پاکدینی ـ احمد کسروی
7.53K subscribers
8.66K photos
494 videos
2.29K files
1.79K links
🔔 برای پاسخ شکیبا باشید.

کتابخانه پاکدینی
@Kasravi_Ahmad

تاریخ مشروطه ایران
@Tarikhe_Mashruteye_Iran

اینستاگرام
instagram.com/ketab.pakdini

کتاب سودمند
@KetabSudmand

یوتیوب
youtube.com/@pakdini

دونیت :
https://t.me/pakdini/25890
Download Telegram
سه تن از کسانی که درپی «اصلاح» دین و «بازگردانیدن دین به اصلش» بوده‌اند :
چپ : خالصی‌زاده ،
راست بالا : شریعت سنگلجی
راست پایین : یوسف شعار
📘 اسرار هزارساله ـ 25
🔸 علی‌اکبر حکمی‌زاده
🔶 گفتار چهارم : حکومت - تکه‌ی 4 از 8

3ـ وقتی فلان سوداگر و بازرگان می‌خواهد مالیات بدهد می‌بیند پول است نه جان است که آسان بتوان داد ، اینجاست که تا بشنود دادن مالیات اعانت ظلم است ، اگرهم هیچ عقیده نداشته باشد بفکر دین می‌افتند. می‌گوید باید مأمور وصول را فریب داد یا بوسیله‌ي رشوه‌ای قانعش کرد که این مالیات را نگیرد یا هرچه می‌شود کمتر بگیرد و چه‌بسا قسمتی از آن پول و یا همه‌اش را هم به مأمور می‌دهد تا به جیب دولت نرود و دولت هم که گنج آب آورده ندارد ناچار است آن را وصول کند ، این است از یک طرف دولت به سازمان می‌افزاید و از طرف دیگر مردم به زیرکی خود. تازه چون پایه کج (1) است اگر دولت همه‌ي مردم کشور را هم مأمور و بازرس قرار دهد باز آن نتیجه که باید بدست نخواهد آمد.
4ـ کارمند دولت یا به دین علاقه دارد یا نه ، اگر ندارد که حسابی نداریم و اگر دارد این را هم به همراهش تزریق کرده‌اند که کار دولت بد است و پولش حرام ، پس در این صورت او اول خود را بدکار و جهنمی دانسته سپس بکار وارد شده. حال شما از چنین کسی چه انتظار دارید جز همانکه می‌گوید آب که از سر گذشت چه یک نی چه صد نی.
دیگر آنکه چیزی که آدمی را از روی دلسوزی بکار وامی‌دارد و از خیانت جلو می‌گیرد اول دین است ، دوم عقل و وجدان. چنانکه این هر دو با هم باشند البته اثرش خیلی زیاد است و اگر تنها شوند اثرش کمتر ، و هرگاه این دو برخلاف هم شوند اثر هر دو خنثا می‌شود. حال در اینجا می‌بینیم عقل می‌گوید فرقی میان کار و مال دولت با دیگران نیست ، بلکه چون مال دولت مال همه است حفظش لازمتر است ولی دین ما می‌گوید مال دولت مجهول‌المالک و به تفسیر مردم بی‌صاحب است ، پس تنها باقی می‌ماند ترس که آن هم در همه‌جا نیست.
از اینرو می‌بینیم که کار دولت در نظر کارمند برای نفع شخصی شده و در نظر مردم گل بود و به سنبل نیز آراسته گردیده. ما می‌شناسیم کسانی را که برای گرفتن تذکره[=گذرنامه] و رفتن زیارت که بگفته‌ي خودشان مستحب است رشوه می‌دهند که مسلم حرام است. می‌بینیم رسواترین دروغها را همینکه نام دین به رویَش آمد بی‌چون و چرا می‌پذیرند و بعکس تمام هوش و جُربُزه و فکر خود را بکار می‌اندازند تا ببینند بکجای قانون و مقررات می‌توان دست انداخت یا مسخره کرد. بسیار می‌شناسیم کسانی را که از مال دولت می‌دزدند یا خیانت می‌کنند و از همان پول صرف زیارت و روضه و نذر می‌کنند. از اینرو باید دانست که این مردم چنانکه می‌گویند فاسد نیستند بلکه می‌خواهند خوب باشند ولی راه را گم کرده‌اند.


1ـ اصل : کر
🔶 زبان ایرانی - 107
🔸 پرسشها و پاسخها (سال سوم) ـ 9 و 10

در اسامي قراء آذربايجان كلمه‌ي «جيق» معمولاً زياد پيدا مي‌شود مثلاً ملاجيق ، قلعه‌جيق ، ميدان‌جيق و غيره مقصود از جيق بايد چه باشد؟ تبريز ـ ص . ا
* * *
در اين باره آنچه بايستي گفت در كافنامه ... گفته‌ايم و نيازي بپاسخ بازنمانده.

