با #مشاهیر_بم
محمدرضا کربلایی زاده برواتی
متولد 11دی ماه سال 1347 خورشیدی در شهر بروات بم،شهر آفتاب و نخل ها و هنرمندان نامی
پیش از ورود به دایره عشاق موسیقی:
قبل از ورود به رشته ی موسیقی در رشته های ورزشی فوتبال و کشتی
در بم و بروات با شور و شوق وافری عمر می گذراند. پس از دریافت دیپلم در رشته ادبیات فارسی به تعبیر خودش "به لطف برخی دوستان" دست از تحصیل شست و سرباز میهن شد.سال 72به کرمان مهاجرت کرد و در مجتمع لاستیک بارز مشغول به کار شد. از آنجایی که ایشان از سنین نوجوانی به استعداد خود درخواندن پی برد -که این میراث ارزشمند از مادر و پدربزرگ اش به او رسیده بود-و همچنین فعالیت های مذهبی و هنری برادر بزرگ اش حمید کربلایی زاده که صدای بسیار خوشی دارد و مسلط به اجرای گوشه های آوازی است ،روح هنر آواز را در او بیدار کرد و همین عوامل زمینه ساز حضور وی در عرصه ی آواز گردید.
مشقت های آوازی:
به دلیل نبودن امکانات هنری در بم و عدم دسترسی به اساتید به گوش دادن به آثار بزرگان آواز و تمرین زیاد بسنده کرد.نخستین کسی که ایشان را در این راه یاری رساند حسین مکی (خواننده بمی)بود که کاست های ردیف استاد کریمی را در اختیار ایشان قرار داد.مهاجرت وی به کرمان برای او راه موفقیت را هموارتر کرد و پای ایشان را به اصفهان شهر تاج و شهناز و کسایی و شاه زیدی و افتخاری باز کرد.نزداستاد سیدرضا طباطبایی که از شاگردان بنام استاد تاج اصفهانی است آواز را به صورت جدی زیر نظر ایشان در مکتب یا همان شیوه اصفهان آغاز کرد که البته هنوز هم این رابطه استاد و شاگردی بر قوت خود باقی است.
با استاد بسطامی:
از سال 76 که کرمان توفیق حضور گنجینه آواز ایران ، زنده یاد استادایرج بسطامی را در خود پیدا کرد ،ایشان توفیق حضور در کلاس های استاد را به دست آورد. استفاده از محضر ایشان تا زلزله خونین بم دوام داشت. در این میان از محضر اساتید زنده یاد رضوی سروستانی و استاد جهاندار نیز کسب علم "موسیقی"کرد.
ازدواج:
در 4مرداد 1377ازدواج کرد و حاصل این پیوند دو پسر به نام های علی و عارف است
فعالیت های ایشان:
از همان سال های اول در کرمان همزمان با کسب آموزش ،در گروه های موسیقی کرمان مشغول به فعالیت شد که از این همکاری ها می توان همکاری با گروه های صبا،بهار،افشار،نوروز،دیلمان، دلنواز،بامداد،ارفع (توحیدی های کرمانی)،شباهنگ،مهرگان،مشتاق،ارکسترملی کرمان به رهبری استاد کیوان ساکت به عنوان خواننده همکاری داشت که این دوستی نزدیک و همکاری با گروههای مشتاق،مهرگان ونوروز همچنان ادامه دارد.
اجراهای برون مرزی:
ایشان درکشورهای مالزی
هندوستان و ترکیه تجربه اجرا داشته است.
کنسرت های داخلی:
در تالار وحدت و اندیشه ودانشگاه تهران و نیزدر شهرهای کرج،کرمان و زادگاه اش بم نیز اجرا داشته است.ایشان همچنین با صدا وسیمای کرمان همکاری داشته که بیشتر در برنامه های صدای کرمان در برنامه باغ هنر که اختصاص داشت به نشست های شعر و موسیقی که آن زمان هر هفته نیز از شبکه استانی پخش می شد.
