بزرگی از اجحافات از این راه تولید می‌شود.
از یکسو بکارهای لازم مزد کمتر از اندازه‌ی عدالت داده می‌شود و از یکسو بکارهایی که چندان لازم نیست ، مزد یا حقوق بیش از اندازه منظور میگردد.
فلان هیزم‌شکن چند ساعت عرق میریزد و صد ریال بیشتر بدستش نمی‌آید و فلان پشت میزنشین عالی‌رتبه که دانسته نیست بکارش چه نیازی هست ، روزانه پانصد ریال حقوق میبرد.
اگر اینها تعدیل شود بدیهیست که رشته‌ی بزرگی از اجحافات از میان خواهد برخاست.
کسی اگر هوش و جربزه بیشتر دارد و از کوششهای خود بتوده سود بیشتر میرساند ، باید مزد بیشتر هم ببرد.
نمیتوان گفت که یک پزشک که با دانش خود روزانه ده کسی را از بیماری نجات میدهد ، با یک باربر یکسان باشد.
اگر یک پزشک روزانه چند برابر یک باربر عایدی داشت و چند برابر او از خوشیهای زندگی بهره یافت ، جای ایراد نیست.
جای ایراد آنست که کار کسی کم سود یا بیهوده باشد و مزدهای گزاف گیرد و یا بعکس در برابر کار سودمند لازم ، مزد کم بدست آورد.
3) داد و ستد یا بازرگانی از کارهاییست که بآن نیازمندیم.
کسی که کالایی را تهیه میکند (مثلاً کشاورزی که گندم میکارد و یا کارخانه‌ای که قند می‌سازد) ، چه بسا که خود نمیتواند یکسره با خانواده‌ها طرف شود و بآنها بفروشد و نیاز بمیانجی پیدا می‌شود.
داد و ستد و بازرگانی باین معنی است. باز میگویم که در زندگانی توده‌ای بآن هم نیاز داریم.
چیزی که هست باید سرمایه محدود باشد که یک کسی نتواند با راه‌انداختن سرمایه‌ی بسیار بزرگی بخش عمده‌ی خرید و فروش را ویژه‌ی خود گرداند و دست دیگران را بندد.
اکنون یک رشته از اجحافها نیز از این راهست.
کسانی سرمایه‌های بزرگی راه انداخته‌اند و روزانه چند برابر نیاز زندگانی خود سود میبرند و دیگران چون مایه‌شان کمتر است ، باندازه‌ی نیاز هم سهم نمی‌یابند ، و چون از این ترتیب جلوگیری شود و سرمایه محدود گردیده زیر دیده‌بانی گرفته شود ، رشته‌ی دیگر اجحافات نیز از میان خواهد رفت».
(چاره 59 و 60)
«اگر در توده‌ای هیچکس نتواند بیکار باشد و مفت خورد ، هیچکس نتواند کاری بیهوده و بیسود پیش گیرد ، هر کسی باندازه‌ی ارزش کار خود مزد گیرد ، داد و ستد و بازرگانی محدود باشد بخریدن از تولید کنندگان و فروختن بمصرف کنندگان ، سرمایه‌ها محدود باشد که کسی نتواند بیش از اندازه بکار اندازد ، انبارداری [=احتکار] و گرانفروشی ممنوع باشد ـ در چنین توده‌ای آیا باز اجحافات خواهد بود؟!..
آیا زمینه گشاده نخواهد بود که هر کسی باندازه‌ی هوش و جربزه‌ی خدادادی و باندازه‌ی کوششی که بکار میبرد از لوازم زندگانی و خوشیهای آن سهم برد؟!..»
(چاره 61)
اینها اصلاحاتی بنیادی است که زندگانی را در یک کشوری بیکبار دگرگون خواهد کرد و راه را به بیدادها و ستمها خواهد بست.
در گفتار گذشته از چاره به دستمزدهای بیدادگرانه‌ی رنجکشان و کارگران سخن راندیم.
گذشته از این اجحافات دیگری در زمینه‌ی برخورداریها در توده‌ی ما هست.
