🔶 کتاب فرهنگ چیست؟
گفتار یکم : فرهنگ چیست؟ ، تکه‌ی 2

🔸 از يكسو هم از دويست و سيصد سال پيش دانشهايي ـ از فيزيك و شيمي و رياضيات و پزشكي و مانند اينها ـ رواج گرفته ، و هنرهايي (صنايعي) از آهن‌گدازي و ماشين‌سازي و افزارسازي و نخ‌ريسي و پارچه‌بافي و راه‌كشي و خانه‌سازي و مانند اينها ـ پديد آمده كه ما نياز سختي بآنها ميداريم و بي‌آنها زندگي نتوانيم كرد.
اين دو رشته نيز از چيزهاييست كه بايد به نوخاستگان ياد داده شود. آميغهاي زندگاني يا حقايق ديني را بايد همگي ياد گيرند ، ولي بدانشها و هنرها كساني كه خواهانند بپردازند. اينست پس از دبستان بايد «دينكده»اي باشد كه آميغهاي ديني را ياد دهد و «دانشكده»هايي باشد كه بداوطلبان دانش آموزد.
اينهاست چيزهايي كه ببچگان و جوانان بايد آموخت. اينهاست چيزهايي كه در زندگاني نياز بدانستنش ميباشد. اينهاست چيزهايي كه فرهنگ ناميده شود.
اكنون شما نيك نگريد كه وزارت فرهنگ ايران ببچگان و جوانان اينها را مي‌آموزد؟.. از دبستان گرفته تا دانشكده بالا رويد ، و آنچه مي‌آموزند يكايك بديده گيريد.
در دبستان نوشتن و خواندن ياد ميدهند (اگرچه آن نيز از يك راه غلطيست ، زيرا زباني ندارند تا خواندن و نوشتن بياموزند. يك زبان ساخته‌ی بسيار بدي را (زبان كليله و دمنه) براي خود برگزيده‌اند و عمرهاي بچگان را با ياد دادن املاي كلمه‌هاي غلط عربي هدر مي‌گردانند. با اين حال ما ايراد نگرفته در اين بخش خشنودي و خرسندي مي‌نماييم). از تاريخ و جغرافي و دانشها نيز چيزهايي مي‌آموزند. رويهم‌رفته در بخش آموزاكهاي دبستاني ، اگر از شعرهاي بيهوده يا زيانمند كه مي‌آموزند ، و از سخنان سست و درهمي كه بنام اخلاق مي‌گويند ، و از پندارهاي پوچ (خرافات) كه بعنوان دين ياد مي‌دهند چشم پوشيم ، ايراد بزرگي نمي‌داريم.
در دبيرستان نه تنها شش سال عمر پسران و دختران را هدر مي‌گردانند ، نيروهاي خداداده‌ی مغزي آنان را نيز از كار مي‌اندازند. در اينجا كمي از دانشها ياد مي‌دهند كه نيكست. ليكن ده برابر آن سخنان بيهوده و زيانمند را در مغزهاي ايشان مي‌گنجانند. دبيرستانها اگر سودش يكي باشد زيانش ده است.
اين دبيرستانها بيكبار فزونيست. زيرا يك پسر و يا دختر اگر «سواد» ميخواهند ، آنچه در دبستان ياد گرفته‌اند بسست. اگر دانشمندي ميخواهند بايد بدانشكده‌ها بروند. اين دبيرستان درميانه فزونيست و دوباره ميگوييم كه بسيار زيانمند است.