* * * * *
1ـ ميزبان چه لغتي است فارسي است يا زبان ديگري؟ اگر فارسي است از چه تركيب شده؟ اكنون كه براي مهمانان ميز مي‌آرايند اگر ميزبان بهماندار بگوييم خيلي مناسب است ولي در سابق چگونه بوده است؟
2ـ معني لغات آمه و خيم چيست؟ (در فرهنگ معني آمه را دوات و خيم را عادت نوشته).
3ـ آيا كلمه‌ي ورزش بمعني كنونيش در قديم بكار ميرفته است و يا هميشه بمعني كشاورزي بوده است چنانكه فردوسي گفته است :
.................................................. نشاندند هر جاي چندين درخت.
چو يك مرز از ورزش آباد كرد دل هر كه بود اندر آن شاد كرد.
4ـ آشوب فعل امر آشفتن است پس مشوب كه كلمه‌ي عربي است از كجا آمده؟ اهواز ، شيشه‌گر
* * *
1ـ «ميزبان» فارسي است و اصل آن «ميزدپان» بوده چه ميزد يك گونه از ميهمانيهاي ايرانيان باستان است ـ ربطي بكلمه‌ي «ميز» ندارد.
2ـ «آمه» بمعني دوات ، «خيم» بمعني خوي است. چنانكه «دژخيم» مرد بدخويِ مردم آزار را گويند و بكار بردن آن در ميرغضب هم از همين معناست.1
3ـ ورزش باين معني تازه است و معناي ديرين آن همانست كه خودتان ياد كرده‌ايد و گذشته از كلمه‌ي «كشاورز» «برزگر» نيز كه نخست «ورزگر» بوده با همان معني درست مي‌آيد. ولي گويا ورزش بمعني هرگونه كار نيز مي‌آمده.
4ـ كلمه‌ي «مشوب» از شاب يشوب مي‌آيد و ربطي به «آشوب» ندارد.

1ـ نویسنده سپس خیم را بمعنی خصلت و خوی را بمعنی عادت بکار برده. ـ و
✴️ حقایق زندگی
(تکه‌ی صدوچهارم)

🔶 در نادانی فرورفته‌اند و خود را دانا می‌شمارند
🔸یادداشت کوشاد تلگرام
(بخش یک از دو)

در بخش دوم گفتار بالا (پرچم شماره‌ی 249) چنین آمده بود :
«... اینست دینی كه توده‌ی شما دارند و اكنون شما بفهمید كه برای چه فروغی می‌خواسته شما از دین گفتگو كنید».
در آنجا ما نوید یادداشتی را در پایان گفتار دادیم که اینک در زیر می‌آید :

نخست باید دانست فروغی که از بنیادگزاران اصلی پادشاهی پهلوی بشمار می‌آید و دو دوره هم سر‌وزیر رضاشاه بود ، همینکه رضاشاه برافتاد در گفتگو با روزنامه‌نویسان چنین گفت : «از دین هم بنویسید. در بیست سال گذشته یکی هم به دین بی‌توجهی شده».

سخن فروغی نه از عامیگری یا دینداری بلكه از روی استادی در خیانت رانده شده. بدخواهیهای فروغی تنها این یك سخن او نیست. برای آگاهی بیشتر با فروغی و بستگی او با رویدادهای شهریور1320 و چگونگی میدان دادن به ملایان پیشگفتار كتاب «انكیزیسیون در ایران» دیده شود.

لیکن گذشته از بدخواهی فروغی ، رفتاری که از مردم پس از این سخنش دیده شد ، بس شگفت می‌نماید. زیرا پس از بیست سی سال ریشخند و سركوفت روزنامه‌نویسان ، رماننویسان و برجستگان توده و پانزده سال بی‌پروایی حكومت رضاشاه به «دین» و آن را خرافات نامیدن و سختگیری به «دینداران» چنین می‌نماید که مردم نمی‌بایست به یک سخن فروغی از جا درروند و باز به بیهوده‌پندارها رو آورند.

نزدیک به این رفتار را ما پس از سی و اند سال پادشاهی محمدرضاشاه در سالهای آخر حکومت او از مردم دیدیم. دیدیم چگونه به «دین» دلبستگی نشان دادند. دیرپایی و سخت‌جانی این رفتارهای مردم علتهایی دارد که تا دانسته نشود داستانی شگفت می‌نماید. می‌توان گفت پدیداری حكومت ملایان در سال 57 گرهی بر گره‌های ناگشوده‌ی پیشین انداخت و اکنون داستان رنگ چیستان بخود گرفته.

از چنین رویدادهایی برخی بسودجویی برخاسته می‌گویند : «با دین نمی‌توان مبارزه كرد». این را كیها می‌گویند؟ یك دسته هواداران كیشهایند كه این را تبلیغی برای بیدینیهای خود می‌دانند. می‌باید گفت : به پشتگرمی نادانی عامیان بخود می‌بالند.

