ما چه میخواهیم؟
بخش دوم
تکه‌ی یکم
آغاز نبرد با بدآموزيها ـ درد توده چيست؟ ـ مرده‌ريگِ باطنيان ـ گزارش يا تأويل ـ سرچشمه‌ی گرفتاريها ـ يك نيرنگ زيركانه : جنبشي بنام «ادبيات» ـ بزرگي در چيست؟ ـ جدا گردانيدن نيكها از بدها ! ـ ادبيات زبان توده است ـ شعر چيست؟ ـ آيا شعر خود يك خواستي است؟ ـ شيوایي و استواري شعر ـ عشق در پندار شاعران ـ معناي ادبيات ـ ترازوي سود و زيانِ توده ـ نيروي راستي‌پرستي
با آن بدآموزيهاي هزارساله ، و انديشه‌هاي آشفته‌ی كهن و نو بود كه مي‌بايست بجنگ برخيزيم. در توده آلودگيهاي بسيار درميان مي‌ديديم ، و اگر از هر آلودگي ديگر چشم‌پوشي توانستيمي از بدي خويها و زشتي كردارها نتوانستيمي. ولي چون مي‌دانستيم سرچشمه‌ی همه‌ی اينها آن بدآموزيها و انديشه‌هاي آشفته است مي‌بايست پيش از همه بآنها پردازيم.
آنروز كمتر كساني اين را مي‌پذيرفتند. زيرا كمتر كساني بسرچشمه‌ی آلودگيها پي مي‌بردند. با آن ناتواني نيروهاي رواني كه نشان داديم يك مردم كي توانستندي درپي انگيزه و سرچشمه‌ی گرفتاريها باشند؟!.. بتوده دلبستگي نمودن و از پيشرفت و پسرفت آن گفتگو كردن در ايران با جنبش مشروطه آغازيده. در آن آغاز همه‌ی اميدها برواج مشروطه و پيشرفت قانون بسته مي‌شد و اگر كسي گله از چيزي كردي درزمان[=بیدرنگ] پاسخ شنيدي : «بگزار مشروطه پيش رود همه‌ی اينها درست خواهد شد» و سپس كه از مشروطه نتيجه‌ی درستي بدست نيامد اين بار چنين گفته شدي : «ملت جاهل است و پي بحقوق خود نبرده بايد مدارس را زياد گردانيد. مدارس همه چيز را درست خواهد كرد». سپس كه از دبستان نيز آنچه خواسته مي‌شد برنخاست ، اين بار گيج‌وار هر كس سخن ديگري مي‌گفت و بيشتر مردم باين بس مي‌كردند كه بگويند: «جامعه بد است» و «محيط فاسد است» و «ملت دِژِنِره[=تباه] شده» و «ايرانيان هيچ وقت چيزي نبوده‌اند». گيج‌وار اينها را مي‌گفتند بي‌آنكه درپي شناختن انگيزه‌ی آلودگيها باشند ، و چنانكه گفته‌ام كم‌كم اين دستاويزي براي خودنمايي و برتري‌فروشي گرديده و كساني كه اين سخنها را مي‌گفتند راستي را درپي نيكي توده نبودند. گفته‌ام كه اندازه‌ی درماندگيشان اين بود كه هر يكي بيكبار خود را از رده‌ی توده بيرون مي‌گرفت و هر كس چشمش تنها بديگران باز مي‌بود. چنين كساني كجا و پي بردن بانگيزه‌ی آلودگيها كجا؟!
ما را در اين باره داستاني هست. در آنروزها كه ما از شاعران (از شاعران قرنهاي گذشته) نكوهش مي‌نوشتيم بارها كساني آمده چنين مي‌گفتند : شما با گذشتگان چه كار داريد؟!.. از امروز آغاز كنيد و پيش رويد.
مي‌گفتم : ما را با گذشتگان كاري نيست. آن شاعران مرده و رفته و كيفر خود را ديده‌اند ، مرا با آنان چه كار تواند بود؟. اينكه از آنان نكوهش مي‌كنيم براي اينست كه بدي آنان دانسته شود و اكنون و از اين پس كسي پيروي از كار و رفتار ايشان نكند. از اين گذشته گفته‌هاي فراواني كه از آنان بازمانده و سراپا آلودگيست چون كتابها را پر كرده و در دلها جا گرفته براي دور كردن آنهاست كه باين نكوهش برخاسته‌ايم. مثل زده مي‌گفتم : حوضي كه لجن در آن ته‌نشين گرديده شما اگر خواهيد از آبِ پاكيزه پر كنيد بايد نخست لجن را بيرون ريزيد ، وگرنه هرچه آب بنديد آن را هم ناپاك گرداند.
بخش دوم
تکه‌ی یکم
آغاز نبرد با بدآموزيها ـ درد توده چيست؟ ـ مرده‌ريگِ باطنيان ـ گزارش يا تأويل ـ سرچشمه‌ی گرفتاريها ـ يك نيرنگ زيركانه : جنبشي بنام «ادبيات» ـ بزرگي در چيست؟ ـ جدا گردانيدن نيكها از بدها ! ـ ادبيات زبان توده است ـ شعر چيست؟ ـ آيا شعر خود يك خواستي است؟ ـ شيوایي و استواري شعر ـ عشق در پندار شاعران ـ معناي ادبيات ـ ترازوي سود و زيانِ توده ـ نيروي راستي‌پرستي
با آن بدآموزيهاي هزارساله ، و انديشه‌هاي آشفته‌ی كهن و نو بود كه مي‌بايست بجنگ برخيزيم. در توده آلودگيهاي بسيار درميان مي‌ديديم ، و اگر از هر آلودگي ديگر چشم‌پوشي توانستيمي از بدي خويها و زشتي كردارها نتوانستيمي. ولي چون مي‌دانستيم سرچشمه‌ی همه‌ی اينها آن بدآموزيها و انديشه‌هاي آشفته است مي‌بايست پيش از همه بآنها پردازيم.
آنروز كمتر كساني اين را مي‌پذيرفتند. زيرا كمتر كساني بسرچشمه‌ی آلودگيها پي مي‌بردند. با آن ناتواني نيروهاي رواني كه نشان داديم يك مردم كي توانستندي درپي انگيزه و سرچشمه‌ی گرفتاريها باشند؟!.. بتوده دلبستگي نمودن و از پيشرفت و پسرفت آن گفتگو كردن در ايران با جنبش مشروطه آغازيده. در آن آغاز همه‌ی اميدها برواج مشروطه و پيشرفت قانون بسته مي‌شد و اگر كسي گله از چيزي كردي درزمان[=بیدرنگ] پاسخ شنيدي : «بگزار مشروطه پيش رود همه‌ی اينها درست خواهد شد» و سپس كه از مشروطه نتيجه‌ی درستي بدست نيامد اين بار چنين گفته شدي : «ملت جاهل است و پي بحقوق خود نبرده بايد مدارس را زياد گردانيد. مدارس همه چيز را درست خواهد كرد». سپس كه از دبستان نيز آنچه خواسته مي‌شد برنخاست ، اين بار گيج‌وار هر كس سخن ديگري مي‌گفت و بيشتر مردم باين بس مي‌كردند كه بگويند: «جامعه بد است» و «محيط فاسد است» و «ملت دِژِنِره[=تباه] شده» و «ايرانيان هيچ وقت چيزي نبوده‌اند». گيج‌وار اينها را مي‌گفتند بي‌آنكه درپي شناختن انگيزه‌ی آلودگيها باشند ، و چنانكه گفته‌ام كم‌كم اين دستاويزي براي خودنمايي و برتري‌فروشي گرديده و كساني كه اين سخنها را مي‌گفتند راستي را درپي نيكي توده نبودند. گفته‌ام كه اندازه‌ی درماندگيشان اين بود كه هر يكي بيكبار خود را از رده‌ی توده بيرون مي‌گرفت و هر كس چشمش تنها بديگران باز مي‌بود. چنين كساني كجا و پي بردن بانگيزه‌ی آلودگيها كجا؟!
