سمینار این هفتۀ پژوهشکدۀ فلسفۀ تحلیلی (برگزاری به صورت مجازی)
عنوان: قصد و پیامدگرایانه کردن اخلاق
سخنران: امیر صائمی، پژوهشگاه دانشهای بنیادی
زمان: دوشنبه، 21 مهر ماه 1399، ساعت 16 الی 18
لینک ورود به جلسه سخنرانی :
https://www.skyroom.online/ch/hosseinkhani99/ipm2020
تمام کاربران می توانند با استفاده از نام کاربری و رمز ورود زیر به سخنرانی وارد شوند:
نام کاربری: biweeklyseminars
رمز ورود: biweeklyseminars
کاربران می توانند پس از ورود به عنوان میهمان، نام نمایشی خود را تغییر دهند.
عنوان: قصد و پیامدگرایانه کردن اخلاق
سخنران: امیر صائمی، پژوهشگاه دانشهای بنیادی
زمان: دوشنبه، 21 مهر ماه 1399، ساعت 16 الی 18
لینک ورود به جلسه سخنرانی :
https://www.skyroom.online/ch/hosseinkhani99/ipm2020
تمام کاربران می توانند با استفاده از نام کاربری و رمز ورود زیر به سخنرانی وارد شوند:
نام کاربری: biweeklyseminars
رمز ورود: biweeklyseminars
کاربران می توانند پس از ورود به عنوان میهمان، نام نمایشی خود را تغییر دهند.
مرز میان علم و فلسفه
دکتر هادی صمدی
دکتر هادی صمدی| مرز میان علم و فلسفه| قسمت اول
مرز میان علم و فلسفه
دکتر هادی صمدی
دکتر هادی صمدی| مرز میان علم و فلسفه| قسمت دوم
مرز میان علم و فلسفه
دکتر هادی صمدی
دکتر هادی صمدی| مرز میان علم و فلسفه| قسمت سوم
محاسبه ناپذیری مسئله توقف
محاسبه ناپذیری مسئله توقف توسط آلن تورینگ در سال 1936 ارائه شد. تورینگ با الهام از قضیه گودل ( ناتمامیت)، محاسبه ناپذیری مسئله توقف را پایه ریزي کرد. وي ثابت کرد که هیچ ماشین تورینگی نمی تواند در مورد تشخیص توقف یا عدم توقف ماشین تورینگ دیگر اظهار نظر کند (مسئله توقف یک ماشین تورینگ تصمیم ناپذیر است).
در ادامه این بخش، نسخه قابل فهم تري از اثبات محاسبه ناپذیری مساله توقف را بصورت خلاصه ارائه می دهیم.
براي این منظور از برهان خلف استفاده می شود:
الف) فرض می کنیم مساله توقف پذیري یک ماشین تورینگ تصمیم پذیر باشد و ماشین تورینگ h وجود داشته باشد که بتواند در مورد توقف پذیري ماشین تورینگ p با ورودي i بصورت زیر اظهار نظر کند:
• اگر h(p,i)=1 یعنی اینکه p با ورودي i متوقف می شود.
• اگر 0=h(p,i) یعنی اینکه p با ورودي i متوقف نمی شود.
ب) تابع (t(i را بصورت زیر تعریف می کنیم:
Program t(input i)
if h(i,i)=0
stop;
else
loop forever;
پ) می خواهیم بررسی کنیم که ماشین تورینگ t با ورودي t متوقف می شود یا خیر؟
• اگر (t(t متوقف شود، آنگاه طبق (الف) h(t,t)=1 خواهد شد و طبق (ب) می بینیم که t هرگز متوقف نخواهد شد.
• اگر (t(t متوقف نشود، آنگاه طبق (الف) h(t,t)=0 خواهد شد و طبق (ب) ماشین تورینگ t باید متوقف شود.
در هر دو حالت فوق به تناقض می رسیم، پس طبق برهان خلف، فرض در نظر گرفته شده (الف) نادرست بوده و مساله تصمیم پذیري یک ماشین تورینگ تصمیم ناپذیر است.
همچنین در تز چرچ-تورینگ بیان می شود که هر تابع محاسبه پذیر توسط یک ماشین تورینگ قابل انجام است. در واقع هر تابعی را که بتوان با ماشین تورینگ محاسبه کرد آن تابع، یک تابع محاسبه پذیر است. با توجه به اینکه هیچ ماشین تورینگی نمی تواند در مورد تشخیص توقف یا عدم توقف ماشین تورینگ دیگر اظهار نظر کند پس در اینجا می توان محاسبه ناپذیری مسئله توقف را نتیجه گرفت.
پانوشت:
علیرغم اینکه تز چرچ-تورینگ هنوز اثبات نشدهاست , ولی تقریباً به طور جهانی پذیرفته شدهاست. همچنین اخیرا تلاش هایی نیز براي اثبات آن انجام گرفته است.
محاسبه ناپذیری مسئله توقف توسط آلن تورینگ در سال 1936 ارائه شد. تورینگ با الهام از قضیه گودل ( ناتمامیت)، محاسبه ناپذیری مسئله توقف را پایه ریزي کرد. وي ثابت کرد که هیچ ماشین تورینگی نمی تواند در مورد تشخیص توقف یا عدم توقف ماشین تورینگ دیگر اظهار نظر کند (مسئله توقف یک ماشین تورینگ تصمیم ناپذیر است).
در ادامه این بخش، نسخه قابل فهم تري از اثبات محاسبه ناپذیری مساله توقف را بصورت خلاصه ارائه می دهیم.
براي این منظور از برهان خلف استفاده می شود:
الف) فرض می کنیم مساله توقف پذیري یک ماشین تورینگ تصمیم پذیر باشد و ماشین تورینگ h وجود داشته باشد که بتواند در مورد توقف پذیري ماشین تورینگ p با ورودي i بصورت زیر اظهار نظر کند:
• اگر h(p,i)=1 یعنی اینکه p با ورودي i متوقف می شود.
• اگر 0=h(p,i) یعنی اینکه p با ورودي i متوقف نمی شود.
ب) تابع (t(i را بصورت زیر تعریف می کنیم:
Program t(input i)
if h(i,i)=0
stop;
else
loop forever;
پ) می خواهیم بررسی کنیم که ماشین تورینگ t با ورودي t متوقف می شود یا خیر؟
• اگر (t(t متوقف شود، آنگاه طبق (الف) h(t,t)=1 خواهد شد و طبق (ب) می بینیم که t هرگز متوقف نخواهد شد.
• اگر (t(t متوقف نشود، آنگاه طبق (الف) h(t,t)=0 خواهد شد و طبق (ب) ماشین تورینگ t باید متوقف شود.
در هر دو حالت فوق به تناقض می رسیم، پس طبق برهان خلف، فرض در نظر گرفته شده (الف) نادرست بوده و مساله تصمیم پذیري یک ماشین تورینگ تصمیم ناپذیر است.
همچنین در تز چرچ-تورینگ بیان می شود که هر تابع محاسبه پذیر توسط یک ماشین تورینگ قابل انجام است. در واقع هر تابعی را که بتوان با ماشین تورینگ محاسبه کرد آن تابع، یک تابع محاسبه پذیر است. با توجه به اینکه هیچ ماشین تورینگی نمی تواند در مورد تشخیص توقف یا عدم توقف ماشین تورینگ دیگر اظهار نظر کند پس در اینجا می توان محاسبه ناپذیری مسئله توقف را نتیجه گرفت.
پانوشت:
علیرغم اینکه تز چرچ-تورینگ هنوز اثبات نشدهاست , ولی تقریباً به طور جهانی پذیرفته شدهاست. همچنین اخیرا تلاش هایی نیز براي اثبات آن انجام گرفته است.
