نیایش پاکدینی

🔶 نیایش پاکدینی

ای آفرنده‌ی خورشید و ماه ، ای پدیدآورنده‌ی جهان ، نامت بلند بادا

آفریدگارا بزرگتر از آنی که ما توانیم شناخت ، بلندتر از آنی که توانیم دریافت.

خواست تُست که جهان را پدید آورده ، دست تُست که آن را براه انداخته.

پروردگارا به هستیت خَستُوانیم ، به یگانگی و توانایی و داناییت می‌شناسیم ، در راه خواست تو می‌کوشیم ، از این شاهراهی که بروی ما گشاده‌ای سپاس می‌گزاریم.

خدایا بنامت درفش افراشته «خدا با ماست»گویان ، پا براه می‌گزاریم :

تا توانیم خواهیم کوشید ، بدشواریها پروا نخواهیم نمود ، از رنج و گزند رو نخواهیم برتافت.

آفریدگارا جهانیست آشفته و بیراه : گمراهیها دسته‌ها بسته ، آز و ستم سپاه‌ها آراسته ، بتخانه‌ها سر برافراشته ، دلها تیره گردیده ، آدمیان خویِ ددان گرفته‌اند.

آفریدگارا بگمراهیها خواهیم رزمید ، با آز و ستم خواهیم جنگید ، بتخانه‌ها خواهیم برانداخت ، و آن پشتیبانی و راهنماییهای تُست که ما را فیروز خواهد گردانید.

نامت بلند بادا ای آفرنده‌ی خورشید و ماه
.

🔹مردم ایران چنان به انقلاب مشروطیت دل بسته بودند که دختران خود را مشروطه نام می‌‌نهادند.

🔸آرامگاه مرحومه مشروطه طاهری
بنت قاسم
تولد ۱۲۸۹
در تاریخ ۴۲/۲/۲۱
به رحمت ایزدی پیوست
آرامگاه دختری به نام مشروطه در یکی از گورستان‌های قزوین
(عکس از مهدی نورمحمدی)

🔸سالروز صدور فرمان مشروطیت گرامی باد

✴️پیدایش واژه‌ی مشروطه از کجاست؟

کسروی در این باره در کتاب در راه سیاست (نشست یکم) می‌نویسد :

«در ایران کسانی هستند که دوست می‌دارند جنبش مشروطه را بی‌ارج نشان دهند. چنین وامی‌نمایند که آن را سیاست انگلیس پدید آورده و مشروطه‌خواهان یکسره[=مستقیماً] افزار سیاست آن دولت بودند و شگفتست که از این کردار لذت می‌برند و بآسانی نمی‌خواهند از آن دست بردارند.
می‌توان گفت : سرچشمه‌ی این پندار در درونهای ایشان ، یا رشک است که نیکنامی‌ای را که خود در آن شرکت نداشته‌اند نمی‌توانند دید ، و یا خودخواهیست که از نیش زدن بدیگران و خوار نمودن کارهای آنان لذت می‌یابند. برخی نیز می‌خواهند از آن راه ، خود را سیاست‌فهم و رازدان وانمایند و از گفتن اینکه : «همه‌اش سیاست انگلیس بوده» گردن می‌کشند و بخود می‌بالند.
بارها این سخن را شنیده‌ام و می‌توانم گفت یکی از انگیزه‌هایی که مرا بنوشتن تاریخ مشروطه برانگیخت این سخنان می‌بود. باآنکه در تاریخ مشروطه بیپایی این گمان را بازنموده‌ام چندی پیش مهنامه‌ای بدستم افتاده می‌بینم دو سال پیش در تهران بچاپ رسیده ، و دارنده‌ی مهنامه که از نویسندگان بنامست گفتاری زیر عنوان «فرمان مشروطه از کیست؟..» در همان زمینه نوشته است. دیگران زبان بزبان می‌گفتند و این بروی کاغذ هم آورده است.
کوتاه‌شده‌ی گفتار اینست که ایرانیان نامِ مشروطه را نشنیده از چنان چیزی آگاه نمی‌بودند. بلکه واژه‌ی مشروطه باین معنی هیچ نمی‌بود. تا آن روزی که ملایان به قم رفتند و در تهران گروهی بسفارت انگلیس پناه بردند. انگلیسها فرصت یافته نام مشروطه را بمیان آوردند و بدهان ایرانیان انداختند. نویسنده گفته‌های پدر خود را که از بست‌نشینان سفارت می‌بوده بگواهی می‌آورد که چنین نامی را بست‌نشینان نشنیده و ندانسته بودند. سپس نویسنده به «تحقیقات» پرداخته پس از سخنان درازی باین نتیجه می‌رسد که واژه‌ی مشروطه از نام «Magna Carta» انگلیسی گرفته شده ، و چنانکه از عنوان گفتارش هم پیداست این نویسنده می‌خواهد نشان دهد که فرمان مشروطه را که همه از مظفرالدین‌شاه می‌دانند ازو نیست ، آن را هم انگلیسها نوشته‌اند.
جای بسیار افسوسست که کسی بخود رنجها دهد و کاغذ سیاه کند و چنین خواهد که با زور بافندگی یک لکه‌ی ننگی بتاریخ توده‌ی خود بنشاند. اینان نیکی از دستشان برنمی‌آید و باری از بدی بازنمی‌ایستند.
درباره‌ی جنبش مشروطه و اندازه‌ی دست داشتن انگلیسیها در آن در اینجا بسخنی نیاز نیست. این در تاریخ مشروطه نوشته شده. اما واژه‌ی مشروطه : آنچه من می‌دانم آن را نویسندگان مصری در برابر واژه‌ی Conditionnel فرانسه‌ای گزارده‌اند. باینمعنی که آن واژه‌ی اروپایی را با این واژه‌ی عربی ترجمه کرده‌اند و راست هم بوده.
بسیار جلوتر از پیشامد مشروطه‌خواهی در ایران ، نویسندگان مصری چون خواسته‌اند از حکومت و شکلهای آن سخن رانند گفته‌اند : حکومت بچند گونه تواند بود : یکی حکومت مطلقه (استبداد) ، دیگری حکومت مشروطه (قانونی).
به هر حال این واژه سالها پیش از جنبش مشروطه در ایران ، در کتابها و روزنامه‌ها بوده است. اگر کسی در شماره‌های حبل‌المتین و دیگر روزنامه‌های زمان پیش از مشروطه بجوید ، این نام را بارها خواهد دید.
گذشته از همه‌ی اینها بیست سال پیش از جنبش ایران ، در آغاز پادشاهی سلطان عبدالحمید ، مشروطه در عثمانی (با همین نام) روان گردیده و دو سال نیز پایدار مانده و سپس عبدالحمید دستگاه آن را برچیده بود. در نتیجه‌ی آن پیشامد چه معنی مشروطه و چه نام آن ، درمیان آزادیخواهان شناخته می‌بود ، و گفته‌های این نویسنده چندان بیپاست که مرا بشگفت انداخته».