ما را در اين باره داستاني هست. در آنروزها كه ما از شاعران (از شاعران قرنهاي گذشته) نكوهش مي‌نوشتيم بارها كساني آمده چنين مي‌گفتند : شما با گذشتگان چه كار داريد؟!.. از امروز آغاز كنيد و پيش رويد.
مي‌گفتم : ما را با گذشتگان كاري نيست. آن شاعران مرده و رفته و كيفر خود را ديده‌اند ، مرا با آنان چه كار تواند بود؟. اينكه از آنان نكوهش مي‌كنيم براي اينست كه بدي آنان دانسته شود و اكنون و از اين پس كسي پيروي از كار و رفتار ايشان نكند. از اين گذشته گفته‌هاي فراواني كه از آنان بازمانده و سراپا آلودگيست چون كتابها را پر كرده و در دلها جا گرفته براي دور كردن آنهاست كه باين نكوهش برخاسته‌ايم. مثل زده مي‌گفتم : حوضي كه لجن در آن ته‌نشين گرديده شما اگر خواهيد از آبِ پاكيزه پر كنيد بايد نخست لجن را بيرون ريزيد ، وگرنه هرچه آب بنديد آن را هم ناپاك گرداند.
✴️ آیا دمکراسی در کشور ما راست (حقیقی) است؟
✅ انتخابات به ما امکان مي‌دهد که نمايندگان مجلس و رئيس‌جمهور را انتخاب کنيم (کاري به فرايند و کيفيت انتخاب ندارم). اين افراد بعد از آن‌که انتخاب شدند درباره زندگي ما تصميم‌هايي مي‌گيرند، و اين تصميم‌هاي‌شان درباره سرنوشت پول‌ها و منابعي است که به ما تعلق دارد. آنها درباره پول نفت، منابع صندوق توسعه ملي، آب‌ها، خاک، جنگل، معادن، ميراث فرهنگي، و ما شهروندان اين سرزمين تصميم مي‌گيرند. آنها درباره فرزندان ما هم تصميم مي‌گيرند. شما تحت چه شرايطي به غريبه‌اي اجازه مي‌دهيد درباره فرزندتان تصميم بگيرد؟
✅ ما وقتي به غريبه‌اي – براي مثال پزشک يا مهندس ساختمان – اجازه مي‌دهيم درباره ما و خانواده‌مان تصميم بگيرد (براي مثال جراحي کند يا لوله‌کشي ساختمان ما را عوض کند) که به اندازه کافي توضيح بدهد، اسناد و مدارک نشان دهد، جواب آزمايشگاه را براي ما تشريح نمايد و بالاخره ما را متقاعد کند که آنچه انجام مي‌دهد به نفع‌مان است. اين حق را هم براي خودمان قائل هستيم که اسناد و مدارک را به متخصصان ديگر هم نشان دهيم و از درستي دلايلش مطمئن شويم. يک مرحله بالاتر اين است که مطمئن شويم آيا در علم پزشکي يا اصول مهندسي ساختمان (براي مثال طبق مقررات ملي ساختمان) آنچه پزشک يا مهندس توصيه مي‌کند درست هست يا نيست، و آيا آنها با اطلاعات غلط دادن سعي نکرده‌اند ما را که غيرمتخصص هستيم بفريبند.
✅ کندوکاوي که براي اطمينان از درستي نظر پزشک يا مهندس انجام مي‌دهيم، يعني ما صرفاً به متخصص بودن آنها قناعت نکرده و تلاش مي‌کنيم در فرايندي شفاف، با حضور ديگران (ساير متخصصان) به تصميمي درست برسيم. اين يعني ما نظر پزشک و مهندس را تحت نظارت ديگران هم قرار مي‌دهيم و آن‌را با معيارهايي مقايسه مي‌کنيم و اختيارات خود را پشت در آزمايشگاه و مطب پزشک يا کارگاه مهندس رها نکرده و خود را دربست به اراده آنها نمي‌سپاريم.
✅ بخشي از بدبختي کشور از آنجا ناشي مي‌شود که ده برابر همان اختيار کوچکي را که بي‌حساب و کتاب به مهندس خانه‌مان نمي‌دهيم (که مثلاً درباره براي ما پنج ميليون خرج بتراشد)، بدون نظارت کافي به نمايندگان مجلس، مهندسان و مقامات دولتي و اداري واگذار کرده‌ايم. نمايندگان، اداري‌ها و مهندسان، براي سرمايه‌هاي ما تصميم مي‌گيرند. آنها تصميم مي‌گيرند براي ما جاده بسازند (صرف‌نظر از اين‌که ما متقاضي جاده هستيم يا نيستيم)، تصميم مي‌گيرند براي ما سد بسازند (مهم نيست مسأله توسعه منطقه ما سد هست يا نيست)، درباره آموزش و پرورش نسخه مي‌پيچند (مهم نيست به سر بچه‌هاي ما چه مي‌آيد) و همين طور الي آخر. آنها درباره تصميم‌هاي‌شان به ما توضيح نمي‌دهند، گزارش منتشر نمي‌کنند، و درباره آن پول‌هايي که به اختيار خودشان از کيسه ما برايش در رديف‌هاي بودجه چاله مي‌کنند، توضيح نمي‌دهند.
(از کانال دکتر محمد فاضلی : fazeli_mohammad به کوتاهی)
✅ انتخابات به ما امکان مي‌دهد که نمايندگان مجلس و رئيس‌جمهور را انتخاب کنيم (کاري به فرايند و کيفيت انتخاب ندارم). اين افراد بعد از آن‌که انتخاب شدند درباره زندگي ما تصميم‌هايي مي‌گيرند، و اين تصميم‌هاي‌شان درباره سرنوشت پول‌ها و منابعي است که به ما تعلق دارد. آنها درباره پول نفت، منابع صندوق توسعه ملي، آب‌ها، خاک، جنگل، معادن، ميراث فرهنگي، و ما شهروندان اين سرزمين تصميم مي‌گيرند. آنها درباره فرزندان ما هم تصميم مي‌گيرند. شما تحت چه شرايطي به غريبه‌اي اجازه مي‌دهيد درباره فرزندتان تصميم بگيرد؟
✅ ما وقتي به غريبه‌اي – براي مثال پزشک يا مهندس ساختمان – اجازه مي‌دهيم درباره ما و خانواده‌مان تصميم بگيرد (براي مثال جراحي کند يا لوله‌کشي ساختمان ما را عوض کند) که به اندازه کافي توضيح بدهد، اسناد و مدارک نشان دهد، جواب آزمايشگاه را براي ما تشريح نمايد و بالاخره ما را متقاعد کند که آنچه انجام مي‌دهد به نفع‌مان است. اين حق را هم براي خودمان قائل هستيم که اسناد و مدارک را به متخصصان ديگر هم نشان دهيم و از درستي دلايلش مطمئن شويم. يک مرحله بالاتر اين است که مطمئن شويم آيا در علم پزشکي يا اصول مهندسي ساختمان (براي مثال طبق مقررات ملي ساختمان) آنچه پزشک يا مهندس توصيه مي‌کند درست هست يا نيست، و آيا آنها با اطلاعات غلط دادن سعي نکرده‌اند ما را که غيرمتخصص هستيم بفريبند.
✅ کندوکاوي که براي اطمينان از درستي نظر پزشک يا مهندس انجام مي‌دهيم، يعني ما صرفاً به متخصص بودن آنها قناعت نکرده و تلاش مي‌کنيم در فرايندي شفاف، با حضور ديگران (ساير متخصصان) به تصميمي درست برسيم. اين يعني ما نظر پزشک و مهندس را تحت نظارت ديگران هم قرار مي‌دهيم و آن‌را با معيارهايي مقايسه مي‌کنيم و اختيارات خود را پشت در آزمايشگاه و مطب پزشک يا کارگاه مهندس رها نکرده و خود را دربست به اراده آنها نمي‌سپاريم.