📚معرفیکتاب📚
نامگذاری و ضرورت
نوشته: سول کریپکی(1940-)
ترجمه: کاوه لاجوردی
انتشارات هرمس، 1381
در مطالعه متون فلسفه تحلیلیِ جدید(بعد از سول کریپکی) باید توجه کرد که دو تماییز کانت(تحلیلی/ترکیبی و پیشینی/پسینی) تبدیل به سه تماییز شدهاند:
تحلیلی/ترکیبی(تماییز معناشناختی)
پیشینی/پسینی(تماییز معرفتشناختی)
ضروری/ممکن(تماییز هستیشناختی)
برای کانت، مرز بین ضروری/ممکن، همان مرز پیشینی/پسینی است؛ اما متفاوت با مرز تحلیلی/ترکیبی است. برای وی «هرآنچه پیشینی است، ضروری است» و «هرآنچه پسینی است، ممکن است»
اما برای کریپکی، مرز بین ضروری/ممکن، متفاوت از مرز پیشینی/پسینی و همینطور مرز تحلیلی/ترکیبی است.
نامگذاری و ضرورت
نوشته: سول کریپکی(1940-)
ترجمه: کاوه لاجوردی
انتشارات هرمس، 1381
در مطالعه متون فلسفه تحلیلیِ جدید(بعد از سول کریپکی) باید توجه کرد که دو تماییز کانت(تحلیلی/ترکیبی و پیشینی/پسینی) تبدیل به سه تماییز شدهاند:
تحلیلی/ترکیبی(تماییز معناشناختی)
پیشینی/پسینی(تماییز معرفتشناختی)
ضروری/ممکن(تماییز هستیشناختی)
برای کانت، مرز بین ضروری/ممکن، همان مرز پیشینی/پسینی است؛ اما متفاوت با مرز تحلیلی/ترکیبی است. برای وی «هرآنچه پیشینی است، ضروری است» و «هرآنچه پسینی است، ممکن است»
اما برای کریپکی، مرز بین ضروری/ممکن، متفاوت از مرز پیشینی/پسینی و همینطور مرز تحلیلی/ترکیبی است.
Audio
بحران تکرارپذیری در علم. جلسه اول
طی دههی گذشته، علم با بحرانی که اعتبار آن را به چالش کشیده، مواجه شدهاست؛ بحرانی که به «بحران تکرارپذیری» موسوم است. مطابق آن وقتی در صدد تکرار کردن آزمایشهای مطرحی برمیآییم که در بسیاری از مقالاتِ معروفترین ژورنالهای علمی منتشر شدهاند، نتایج پژوهش تکرار نمیشود. برای نمونه، در پژوهشی ۱۰۰ مقالهی معروف در سه ژورنال پرآوازهی روانشناسی انتخاب شدند و تلاش شد که آزمایشها، تا حد امکان، مطابق شرایط ادعا شده در مقاله تکرار شوند. در انتها تنها در ۳۵ مقاله، نتایج اولیه حاصل شد و در آن موارد نیز اثر مشاهده شده کمتر از آثار ادعا شده در مقالات بود. بنابراین شاهد بحرانی اساسی در علوم تجربی هستیم، بهویژه در علومی که با آزمونهای آماری سروکار دارند.
در این فایل بحران معرفی میشود. در فایل بعد به علل بحران و راههای برونرفت از آن اشاره خواهیم کرد.
هادی صمدی
@evophilosophy
طی دههی گذشته، علم با بحرانی که اعتبار آن را به چالش کشیده، مواجه شدهاست؛ بحرانی که به «بحران تکرارپذیری» موسوم است. مطابق آن وقتی در صدد تکرار کردن آزمایشهای مطرحی برمیآییم که در بسیاری از مقالاتِ معروفترین ژورنالهای علمی منتشر شدهاند، نتایج پژوهش تکرار نمیشود. برای نمونه، در پژوهشی ۱۰۰ مقالهی معروف در سه ژورنال پرآوازهی روانشناسی انتخاب شدند و تلاش شد که آزمایشها، تا حد امکان، مطابق شرایط ادعا شده در مقاله تکرار شوند. در انتها تنها در ۳۵ مقاله، نتایج اولیه حاصل شد و در آن موارد نیز اثر مشاهده شده کمتر از آثار ادعا شده در مقالات بود. بنابراین شاهد بحرانی اساسی در علوم تجربی هستیم، بهویژه در علومی که با آزمونهای آماری سروکار دارند.
در این فایل بحران معرفی میشود. در فایل بعد به علل بحران و راههای برونرفت از آن اشاره خواهیم کرد.
هادی صمدی
@evophilosophy
Audio
بحران تکرارپذیری در علم. جلسه دوم
پنج علت را میتوان به عنوان علل پیشنهادی بحران معرفی کرد. در این گفتار ضمن معرفی این علل خواهیم دید که مهمترین علت بحران تکرار پذیری را باید در شرایط اجتماعی تولید مقالات علمی جست و نه آنکه تقصیر را به گردن ناکارآمدی روشهای آماری انداخت.
فشارهای وارد بر دانشمندان و پژوهشگران برای تولید هر چه بیشتر مقالات، راه را نه تنها بر کم توجهی، بلکه بر دستکاری دادهها به اشکال مختلف میگشاید.
«علم باز» و تغییرات اساسی در سیاستگذاری علم راه برون رفتی از بحران است. علم را باید از کالایی شدن روزافزون رها ساخت.
هادی صمدی
@evophilosophy
پنج علت را میتوان به عنوان علل پیشنهادی بحران معرفی کرد. در این گفتار ضمن معرفی این علل خواهیم دید که مهمترین علت بحران تکرار پذیری را باید در شرایط اجتماعی تولید مقالات علمی جست و نه آنکه تقصیر را به گردن ناکارآمدی روشهای آماری انداخت.
فشارهای وارد بر دانشمندان و پژوهشگران برای تولید هر چه بیشتر مقالات، راه را نه تنها بر کم توجهی، بلکه بر دستکاری دادهها به اشکال مختلف میگشاید.
«علم باز» و تغییرات اساسی در سیاستگذاری علم راه برون رفتی از بحران است. علم را باید از کالایی شدن روزافزون رها ساخت.
هادی صمدی
@evophilosophy
👍1
Forwarded from پژوهشکده فلسفه تحلیلی (پژوهشگاه دانشهای بنیادی)
چکیده سخنرانی این هفته پژوهشکده فلسفه تحلیلی:
عنوان: هیجان های اجتماعی از منظر علوم اعصاب شناختی
سخنران: خاطره برهانی، دانشگاه شهید بهشتی
زمان: دوشنبه، 5 آبان ماه 1399، ساعت 16 الی 18
لینک ورود به جلسه سخنرانی :
https://www.skyroom.online/ch/hosseinkhani99/ipm2020
تمام کاربران می توانند با استفاده از نام کاربری و رمز ورود زیر به سخنرانی وارد شوند:
نام کاربری: biweeklyseminars
رمز ورود: biweeklyseminars
کاربران می توانند پس از ورود به عنوان میهمان، نام نمایشی خود را تغییر دهند.
با تشکر
پژوهشکده فلسفه تحلیلی
عنوان: هیجان های اجتماعی از منظر علوم اعصاب شناختی
سخنران: خاطره برهانی، دانشگاه شهید بهشتی
زمان: دوشنبه، 5 آبان ماه 1399، ساعت 16 الی 18
لینک ورود به جلسه سخنرانی :
https://www.skyroom.online/ch/hosseinkhani99/ipm2020
تمام کاربران می توانند با استفاده از نام کاربری و رمز ورود زیر به سخنرانی وارد شوند:
نام کاربری: biweeklyseminars
رمز ورود: biweeklyseminars
کاربران می توانند پس از ورود به عنوان میهمان، نام نمایشی خود را تغییر دهند.