دیگرانی نیز برای آنكه خود را آسوده ساخته و از هر كوششی كناره گیرند همان را بزبان دیگری بازمي‌نمایند. اینان نمودار گردیدن كشیشان و ملایان و هوادارانشان را در شوروی پس از هفتاد سال سختگیریهای حكومت كمونیستیِ آنجا دلیل سخن خود می‌گیرند.

برخیها عنوان دیگری پیش آورده می‌گویند : یك چیزی را كه هزار و دوهزار سال ریشه در اندیشه‌های مردم داشته به این زودی نمی‌توان از دلها پاك كرد. نبرد دیرپای دانشمندان با دستگاههای كلیسا و كنیسه در اروپا و این را كه هنوز هم آنها برنیفتاده دلیل سخن خود می‌گیرند. نتیجه‌ی این سخن آنكه اگر نبرد با این بیهوده‌پندارهایی که نام دین بخود گرفته ، صد سال و دویست سال هم كشید ، باكی نیست و غیرعادی هم شمرده نمی‌شود.

كسانی نیز فلسفه‌ی دیگری ازبر كرده‌اند. ایشان می‌گویند برانداختن و از میدان بیرون راندن این گمراهیها تنها از دست حکومت ساخته است. اینست همه‌ی این نبردها را بیهوده دانسته ، نتیجه می‌گیرند كه امروز ـ به هر بهایی بسر آید ـ تنها باید كوشید حکومت را بدست گرفت تا بتوان این نادانیها را برانداخت. برخی نیز راه دیگری می‌پیمایند. می‌گویند : باید دین از دولت جدا گردد و آنگاهست كه می‌توان امیدوار بود حكومتی جدا از دین به بیهوده‌پندارهای مردم چاره كند. باید گفت : این دو دسته‌ی اخیر از آزموده‌ها‌ی شوروی درس بایسته را نگرفته‌اند.

جای پرسش است : این سخت‌جانی و دیرپایی پندارپرستیهای مردم از چیست و چرا حكومت استوار و سختگیری همچون رضاشاه در نبرد با آنها بدینسان نافیروز بوده است؟!. یا چرا پس از ده‌ها سال حكومت جدا از دین در تركیه و سختگیری به «دینداران» ، امروز همانها حكومت را در آن كشور بدست دارند؟!.

اكنون پرسشهایی خواه ناخواه پیش می‌آید كه در پایین آنها را فهرست‌وار می‌آوریم :

1ـ آیا پندارها و باورهای گمراه ، چه آنها كه از كیشها برخاسته و چه دیگرها ، جلوگیر پیشرفت یک توده هست یا نه؟!

2ـ آیا آنها بخودی خود یا مثلاً با استوار گردیدن دمکراسی یا پیشرفت دانشها از میان خواهند رفت؟!

3ـ راست است كه در نتیجه‌ی ناسازگاری دانشها با دینها و نبرد دانشمندان با دستگاه كلیسا ، از شكوه و نیروی دینها بسیار كاسته ولی چرا پس از سیصد سال نبرد ، هنوز ریشه‌كن نگردیده؟!

4ـ چرا حكومت شوروی كه افزار دانش در یك دست و فلسفه‌ی مادّی در دست دیگر ، با دین به نبرد پرداخته بود بدانسان در برابر آنها درماندگی نشان داد؟!
5ـ بیگفتگوست که كوششهای حكومتهایی همچون شوروی و رضاشاه و آتاترك و جانشینان او بی‌اثر نبوده و بیهوده‌پندارها و باورهای زیانمندی را توانسته در دسته‌ای سست و در دسته‌ای دیگر از مغزهاشان بیرون گرداند ، لیكن جای پرسشست :
آیا بجای آنها چه ‌اندیشه‌هایی در مغزها جا گرفته؟! آیا اندیشه‌های پول‌پرستانه و خودخواهانه جای آنها را نگرفته؟! آیا زیان اینها كمتر از زیان اندیشه‌های بیپای كیشی است؟!

6ـ آیا بی‌آنكه با اینها نبردی رود تا بیکبار از نیرو افتند می‌توان از كوششهای سیاسی در ایران سودی را چشم داشت؟!

7ـ آن نبردی كه بتواند ریشه‌ی این پندارپرستیها را بیكبار بركَند چگونه نبردی است و از چه جنس می‌باشد؟!

در این باره‌ها ما را سخنانی هست که فردا در بخش پایانی خواهید خواند.
جانشین لنین و استالین و پیروی از آداب کلیسا
جانشین آتاترک و برجسته‌ گردانیدن نمایشهای دینی
نمایشهای بیدینی پیش از سال 57
و رفتارهای متضاد مردم در سال 57 و پس از آن