✅ بخشي از بدبختي کشور از آنجا ناشي مي‌شود که ده برابر همان اختيار کوچکي را که بي‌حساب و کتاب به مهندس خانه‌مان نمي‌دهيم (که مثلاً درباره براي ما پنج ميليون خرج بتراشد)، بدون نظارت کافي به نمايندگان مجلس، مهندسان و مقامات دولتي و اداري واگذار کرده‌ايم. نمايندگان، اداري‌ها و مهندسان، براي سرمايه‌هاي ما تصميم مي‌گيرند. آنها تصميم مي‌گيرند براي ما جاده بسازند (صرف‌نظر از اين‌که ما متقاضي جاده هستيم يا نيستيم)، تصميم مي‌گيرند براي ما سد بسازند (مهم نيست مسأله توسعه منطقه ما سد هست يا نيست)، درباره آموزش و پرورش نسخه مي‌پيچند (مهم نيست به سر بچه‌هاي ما چه مي‌آيد) و همين طور الي آخر. آنها درباره تصميم‌هاي‌شان به ما توضيح نمي‌دهند، گزارش منتشر نمي‌کنند، و درباره آن پول‌هايي که به اختيار خودشان از کيسه ما برايش در رديف‌هاي بودجه چاله مي‌کنند، توضيح نمي‌دهند.
(از کانال دکتر محمد فاضلی : fazeli_mohammad به کوتاهی)
✴️ این سخنان دکتر فاضلی همه راست ، بجا و استوار است. ما خشنودیم که کسانی همچون او میکوشند روی مردم را از زمینه‌های غلط یا پیش پا افتاده و تباه به سوی زمینه‌های بنیادی بگردانند. زیرا امروز جستار «دمکراسیِ راست» (نه دکوری و فریبکارانه) پرارجتر از هر جستار دیگر و در نتیجه بنیادیست. خوانندگان میدانند که ما تا چه اندازه روی «دمکراسی راست» تأکید داریم. بارها گفته‌ایم و باز جا دارد بگوییم که صد یک درسخواندگان بلکه بیشتر دانشگاه ـ دیده‌هامان معنی درست دمکراسی را نمی‌دانند و آن را بیش از قانون اساسی و پارلمان و جدا بودن قوای سه‌گانه و انتخابات (آزاد ، بی‌تقلب) نمی‌شمارند. پس بیعلت نیست که رفتارمان نیز با دمکراسی ناسازگار باشد. بیعلت نیست که پس از یک‌صدودوازده سال از مشروطه هنوز معنی آن درست فهمیده نشده و هواخواهی از آن از اندیشه به رفتار گذر نکرده است. جلوگیرهای آن شناخته و به برداشتنشان کوشیده نشده است.
در هر حال مکمل سخنان دکتر و مانندگان آن ، گفتارهای کسروی و کوششهای او و یارانش می‌باشد که باید آنها را ادامه‌ی جنبش مشروطه شمارد.
پیشتر گفته‌ایم که نوشته‌های کسروی و کوششهای او و یارانش را رویهم‌رفته میتوان از دو دسته شمارد : دمکراسی و دین. آن نبرد خستگی‌ناپذیری که در نوشته‌های او با کیشها و بدآموزیهای زمان مغول به چشم میخورد نیز برای برداشتن جلوگیرهای راه دمکراسی و دین است. زیرا دمکراسی با اندیشه‌های کهن هزار ساله پیش نرود و از آنسو این کیشها و ادبیات زمان مغول همه جلوگیر دمکراسیند. همچنین گفته و نشان داده‌ایم که کیشهایی که بنام دین در جهان و از جمله در ایرانست هیچ یک دین نیست. آشکاره باید گفت از شیعیگری و صوفیگری و بهاییگری گرفته تا کوچکترین آنها مانند اسماعیلیگری همه بیدینیست. همه خداناشناسیست.
چنانکه هر حکومتی که نام دمکراسی بروی خود گزارد دمکراسی راست نیست ، حال کیشها نیز همینست که گرچه نام دین دارند ولی دکانهای فریبکاری و گمراهیند. از اینجاست که آن کوشش‌ها را باید راه‌گشای دین و دمکراسی دانست.
اینها را مینویسیم تا روشنتر گردد که در کوششهامان رو به کجا داریم و آرمانمان چیست.
در هر حال مکمل سخنان دکتر و مانندگان آن ، گفتارهای کسروی و کوششهای او و یارانش می‌باشد که باید آنها را ادامه‌ی جنبش مشروطه شمارد.
پیشتر گفته‌ایم که نوشته‌های کسروی و کوششهای او و یارانش را رویهم‌رفته میتوان از دو دسته شمارد : دمکراسی و دین. آن نبرد خستگی‌ناپذیری که در نوشته‌های او با کیشها و بدآموزیهای زمان مغول به چشم میخورد نیز برای برداشتن جلوگیرهای راه دمکراسی و دین است. زیرا دمکراسی با اندیشه‌های کهن هزار ساله پیش نرود و از آنسو این کیشها و ادبیات زمان مغول همه جلوگیر دمکراسیند. همچنین گفته و نشان داده‌ایم که کیشهایی که بنام دین در جهان و از جمله در ایرانست هیچ یک دین نیست. آشکاره باید گفت از شیعیگری و صوفیگری و بهاییگری گرفته تا کوچکترین آنها مانند اسماعیلیگری همه بیدینیست. همه خداناشناسیست.
چنانکه هر حکومتی که نام دمکراسی بروی خود گزارد دمکراسی راست نیست ، حال کیشها نیز همینست که گرچه نام دین دارند ولی دکانهای فریبکاری و گمراهیند. از اینجاست که آن کوشش‌ها را باید راه‌گشای دین و دمکراسی دانست.
اینها را مینویسیم تا روشنتر گردد که در کوششهامان رو به کجا داریم و آرمانمان چیست.