با تشکر
پژوهشکده فلسفه تحلیلی
هَفْتُمینْ هَمٰایِشِ دٰانِشْجُویِی فَلْسَفِهْ
مفتخریم به اطلاع برسانیم گروه و انجمن علمی-دانشجویی فلسفۀ دانشگاه تربیت مدرس هفتمین همایش دانشجویی فلسفه را در 2 دی 1399 برگزار میکنند. دانشجویان و علاقهمندان به فلسفه در رشتهها، گرایشها و مقاطع مختلف میتوانند مقالات خود را به منظور ارزیابی به ایمیل همایش ارسال کنند. در همایش امسال همانند سال گذشته علاوه بر دانشجویان و طلّاب فلسفه از دانشجویان سایر رشتههایی که بهنحوی پژوهش آنها به فلسفه مربوط میشود استقبال میکنیم. همچنین بنا داریم با همکاری بنیاد علمی و فرهنگی بوعلیسینا در روز بعد از برگزاری همایش نشستی تخصصی درخصوص فلسفۀ ابنسینا با حضور پژوهشگران داخلی و بینالمللی برگزار کنیم.
همایش امسال سه ویژگی متمایز از سالیان قبل دارد؛ نخست به سه مقالۀ برتر همایش جایزۀ نقدی اعطا خواهد شد و دیگر اینکه نسخۀ گسترشیافتۀ مقالات منتخب همایش، پس از تایید کمیتۀ علمی، در مجلۀ گروه فلسفۀ دانشگاه تربیتمدرس (اندیشۀ فلسفی) منتشر خواهد شد و دستآخر مطابق با شرایط این روزگار بالطبع همایش مجازی برگزار میشود.
ایمیل همایش: spc.tmu@gmail.com
مهلت ارسال مقالات (غیرقابل تمدید): 20 آذر 1399
زمان اعلام نتایج: 27 آذر 1399
ساختار مقاله:
1) حجم مقاله بین 1500 تا 2500 کلمه باشد (شامل منابع/ارجاعات/...).
2) در ابتدای مقاله عنوان، مشخصات مؤلف(ان) ذکر شود (مشخصات شامل نام، ایمیل، شماره تماس، مقطع یا آخرین مدرک تحصیلی و دانشگاه).
3) مقاله باید حاوی چکیده ای حداکثر 100 کلمهای باشد.
4) همایش محدودیت موضوعی ندارد.
5) مؤلف(ان) باید مقاله خود را مطابق با شیوهنامۀ ارجاع مندرج در سایت (www.jphil.ir) یا کانال تلگرامی (@tmuphil) تنظیم کند (مقالاتی که مطابق با شیوهنامۀ مزبور نباشد عودت میشود).
6) فایل مقاله منحصرا در فرمت WORD و با قلم B Lotus و در اندازۀ 14،ارسال شود.
7) مقالات به دو زبان فارسی و انگلیسی پذیرفته میشود.
ارائۀ مقاله برای اعضای هیئت علمی و فارغ التحصیلان دکتری مجاز نیست.
جهت آشنایی با ساختار مقالۀ مطلوب میتوانید مجموعه مقالات ادوار قبل را از صفحه همایش در سایت مجلۀ فلسفه(www.jphil.ir) دریافت کنید؛ دقّت شود که چکیدۀ 100 کلمهای از الزامات مقالات در سالیان گذشته نبود.
با تجدید احترام
گروه و انجمن علمی-دانشجویی فلسفۀ دانشگاه تربیت مدرس
@philosophyofscience
مفتخریم به اطلاع برسانیم گروه و انجمن علمی-دانشجویی فلسفۀ دانشگاه تربیت مدرس هفتمین همایش دانشجویی فلسفه را در 2 دی 1399 برگزار میکنند. دانشجویان و علاقهمندان به فلسفه در رشتهها، گرایشها و مقاطع مختلف میتوانند مقالات خود را به منظور ارزیابی به ایمیل همایش ارسال کنند. در همایش امسال همانند سال گذشته علاوه بر دانشجویان و طلّاب فلسفه از دانشجویان سایر رشتههایی که بهنحوی پژوهش آنها به فلسفه مربوط میشود استقبال میکنیم. همچنین بنا داریم با همکاری بنیاد علمی و فرهنگی بوعلیسینا در روز بعد از برگزاری همایش نشستی تخصصی درخصوص فلسفۀ ابنسینا با حضور پژوهشگران داخلی و بینالمللی برگزار کنیم.
همایش امسال سه ویژگی متمایز از سالیان قبل دارد؛ نخست به سه مقالۀ برتر همایش جایزۀ نقدی اعطا خواهد شد و دیگر اینکه نسخۀ گسترشیافتۀ مقالات منتخب همایش، پس از تایید کمیتۀ علمی، در مجلۀ گروه فلسفۀ دانشگاه تربیتمدرس (اندیشۀ فلسفی) منتشر خواهد شد و دستآخر مطابق با شرایط این روزگار بالطبع همایش مجازی برگزار میشود.
ایمیل همایش: spc.tmu@gmail.com
مهلت ارسال مقالات (غیرقابل تمدید): 20 آذر 1399
زمان اعلام نتایج: 27 آذر 1399
ساختار مقاله:
1) حجم مقاله بین 1500 تا 2500 کلمه باشد (شامل منابع/ارجاعات/...).
2) در ابتدای مقاله عنوان، مشخصات مؤلف(ان) ذکر شود (مشخصات شامل نام، ایمیل، شماره تماس، مقطع یا آخرین مدرک تحصیلی و دانشگاه).
3) مقاله باید حاوی چکیده ای حداکثر 100 کلمهای باشد.
4) همایش محدودیت موضوعی ندارد.
5) مؤلف(ان) باید مقاله خود را مطابق با شیوهنامۀ ارجاع مندرج در سایت (www.jphil.ir) یا کانال تلگرامی (@tmuphil) تنظیم کند (مقالاتی که مطابق با شیوهنامۀ مزبور نباشد عودت میشود).
6) فایل مقاله منحصرا در فرمت WORD و با قلم B Lotus و در اندازۀ 14،ارسال شود.
7) مقالات به دو زبان فارسی و انگلیسی پذیرفته میشود.
ارائۀ مقاله برای اعضای هیئت علمی و فارغ التحصیلان دکتری مجاز نیست.
جهت آشنایی با ساختار مقالۀ مطلوب میتوانید مجموعه مقالات ادوار قبل را از صفحه همایش در سایت مجلۀ فلسفه(www.jphil.ir) دریافت کنید؛ دقّت شود که چکیدۀ 100 کلمهای از الزامات مقالات در سالیان گذشته نبود.
با تجدید احترام
گروه و انجمن علمی-دانشجویی فلسفۀ دانشگاه تربیت مدرس
@philosophyofscience
فلسفه علم
mehrnews.com/xSYQc
پیتر فردریک استراوسون در سال ۲۰۰۶ درگذشت اما در زمان مرگش وی از برجستهترین فیلسوفان جهان بود و مطالبی که در ادامه مطالعه میکنید بر مبنای سخنرانی وی در سال ۱۹۸۳ در دانشگاه کلمبیا میباشد که بحثی جدی و عمیق از شکاکیت را در آنجا آغاز و بیان کرد.