در دانشكده‌ها بيش از همه بجوانان فلسفه و شعر و منطق و اصول و اين گونه چيزها را ياد ميدهند. با آنكه نامش دانشكده است از دانشها جز اندكي دربر نمي‌دارد. وزارت فرهنگ ايران باياي خود مي‌شمارد كه آنچه را كه از زمانهاي گذشته بازمانده ـ از گفته‌هاي فيلسوفان يوناني ، رشته‌هاي صوفيان ، تنيده‌هاي خراباتيان ، ساخته‌هاي ملايان و ديگران ـ زنده نگه دارد و نگزارد از ميان برود. اين چيزيست كه بارها گفته و نوشته‌اند. دانشكده‌ها و دانشسراها براي اينست ، و آنچه از دانشهاي نوين اروپايي در آنها ديده مي‌شود بعنوان نمونه ، يا براي جلوگيري از ايراد است.
در دانشسرا كه من گاهي بآنجا مي‌رفتم ، پنج يا شش رشته فلسفه ياد داده مي‌شد : فلسفه‌ی اشراقي ، فلسفه‌ی مشائي ، فلسفهی ملاصدرا ، فلسفه‌ی نوين ، فلسفه‌ی عرفان (صوفيگري). در دانشكده‌ی معقول و منقول گذشته از اين فلسفه‌ها و گذشته از اصول و منطق و ادبيات و قصايد عنتره و «اقوال معتزله و اشاعره» و مانند اينها يك درس نيز بنام تاريخ اديان گزارده شده بود كه يك استادي مي‌آمد و همه‌ی پندارهاي پوچ و بيپاي مصريان باستان و كلدانيان و آسوريان و ديگران را در مغزهاي جوانان جا مي‌داد. روزي ديدم از شاگردان پرسشهايي كرده بود :
1) اهريمن چيست و اقتدار او تا چه اندازه است؟..
2) تكليف ما در برابر اهريمن چيست؟..
تو گويي افسانه‌ی اهريمن راست بوده است و اكنون نيز هست و در كارهاي جهان دست ميدارد كه اين استاد بيخرد جوانان را بشناختن آن و كارهايش و انديشه بكار بردن وامي‌دارد.
يك روز ديگري در دانشسرا باتاقي رفتم ديدم يك استادي (استادي كه از دسته‌ی درباريانست و خانست و در اروپا نيز بوده و سفارت كرده) از تفسير آيه‌ی قرآن «فَلَمَّا تَجَلَّى رَبُّهُ لِلْجَبَل» بشاگردان سخن ميراند ، و همچون يك پيره‌صوفي به يك رشته بافندگيهاي دور و درازي مي‌پردازد.
اينهاست آنچه در دبستانها و دبيرستانها و دانشكده‌ها و دانشسراها ببچگان و جوانان ياد داده مي‌شود ، و چنانكه مي‌بينيد از آنچه ما در معني فرهنگ گفتيم بسيار دور است. گذشته از همه‌چيز ما مي‌گوييم بايد بجوانان آميغهاي زندگاني را ياد داد ، و در اين آموزاكهاي وزارت فرهنگ نه تنها از آميغها نشاني نيست (و نتوانستي بود) ، يك رشته بدآموزيهايي كه بآخشيج آن آميغهاست هست.