سد گُتوند
برای آگاهی از وضع این سد به این پایگاه بنگرید :
http://www.bartarinha.ir/fa/news/397797/%D8%B3%D8%AF-%DA%AF%D8%AA%D9%88%D9%86%D8%AF-%D9%86%D9%86%DA%AF-4000-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8
برای آگاهی از وضع این سد به این پایگاه بنگرید :
http://www.bartarinha.ir/fa/news/397797/%D8%B3%D8%AF-%DA%AF%D8%AA%D9%88%D9%86%D8%AF-%D9%86%D9%86%DA%AF-4000-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8
Wahriyãrãne Gomnãm 1-16.pdf
55.5 KB
📘 شهریاران گمنام
بخش یکمین ـ ۱۶
✅ گفتار دومین ـ کنکریان در تارم و زنگان و ابهر و سهرورد
✴️ ۶_جستان پسر ابراهیم
✴️ ۷_ مسافر
بخش یکمین ـ ۱۶
✅ گفتار دومین ـ کنکریان در تارم و زنگان و ابهر و سهرورد
✴️ ۶_جستان پسر ابراهیم
✴️ ۷_ مسافر
xordegirio pãsoxe ãn 2.pdf
81.9 KB
🔶 خرده‌گیری و پاسخ آن
بخش دوم
🖌 احمد کسروی
🔷 (گفتاری از پرچم روزانه)
این رشته گفتارها جز پرمغزی و استواریش از دیده‌ی تاریخی و به آشکار آوردن دعوی حکومت ملایان نیز ارجدار می‌باشد
بخش دوم
🖌 احمد کسروی
🔷 (گفتاری از پرچم روزانه)
این رشته گفتارها جز پرمغزی و استواریش از دیده‌ی تاریخی و به آشکار آوردن دعوی حکومت ملایان نیز ارجدار می‌باشد
rãstiparasti 5.pdf
79.9 KB
🔶 راستی‌پرستی
بخش پنجم
🖌 احمد کسروی
🔷 (گفتاری از ماهنامه‌ی پیمان)
بخش پنجم
🖌 احمد کسروی
🔷 (گفتاری از ماهنامه‌ی پیمان)
ما چه میخواهیم؟
بخش دوم ـ تکه‌ی 2
روزي يكي آمده چنين گفت : «اين چيزها كه مي‌نويسيد بيشترش فراموش شده و از ميان رفته. آن باطنيگري كه مي‌گوييد مردم نامش را هم نمي‌دانند چه رسد بآنكه بدآموزيهايش را ياد گرفته باشند». گفتم : چه خوش ناآگاهيد شما ! دسته‌اي از باطنيان هنوز هستند و همانند كه امروز پيروان سِر آقاخان مي‌باشند و در ايران و عراق و هند پراكنده‌اند. از اين گذشته گورانها و علي‌اللهي‌ها كه در آذربايجان و كردستان و همدان و كرمانشاهان فراوانند آميزش بسيار با باطنيان ميدارند. سپس كتابها و شعرها پر از بدآموزيهاي آنان مي‌باشد و كيشهاي گوناگون كه در ايران رواج ميدارد هر يكي چيزهايي را از باطنيگري برداشته‌اند. اين داستان ولايت در كيش شيعي (يا روشنتر گويم عنوان اينكه پايه‌ی دين ، دوستي امام علي بن ابيطالب و فرزندان او مي‌باشد) از باطنيان گرفته شده. اين شعر كه بزبانها افتاده «هر لحظه بشكلي بت عيار برآمد ...» و يا اين شعر كه مي‌گويد : «اسدالله در وجود آمد در پس پرده هرچه بود آمد» يا اين شعرها كه مي‌گويد : «در كون مكان هرچه عيان بود علي بود ...» و صد مانند اينها همگي از باطنيگريست. اين پندارها از بس مفت شده و زير پا ريخته تا بشاعران نيز رسيده. مي‌دانم خواهيد گفت اينها پيش از اين بوده و از اين پس از ميان خواهد رفت. ولي اين اميدِ بيجاييست. اينها اگر بحال خود باشد تا هزار سال ديگر از ميان نرود و تنها چيزي كه باشد اينست كه با بدآموزيها و پندارهاي نوين ديگري كه از اروپا برخيزد بهم آميزد ، وآنگاه دستهايي در كار است كه نگزارد اينها فراموش گردد و از ميان رود. مگر نمي‌بينيد چه هياهو بنام ادبيات برپا شده و با چه شور و شتابي بازمانده‌هاي كهن زمان مغول را تازه مي‌گردانند؟!. اين چند شعر كه خواندم من همه را از روزنامه‌ها و مهنامه‌ها بياد سپرده‌ام و چيزهاييست كه هر چندگاه يك بار تازه مي‌گردانند. شما بكتاب «وجه دين» ناصرخسرو كه درباره‌ی باطنيگريست و تازه در اروپا چاپ و به ايران فرستاده شده چه مي‌گوييد؟ اگر اين جلوگيريهاي ما كارگر نيفتد آيا مردم آن را نخواهند خواند؟!.. آيا از گفته‌هايش بياد نخواهند سپرد؟!.. با اينهاست كه شما مي‌گوييد باطنيگري از ميان رفته و فراموش شده؟!. يكي از يادگارهاي شوم باطنيان گزارش (تأويل) است كه در سراسر شرق رواج بسيار گرفته و مي‌بايد گفت كه يكي از بيماريها شده. شما در انجمني هر گفته‌ی بي‌معنايي را كه از يك شاعري يا كتابنويسي عنوان كنيد و ايراد گيريد درزمان از چند جا بانگ بلند كنند: «نه آقا ! آن معناي ديگري دارد» و هر يكي از مغز پوچ خود سخنان ديگري بنام گزارش بيرون ريزد. بارها رخ داده كه يكي يك جمله‌ی بي‌معنايي را از خود ساخته و پيش كساني بنام آنكه از فلان شاعر يا از بهمان ملاست خوانده و بخرده‌گيري پرداخته و بيدرنگ شنوندگان بپاسخ‌گويي برخاسته و سرِ گزارش را باز كرده‌اند. من خود اين را با ديده ديده‌ام و آزموده‌ام. در زمان جواني روزي يكي از يارانم چنين كاري كرد و يك شعر بي‌معنايي را كه خود ساخته بود : (سدره خواهي و نخواهي منتهي سدره مطلق ندارد منتهي) در نشستي خواند و بخرده‌گيري پرداخت. يكي از ملايان كه در آنجا بود خاموشي نتوانسته چنين گفت : «آقاي فلان من شما را عاقل تصور مي‌كردم. بكلمات بزرگان و اساتيد قيمت بايد گزاشت. اين بيت من نمي‌دانم گوينده‌اش كيست. ولي از خود كلام پيداست كه از يكي از اساتيد عرفاء صدور يافته ، اگر من حالا معناي آن را براي شما شرح كنم از عمل خود نادم خواهيد بود؟...» اين را گفته و بگزارش پرداخت و چندان بيهوده سرود كه ما ناگزير شده چگونگي را بي‌پرده گردانيديم.
آخوند مي‌رود بالاي منبر : فلان امام فرموده «أنا آدم آل محمد». يك ساعت بيشتر در پيرامون چنين جمله‌ی پوچي سخن مي‌راند و صدها بيهوده‌گويي مي‌كند و مردمِ گيج را گيجتر مي‌گرداند ، و يكي نمي‌گويد : «اي درمانده! اين جمله پوچ است و چنين سخني از يك امامي نتواند بود ، وآنگاه چه سود دارد كه يك ساعت مردم را از كار بازداري و آن را با گفته‌هاي پوچتري بمعني رساني؟!. مگر هر جمله‌اي كه بگوش مي‌خورد بايد برايش معني پيدا كرد؟!».
چه صوفيان و چه خراباتيان و چه شاعران هر يكي سخنان بيهوده‌ی بسيار از خود بازگزارده‌اند و بسياري از ايشان از بيشرميها نيز بازنايستاده‌اند و ما همينكه به يكي از آنها ايراد گرفته مي‌گوييم : آخر اين چيست؟!. چرا بايد باين گفته‌هاي بي‌آبرو ارج گزارد؟!. درزمان دهان خود را پهن ساخته مي‌گويند : «اينها معناي ديگر دارد!» بزرگ و كوچك باسواد و بيسواد اين را ازبر ميدارند. آيا اين از كجاست ؟!. آيا نه از باطنيان بيادگار مانده؟!.