در این بحث به بررسی اخلاق و ادراک حسی از نظر استراوسون میپردازیم؛
۱. درگیری و فاصله گیری
هنگامی که مردم و کارهایشان (از جمله خودمان و کارهایمان) را به صورت عینی، همان طور که هستند، یعنی به صورت اشیا و رویدادهایی طبیعی میبینیم که در طبیعت روی میدهند – رویدادهایی از پیش تعیین شده علی یا رویدادهایی تصادفی – آنگاه پرده توهمی که توسط نگرشها و واکنشهای اخلاقی روی آنها کشیده شده است، باید کنار زده شود. آنچه در واقع در طبیعت رخ میدهد، ممکن است موجب شادی یا تأسف شود اما نباید موجب سپاسگزاری و رنجش، تأیید یا شرمندگی اخلاقی یا خود تأییدی یا ندامت اخلاقی شود.کوشش برای مقابله با چنین استدلالی، از راه دفاع از حقیقت برخی شرایط خاص آزادی یا خودانگیختگی یا خودمختاری که نوع انسان از آن بهره میبرد و مبنایی توجیه کننده برای نگرشها و داوریهای اخلاقی فراهم میکند، خیلی موفق نبوده است؛ زیرا هیچ کسی قادر نبوده تا به صورتی درک شدنی بیان کند چنین شرط آزادیای واقعاً شامل چه چیزی میشود، شرطی که فرض شده برای بنا کردن نگرشها و داوریهای اخلاقی ما ضروری است.
چنین کوششهایی برای استدلال مخالف گمراهانه است و نه فقط به خاطر اینکه ناموفق یا درک شدنی هستند. آنها به همان دلایلی گمراهانه هستند که سایر شکلهای استدلالهای بر ضد شکاکیت گمراهانه دانسته میشوند، یعنی به این دلیل که استدلالهایی که بر ضد آنها جهت گرفته اند به طور کامل ناموثر هستند. به طور کلی ما نمیتوانیم بیش از آنچه برای باورمان به وجود اجسام دلیل میآوریم، برای تمایلمان نسبت به نگرشهای واکنشی اخلاقی و فردی دلیل بیاوریم. البته میتوانیم قانع شویم که یک واکنش خاص ما در یک موقعیت خاص ناموجه بوده است، همان طور که در مواردی خاص میتوانیم قانع شویم آنچه را یک شیء فیزیکی یا یک شیء فیزیکی از نوع به خصوصی در نظر گرفته بودیم، [در واقع] چنین نیست. اما تمایل کلی ما به این نگرشها و واکنشها، به صورتی ناگشودنی به درگیریهای فردی و ارتباطات اجتماعی مقید شده است، ارتباطاتی که با زندگی ما شروع شده، در طول زندگی به انواع روشهای مختلف توسعه یافته و خود را پیچیده ساخته و میتوان گفت یکی از شرایط انسانیت ماست. در التزام گریز ناپذیر ما به این نگرشها و احساسات، واقعیتی طبیعی قرار دارد، چیزی عمیقاً ریشه دار در طبیعت ما به صورت وجودمان در جایگاه موجودی اجتماعی.
جالب اینجاست که توماس رید، به عنوان دشمن سرشناس و مشهور شکاکیت که با دیوید هیوم هر دو اهل اسکاتلند بودند، تشابه آشکاری را بین التزام طبیعی ما به باور به اشیا خارجی و تمایل طبیعی ما به پاسخهای اخلاقی یا شبه اخلاقی ترسیم میکند. او مراقب است اظهار نکند بچه در رحم یا کودک تازه متولد شده چنین باورها یا تمایلهایی دارد؛ آنطور که رید میگوید، ممکن است او در آن مرحله «فقط یک وجود دارای درک» باشد؛ اما او میگوید باورها و تمایلهای مورد نظر، اصولی طبیعی هستند که در اجزای او کار گذاشته شده است و آن طور که او به صورت مطبوعی اظهار میکند، هنگامی که کودک در حال رشد «اقتضای مناسب برای آنها» را داشته باشد، فعال میشوند. در اینجا رید را میبینیم که خود را در کنار هیوم طبیعت گرا، بر ضد هیوم شکاک قرار میدهد.
ادامه دارد...
@philosophyofscience
در این بحث به بررسی اخلاق و ادراک حسی از نظر استراوسون میپردازیم؛
۱. درگیری و فاصله گیری
هنگامی که مردم و کارهایشان (از جمله خودمان و کارهایمان) را به صورت عینی، همان طور که هستند، یعنی به صورت اشیا و رویدادهایی طبیعی میبینیم که در طبیعت روی میدهند – رویدادهایی از پیش تعیین شده علی یا رویدادهایی تصادفی – آنگاه پرده توهمی که توسط نگرشها و واکنشهای اخلاقی روی آنها کشیده شده است، باید کنار زده شود. آنچه در واقع در طبیعت رخ میدهد، ممکن است موجب شادی یا تأسف شود اما نباید موجب سپاسگزاری و رنجش، تأیید یا شرمندگی اخلاقی یا خود تأییدی یا ندامت اخلاقی شود.کوشش برای مقابله با چنین استدلالی، از راه دفاع از حقیقت برخی شرایط خاص آزادی یا خودانگیختگی یا خودمختاری که نوع انسان از آن بهره میبرد و مبنایی توجیه کننده برای نگرشها و داوریهای اخلاقی فراهم میکند، خیلی موفق نبوده است؛ زیرا هیچ کسی قادر نبوده تا به صورتی درک شدنی بیان کند چنین شرط آزادیای واقعاً شامل چه چیزی میشود، شرطی که فرض شده برای بنا کردن نگرشها و داوریهای اخلاقی ما ضروری است.
چنین کوششهایی برای استدلال مخالف گمراهانه است و نه فقط به خاطر اینکه ناموفق یا درک شدنی هستند. آنها به همان دلایلی گمراهانه هستند که سایر شکلهای استدلالهای بر ضد شکاکیت گمراهانه دانسته میشوند، یعنی به این دلیل که استدلالهایی که بر ضد آنها جهت گرفته اند به طور کامل ناموثر هستند. به طور کلی ما نمیتوانیم بیش از آنچه برای باورمان به وجود اجسام دلیل میآوریم، برای تمایلمان نسبت به نگرشهای واکنشی اخلاقی و فردی دلیل بیاوریم. البته میتوانیم قانع شویم که یک واکنش خاص ما در یک موقعیت خاص ناموجه بوده است، همان طور که در مواردی خاص میتوانیم قانع شویم آنچه را یک شیء فیزیکی یا یک شیء فیزیکی از نوع به خصوصی در نظر گرفته بودیم، [در واقع] چنین نیست. اما تمایل کلی ما به این نگرشها و واکنشها، به صورتی ناگشودنی به درگیریهای فردی و ارتباطات اجتماعی مقید شده است، ارتباطاتی که با زندگی ما شروع شده، در طول زندگی به انواع روشهای مختلف توسعه یافته و خود را پیچیده ساخته و میتوان گفت یکی از شرایط انسانیت ماست. در التزام گریز ناپذیر ما به این نگرشها و احساسات، واقعیتی طبیعی قرار دارد، چیزی عمیقاً ریشه دار در طبیعت ما به صورت وجودمان در جایگاه موجودی اجتماعی.
جالب اینجاست که توماس رید، به عنوان دشمن سرشناس و مشهور شکاکیت که با دیوید هیوم هر دو اهل اسکاتلند بودند، تشابه آشکاری را بین التزام طبیعی ما به باور به اشیا خارجی و تمایل طبیعی ما به پاسخهای اخلاقی یا شبه اخلاقی ترسیم میکند. او مراقب است اظهار نکند بچه در رحم یا کودک تازه متولد شده چنین باورها یا تمایلهایی دارد؛ آنطور که رید میگوید، ممکن است او در آن مرحله «فقط یک وجود دارای درک» باشد؛ اما او میگوید باورها و تمایلهای مورد نظر، اصولی طبیعی هستند که در اجزای او کار گذاشته شده است و آن طور که او به صورت مطبوعی اظهار میکند، هنگامی که کودک در حال رشد «اقتضای مناسب برای آنها» را داشته باشد، فعال میشوند. در اینجا رید را میبینیم که خود را در کنار هیوم طبیعت گرا، بر ضد هیوم شکاک قرار میدهد.