«فلان خانواده روزانه یک مَن [3 کیلو بیش یا کم] روغن میخرد و مصرف میکند و بفلان خانواده یک سیر[75 گرم] هم نمیرسد و با نانِ تهی شکمهای خود را پر میگردانند. همچنین در دیگر کالاها.
از نظر کار و کوشش نیز چنانست : فلان مرد هیچ کاری نمیکند و شبان و روزان به تن‌پروری می‌پردازد و فلان کارگر روزانه دوازده ساعت رنج میکشد و عرق میریزد.
اجحافات باین آشکاری را نمی‌شود که از دیده دور داشت».
(چاره 59)
کمابیش همه به این اجحافات معترفند. ولی در زمینه‌ی چاره به آنهاست که باورها و اندیشه‌های گوناگونی را پیش میکشند و آنهاست که زمینه‌ی اختلاف عقیده را پیش می‌آورد.
«ببینیم این اجحافات از کجا ناشی می‌شود و سرچشمه‌ی آن را بدست آوریم و از همان راه جلو گیریم.
آنچه ما دانسته‌ایم این اجحافات از سه جا ناشی می‌شود : یکی مفتخواری ، دیگری عادلانه نبودن مزدها و حقوقها ، دیگری محدود نبودن سرمایه ، و من درباره‌ی هر کدام چند جمله‌ای مینویسم :
1) مفتخواری در این کشور رواج بسیار دارد و راههای مختلفی پیدا کرده.
مثلاً فلان کس در خانه می‌نشیند و از دولت مستمری میگیرد ، یا خانقاهی باز کرده مریدانش پول می‌آورند ، یا از املاکش میرسد و میخورد ، یا پول بمرابحه میدهد و عایدی دارد. امثال اینها بسیار است ـ یک رشته کارها نیز هست که چون بیهوده است ، در حکم مفتخواریست. مثلاً فلان شخص رمان مینویسد و میفروشد ، فلان مرد فال میگیرد و پیشگویی میکند ، بازرگانان در بازار کالاها را دست بدست میگردانند. اینها نیز بسیار است.
این مفتخواران اگر جلوشان گرفته شود ناچار خواهند بود بکار پردازند و باندازه‌ی کوشش خود پول بدست آورند و به همان اندازه از کالاها و از خوشیهای زندگانی سهم یابند و این برخوردهای بیحساب امروزی از میان خواهد رفت.
2) عادلانه نبودن مزدها و حقوقها موضوع مهم دیگریست.
یک رشته‌ی بزرگی از اجحافات از این راه تولید می‌شود.
از یکسو بکارهای لازم مزد کمتر از اندازه‌ی عدالت داده می‌شود و از یکسو بکارهایی که چندان لازم نیست ، مزد یا حقوق بیش از اندازه منظور میگردد.
فلان هیزم‌شکن چند ساعت عرق میریزد و صد ریال بیشتر بدستش نمی‌آید و فلان پشت میزنشین عالی‌رتبه که دانسته نیست بکارش چه نیازی هست ، روزانه پانصد ریال حقوق میبرد.
اگر اینها تعدیل شود بدیهیست که رشته‌ی بزرگی از اجحافات از میان خواهد برخاست.
کسی اگر هوش و جربزه بیشتر دارد و از کوششهای خود بتوده سود بیشتر میرساند ، باید مزد بیشتر هم ببرد.
نمیتوان گفت که یک پزشک که با دانش خود روزانه ده کسی را از بیماری نجات میدهد ، با یک باربر یکسان باشد.
اگر یک پزشک روزانه چند برابر یک باربر عایدی داشت و چند برابر او از خوشیهای زندگی بهره یافت ، جای ایراد نیست.
جای ایراد آنست که کار کسی کم سود یا بیهوده باشد و مزدهای گزاف گیرد و یا بعکس در برابر کار سودمند لازم ، مزد کم بدست آورد.
3) داد و ستد یا بازرگانی از کارهاییست که بآن نیازمندیم.
کسی که کالایی را تهیه میکند (مثلاً کشاورزی که گندم میکارد و یا کارخانه‌ای که قند می‌سازد) ، چه بسا که خود نمیتواند یکسره با خانواده‌ها طرف شود و بآنها بفروشد و نیاز بمیانجی پیدا می‌شود.