بخش دوم ـ تکه‌ی 2
روزي يكي آمده چنين گفت : «اين چيزها كه مي‌نويسيد بيشترش فراموش شده و از ميان رفته. آن باطنيگري كه مي‌گوييد مردم نامش را هم نمي‌دانند چه رسد بآنكه بدآموزيهايش را ياد گرفته باشند». گفتم : چه خوش ناآگاهيد شما ! دسته‌اي از باطنيان هنوز هستند و همانند كه امروز پيروان سِر آقاخان مي‌باشند و در ايران و عراق و هند پراكنده‌اند. از اين گذشته گورانها و علي‌اللهي‌ها كه در آذربايجان و كردستان و همدان و كرمانشاهان فراوانند آميزش بسيار با باطنيان ميدارند. سپس كتابها و شعرها پر از بدآموزيهاي آنان مي‌باشد و كيشهاي گوناگون كه در ايران رواج ميدارد هر يكي چيزهايي را از باطنيگري برداشته‌اند. اين داستان ولايت در كيش شيعي (يا روشنتر گويم عنوان اينكه پايه‌ی دين ، دوستي امام علي بن ابيطالب و فرزندان او مي‌باشد) از باطنيان گرفته شده. اين شعر كه بزبانها افتاده «هر لحظه بشكلي بت عيار برآمد ...» و يا اين شعر كه مي‌گويد : «اسدالله در وجود آمد در پس پرده هرچه بود آمد» يا اين شعرها كه مي‌گويد : «در كون مكان هرچه عيان بود علي بود ...» و صد مانند اينها همگي از باطنيگريست. اين پندارها از بس مفت شده و زير پا ريخته تا بشاعران نيز رسيده. مي‌دانم خواهيد گفت اينها پيش از اين بوده و از اين پس از ميان خواهد رفت. ولي اين اميدِ بيجاييست. اينها اگر بحال خود باشد تا هزار سال ديگر از ميان نرود و تنها چيزي كه باشد اينست كه با بدآموزيها و پندارهاي نوين ديگري كه از اروپا برخيزد بهم آميزد ، وآنگاه دستهايي در كار است كه نگزارد اينها فراموش گردد و از ميان رود. مگر نمي‌بينيد چه هياهو بنام ادبيات برپا شده و با چه شور و شتابي بازمانده‌هاي كهن زمان مغول را تازه مي‌گردانند؟!. اين چند شعر كه خواندم من همه را از روزنامه‌ها و مهنامه‌ها بياد سپرده‌ام و چيزهاييست كه هر چندگاه يك بار تازه مي‌گردانند. شما بكتاب «وجه دين» ناصرخسرو كه درباره‌ی باطنيگريست و تازه در اروپا چاپ و به ايران فرستاده شده چه مي‌گوييد؟ اگر اين جلوگيريهاي ما كارگر نيفتد آيا مردم آن را نخواهند خواند؟!.. آيا از گفته‌هايش بياد نخواهند سپرد؟!.. با اينهاست كه شما مي‌گوييد باطنيگري از ميان رفته و فراموش شده؟!. يكي از يادگارهاي شوم باطنيان گزارش (تأويل) است كه در سراسر شرق رواج بسيار گرفته و مي‌بايد گفت كه يكي از بيماريها شده. شما در انجمني هر گفته‌ی بي‌معنايي را كه از يك شاعري يا كتابنويسي عنوان كنيد و ايراد گيريد درزمان از چند جا بانگ بلند كنند: «نه آقا ! آن معناي ديگري دارد» و هر يكي از مغز پوچ خود سخنان ديگري بنام گزارش بيرون ريزد. بارها رخ داده كه يكي يك جمله‌ی بي‌معنايي را از خود ساخته و پيش كساني بنام آنكه از فلان شاعر يا از بهمان ملاست خوانده و بخرده‌گيري پرداخته و بيدرنگ شنوندگان بپاسخ‌گويي برخاسته و سرِ گزارش را باز كرده‌اند. من خود اين را با ديده ديده‌ام و آزموده‌ام. در زمان جواني روزي يكي از يارانم چنين كاري كرد و يك شعر بي‌معنايي را كه خود ساخته بود : (سدره خواهي و نخواهي منتهي سدره مطلق ندارد منتهي) در نشستي خواند و بخرده‌گيري پرداخت. يكي از ملايان كه در آنجا بود خاموشي نتوانسته چنين گفت : «آقاي فلان من شما را عاقل تصور مي‌كردم. بكلمات بزرگان و اساتيد قيمت بايد گزاشت. اين بيت من نمي‌دانم گوينده‌اش كيست. ولي از خود كلام پيداست كه از يكي از اساتيد عرفاء صدور يافته ، اگر من حالا معناي آن را براي شما شرح كنم از عمل خود نادم خواهيد بود؟...» اين را گفته و بگزارش پرداخت و چندان بيهوده سرود كه ما ناگزير شده چگونگي را بي‌پرده گردانيديم.
آخوند مي‌رود بالاي منبر : فلان امام فرموده «أنا آدم آل محمد». يك ساعت بيشتر در پيرامون چنين جمله‌ی پوچي سخن مي‌راند و صدها بيهوده‌گويي مي‌كند و مردمِ گيج را گيجتر مي‌گرداند ، و يكي نمي‌گويد : «اي درمانده! اين جمله پوچ است و چنين سخني از يك امامي نتواند بود ، وآنگاه چه سود دارد كه يك ساعت مردم را از كار بازداري و آن را با گفته‌هاي پوچتري بمعني رساني؟!. مگر هر جمله‌اي كه بگوش مي‌خورد بايد برايش معني پيدا كرد؟!».
چه صوفيان و چه خراباتيان و چه شاعران هر يكي سخنان بيهوده‌ی بسيار از خود بازگزارده‌اند و بسياري از ايشان از بيشرميها نيز بازنايستاده‌اند و ما همينكه به يكي از آنها ايراد گرفته مي‌گوييم : آخر اين چيست؟!. چرا بايد باين گفته‌هاي بي‌آبرو ارج گزارد؟!. درزمان دهان خود را پهن ساخته مي‌گويند : «اينها معناي ديگر دارد!» بزرگ و كوچك باسواد و بيسواد اين را ازبر ميدارند. آيا اين از كجاست ؟!. آيا نه از باطنيان بيادگار مانده؟!.
ایراد بملایان در این زمینه یكی دوتا نیست. می‌باید از آنان پرسید :
🔸این دعوی حكومت كه شما می‌كنید دلیلش چیست؟ اگر دلیلش داستان خلافت اسلامیست كه امروز بیكبار از میان رفته و بی‌زمینه گردیده. ...
🔸ملایان كه پیاپی به دولت فشار می‌آورند و شكایت می‌كنند ، اگر دولت بدخواه توده و همدست ملایان نیست باید این پرسشها را جلو آنها گزارد و پاسخ خواهد.
🔸اگر جناب آقای بیات (و یا هر نخست‌وزیری كه پس از او بیاید) دلش به این كشور بدبخت می‌سوزد باید بگشادن این گره كور كوشد.
ملایان می‌پندارند كه دولت تواند با زور جلو سخنان ما را گیرد. دولت باید بفهماند كه چنان نیرویی باو سپارده نشده ، و آنگاه جلو دلیل را جز با دلیل نتوان گرفت.
ما بارها شنیده‌ایم كه ملایان از قم و تبریز و دیگر شهرها به اعلیحضرت محمدرضاشاه تلگراف فرستاده از نوشته‌های ما شكایت كرده‌اند. در همین عاشورای چند روز پیش[سال 1323] ، كسانی از تهران برای برآغالانیدن[تحریک] ملایان قم رفته بودند ، و چون اعلیحضرت به قم رفته جلوش را گرفته شكایت و هایهوی بسیار كرده‌اند.
🔶ما پیشنهاد می‌كنیم اعلیحضرت در برابر شكایت همین پاسخ را دهند. یا بهتر از آن ، بفرمایند كه ملایان نمایندگانی فرستند تا نشستی در دربار یا در كاخ سفید برپا گردد و در این زمینه گفتگو رود و كار یكسره گردد.
🔸از دو حال بیرون نیست : یا ملایان آن داعیه‌ها را درباره‌ی حكومت می‌دارند و شاه كشور و نخست‌وزیر و وزیران و نمایندگان پارلمان و دیگران را غاصب و جائر میدانند و مالیات دادن را حرام می‌شمارند ، و یا اینها هیچكدام نیست و ما بآنان تهمت می‌زنیم.
اگر آن یكیست كه هرآینه باید بپرسشهای ما پاسخ دهند و هر دلیلی دارند بازنمایند ، و اگر این یكیست كه دانسته شود و ایرادهای ما خودبخود از میان رود.
🔶ناچارم در اینجا یادآوری كنم كه چه اعلیحضرت محمدرضاشاه و چه جناب آقای بیات و چه هر نخست‌وزیر دیگری ، شاه این توده و نخست‌وزیر این توده‌اند ، و این بایَنده‌ی[وظیفه] ایشانست كه بیش از همه و پیش از همه درپی آسایش و فیروزی این توده باشند.