ادامه دارد...
@philosophyofscience
👍1
Forwarded from پژوهشکده فلسفه تحلیلی (پژوهشگاه دانشهای بنیادی)
ipm talk.pdf
3.9 MB
فایل اسلایدهای سخنرانی «هیجانهای اجتماعی از منظر علوم اعصاب شناختی»
پژوهشکده فلسفه تحلیلی (پژوهشگاه دانشهای بنیادی)
چکیده سخنرانی این هفته پژوهشکده فلسفه تحلیلی: عنوان: هیجان های اجتماعی از منظر علوم اعصاب شناختی سخنران: خاطره برهانی، دانشگاه شهید بهشتی زمان: دوشنبه، 5 آبان ماه 1399، ساعت 16 الی 18 لینک ورود به جلسه سخنرانی : https://www.skyroom.online/ch/hoss…
فایل اسلایدهای منتشر شده مربوط به این جلسه می باشد که روز گذشته برگزار شد.
فلسفه علم
پیتر فردریک استراوسون در سال ۲۰۰۶ درگذشت اما در زمان مرگش وی از برجستهترین فیلسوفان جهان بود و مطالبی که در ادامه مطالعه میکنید بر مبنای سخنرانی وی در سال ۱۹۸۳ در دانشگاه کلمبیا میباشد که بحثی جدی و عمیق از شکاکیت را در آنجا آغاز و بیان کرد. در این بحث…
۲- نسبی سازی و دو چهره طبیعت گرایی
پرسش این بود: از کدام دیدگاه ما چیزها را آن گونه که واقعاً هستند میبینیم؟ و این پرسش این نتیجه را منتقل میکند که پاسخ نمیتواند چنین باشد: هر دو. این نتیجه است که میخواهم درباره آن چون و چرا کنم. اما مطمئناً ممکن است گفته شود، دو دیدگاه متضاد نمیتوانند درست باشد، نمیتواند چنین باشد که هم واقعاً چیزی به نام سزاواری اخلاقی وجود داشته باشد و هم چنین چیزی وجود نداشته باشد؛ هم واقعاً برخی از کنشهای انسانی از نظر اخلاقی سزاوار سرزنش یا ستودنی هستند و هم هیچ کنشی چنین خصوصیاتی را ندارد. میخواهم بگویم تناقض تنها هنگامی ظاهر میشود که وجود یک دیدگاه مطلق متافیزیکی را فرض کنیم که از آنجا بتوانیم بین این دو دیدگاهی که در تضاد با هم قرار دادم، قضاوت کنیم. اما چنین دیدگاه برتری وجود ندارد – یا ما چنین دیدگاهی نمیشناسیم، ایده چنین دیدگاهی است که توهم است. هنگامی که این توهم کنار گذارده شود، تناقض ظاهر شده بر طرف میگردد. ما میتوانیم در درکمان از حقیقت، نسبیت معقولی را در مورد دیدگاههایی که میشناسیم و میتوانیم به کار بریم، تصدیق کنیم. از دیدگاهی که معمولاً ما را موجوداتی اجتماعی، در معرض نگرشهای واکنشی اخلاقی و فردی در نظر میگیرد، کنشهای انسانی یا برخی از آنها، به روشهایی گوناگون آهنگ اخلاقی داشته و دارای ویژگیهایی میباشد که در واژگان غنی ما برای ارزیابی اخلاقی مهم است. از دیدگاه طبیعت گرایی فاصله گیرانه که گاهی به کار می بریم، آنها به جز ویژگیهایی که میتوان آنها را بر حسب واژگان تحلیل و توضیح طبیعت گرایانه (البته از جمله تحلیل و توضیح روان شناختی) توصیف کرد، ویژگی دیگری ندارند.
ممکن است به نظر برسد آنچه گفتم، به جای حل کردن یک مساله، طفره رفتن از آن [و] فقط اجتناب کردن از رو به رو شدن با یک مساله واقعی و دشوار است. به اختصار این مورد را با مساله دیگری که گرچه ظاهرش کاملاً متفاوت است، از جنبه مهمی مشابه این یکی است، مقایسه میکنم؛ به طوری که در مورد مساله طفره رفتن، میتوان آنها را به همراه یکدیگر ارزیابی کرد.
اما در ابتدا میخواهم چیزی درباره نام و مفهوم طبیعت گرایی بگویم. همان طور که در توضیحات مقدماتی قبلاً اشاره شد تا اینجا روشن شده است این مفهوم دو چهره دارد؛ یا حداقل دو چهره دارد. من در آغاز به این مفهوم و نام، در ارتباط با هیوم و روش هیوم در [مواجهه] با شکاکیت (از جمله شکاکیت خودش) استناد کردم. سخن او که توماس رید آن را بازتاب داده است هنگامی که خودش را در کنار هیوم طبیعت گرا در برابر هیوم شکاک قرار میدهد، این است که استدلالها [و دلایل]، هم در طرفداری و هم بر ضد موضع شکاکانه، در عمل به یک اندازه بی اثر و بیهوده اند؛ زیرا تمایل طبیعی ما به باور به نکاتی که شکاک به چالش میکشد، مطلقاً اجباری و گریز ناپذیر است؛ نه با استدلالهای شکاکانه به لرزه میافتد و نه با استدلالهای مخالف عقلانی تقویت میشود. در جایی که طبیعت ما را چنین محدود میکند، التزامی اصیل و غیر عقلانی داریم که محدودهای را که درون آن، یا پایهای را که بر مبنای آن، عقل میتواند به صورتی مؤثر عمل کند، تعیین میکند و درون آن محدوده پرسش از عقلانی یا غیر عقلانی بودن، موجه یا ناموجه بودن برای این یا آن داوری یا باور خاص میتواند مطرح باشد. بعد از آن، میتوان گفت تقریباً با زندگی اخلاقی همین برخورد را کردم.
ما به صورتی طبیعی موجوداتی اجتماعی هستیم و التزام طبیعی ما به وجود اجتماعی، التزامی طبیعی به کل شبکه یا ساختار نگرشها، احساسات و داوریهای اخلاقی و فردی انسان است که از آن سخن گفتم. تمایل طبیعی ما به چنین نگرشها و داوریهایی، در برابر استدلالهایی که اظهار میکنند این تمایل علی الاصول تضمین نشده یا ناموجه است، همان قدر به صورت طبیعی در امان است که تمایل طبیعی ما برای باور به وجود اجسام در برابر استدلالهایی که اظهار میکنند این تمایل علی الاصول غیر یقینی است.