📘 شهریاران گمنام

❇️ بخش سومین - شدادیان - ۱۵
✳️ گفتار نخستین : شدادیان گنجه

✴️ گشادن الپ‌ارسلان آنی را ؛ ۹- فضلون دوم پسر ابوالسوار

🔶 کتاب فرهنگ چیست؟
گفتار یکم : فرهنگ چیست؟ ، تکه‌ی 3

🔸 دستورهاي زندگاني كه در دبستانها و دبيرستانها و دانشكده‌ها ببچگان و جوانان ياد داده مي‌شود همانهاست كه بيش از همه ، از كتابهاي سعدي و حافظ و خيام و مولوي و مانند ايشان برداشته شده. وزارت فرهنگ اين شاعران را «مفاخر ملي» مي‌شمارد و پولهاي گزافي در راه چاپ كردن و فراوان گردانيدن كتابهاي آنان بيرون مي‌ريزد ، و گذشته از اين ، گفته‌هاي آنان را در كتابهاي درسي جا داده به نوآموزان ياد مي‌دهد ، بلكه خود گلستان و بوستان سعدي را از كتابهاي درسي گردانيده است.
آن حافظي كه بجهان باين بزرگي و شگفتي ارج نگزارده با يك بيباكي مي‌سرايد :
جهان و هرچه درو هست هيچ در هيچست هزار بار من اين نكته كرده‌ام تحقيق
آن حافظي كه از كار و كوشش به نتيجه‌اي باور نمي‌داشته و آشكاره ميگويد :
بر عمل تكيه مكن خواجه كه در روز ازل ‌ تو چه داني قلم صنع بنامت چه نوشت
آن حافظي كه گدايي و سر راه نشيني را مي‌ستايد و بيشرمانه چنين ميگويد :
بخواري منگر اي منعم ضعيفان و فقيران را ‌ كه صدر مسند عزت گداي ره‌نشين دارد
آن حافظي كه پياپي دم از «سرنوشت» و «بخت» و «قضا و قدر» مي‌زند ، و در برابر پستيها و ناپاكيهاي خود دست بدامن جبريگري زده مي‌سرايد :
آيين تقوا ما نيز داريم ليكن چه چاره با بخت گمراه
آن سعدي كه صد بدآموزي را درهم آميخته و آشكاره داستان ناپاكيهاي خود را برشته‌ی نوشتن كشيده.
آن سعدي كه كالايش گدايي و چاپلوسي و گزافه‌گويي و بيكاري و ياوه‌سرايي بوده است.
آن سعدي كه من از آوردن گفته‌هاي او در اينجا شرم مي‌كنم.
آن سعدي كه در زمان مغول زيسته و آن گرفتاريها و بدبختيهاي مردم ايران را با ديده ديده و با اين حال كمترين غمخواري از خود نشان نداده و كمترين يادي از آن اندوه‌هاي دلگداز در گفته‌هايش نيست ، كه مي‌بايد سخن خودش را بخودش بازگردانيد و گفت :
تو كز محنت ديگران بيغمي نشايد كه نامت نهند آدمي
آن سعدي كه سال ٦٥٦ را كه تاريخ كشتار بغداد و عراقست سال خوشي خود شمرده ميگويد :
در آن مدت كه ما را وقت خوش بود ز هجرت ششصد و پنجاه و شش بود
آن سعدي كه بمردم درس بيغيرتي داده ميگويد :
چون زهره‌ی شيران بدرد نعره‌ی كوس زينهار مده جان گرامي بفسوس
با هر كه خصومت نتوان كرد بساز دستي كه بدندان نتوان برد ببوس
آن خيامي كه با صد پافشاري مردم را بمستي و باده‌خواري ميخواند و ميگويد :
مِي خوردن و مست بودن آيين منست فارغ بودن ز كفر و دين دين منست
آن خيام كه كوشش و چاره‌جويي را بيهوده دانسته با صد بيخردي ميگويد :
پيوسته نشان بودنيها بودست پيوسته قلم ز نيك و بد ناسود است
تقدير ترا هر آنچه بايست بداد غم خوردن و كوشيدن ما بيهود است
آن خيامي كه درس بيدردي و بيغيرتي داده پافشاري ميكند كه بايد پرواي گذشته نكرد و در انديشه‌ی آينده نبود و جز بخوشي و مستي نكوشيد :
خوش باش نداني ز كجا آمده‌اي مِي خور كه نداني بكجا خواهي رفت
آن خيامي كه جهان باين ارج و بزرگي را هيچ و پوچ پنداشته ميگويد :
اي بيخبر اين شكل مجسم هيچست اين طارم نه سپهر ارقم هيچست
آن مولوي كه گرفتار پندار بيپاي «وحدت وجود» گرديده ، و دست از كار و پيشه كشيده و در آن گمراهي و سرگرداني پياپي بافندگيها كرده است :
از نيستان تا مرا ببريده‌اند از نفيرم مرد و زن ناليده‌اند
آن مولوي كه از ناداني و نافهمي روشنايي و تاريكي ، و ستم و داد ، و گمراهي و رستگاري ، موسا و فرعون را يكي مي‌شمارد :
چونكه بيرنگي اسير رنگ شد موسيي با موسيي در جنگ شد
اينان و همچون اينان كه خود گمراه بوده و بگمراه گردانيدن ديگران نيز كوشيده‌اند ، وزارت فرهنگ بدآموزيهاي زهرآلود و مغزفرساي آنان را سرچشمه‌ی آموزشهاي خود گردانيده است ، و نوخاستگاني را كه بدست او مي‌سپارند مغزهاشان را آکنده از اين نادانيهاي پست بيخردانه مي‌گرداند.

🔶 در پیرامون زبان
(بخش دوم)

🔸 به جای آنكه به توانا گردانیدن زبان كوشند و پایه‌هایی (قاعده‌ها) در آن پدید آورند ، تنها در برابر یك كلمه ، كلمه‌ی دیگری میگزاردند كه این خود رفتارِ كج می‌باشد.