🔶چه شاه و چه نخست‌وزیر حق ندارند توده را فراموش كنند و تنها درپی پیشرفت كار خود باشند.
✴️این داستان ملاها امروز گرفتاری بزرگیست. اگر انگیزه‌ی بدبختی ایران سه چیز باشد یكی همینست. چه شاه و چه پارلمان و چه دولت نباید آن را آسان شمارند و سرسری گیرند و بملایان رو دهند و مماشات كنند.
✴️اگر با ملایان مماشات خواهد شد پس مشروطه را رها كنند و بیش از این آبروی دمكراسی را نبرند.
(دولت بما پاسخ دهد ص 22 از 43)
🔸این دعوی حكومت كه شما می‌كنید دلیلش چیست؟ اگر دلیلش داستان خلافت اسلامیست كه امروز بیكبار از میان رفته و بی‌زمینه گردیده. ...
🔸ملایان كه پیاپی به دولت فشار می‌آورند و شكایت می‌كنند ، اگر دولت بدخواه توده و همدست ملایان نیست باید این پرسشها را جلو آنها گزارد و پاسخ خواهد.
🔸اگر جناب آقای بیات (و یا هر نخست‌وزیری كه پس از او بیاید) دلش به این كشور بدبخت می‌سوزد باید بگشادن این گره كور كوشد.
ملایان می‌پندارند كه دولت تواند با زور جلو سخنان ما را گیرد. دولت باید بفهماند كه چنان نیرویی باو سپارده نشده ، و آنگاه جلو دلیل را جز با دلیل نتوان گرفت.
ما بارها شنیده‌ایم كه ملایان از قم و تبریز و دیگر شهرها به اعلیحضرت محمدرضاشاه تلگراف فرستاده از نوشته‌های ما شكایت كرده‌اند. در همین عاشورای چند روز پیش[سال 1323] ، كسانی از تهران برای برآغالانیدن[تحریک] ملایان قم رفته بودند ، و چون اعلیحضرت به قم رفته جلوش را گرفته شكایت و هایهوی بسیار كرده‌اند.
🔶ما پیشنهاد می‌كنیم اعلیحضرت در برابر شكایت همین پاسخ را دهند. یا بهتر از آن ، بفرمایند كه ملایان نمایندگانی فرستند تا نشستی در دربار یا در كاخ سفید برپا گردد و در این زمینه گفتگو رود و كار یكسره گردد.
🔸از دو حال بیرون نیست : یا ملایان آن داعیه‌ها را درباره‌ی حكومت می‌دارند و شاه كشور و نخست‌وزیر و وزیران و نمایندگان پارلمان و دیگران را غاصب و جائر میدانند و مالیات دادن را حرام می‌شمارند ، و یا اینها هیچكدام نیست و ما بآنان تهمت می‌زنیم.
اگر آن یكیست كه هرآینه باید بپرسشهای ما پاسخ دهند و هر دلیلی دارند بازنمایند ، و اگر این یكیست كه دانسته شود و ایرادهای ما خودبخود از میان رود.
🔶ناچارم در اینجا یادآوری كنم كه چه اعلیحضرت محمدرضاشاه و چه جناب آقای بیات و چه هر نخست‌وزیر دیگری ، شاه این توده و نخست‌وزیر این توده‌اند ، و این بایَنده‌ی[وظیفه] ایشانست كه بیش از همه و پیش از همه درپی آسایش و فیروزی این توده باشند.
🔶چه شاه و چه نخست‌وزیر حق ندارند توده را فراموش كنند و تنها درپی پیشرفت كار خود باشند.
✴️این داستان ملاها امروز گرفتاری بزرگیست. اگر انگیزه‌ی بدبختی ایران سه چیز باشد یكی همینست. چه شاه و چه پارلمان و چه دولت نباید آن را آسان شمارند و سرسری گیرند و بملایان رو دهند و مماشات كنند.
✴️اگر با ملایان مماشات خواهد شد پس مشروطه را رها كنند و بیش از این آبروی دمكراسی را نبرند.
(دولت بما پاسخ دهد ص 22 از 43)
Wahriyãrãne Gomnãm 1-17.pdf
49.3 KB
📘 شهریاران گمنام
بخش یکمین 17
✅ گفتار سومین ـ سالاریان در آذربایگان و اران و ارمنستان
✴️ آذربایگان پیش از دست یافتن مرزبان
بخش یکمین 17
✅ گفتار سومین ـ سالاریان در آذربایگان و اران و ارمنستان
✴️ آذربایگان پیش از دست یافتن مرزبان
xordegirio pãsoxe ãn 3.pdf
77.9 KB
🔶 خرده‌گیری و پاسخ آن
بخش سوم
🖌 احمد کسروی
🔷 (گفتاری از پرچم روزانه)
این رشته گفتارها گذشته از پرمغزی و استواریش از دیده‌ی تاریخی و به آشکار آوردن دعوی حکومت ملایان نیز ارجدار می‌باشد.
بخش سوم
🖌 احمد کسروی
🔷 (گفتاری از پرچم روزانه)
این رشته گفتارها گذشته از پرمغزی و استواریش از دیده‌ی تاریخی و به آشکار آوردن دعوی حکومت ملایان نیز ارجدار می‌باشد.
xuyhãye pãk 1.pdf
77.3 KB
🔶 خویهای پاک
بخش یکم
🖌 احمد کسروی
🔷 (گفتاری از ماهنامه‌ی پیمان)
بخش یکم
🖌 احمد کسروی
🔷 (گفتاری از ماهنامه‌ی پیمان)
Forwarded from پاکدینی ـ احمد کسروی
ایراد بملایان در این زمینه یكی دوتا نیست. می‌باید از آنان پرسید :
🔸این دعوی حكومت كه شما می‌كنید دلیلش چیست؟ اگر دلیلش داستان خلافت اسلامیست كه امروز بیكبار از میان رفته و بی‌زمینه گردیده. ...
🔸ملایان كه پیاپی به دولت فشار می‌آورند و شكایت می‌كنند ، اگر دولت بدخواه توده و همدست ملایان نیست باید این پرسشها را جلو آنها گزارد و پاسخ خواهد.
🔸اگر جناب آقای بیات (و یا هر نخست‌وزیری كه پس از او بیاید) دلش به این كشور بدبخت می‌سوزد باید بگشادن این گره كور كوشد.
ملایان می‌پندارند كه دولت تواند با زور جلو سخنان ما را گیرد. دولت باید بفهماند كه چنان نیرویی باو سپارده نشده ، و آنگاه جلو دلیل را جز با دلیل نتوان گرفت.
ما بارها شنیده‌ایم كه ملایان از قم و تبریز و دیگر شهرها به اعلیحضرت محمدرضاشاه تلگراف فرستاده از نوشته‌های ما شكایت كرده‌اند. در همین عاشورای چند روز پیش[سال 1323] ، كسانی از تهران برای برآغالانیدن[تحریک] ملایان قم رفته بودند ، و چون اعلیحضرت به قم رفته جلوش را گرفته شكایت و هایهوی بسیار كرده‌اند.
🔶ما پیشنهاد می‌كنیم اعلیحضرت در برابر شكایت همین پاسخ را دهند. یا بهتر از آن ، بفرمایند كه ملایان نمایندگانی فرستند تا نشستی در دربار یا در كاخ سفید برپا گردد و در این زمینه گفتگو رود و كار یكسره گردد.
🔸از دو حال بیرون نیست : یا ملایان آن داعیه‌ها را درباره‌ی حكومت می‌دارند و شاه كشور و نخست‌وزیر و وزیران و نمایندگان پارلمان و دیگران را غاصب و جائر میدانند و مالیات دادن را حرام می‌شمارند ، و یا اینها هیچكدام نیست و ما بآنان تهمت می‌زنیم.
اگر آن یكیست كه هرآینه باید بپرسشهای ما پاسخ دهند و هر دلیلی دارند بازنمایند ، و اگر این یكیست كه دانسته شود و ایرادهای ما خودبخود از میان رود.