پرسش این بود: از کدام دیدگاه ما چیزها را آن گونه که واقعاً هستند میبینیم؟ و این پرسش این نتیجه را منتقل میکند که پاسخ نمیتواند چنین باشد: هر دو. این نتیجه است که میخواهم درباره آن چون و چرا کنم. اما مطمئناً ممکن است گفته شود، دو دیدگاه متضاد نمیتوانند درست باشد، نمیتواند چنین باشد که هم واقعاً چیزی به نام سزاواری اخلاقی وجود داشته باشد و هم چنین چیزی وجود نداشته باشد؛ هم واقعاً برخی از کنشهای انسانی از نظر اخلاقی سزاوار سرزنش یا ستودنی هستند و هم هیچ کنشی چنین خصوصیاتی را ندارد. میخواهم بگویم تناقض تنها هنگامی ظاهر میشود که وجود یک دیدگاه مطلق متافیزیکی را فرض کنیم که از آنجا بتوانیم بین این دو دیدگاهی که در تضاد با هم قرار دادم، قضاوت کنیم. اما چنین دیدگاه برتری وجود ندارد – یا ما چنین دیدگاهی نمیشناسیم، ایده چنین دیدگاهی است که توهم است. هنگامی که این توهم کنار گذارده شود، تناقض ظاهر شده بر طرف میگردد. ما میتوانیم در درکمان از حقیقت، نسبیت معقولی را در مورد دیدگاههایی که میشناسیم و میتوانیم به کار بریم، تصدیق کنیم. از دیدگاهی که معمولاً ما را موجوداتی اجتماعی، در معرض نگرشهای واکنشی اخلاقی و فردی در نظر میگیرد، کنشهای انسانی یا برخی از آنها، به روشهایی گوناگون آهنگ اخلاقی داشته و دارای ویژگیهایی میباشد که در واژگان غنی ما برای ارزیابی اخلاقی مهم است. از دیدگاه طبیعت گرایی فاصله گیرانه که گاهی به کار می بریم، آنها به جز ویژگیهایی که میتوان آنها را بر حسب واژگان تحلیل و توضیح طبیعت گرایانه (البته از جمله تحلیل و توضیح روان شناختی) توصیف کرد، ویژگی دیگری ندارند.
ممکن است به نظر برسد آنچه گفتم، به جای حل کردن یک مساله، طفره رفتن از آن [و] فقط اجتناب کردن از رو به رو شدن با یک مساله واقعی و دشوار است. به اختصار این مورد را با مساله دیگری که گرچه ظاهرش کاملاً متفاوت است، از جنبه مهمی مشابه این یکی است، مقایسه میکنم؛ به طوری که در مورد مساله طفره رفتن، میتوان آنها را به همراه یکدیگر ارزیابی کرد.
اما در ابتدا میخواهم چیزی درباره نام و مفهوم طبیعت گرایی بگویم. همان طور که در توضیحات مقدماتی قبلاً اشاره شد تا اینجا روشن شده است این مفهوم دو چهره دارد؛ یا حداقل دو چهره دارد. من در آغاز به این مفهوم و نام، در ارتباط با هیوم و روش هیوم در [مواجهه] با شکاکیت (از جمله شکاکیت خودش) استناد کردم. سخن او که توماس رید آن را بازتاب داده است هنگامی که خودش را در کنار هیوم طبیعت گرا در برابر هیوم شکاک قرار میدهد، این است که استدلالها [و دلایل]، هم در طرفداری و هم بر ضد موضع شکاکانه، در عمل به یک اندازه بی اثر و بیهوده اند؛ زیرا تمایل طبیعی ما به باور به نکاتی که شکاک به چالش میکشد، مطلقاً اجباری و گریز ناپذیر است؛ نه با استدلالهای شکاکانه به لرزه میافتد و نه با استدلالهای مخالف عقلانی تقویت میشود. در جایی که طبیعت ما را چنین محدود میکند، التزامی اصیل و غیر عقلانی داریم که محدودهای را که درون آن، یا پایهای را که بر مبنای آن، عقل میتواند به صورتی مؤثر عمل کند، تعیین میکند و درون آن محدوده پرسش از عقلانی یا غیر عقلانی بودن، موجه یا ناموجه بودن برای این یا آن داوری یا باور خاص میتواند مطرح باشد. بعد از آن، میتوان گفت تقریباً با زندگی اخلاقی همین برخورد را کردم.
ما به صورتی طبیعی موجوداتی اجتماعی هستیم و التزام طبیعی ما به وجود اجتماعی، التزامی طبیعی به کل شبکه یا ساختار نگرشها، احساسات و داوریهای اخلاقی و فردی انسان است که از آن سخن گفتم. تمایل طبیعی ما به چنین نگرشها و داوریهایی، در برابر استدلالهایی که اظهار میکنند این تمایل علی الاصول تضمین نشده یا ناموجه است، همان قدر به صورت طبیعی در امان است که تمایل طبیعی ما برای باور به وجود اجسام در برابر استدلالهایی که اظهار میکنند این تمایل علی الاصول غیر یقینی است.
فلسفه علم
پیتر فردریک استراوسون در سال ۲۰۰۶ درگذشت اما در زمان مرگش وی از برجستهترین فیلسوفان جهان بود و مطالبی که در ادامه مطالعه میکنید بر مبنای سخنرانی وی در سال ۱۹۸۳ در دانشگاه کلمبیا میباشد که بحثی جدی و عمیق از شکاکیت را در آنجا آغاز و بیان کرد. در این بحث…
تا اینجا روش طبیعت گرایانه ما در برابر شکاک اخلاقی، مشابه روش طبیعت گرایانه ما در برابر شکاک در مورد وجود جهان خارجی بوده است. اما پیچش یا پیچیدگیای را در مورد اخلاقی معرفی یا تصدیق کردیم که مشابهتی با مورد شکاکیت درباره وجود اجسام ندارد و با این پیچش یا پیچیدگی، چهرهی دیگر – یا چهرهای مجزا – از مفهوم طبیعت گرایی شروع به نشان داده شدن میکند. زیرا تصدیق کردم میتوانستیم به صورت نظری، و گاهی میتوانیم و حتی گاهی باید به صورت عملی، رفتار انسانی یا امتدادهای رفتار انسانی را در پرتوی دیگری ببینیم که آن را با عنوان «عینی» یا «فاصله گیرانه «یا «طبیعت گرایانه» مشخص کردم (در اینجاست که چهرهی دیگری ظاهر میشود)؛ پرتوی که درگیر تعلیق یا تعطیل کلی یا جزئی احساسات و کنشهای انسانی در این پرتو، در حقیقت دیدن آنها به صورت اشیا و رویدادهایی در طبیعت است، اشیا و رویدادهایی طبیعی، که باید بر حسب عبارتهایی که در آنها ارزیابی اخلاقی جایی ندارد، توصیف، تحلیل و به صورت علی توضیح داده شود، تقریباً بر حسب عبارتهایی از واژگان مشاهدهای و نظری که در علوم طبیعی و اجتماعی از جمله روان شناسی تصدیق میشود. دقیقاً همین امکان مشاهدهی رفتار انسانی در این پرتوی طبیعت گرایانه، و این اندیشه که این تنها پرتوی صحیح است بود که شکاک اخلاقی با اعتقاد به آن حس مناسب بودن یا توجیه عمومی ما را نسبت به آن نگرشهای واکنسی فردی و اخلاقی که به صورت طبیعی در معرض آنیم، تضعیف میکند.
بنابر این مشاهده میکنیم گونهای از طبیعت گرایی در چالش با گونه دیگری [از آن] قرار میگیرد. همان طور که در توضیحات مقدماتی قبلاً و در یادداشت قبلی اشاره شد، تمایز بین این دو گونه از طبیعت گرایی – یا دو چهره از مفهوم طبیعت گرایی – با سخن گفتن از «طبیعت گرایی فروکاستی» (یا اکید) از یک سو، و «طبیعت گرایی نافروکاستی» یا (آزاد اندیش یا کاتولیک) از سوی دیگر، مفید خواهد بود. طبیعت گرایی فروکاستی معتقد است دیدگاه طبیعت گرایانه یا عینی به موجودات انسانی و رفتار انسانی اعتبار نگرشها و واکنشهای اخلاقی را تضعیف کرده و داوری اخلاقی را به صورت حاملی از توهم نشان میدهد.