روزگار امروز ایشان:
ایشان هم اکنون ساکن کرمان وبه عنوان مدرس آواز موسیقی سنتی(کلاسیک) در آموزشگاه های موسیقی کرمان و بم (هارمونی بم ) به تربیت هنرجو می پردازد.
با آرزوی موفقیت برای ایشان وسپاس از مهرشان که وقت شان را در اختیار گذاشت تا این صحبت های دلنشین و دوستانه ،برای مان خاطره ای به یاد ماندنی بماند.امید که ما نیز قدردان و حامی هنرمندان مان باشیم.
توضیح نگارنده:از آنجا که گلپایگانی و استاد ایرج متولد اصفهان نیستند نام آن ها در میان هنرمندان نامی اصفهان آورده نشد،اگر چه گلپا اصالتن اصفهانی ست ولی متولد تهران و استاد ایرج هم متولدشهر خالد آباد نطنز اصفهان است.
محمدرضا کربلایی زاده برواتی
متولد 11دی ماه سال 1347 خورشیدی در شهر بروات بم،شهر آفتاب و نخل ها و هنرمندان نامی
پیش از ورود به دایره عشاق موسیقی:
قبل از ورود به رشته ی موسیقی در رشته های ورزشی فوتبال و کشتی
در بم و بروات با شور و شوق وافری عمر می گذراند. پس از دریافت دیپلم در رشته ادبیات فارسی به تعبیر خودش "به لطف برخی دوستان" دست از تحصیل شست و سرباز میهن شد.سال 72به کرمان مهاجرت کرد و در مجتمع لاستیک بارز مشغول به کار شد. از آنجایی که ایشان از سنین نوجوانی به استعداد خود درخواندن پی برد -که این میراث ارزشمند از مادر و پدربزرگ اش به او رسیده بود-و همچنین فعالیت های مذهبی و هنری برادر بزرگ اش حمید کربلایی زاده که صدای بسیار خوشی دارد و مسلط به اجرای گوشه های آوازی است ،روح هنر آواز را در او بیدار کرد و همین عوامل زمینه ساز حضور وی در عرصه ی آواز گردید.
مشقت های آوازی:
به دلیل نبودن امکانات هنری در بم و عدم دسترسی به اساتید به گوش دادن به آثار بزرگان آواز و تمرین زیاد بسنده کرد.نخستین کسی که ایشان را در این راه یاری رساند حسین مکی (خواننده بمی)بود که کاست های ردیف استاد کریمی را در اختیار ایشان قرار داد.مهاجرت وی به کرمان برای او راه موفقیت را هموارتر کرد و پای ایشان را به اصفهان شهر تاج و شهناز و کسایی و شاه زیدی و افتخاری باز کرد.نزداستاد سیدرضا طباطبایی که از شاگردان بنام استاد تاج اصفهانی است آواز را به صورت جدی زیر نظر ایشان در مکتب یا همان شیوه اصفهان آغاز کرد که البته هنوز هم این رابطه استاد و شاگردی بر قوت خود باقی است.
با استاد بسطامی:
از سال 76 که کرمان توفیق حضور گنجینه آواز ایران ، زنده یاد استادایرج بسطامی را در خود پیدا کرد ،ایشان توفیق حضور در کلاس های استاد را به دست آورد. استفاده از محضر ایشان تا زلزله خونین بم دوام داشت. در این میان از محضر اساتید زنده یاد رضوی سروستانی و استاد جهاندار نیز کسب علم "موسیقی"کرد.
ازدواج:
در 4مرداد 1377ازدواج کرد و حاصل این پیوند دو پسر به نام های علی و عارف است
فعالیت های ایشان:
از همان سال های اول در کرمان همزمان با کسب آموزش ،در گروه های موسیقی کرمان مشغول به فعالیت شد که از این همکاری ها می توان همکاری با گروه های صبا،بهار،افشار،نوروز،دیلمان، دلنواز،بامداد،ارفع (توحیدی های کرمانی)،شباهنگ،مهرگان،مشتاق،ارکسترملی کرمان به رهبری استاد کیوان ساکت به عنوان خواننده همکاری داشت که این دوستی نزدیک و همکاری با گروههای مشتاق،مهرگان ونوروز همچنان ادامه دارد.