🔶ناچارم در اینجا یادآوری كنم كه چه اعلیحضرت محمدرضاشاه و چه جناب آقای بیات و چه هر نخست‌وزیر دیگری ، شاه این توده و نخست‌وزیر این توده‌اند ، و این بایَنده‌ی[وظیفه] ایشانست كه بیش از همه و پیش از همه درپی آسایش و فیروزی این توده باشند.
🔶چه شاه و چه نخست‌وزیر حق ندارند توده را فراموش كنند و تنها درپی پیشرفت كار خود باشند.
✴️این داستان ملاها امروز گرفتاری بزرگیست. اگر انگیزه‌ی بدبختی ایران سه چیز باشد یكی همینست. چه شاه و چه پارلمان و چه دولت نباید آن را آسان شمارند و سرسری گیرند و بملایان رو دهند و مماشات كنند.
✴️اگر با ملایان مماشات خواهد شد پس مشروطه را رها كنند و بیش از این آبروی دمكراسی را نبرند.
(دولت بما پاسخ دهد ص 22 از 43)
🔸این دعوی حكومت كه شما می‌كنید دلیلش چیست؟ اگر دلیلش داستان خلافت اسلامیست كه امروز بیكبار از میان رفته و بی‌زمینه گردیده. ...
🔸ملایان كه پیاپی به دولت فشار می‌آورند و شكایت می‌كنند ، اگر دولت بدخواه توده و همدست ملایان نیست باید این پرسشها را جلو آنها گزارد و پاسخ خواهد.
🔸اگر جناب آقای بیات (و یا هر نخست‌وزیری كه پس از او بیاید) دلش به این كشور بدبخت می‌سوزد باید بگشادن این گره كور كوشد.
ملایان می‌پندارند كه دولت تواند با زور جلو سخنان ما را گیرد. دولت باید بفهماند كه چنان نیرویی باو سپارده نشده ، و آنگاه جلو دلیل را جز با دلیل نتوان گرفت.
ما بارها شنیده‌ایم كه ملایان از قم و تبریز و دیگر شهرها به اعلیحضرت محمدرضاشاه تلگراف فرستاده از نوشته‌های ما شكایت كرده‌اند. در همین عاشورای چند روز پیش[سال 1323] ، كسانی از تهران برای برآغالانیدن[تحریک] ملایان قم رفته بودند ، و چون اعلیحضرت به قم رفته جلوش را گرفته شكایت و هایهوی بسیار كرده‌اند.
🔶ما پیشنهاد می‌كنیم اعلیحضرت در برابر شكایت همین پاسخ را دهند. یا بهتر از آن ، بفرمایند كه ملایان نمایندگانی فرستند تا نشستی در دربار یا در كاخ سفید برپا گردد و در این زمینه گفتگو رود و كار یكسره گردد.
🔸از دو حال بیرون نیست : یا ملایان آن داعیه‌ها را درباره‌ی حكومت می‌دارند و شاه كشور و نخست‌وزیر و وزیران و نمایندگان پارلمان و دیگران را غاصب و جائر میدانند و مالیات دادن را حرام می‌شمارند ، و یا اینها هیچكدام نیست و ما بآنان تهمت می‌زنیم.
اگر آن یكیست كه هرآینه باید بپرسشهای ما پاسخ دهند و هر دلیلی دارند بازنمایند ، و اگر این یكیست كه دانسته شود و ایرادهای ما خودبخود از میان رود.
🔶ناچارم در اینجا یادآوری كنم كه چه اعلیحضرت محمدرضاشاه و چه جناب آقای بیات و چه هر نخست‌وزیر دیگری ، شاه این توده و نخست‌وزیر این توده‌اند ، و این بایَنده‌ی[وظیفه] ایشانست كه بیش از همه و پیش از همه درپی آسایش و فیروزی این توده باشند.
🔶چه شاه و چه نخست‌وزیر حق ندارند توده را فراموش كنند و تنها درپی پیشرفت كار خود باشند.
✴️این داستان ملاها امروز گرفتاری بزرگیست. اگر انگیزه‌ی بدبختی ایران سه چیز باشد یكی همینست. چه شاه و چه پارلمان و چه دولت نباید آن را آسان شمارند و سرسری گیرند و بملایان رو دهند و مماشات كنند.
✴️اگر با ملایان مماشات خواهد شد پس مشروطه را رها كنند و بیش از این آبروی دمكراسی را نبرند.
(دولت بما پاسخ دهد ص 22 از 43)
ما چه میخواهیم؟
بخش دوم ـ تکه‌ی 3
شما زيان اينها را نمي‌دانيد و پرواي اينها نمي‌كنيد. ولي در يك توده اينها نشان پستي خردهاست. شما مي‌گوييد : «مردم نام باطنيگري را هم نمي‌دانند» ندانستن نام و دانستن آن چه اثري تواند داشت؟!. مردمي كه به يك ناداني گرفتارند زيان آن را خواهند ديد گو كه نامش را ندانند. ما خود همان را مي‌گوييم. ما مي‌گوييم صد بدآموزي از كهن و نو بهم آميخته و مردم بي‌آنكه نامهاي آنها را بشناسند و بي‌آنكه بدانند از كجا آمده آلوده‌ی آنها مي‌باشند.
ماديگري چهل سال نيست پايش به ايران رسيده. در اين زمان اندکی ، هزاران و صدهزاران كسان آلوده‌ی بدآموزيهاي آن مي‌باشند و بيشتر آنها نام ماديگري را هم نشنيده‌اند. در جاي ديگر نيز گفته‌ام آخوندهايي كه سي سال در نجف مانده‌اند و همه‌ی درسهاشان از فقه و اصول و اين چيزها بوده چون مي‌آيند و با من گفتگو مي‌كنند مي‌بينم بدآموزيهاي ماديگري را بيرون مي‌ريزند و چون مي‌گويم اينها از مادّيانست باور نمي‌كنند. اينان سخناني را در روزنامه‌ها خوانده و بي‌آنكه بدانند از كجاست در مغزهاي خود جا داده‌اند. باطنيگري نيز مانند اين مي‌باشد.
اين بود اندازه‌ی ناآگاهي ايرانيان از سرچشمه‌ی گرفتاريها و بيچارگيهاي خودشان. اين بود اندازه‌ی ناآگاهي ايشان از زيان بدآموزيهاي كهن و نو.
يك پيشامد دلخراش اين بود كه هنگامي كه ما آماده مي‌شديم با اين بدآموزيها و انديشه‌ها نبرد كنيم و بكندن ريشه‌ی آنها كوشيم در ايران جنبشي بنام ادبيات پيش آمده و دسته‌ی بزرگي بهواداري از آنها برخاسته و با يك شور و ديوانگي (همچون شور و ديوانگي اروپاييگري) بفزوني رواج آنها مي‌كوشيدند.
اينان از ادبيات بيش از همه شعر را مي‌شناختند ، و از شعر نيز بيش از همه با ديوانها و كتابهاي شعراي قرنهاي پيش آشنايي مي‌داشتند و بيش از همه برواج اينها مي‌كوشيدند ، و ما گفتيم كه اين شاعران كه در زمان مغول و پس از آن برخاسته‌اند آنچه را كه از گفته‌هاي بيهوده و بدآموزيهاي زهرآلود پيشينيان شنيده‌اند ـ از جبريگري و پندارهاي قلندرانه و بيدرديهاي خراباتيانه ، و انگارهاي پا در هواي صوفيان و بسيار از اينگونه ـ با زبانهاي آسان و گيرنده‌اي برشته‌ی سخن كشيده‌اند ، و كساني كه ديوانها و كتابهاي آنان را بخوانند بي‌آنكه خود بخواهند و بدانند انبوهي از آن بدآموزيهاي آشفته را در مغز خود جا دهند.