طبیعت گرایی نافروکاستی نمی کوشد آن طور که بعضیها سعی کرده اند، به کمک استدلال با این نتیجه گیری ادعایی مقابله کرده و مدعی برخی مبناهای غیر طبیعی و متافیزیکی برای معتبر کردن تمایل عمومی ما به پاسخها و داوریهای اخلاقی شود. (ر. ک. به نظریههای آزادی ذات مکنون در کانت یا نظریههای قوای مخصوص شهود کیفیتهای طبیعی در شهودگرایان اخلاقی در نسلی اخیر).باز هم، طبیعت گرای نافروکاستی فقط بر این نکته اصرار میکند که این مطلب برای ما گشوده نیست، فقط در طبیعت ما نیست که به کلی از این نگرشهای واکنشی فردی و اخلاقی، این داوریهای ستایش آمیز یا سرزنش آمیز دست بکشیم که طبیعت گرای فروکاستی آنها را غیر عقلانی و بدون هیچ گونه توجیه عقلی اعلام میکند.
سخن طبیعت گرای نافروکاستی این است که فقط در جایی که نیاز هست، کمبود میتواند وجود داشته باشد. پرسشها در باب توجیه به میزان زیادی درون چارچوب عمومی نگرشهای مورد بحث بروز میکند؛ اما وجود این چارچوب عمومی، خودش نه نیازمند یک توجیه واکنشی خارجی است و نه آن را مجاز میدارد (به اصطلاح ویتگنشتاین: گرچه ممکن است شکل این بازی زبانی با گذشت زمان تغییر کرده و در معرض تغییرات موضعی قرار گیرد، اما بازیای است که نمیتوانیم آن را متوقف کنیم؛ نه اینکه بازیای باشد که آن را انتخاب کرده باشیم). به نظر میرسد طبیعت گرای نافروکاستی، اگر برایش مهم باشد، ممکن است به صورتی پذیرفتنی ادعا کند بین این دو نوع طبیعت گرایی، [خودش] طبیعت گرای تمام و کمال است. (حتی ممکن است تأکیدی تحقیرآمیز بر هجای هر توصیف رقیبش به صورت «صرفا طبیعت گرا «اضافه کند.)
ادامه دارد...
@philosophyofscience
بنابر این مشاهده میکنیم گونهای از طبیعت گرایی در چالش با گونه دیگری [از آن] قرار میگیرد. همان طور که در توضیحات مقدماتی قبلاً و در یادداشت قبلی اشاره شد، تمایز بین این دو گونه از طبیعت گرایی – یا دو چهره از مفهوم طبیعت گرایی – با سخن گفتن از «طبیعت گرایی فروکاستی» (یا اکید) از یک سو، و «طبیعت گرایی نافروکاستی» یا (آزاد اندیش یا کاتولیک) از سوی دیگر، مفید خواهد بود. طبیعت گرایی فروکاستی معتقد است دیدگاه طبیعت گرایانه یا عینی به موجودات انسانی و رفتار انسانی اعتبار نگرشها و واکنشهای اخلاقی را تضعیف کرده و داوری اخلاقی را به صورت حاملی از توهم نشان میدهد.
طبیعت گرایی نافروکاستی نمی کوشد آن طور که بعضیها سعی کرده اند، به کمک استدلال با این نتیجه گیری ادعایی مقابله کرده و مدعی برخی مبناهای غیر طبیعی و متافیزیکی برای معتبر کردن تمایل عمومی ما به پاسخها و داوریهای اخلاقی شود. (ر. ک. به نظریههای آزادی ذات مکنون در کانت یا نظریههای قوای مخصوص شهود کیفیتهای طبیعی در شهودگرایان اخلاقی در نسلی اخیر).باز هم، طبیعت گرای نافروکاستی فقط بر این نکته اصرار میکند که این مطلب برای ما گشوده نیست، فقط در طبیعت ما نیست که به کلی از این نگرشهای واکنشی فردی و اخلاقی، این داوریهای ستایش آمیز یا سرزنش آمیز دست بکشیم که طبیعت گرای فروکاستی آنها را غیر عقلانی و بدون هیچ گونه توجیه عقلی اعلام میکند.
سخن طبیعت گرای نافروکاستی این است که فقط در جایی که نیاز هست، کمبود میتواند وجود داشته باشد. پرسشها در باب توجیه به میزان زیادی درون چارچوب عمومی نگرشهای مورد بحث بروز میکند؛ اما وجود این چارچوب عمومی، خودش نه نیازمند یک توجیه واکنشی خارجی است و نه آن را مجاز میدارد (به اصطلاح ویتگنشتاین: گرچه ممکن است شکل این بازی زبانی با گذشت زمان تغییر کرده و در معرض تغییرات موضعی قرار گیرد، اما بازیای است که نمیتوانیم آن را متوقف کنیم؛ نه اینکه بازیای باشد که آن را انتخاب کرده باشیم). به نظر میرسد طبیعت گرای نافروکاستی، اگر برایش مهم باشد، ممکن است به صورتی پذیرفتنی ادعا کند بین این دو نوع طبیعت گرایی، [خودش] طبیعت گرای تمام و کمال است. (حتی ممکن است تأکیدی تحقیرآمیز بر هجای هر توصیف رقیبش به صورت «صرفا طبیعت گرا «اضافه کند.)
ادامه دارد...
@philosophyofscience
فلسفه علم
تا اینجا روش طبیعت گرایانه ما در برابر شکاک اخلاقی، مشابه روش طبیعت گرایانه ما در برابر شکاک در مورد وجود جهان خارجی بوده است. اما پیچش یا پیچیدگیای را در مورد اخلاقی معرفی یا تصدیق کردیم که مشابهتی با مورد شکاکیت درباره وجود اجسام ندارد و با این پیچش یا…
۳. یک مورد مشابه: ادراک و متعلقهای آن
ممکن است بسیاری این نسبی سازی را کاملاً مشکوک یا طفره رونده بیایند و من وعده کردم که موردی مشابه را ارائه کنم.موردی که در نظر دارم، به نظریه ادراک حسی و ماهیت چیزهای فیزیکی یا مادی ای که میبینیم و احساس میکنیم مرتبط است، یعنی اشیا فیزیکی ادراک حسی. به طور مشخص، این موضوع به دو دیدگاه متفاوت در مورد ماهیت این اشیا مرتبط است، یکی از آنها را میتوان دیدگاه واقع گرای عرفی [۱] یا غیر تأملی [۲] نامید، [و] دیدگاه دیگری که واقع گرایی علمی نامیده میشود. در یک دیدگاه، اشیا فیزیکیای که در گفتار و تجربهی روزمره متمایز میکنیم- میزها، کوهها، پرتقالها، مردم و سایر حیوانات – همان طور که آیر شادمانه بیان میکند، «امتدادهای دیداری – لمسی» [۳] هستند. به این معنی که آنها واقعاً دارای چنین ویژگیهایی پدیداری یا حسی هستند که ما به صورت غیر تأملی به آنها منتسب میکنیم: رنگ آنگونه که دیده میشود، یعنی رنگ به معنایی که یک نقاش یا یک کودک این واژه را می فهمد، شکلهای دیداری؛ بافت آن گونه که حس میشود. در دیدگاه دیگر، دیدگاه واقع گرایی علمی، واقعاً چنین ویژگیهای پدیداری ای متعلق به اشیا فیزیکی نیستند. این دیدگاه فقط آن ویژگیهایی را به اشیا فیزیکی منتسب میکند که در نظریه و توضیح فیزیکی ذکر میشود، از جمله توضیح علی برای برخورداری ما از نوع تجربهای حسی که در واقع از آن بهره مند میشویم و در این دیدگاه مسئول این توهم است که اشیا فیزیکی واقعاً همان گونه اند که ما در ظاهر آنها را به آن صورت درک میکنیم.
واقع گرای علمی به طور نوعی بر این نکته تاکید زیادی میکند که خصیصه تجربه حسی ما، این واقعیت که ما در ظاهر اشیا دیداری – لمسی را در فضای فیزیکی درک میکنیم، به صورت علی با ترکیبی از عوامل فیزیکی توضیح داده میشود که در آن هیچ ذکری از ویژگیهای بیداری به میان نمیآید و این عوامل شامل سرشت فیزیکی خودمان نیز میشود، ساخت فیزیولوژیکی ما.