🔸یك نافهمی ـ یا بهتر گویم : یك بیچارگی ـ كه در ایرانیان هست آنست كه راست گردانیدن[اصلاح] یا راهنمایی را یك كاری همچون كارهای دیگر ، و آن را در دسترس هر كسی می‌شمارند. شما اگر در یك نشستی سخن از پیراستن توده و به نیكی آوردن مردم رانده چنین گویید : «بیایید این توده را اصلاح كنیم» خواهید دید چشمها درخشیدن گرفته همگی خشنودی نمودند. یكی نخواهد گفت : «به نیكی آوردن مردم سرمایه خواهد و ما نمیداریم» ، نخواهد گفت : «راهنمایی كار هر كسی نمی‌باشد». این یك نافهمی شگفتیست كه دامنگیر مردم گردیده. جوانان هر یكی خود را یك راهنما می‌شمارد.

🔶 در پیرامون زبان

(بخش دوم)

🖌 احمد کسروی

🔷 (گفتاری از پرچم نیمه‌ماهه)

🔶 چه مي‌بايد كرد؟..
(بخش یکم)

🔸«يك توده بايد خود نيك باشند تا بتوانند پيش روند» يك توده تا خود آنان ـ يا بهتر گويم : يكان يكان ايشان ـ نيك نباشند از چيزهاي ديگري نتيجه پديدار نخواهد بود.

🔸اگر كساني كوشيدند و چنان چيزي [اتحاد] را درميانشان پديد آوردند چون بنياد استواري ندارد با يك نيرنگي كه بدخواهان يا بيگانگان بكار برند و يا در سايه‌ي يك پیشامد بي‌ارجي از ميان تواند رفت.

🔶 چه می‌باید کرد؟..

(بخش یکم)

🖌 احمد کسروی

🔷 (گفتاری از ماهنامه‌ی پیمان)

✴️روز هفده دی‌ماه ، روز برداشتن چادر ✴️

🔸٣ـ روگيري از اسلام نيست
(بخش یکم)

🔸يكي از دانسته‌هاي غلط در ايران آنست كه روگيري زنان را از اسلام مي‌شمارند. چنين مي‌دانند كه اسلام دستور داده زنها رو گيرند. در حالي كه چنين نيست. زنان مسلمان در زمان خود پيغمبر ، و تا ديرگاهي پس از آنزمان رو گشاده مي‌بودند.

🔸شما از همه‌ي كتابهاي فقهي يكي را پيدا نخواهيد كرد كه نوشته باشد زنها رو گيرند. در كتابهاي فقهي نه تنها رو گرفتن را ننوشته‌اند ، آشكاره نوشته‌اند كه «باز بودن رو و دستهاي زن جائز است».

🔸شيخ مرتضا انصاري كه يكي از مجتهدان بنام و بزرگ قرن گذشته بوده و كتابهاي «رسائل» و «مكاسب» او را همه‌ي طلبه‌ها درس مي‌خوانند ، رساله‌اي در اين باب نوشته كه بچاپ هم رسيده. در آنجا دليلها ياد كرده كه در زمان پيغمبر اسلام زنها رو گشاده مي‌بودند.
من اين رساله را سي و چند سال پيش ديده‌ام و اكنون در دسترسم نيست. ولي سخنانش را بياد مي‌دارم. از جمله مي‌نويسد :
«روايتي هست كه پيغمبر در حجة‌الوداع بشتري سوار شده و يكي از پسران عمويش عباس را (فضل) بترك خود سوار گردانيده بوده. يكي از زنان عرب بسر راه آمده و خواست چيزهايي را از پيغمبر بپرسد. پيغمبر شتر را نگه داشت و چون فضل با آن زن بهمديگر نگاه مي‌كردند ، پيغمبر روي فضل بسوي ديگر برگردانيده چنين فرمود : «يك زن جوان با يك مرد جوان مي‌ترسم شيطان بميانشان درآيد».[1]
شادروان شيخ انصاري مي‌گويد : كساني اين را دليل گرفته‌اند كه زنها بايد رو گيرند. در حالي كه اين روايت وارونه‌ي آن را مي‌رساند. زيرا از اين روايت پيداست كه آن زن رويش باز مي‌بوده ، وگرنه رفتار پيغمبر شُوندي پيدا نمي‌كرد. باين معني اگر آن زن رويش باز نمي‌بوده جهت نداشت پيغمبر روي پسر عباس را برگرداند و آن سخن را فرمايد. پس اين روايت دليل ديگر است كه زنها در زمان پيغمبر رو نمي‌گرفته‌اند.