اجراهای برون مرزی:
ایشان درکشورهای مالزی
هندوستان و ترکیه تجربه اجرا داشته است.
کنسرت های داخلی:
در تالار وحدت و اندیشه ودانشگاه تهران و نیزدر شهرهای کرج،کرمان و زادگاه اش بم نیز اجرا داشته است.ایشان همچنین با صدا وسیمای کرمان همکاری داشته که بیشتر در برنامه های صدای کرمان در برنامه باغ هنر که اختصاص داشت به نشست های شعر و موسیقی که آن زمان هر هفته نیز از شبکه استانی پخش می شد.
روزگار امروز ایشان:
ایشان هم اکنون ساکن کرمان وبه عنوان مدرس آواز موسیقی سنتی(کلاسیک) در آموزشگاه های موسیقی کرمان و بم (هارمونی بم ) به تربیت هنرجو می پردازد.
با آرزوی موفقیت برای ایشان وسپاس از مهرشان که وقت شان را در اختیار گذاشت تا این صحبت های دلنشین و دوستانه ،برای مان خاطره ای به یاد ماندنی بماند.امید که ما نیز قدردان و حامی هنرمندان مان باشیم.
توضیح نگارنده:از آنجا که گلپایگانی و استاد ایرج متولد اصفهان نیستند نام آن ها در میان هنرمندان نامی اصفهان آورده نشد،اگر چه گلپا اصالتن اصفهانی ست ولی متولد تهران و استاد ایرج هم متولدشهر خالد آباد نطنز اصفهان است.
🌴🌴 ریگان سلام 🌴
با #مشاهیر_بم #روح_انگیز_سامی_نژاد @rugansalam 👇👇👇👇👇👇
با #مشاهیر_بم (7)
روح انگیز سامی نژاد
صدیقه معروف به روح انگیز در روز 3 تیر 1295 در شهر بم متولد شد.در کودکی پدرش میرزا اسدا...را از دست داد و مادرش سکینه با رنج فراوان او را بزرگ کرد.
سفر به سرزمین طاووس ها:
در سال 1308 که فقط 13سال داشت به دلیل نیاز به عمل جراحی، به عقد یکی از بستگان اش به نام دماوندی درآمد تا مجوز ترک وطن را به مقصد هندوستان به دست آورد.دماوندی در استودیو امپریال فیلم بمبئی راننده خان بهادر اردشیر ایرانی ،صاحب استودیو بود.اردشیر از او خواست تا در فیلم اش که 40 روزه فیلمبرداری اش تمام می شود ،جلوی دوربین ظاهر شود و به قول خود روح انگیز برای این فیلم کنترات شد و به خیال خودش فیلم مثل بچه بازی است.این فیلم ،نخستین فیلم ناطق سینمای ایران بوده و "دختر لر" نام داشت و فیلمنامه نویس اش عبدالحسین سپنتا بود.به دلیل همزمان نوشتن فیلمنامه با فیلمبرداری،ساخت فیلم 7ماه طول کشید.
بازگشت به وطن:
روح انگیز پس از 18 سال به وطن بازگشت.در آبادان استقبال خوبی از او شد.در اصفهان و تهران نیز روند به همین منوال بود ولی با توجه به فضای بسته فکری جامعه ایران آن زمان و نگاه تحقیر آمیز به زنان که خلقت زن را تنها برای خانه داری و ظاهر شدن چهره زن بر پرده سینما را از خطاهای غیر قابل گذشت می دانستند به استثنای آبادان ،تهران و اصفهان حتا در کرمان و زادگاه اش بم نه تنها با روی خوش از اواستقبال نشد،بلکه مردم او را مورد نقد و سرزنش قرار دادند. این انتقاد نه تنها متوجه او که متوجه افراد درجه دو و سه خانواده اش نیز گردید به طوری که سال ها بعد نیز دختر خاله هایش ،خاطرات تلخی که به خاطر او در مدرسه برایشان پیش آمده بود را به او یاد آور می شدند و او را مصوب بدبختی هایشان می دانستند.در بقیه شهرهای ایران هم نگاه مردم به روح انگیز تفاوتی با نگاه مردم زادگاه اش نداشت و این بزرگترین عامل خانه نشینی زنی شد که تابو را شکسته بود و توانسته بود به زن ایرانی هویت و معنای تازه ای ببخشد.اگرچه در اکران عمومی استقبال چشمگیری از "دختر لر" شد ولی این برای روح زخم خورده روح انگیز،مرهمی نبود.