فرمان مشروطه به دستینه‌ی مظفرالدین‌شاه که در روز سیزده مرداد 1285 برابر با 14 جمادی الثانی 1324 و بقلم احمد قوام (نخست‌وزیر احمدشاه و محمدرضاشاه) نوشته شده است.
.

📖 انکیزیسیون در ایران

🖌 احمد کسروی

🔸بخش دوم : در ایران با چه دشواریها روبرو شدیم؟..

🔹 2ـ ما سرچشمه‌ی گرفتاریها را پیدا کرده‌ایم. (تکه‌ی یک از یک)


چنانکه گفتیم در آغازِ کوشش با چنین چیستانی روبرو گردیدیم ولی بزودی آن را گشادیم. بزودی سرچشمه‌ی بدبختیها و گرفتاریهای ایران را پیدا کردیم.

در این باره ما کتابهای بسیار نوشته‌ایم (1) و نتیجه‌ی گفته‌های ما دو چیز است :

1) گرفتاریهای این توده چیز ساده‌ای نیست. از بی‌پروایی[=بی‌توجهی] پادشاهان برنخاسته و چیزی که با دست پادشاهان یا وزیران چاره پذیرد نیست. گرفتاریهای ریشه‌داریست و بچاره‌ی ریشه‌داری نیاز دارد.

2) سرچشمه‌ی گرفتاریهای ایران آن باورها و اندیشه‌هاست که بنامهای مذهب ، عرفان ، فلسفه ، اخلاق ، ادبیات در مغزها جا داده شده. این گرفتاری برای ایرانیان از هزار سال پیش رو آورده و زمان بزمان بیشتر و بدتر گردیده تا بحال امروزی رسیده.

برای آنکه دانسته شود این توده دچار چه بدآموزیهاست تاریخچه‌ی کوتاهی یاد می‌کنم :

همه می‌دانیم هنگامی که اسلام در عربستان برخاست ایرانیان کیش زردشتی داشتند. دین زردشت از میان رفته ولی یک رشته بدآموزیها از پرستش آتش و خورشید و باور داشتن به مهر و ناهید و مانند اینها باین نام رواج می‌داشت. عربها چون به ‌ایران دست یافتند انبوه ‌ایرانیان اسلام را پذیرفتند. ولی زردشتیگری از میان نرفت و بسیاری از پندارهای آن ، درمیان عوام با اسلام درآمیخت.

اسلام دین خدایی بود و آموزاکهای بسیار سودمند داشت. در ایران نیز جنبشی در فهمها و خردها پدید آورد. ولی آن بسادگی خود نمانده یک یا دو قرن نگذشت که گمراهیهای گوناگون بآن راه یافت.

نخست در نتیجه‌ی کشاکش در زمینه‌ی خلافت ، کیش شیعی با یک رشته آموزاکهایی که با اسلام سازش نداشت پدید آمد. درپی آن باطنیگری پیدا شد که بیگمان برای کندن ریشه‌ی اسلام بنیاد یافته بود.

سپس فلسفه از یونان رسیده یکسره به آخشیج اسلام بود. همچنان صوفیگری از روم آمده و با آموزاکهایی از بی‌پروایی بزندگانی و گرایش به بیکاری و گوشه‌نشینی و مانند اینها که وارونه‌ی آموزاکهای اسلام بود رواج گرفت.

در همان هنگام گمراهیهای گوناگونی درمیان مسلمانان پیدا می‌شد که یکی از آنها جبریگری (یا باور داشتن به ‌اینکه کارها را خدا می‌کند و ما را هیچ اختیاری نیست) بود و در همه‌جا پراکنده گردید.

👇