مي‌دانم كساني خواهند پرسيد : پس روگيري بميان زنهاي مسلمان از كجا آمده؟.. از كي آغاز شده؟..

🔸در پاسخ اين پرسش بايد گفت كه مسلمانان چون كشور ايران را بگشادند و با ايرانيان آميزش پيدا كردند بسياري از عادتهاي ايراني را از ايشان گرفتند. راست است كه عربها چيره درآمده و ايرانيان زيردست ايشان گرديده بودند. ليكن عربها مردمان بياباني مي‌بودند و از زندگاني جز شكل بسيار ساده‌ي آن را نمي‌شناختند. چون با ايرانيان روبرو شدند تمدن يا بهتر گوييم : زندگاني آراسته‌ي ايرانيان را ديدند خيره ماندند و خواه ناخواه باين زندگاني گرايش پيدا كرده و خود را بدامن آن انداختند.
تمدن یا آن زندگاني آراسته‌ي شهري كه عربها در سايه‌ي اسلام پيدا كردند بيش از هر چيز رنگ زندگاني ايرانيان مي‌داشت. بويژه در زمان خلافت عباسيان كه از يكسو چون پايتخت خود را به بغداد آورده بميان ايرانيان درآمدند و از يكسو بيشتر وزيران و پيرامونيان خود را از ايرانيان گرفتند ـ اينها نتيجه‌اش آن بود كه عربها بسياري از عادتهاي ايرانيان را كه يكي از آنها چادر بسر كردن و رو پوشانيدن زنان مي‌بوده ياد گرفتند.
بويژه كه تا آنزمان زندگاني اين عربها از سادگي بيرون آمده و از جمله هر يكي از آنها گذشته از زنهاي عقدي كه تا چهار توانستندي گرفت ، داراي كنيزان خوبروي بسيار مي‌بودند كه از تركستان و گرجستان و بلغار و ديگر جا برايشان آورده شده بودند.
اين زنان كه در حرمخانه بيكار زيسته خوش مي‌خوردند و خوش مي‌خوابيدند و كاري جز خودآرايي نمي‌داشتند بسيار بجا مي‌بود كه خود را از مردان بيگانه نهان دارند و رويشان بپوشانند. ديگر آن زنهاي ساده‌ي زمانهاي پيش كه رو گرفتن و نگرفتنشان چندان جدايي نداشتي نمانده بودند.
از اينرو بود كه عادت روگيري زنان بزودي درميان عربها نيز رواج گرفت و كم‌كم مسلمانان ديگر نيز پيروي كردند. بلكه مي‌توان گفت چون عربها آن را از ايرانيان گرفته رواج دادند و بدينسان رنگ دين بخود پذيرفت ، دامنه‌ي آن در ايران نيز پهناورتر گرديد و بسياري از خاندانهاي كمچيز شهري كه پيش از آن رو نگرفتندي اين بار به رو گرفتن برخاستند.

با آن حال اين عادت ، همگاني نتوانست شد و چون جز نتيجه‌ي خوشگذراني و مفتخوري نمي‌بود ، زنان ساده‌ي روستايي و زنان رنجبر ايلها آن را نپذيرفتند. اينان نه نياز به نهفتن خودشان داشتند ، و نه زندگانيشان راه بچنان كاري مي‌داد.
از اينرو چنانكه مي‌دانيم تا اينزمانِ ما رو گرفتن ويژه‌ي شهرها مي‌بود. در ديهها و درميان ايلها كسي نشاني از آن نمي‌توانست يافت.
(دنباله‌ی این گفتار فردا خواهد آمد)

[1] : ان امراه خثعميه جائت الي رسول الله في حجه الوداع نستفيه و كان الفضل بن العباس رديف رسول الله فاخذ ينظر اليها و تنظر اليه فضرب رسول الله وجه الفضل عنها و قال رجل شاب و امراه شابه اخاف ان يدخل الشيطان بينهما.

زن ايراني كه با چادر و روبند بسفر مي‌رود (بكربلا مي‌رود)

بی‌نیاز از شرح

🔶 در پیرامون زبان
(بخش سوم)

🔸باز شدن درهای زبان فارسی به روی كلمه‌های عربی جز نتیجه‌ی این هوسبازیها و نادانیها نبوده ، و چون كسانی این كار را كرده‌اند به روی دیگران باز گردیده و خود یك شیوه‌ی همگانی شده.