اين زيان كه نتيجه‌ی آن فرسودگي فهم و ناتواني خرد و آشفتگي انديشه است جز از زيانيست كه از راه خويها پيش آيد و كساني كه كمترين آلودگيهاي آنها ستايشگري زورمندان و ستمگران و روزي خوردن از دست ديگران بوده از فراگرفتن گفته‌هاي آنها و از دل بستن بآنها هرآينه خويهاي هر كسي بپستي گرايد و اين نه چيزيست كه يكي انكار تواند كرد.
اين شور را شرقشناسان پديد آورده و كسان بسياري از شرقيان فهميده و نافهميده بپيروي از ايشان برخاسته بودند و ميتوان گفت مايه‌ی پيشرفت آن نيز اروپاييگري بود. بيچاره شرقيان كه در برابر اروپاييان خود را باخته و خيره گرديده بودند همينكه مي‌شنيدند يك شرقشناسي ستايش از فلان شاعر ايراني نموده و يا كتاب بهمان صوفي را بچاپ رسانيده تكان سختي ميخوردند و بي‌آنكه از سود و زيان آن آگاه باشند با يك شور و ديوانگي بپيروي از ايشان برميخاستند.
كار بجايي رسيد كه ناكساني ـ ناكساني كه بدخواه كشور و توده‌ی خود مي‌بودند برخيزند و چنين گويند : «سرمايه‌ی آبروي ما اين شعر و فلسفه و ادبياتست. ما بايد تنها باينها كوشيم» و كساني در رخت جهانگردي از اروپا و آمريكا بيايند و سخن رانند و چنين گويند : «شرق وظيفه‌ی ديگري دارد و غرب وظيفه‌ی ديگري. وظيفه‌ی شرق پيش بردن شعر و فلسفه است. ما در غرب هر زمان كه از تلاشهاي مادي خود دچار خستگي و دل‌افسردگي شويم با خواندن شعر و فلسفه‌ی شرقي بخود تسلّا دهيم».
كساني باين انديشه‌ی زهرآلود رخت ديگري پوشانيده چنين مي‌گفتند : «اين مادّه‌پرستي كه بجهان غلبه كرده چاره‌اش جز با ترويج عرفان و تصوف نخواهد بود». اين سخنان از جاي ديگر بود و استادان بسيار آزموده‌اي اينها را ياد مي‌دادند.
بخش دوم ـ تکه‌ی 3
شما زيان اينها را نمي‌دانيد و پرواي اينها نمي‌كنيد. ولي در يك توده اينها نشان پستي خردهاست. شما مي‌گوييد : «مردم نام باطنيگري را هم نمي‌دانند» ندانستن نام و دانستن آن چه اثري تواند داشت؟!. مردمي كه به يك ناداني گرفتارند زيان آن را خواهند ديد گو كه نامش را ندانند. ما خود همان را مي‌گوييم. ما مي‌گوييم صد بدآموزي از كهن و نو بهم آميخته و مردم بي‌آنكه نامهاي آنها را بشناسند و بي‌آنكه بدانند از كجا آمده آلوده‌ی آنها مي‌باشند.
ماديگري چهل سال نيست پايش به ايران رسيده. در اين زمان اندکی ، هزاران و صدهزاران كسان آلوده‌ی بدآموزيهاي آن مي‌باشند و بيشتر آنها نام ماديگري را هم نشنيده‌اند. در جاي ديگر نيز گفته‌ام آخوندهايي كه سي سال در نجف مانده‌اند و همه‌ی درسهاشان از فقه و اصول و اين چيزها بوده چون مي‌آيند و با من گفتگو مي‌كنند مي‌بينم بدآموزيهاي ماديگري را بيرون مي‌ريزند و چون مي‌گويم اينها از مادّيانست باور نمي‌كنند. اينان سخناني را در روزنامه‌ها خوانده و بي‌آنكه بدانند از كجاست در مغزهاي خود جا داده‌اند. باطنيگري نيز مانند اين مي‌باشد.
اين بود اندازه‌ی ناآگاهي ايرانيان از سرچشمه‌ی گرفتاريها و بيچارگيهاي خودشان. اين بود اندازه‌ی ناآگاهي ايشان از زيان بدآموزيهاي كهن و نو.
يك پيشامد دلخراش اين بود كه هنگامي كه ما آماده مي‌شديم با اين بدآموزيها و انديشه‌ها نبرد كنيم و بكندن ريشه‌ی آنها كوشيم در ايران جنبشي بنام ادبيات پيش آمده و دسته‌ی بزرگي بهواداري از آنها برخاسته و با يك شور و ديوانگي (همچون شور و ديوانگي اروپاييگري) بفزوني رواج آنها مي‌كوشيدند.
اينان از ادبيات بيش از همه شعر را مي‌شناختند ، و از شعر نيز بيش از همه با ديوانها و كتابهاي شعراي قرنهاي پيش آشنايي مي‌داشتند و بيش از همه برواج اينها مي‌كوشيدند ، و ما گفتيم كه اين شاعران كه در زمان مغول و پس از آن برخاسته‌اند آنچه را كه از گفته‌هاي بيهوده و بدآموزيهاي زهرآلود پيشينيان شنيده‌اند ـ از جبريگري و پندارهاي قلندرانه و بيدرديهاي خراباتيانه ، و انگارهاي پا در هواي صوفيان و بسيار از اينگونه ـ با زبانهاي آسان و گيرنده‌اي برشته‌ی سخن كشيده‌اند ، و كساني كه ديوانها و كتابهاي آنان را بخوانند بي‌آنكه خود بخواهند و بدانند انبوهي از آن بدآموزيهاي آشفته را در مغز خود جا دهند.
اين زيان كه نتيجه‌ی آن فرسودگي فهم و ناتواني خرد و آشفتگي انديشه است جز از زيانيست كه از راه خويها پيش آيد و كساني كه كمترين آلودگيهاي آنها ستايشگري زورمندان و ستمگران و روزي خوردن از دست ديگران بوده از فراگرفتن گفته‌هاي آنها و از دل بستن بآنها هرآينه خويهاي هر كسي بپستي گرايد و اين نه چيزيست كه يكي انكار تواند كرد.
اين شور را شرقشناسان پديد آورده و كسان بسياري از شرقيان فهميده و نافهميده بپيروي از ايشان برخاسته بودند و ميتوان گفت مايه‌ی پيشرفت آن نيز اروپاييگري بود. بيچاره شرقيان كه در برابر اروپاييان خود را باخته و خيره گرديده بودند همينكه مي‌شنيدند يك شرقشناسي ستايش از فلان شاعر ايراني نموده و يا كتاب بهمان صوفي را بچاپ رسانيده تكان سختي ميخوردند و بي‌آنكه از سود و زيان آن آگاه باشند با يك شور و ديوانگي بپيروي از ايشان برميخاستند.
كار بجايي رسيد كه ناكساني ـ ناكساني كه بدخواه كشور و توده‌ی خود مي‌بودند برخيزند و چنين گويند : «سرمايه‌ی آبروي ما اين شعر و فلسفه و ادبياتست. ما بايد تنها باينها كوشيم» و كساني در رخت جهانگردي از اروپا و آمريكا بيايند و سخن رانند و چنين گويند : «شرق وظيفه‌ی ديگري دارد و غرب وظيفه‌ی ديگري. وظيفه‌ی شرق پيش بردن شعر و فلسفه است. ما در غرب هر زمان كه از تلاشهاي مادي خود دچار خستگي و دل‌افسردگي شويم با خواندن شعر و فلسفه‌ی شرقي بخود تسلّا دهيم».
كساني باين انديشه‌ی زهرآلود رخت ديگري پوشانيده چنين مي‌گفتند : «اين مادّه‌پرستي كه بجهان غلبه كرده چاره‌اش جز با ترويج عرفان و تصوف نخواهد بود». اين سخنان از جاي ديگر بود و استادان بسيار آزموده‌اي اينها را ياد مي‌دادند.