اگر این ساخت به طور بنیادین متفاوت بود، حتی به نظر خودمان نمیرسید که اشیا در فضا را طوری درک میکنیم که [گویی] ویژگیهای پدیداری ای دارند که به نظرمان چنین آنها را درک میکنیم. اگر به صورت مثلاً یک خفاش هوشمند طراحی شده بودیم، ممکن بود به نظرمان برسد اشیا فیزیکی را در فضا با حیطهی کاملاً متفاوتی از ویژگیهای پدیداری که برای ما تعریف شده، درک میکنیم.
اما خصیصه واقعی یا ذاتی اشیا فیزیکی در فضا به وضوح ثابت است، صرف نظر از گوناگونی ساخت فیزیولوژیکی گونهای که میتوان گفت آنها را ادراک میکند. بنابر این ویژگیهای پدیداری ای که تصادفاً به نظر ما میرسد به صورت اشیایی متمایز در فضا درک میکنیم، نمیتواند به درستی به اشیا نسبت داده شود به گونهای که انگار آنها در واقع چنین هستند. در بهترین حالت، این ویژگیهای پدیداری متعلق به خصیصه ذهنی تجربه حسی ما هستند.
از سوی دیگر، واقع گرای عرفی ممکن است بر عمق و توان التزام عادتی ما به این دیدگاه که در شرایط مناسب، ما اشیا را همان گونه که هستند درک میکنیم، تاکید کند، اینکه خصوصیاتی حسیای که به نظرمان میرسد درک میکنیم، واقعاً همان گونه هستند. (در غیر این صورت واقعاً چگونه ارزش زیبایی شناختی یا عاطفی را به چیزها یا افراد مرتبط میکنیم؟) و ممکن است او این نکتهی قدیمی را اضافه کند که ما نمیتوانیم نسبت به کیفیتهای اصلیای که واقع گرایی علمی برای چیزهای فیزیکی مجاز میداند – شکل، اندازه، حرکت و موقعیت – آگاهی ادراک حسی پیدا کنیم، مگر با آگاهی از محدوده فضایی که در حالتی حسی تعریف میشود، مثلاً با کیفیتهایی دیداری و لمسی که واقع گرایی علمی انتساب آنها را به خود اشیا انکار میکند. حال خود برخورداری از مفهوم فضای فیزیکی، و از این رو خود امکان تحقیق در مورد ماهیت اشغال کنندگان آن، وابسته به آگاهی ادراک حسی نسبت به کیفیتهای اصلی یا فضایی چیزهاست.
ممکن است بسیاری این نسبی سازی را کاملاً مشکوک یا طفره رونده بیایند و من وعده کردم که موردی مشابه را ارائه کنم.موردی که در نظر دارم، به نظریه ادراک حسی و ماهیت چیزهای فیزیکی یا مادی ای که میبینیم و احساس میکنیم مرتبط است، یعنی اشیا فیزیکی ادراک حسی. به طور مشخص، این موضوع به دو دیدگاه متفاوت در مورد ماهیت این اشیا مرتبط است، یکی از آنها را میتوان دیدگاه واقع گرای عرفی [۱] یا غیر تأملی [۲] نامید، [و] دیدگاه دیگری که واقع گرایی علمی نامیده میشود. در یک دیدگاه، اشیا فیزیکیای که در گفتار و تجربهی روزمره متمایز میکنیم- میزها، کوهها، پرتقالها، مردم و سایر حیوانات – همان طور که آیر شادمانه بیان میکند، «امتدادهای دیداری – لمسی» [۳] هستند. به این معنی که آنها واقعاً دارای چنین ویژگیهایی پدیداری یا حسی هستند که ما به صورت غیر تأملی به آنها منتسب میکنیم: رنگ آنگونه که دیده میشود، یعنی رنگ به معنایی که یک نقاش یا یک کودک این واژه را می فهمد، شکلهای دیداری؛ بافت آن گونه که حس میشود. در دیدگاه دیگر، دیدگاه واقع گرایی علمی، واقعاً چنین ویژگیهای پدیداری ای متعلق به اشیا فیزیکی نیستند. این دیدگاه فقط آن ویژگیهایی را به اشیا فیزیکی منتسب میکند که در نظریه و توضیح فیزیکی ذکر میشود، از جمله توضیح علی برای برخورداری ما از نوع تجربهای حسی که در واقع از آن بهره مند میشویم و در این دیدگاه مسئول این توهم است که اشیا فیزیکی واقعاً همان گونه اند که ما در ظاهر آنها را به آن صورت درک میکنیم.
واقع گرای علمی به طور نوعی بر این نکته تاکید زیادی میکند که خصیصه تجربه حسی ما، این واقعیت که ما در ظاهر اشیا دیداری – لمسی را در فضای فیزیکی درک میکنیم، به صورت علی با ترکیبی از عوامل فیزیکی توضیح داده میشود که در آن هیچ ذکری از ویژگیهای بیداری به میان نمیآید و این عوامل شامل سرشت فیزیکی خودمان نیز میشود، ساخت فیزیولوژیکی ما.
اگر این ساخت به طور بنیادین متفاوت بود، حتی به نظر خودمان نمیرسید که اشیا در فضا را طوری درک میکنیم که [گویی] ویژگیهای پدیداری ای دارند که به نظرمان چنین آنها را درک میکنیم. اگر به صورت مثلاً یک خفاش هوشمند طراحی شده بودیم، ممکن بود به نظرمان برسد اشیا فیزیکی را در فضا با حیطهی کاملاً متفاوتی از ویژگیهای پدیداری که برای ما تعریف شده، درک میکنیم.
اما خصیصه واقعی یا ذاتی اشیا فیزیکی در فضا به وضوح ثابت است، صرف نظر از گوناگونی ساخت فیزیولوژیکی گونهای که میتوان گفت آنها را ادراک میکند. بنابر این ویژگیهای پدیداری ای که تصادفاً به نظر ما میرسد به صورت اشیایی متمایز در فضا درک میکنیم، نمیتواند به درستی به اشیا نسبت داده شود به گونهای که انگار آنها در واقع چنین هستند. در بهترین حالت، این ویژگیهای پدیداری متعلق به خصیصه ذهنی تجربه حسی ما هستند.
از سوی دیگر، واقع گرای عرفی ممکن است بر عمق و توان التزام عادتی ما به این دیدگاه که در شرایط مناسب، ما اشیا را همان گونه که هستند درک میکنیم، تاکید کند، اینکه خصوصیاتی حسیای که به نظرمان میرسد درک میکنیم، واقعاً همان گونه هستند. (در غیر این صورت واقعاً چگونه ارزش زیبایی شناختی یا عاطفی را به چیزها یا افراد مرتبط میکنیم؟) و ممکن است او این نکتهی قدیمی را اضافه کند که ما نمیتوانیم نسبت به کیفیتهای اصلیای که واقع گرایی علمی برای چیزهای فیزیکی مجاز میداند – شکل، اندازه، حرکت و موقعیت – آگاهی ادراک حسی پیدا کنیم، مگر با آگاهی از محدوده فضایی که در حالتی حسی تعریف میشود، مثلاً با کیفیتهایی دیداری و لمسی که واقع گرایی علمی انتساب آنها را به خود اشیا انکار میکند. حال خود برخورداری از مفهوم فضای فیزیکی، و از این رو خود امکان تحقیق در مورد ماهیت اشغال کنندگان آن، وابسته به آگاهی ادراک حسی نسبت به کیفیتهای اصلی یا فضایی چیزهاست.