🔸شما شاهنامه‌ی فردوسی را با كلیله و دمنه‌ی فارسی یا با انوار سهیلی بسنجید ، آیا خواهید توانست آن دو را در یك زبان بشمارید؟!.. آیا كسانی كه فارسی را از روی شاهنامه آموخته‌اند خواهند توانست كلیله و دمنه را نیز بفهمند؟!.

🔶 در پیرامون زبان

(بخش سوم)

🖌 احمد کسروی

🔷 (گفتاری از پرچم نیمه‌ماهه)

🔶 چه مي‌بايد كرد؟..
(بخش دوم)

🔸يك توده‌ي آلوده و گرفتار نيز ... همه‌ي كوششهايي را كه در راه پيشرفت آن كرده شود بي‌نتيجه گزارَد و كوشندگان را از پا اندازد و يا پشيمان گردانَد.

🔸اين مرد [نادرشاه] با كوششهاي خود ايران را از چنگ سه دشمن بيگانه ـ روس و عثماني و افغان ـ رهانيد و بآشوبها و خودسريهايي كه در گوشه‌هاي كشور برخاسته بود پايان داد.

🔶 چه می‌باید کرد؟..

(بخش دوم)

🖌 احمد کسروی

🔷 (گفتاری از ماهنامه‌ی پیمان)

شهریاران گمنام

❇️ بخش سومین - شدادیان - ۱۶
✳️ گفتار نخستین : شدادیان گنجه

✴️ گرفتاری فضلون بدست گرجیان ؛ کشتن فضلون سنکریم را

✴️روز هفده دی‌ماه ، روز برداشتن چادر ✴️

🔸٣ـ روگيري از اسلام نيست
(بخش دوم)

🔸 كساني مي‌گويند : آيا در قرآن دستوري درباره‌ي رو گرفتن زنان نيست؟..
مي‌گويم : هيچ نيست. در قرآن اين هست كه زنان بمردان و مردان بزنان نگاه نكنند ، كه اگر اين دليل رو گرفتن باشد بايد مردها نيز رو گيرند. اين هم هست كه زنان آرايشهاي خود را جز بشوهران خود نشان ندهند. اين هم هست كه مردان بيگانه سرزده باتاق زنان درنيايند ، در قرآن اينها هست و رو گرفتن هيچ نيست.

🔸 مي‌گويند : پس ملايان چه مي‌گويند؟!.. پس اين ايستادگي را چرا مي‌كنند؟!..

مي‌گويم : مگر شما ملايان را نمي‌شناسيد؟!..
آنان دسته‌اي هستند كه در اين كشور مفت مي‌خورند و كاري كه از دستشان برمي‌آيد ايستادگي در برابر پيشرفت توده است.

🔸هر گامي كه مردم بسوي بهتري بردارند اينان با آن دشمنند كه تا توانند ايستادگي خواهند كرد و سپس رها كرده فراموش خواهند گردانيد.

🔸مگر با مشروطه همين رفتار را نكردند و آن خونريزيها را بميان نياوردند؟!.. مگر با دبستانها كه برپا شده بود ساليان دراز دشمني ننمودند؟!.. مگر با ثبت اسناد و دفترهاي رسمي بكشاكش نپرداختند؟!.. مگر با يكساني رخت و كلاه اين رفتار را ننمودند و مايه‌ي خونريزي نگرديدند؟!..

🔸اين ملايان ساليان دراز با دبستانها دشمني نشان مي‌دادند و بچه‌ها را «تكفير» مي‌كردند. ولي اكنون خودشان دختران و پسران خود را بدبستان مي‌فرستند و بيكبار فراموش كرده‌اند.

🔸درباره‌ي رو گرفتن نيز در حالي كه آن ايستادگي را مي‌نمايند ، زنها و دخترهاي خودشان روباز و بي‌چادرند. بلكه بسياري از آنها بي‌جوراب نيز مي‌باشند. آن مجتهد بزرگ را كه از آذربايجان به تهران آمده همه مي‌شناسند كه دختران و نوادگانش از شيكترين زنان روباز تهران مي‌باشند و جوراب نيز بپا نمي‌كنند.