داد و ستد و بازرگانی باین معنی است. باز میگویم که در زندگانی توده‌ای بآن هم نیاز داریم.
چیزی که هست باید سرمایه محدود باشد که یک کسی نتواند با راه‌انداختن سرمایه‌ی بسیار بزرگی بخش عمده‌ی خرید و فروش را ویژه‌ی خود گرداند و دست دیگران را بندد.
اکنون یک رشته از اجحافها نیز از این راهست.
کسانی سرمایه‌های بزرگی راه انداخته‌اند و روزانه چند برابر نیاز زندگانی خود سود میبرند و دیگران چون مایه‌شان کمتر است ، باندازه‌ی نیاز هم سهم نمی‌یابند ، و چون از این ترتیب جلوگیری شود و سرمایه محدود گردیده زیر دیده‌بانی گرفته شود ، رشته‌ی دیگر اجحافات نیز از میان خواهد رفت».
(چاره 59 و 60)
«اگر در توده‌ای هیچکس نتواند بیکار باشد و مفت خورد ، هیچکس نتواند کاری بیهوده و بیسود پیش گیرد ، هر کسی باندازه‌ی ارزش کار خود مزد گیرد ، داد و ستد و بازرگانی محدود باشد بخریدن از تولید کنندگان و فروختن بمصرف کنندگان ، سرمایه‌ها محدود باشد که کسی نتواند بیش از اندازه بکار اندازد ، انبارداری [=احتکار] و گرانفروشی ممنوع باشد ـ در چنین توده‌ای آیا باز اجحافات خواهد بود؟!..
آیا زمینه گشاده نخواهد بود که هر کسی باندازه‌ی هوش و جربزه‌ی خدادادی و باندازه‌ی کوششی که بکار میبرد از لوازم زندگانی و خوشیهای آن سهم برد؟!..»
(چاره 61)
اینها اصلاحاتی بنیادی است که زندگانی را در یک کشوری بیکبار دگرگون خواهد کرد و راه را به بیدادها و ستمها خواهد بست.
ما اینها را به کوتاهی بسیار گفتیم و شرح چندانی ندادیم.
یک بخش از اینها در کتاب «کار و پیشه و پول» و همچنین در کتاب «ورجاوند بنیاد» نیک شرح داده شده و خوانندگان توانند از آنها خوانده آگاهی بیشتر بدست آورند.
جز یاد گرفتن معنی درست مشروطه ، آنچه بنام اصلاحات یاد کردیم همه «سازمانی» است. به این معنی که نخست چنانکه شرح دادیم (بخش 13) باید آن جمعیت یا حزبی از نیکخواهان و خردمندان توده در این باره‌ها هم‌سخن و همدست شده بکوشند و بر همباوران و پشتیبانان خود بیفزایند و مجلس و دولت را وادارند به اینها گردن نهند. با تصویب مجلس و نیروی دولت است که اینها انجام پذیرد.
می‌ماند که آن حزب یا جمعیت چه باید کند تا بر همباوران و همدستان افزاید و آرمان این اصلاحات را پیش برد.
در این باره نیز در گفتار آینده سخن بمیان خواهیم آورد.
(این گفتار ادامه دارد)
یک بخش از اینها در کتاب «کار و پیشه و پول» و همچنین در کتاب «ورجاوند بنیاد» نیک شرح داده شده و خوانندگان توانند از آنها خوانده آگاهی بیشتر بدست آورند.
جز یاد گرفتن معنی درست مشروطه ، آنچه بنام اصلاحات یاد کردیم همه «سازمانی» است. به این معنی که نخست چنانکه شرح دادیم (بخش 13) باید آن جمعیت یا حزبی از نیکخواهان و خردمندان توده در این باره‌ها هم‌سخن و همدست شده بکوشند و بر همباوران و پشتیبانان خود بیفزایند و مجلس و دولت را وادارند به اینها گردن نهند. با تصویب مجلس و نیروی دولت است که اینها انجام پذیرد.
می‌ماند که آن حزب یا جمعیت چه باید کند تا بر همباوران و همدستان افزاید و آرمان این اصلاحات را پیش برد.
در این باره نیز در گفتار آینده سخن بمیان خواهیم آورد.
(این گفتار ادامه دارد)