🔸 اين مردم‌آزاري ملايان از آنجا برخاسته كه يك كار «مشروعي» در زندگاني توده‌اي نمي‌دارند. نه بافنده‌اند ، نه ريسنده‌اند ، نه سازنده‌اند ، نه كارنده‌اند ، نه دوزنده‌اند ، نه مي‌خرند و نه مي‌فروشند. يك جمله بگويم : هيچكاره‌اند. قانونها نيز جايي براي ايشان درميان توده باز نكرده و كاري بآنان نداده.

🔸 خودشان مي‌گويند : «پيشوايان دينيم و بمردم دين مي‌آموزيم». ولي اين هم دروغست. زيرا چيزهايي را كه آنان مي‌آموزند مردم خودشان از پيش مي‌دانستند. اينست چون كاري نمي‌دارند و بيكار هم نمي‌توانند نشست بمردم‌آزاري مي‌پردازند!..

🔸داستان ملايان با توده‌ي بدبخت ايران داستان آن مرد بي‌چيز «نايب‌حسين» نامست كه چون پير و ناتوان شده بود ، بزنش نان و رخت نمي‌توانست داد و مهرباني نمي‌توانست كرد. ولي هر چند روز يك بار كتكش مي‌زد و دشنامش مي‌داد. اين كار را مي‌كرد تا نگويند بيكبار زنش را فراموش كرده و بخود واگزارده.
ملايان نيز اين مردم‌آزاريها را مي‌كنند تا دانسته شود كه هستند و بيكبار فراموش نگردند. قرآن و اسلام نيز دستاويزي در دست ايشان است. شگفت از شماست كه آنان را تاكنون نشناخته‌ايد و بسخنانشان ارج مي‌گزاريد و دنبال مي‌كنيد.

شنيدنيست كه چندي پيش مي‌بينم در آن روزنامه‌ي ملايان ، آخوندي گفتار نوشته و دليل آورده كه «عقيله‌ي كبرا جناب زينب سلام‌الله عليها» در مجلس يزيد خطبه خوانده به يزيد پرخاش كرده كه ما را از پرده بيرون آوردي و زنان خودت در پرده مي‌باشند. اين را دليل آورده كه زنان ايران بايد رو گيرند.
يكي بپرسد : آخوندك مگر «عقيله‌ي كبرا» تندنويس همراه داشته كه آن خطبه‌ي بسيار دراز او را واژه بواژه برشته‌ي نوشتن كشيده و براي هزار سال ديگر نگه داشته؟!..
آخوندك نمي‌داند كه اين چيزها كه در كتابهاي روضه‌خوانيست ده‌يكش راست نيست. نمي‌داند ما اگر بخواهيم بآن كتابها ارج گزاريم و نوشته‌هاي آنها را راست شماريم بايد باور كنيم كه سري بريده در بالاي نيزه با آواز بلند قرآن مي‌خوانده ـ قرآن مي‌خوانده و مردم نيز شنيده و بچنان كار شگفتي هيچ پروايي نمي‌كرده‌اند. بايد باور كنيم كه «فضه خواتون سلام‌الله عليها» معجزه داشته كه رفته آن شير را براي نگهداري «جنازه‌ي شهدا» آورده است. در آنجا از پيغمبر اسلام معجزه مي‌تلبيده‌اند و با آن جايگاه برانگيختگي ناتواني مي‌نموده و مي‌گفته : «من يك تن آدمي‌ای همچون شمايم و فرستاده‌ي خدايم» [1] در اينجا كنيز دختر دخترش معجزه مي‌نمود و بشير درنده دستور مي‌داد. اينست نمونه‌ي نادانيها.
گذشته از اينها مگر كسي جلو روگيري «عقيله‌ي كبرا» را گرفته بوده؟!.. مگر يزيد دستور داده بوده كه او رو نگيرد؟!.. نادان بيچاره «پرده‌داري» را جز بمعني رو گرفتن نمي‌شناسد. (2)
(دنباله‌ی این گفتار فردا خواهد آمد)

[1] : سوره‌ی فصلت (41) ، آیه‌ی 6 و سوره‌ی کهف (18) آیه‌ی 110 ـ و
(2) : اين آخوندك همانست كه با اين بيمايگي و ناداني خود را دشمن ما گردانيده ، همانست كه آگاهي پراكنده كه كتابي بنام «بمب آتشزاي فولاد در رد ورجاوند بنياد» خواهد نوشت.