تحصیلات و کار:
پس از بازگشت از هند سیکل اول دبیرستان اش را گرفت و در وزارت بهداری به عنوان پرستار مشغول به کار شد که پس از مدتی کارش را رها کرد و تا پایان عمر با اجاره دادن طبقه اول خانه ای که خریده بود ،گذران زندگی کرد.
تنها مصاحبه بر جا مانده از روح زنانگی سینمای ایران:
وی در سال ۱۳۴۹ در مستند «سینمای ایران از مشروطه تا سپنتا» ساخته محمد تهامی نژاد بخشی از این مصایب را شرح داد و گفت:
از آنجا که مردم عقیده داشتند که یک زن مسلمان نباید فیلم بازی کند همه جا با یک شوفر و دو نفر همراه شوفر می رفتم و یا روی صورت ام را می پوشاندم و می رفتم سر فیلمبرداری "دختر لر"تا مرا نشناسند و با سنگ نزنند.
دلایل کناره گیری از بازیگری سینما:
1-نوشتن همزمان فیلمنامه با فیلمبرداری فیلم که مدت زمان ساخت فیلم را طاقت فرسا می کرد.
2-فشار مردم و طرد کردنش که مهمترین عامل انزوای وی بود
3-عدم استقبال مردم از یک بازیگر زن که البته در شهرهای تهران،اصفهان و آبادان عکس این موضوع صدق می کرد و استقبال خوبی از وی گردید.
ازدواج:
ازدواج نخست:دماوندی
ازدواج دوم:نصرت ا... محتشم بازیگر و کارگردان سینما
ازدواج آخر:عمرانی(برادر شوهر خواهر زاده اش)
از هیچ کدام از ازدواج های روح انگیز فرزندی متولد نشد.آن طور که می گویند در جریان فیلم برداری دختر لر از اسب به زیر افتاد و پاشنه بلند کفش اش در شکم اش فرو رفت و با آسیبی که دید،هیچ گاه بچه دار نشد.
بی مهری جراید به گلنار سینمای ایران:
روح انگیز آنچه را که جراید خصوصن "زن روز"به راست و دروغ در خصوص او می نوشتند را می خواند.بارها افرادی پیشتر از مرگ اش،مرگ او را اعلام کردند ولی او هرگز روزه سکوت اش را نشکست
فیلم شناسی:
دختر لر 1312ساخته بهادر اردشیر ایرانی
شیرین و فرهاد 1313 ساخته عبدالحسین سپنتا
روح انگیز نخستین بازیگر زن سینمای ناطق ایران:
اگر چه پیش از او "ژاسمین ژوزف"و "لیدا ماطاوسیان" در 1308 در فیلم "انتقام برادر"ابراهیم مرادی(اکران 1310)
و "آسیا قسطانیان"در 1311 در فیلم"حاجی آقا ،آکتور سینما"آوانس اوهانیانس(اکران1312) نقش آفرینی کرده بودند ولی هر دو فیلم "فیلم صامت" بودند.
مرگ در سکوت رسانه ای:
سرانجام نخستین بانوی ایرانی سینما،شخصی که نقش پر رنگی در حضور زنان ایرانی در سینمای ایران دارد ،در 10اردیبهشت 1376 در طبقه پایین خانهای دو طبقه واقع در خیابان پاسداران تهران، سروستان ششم زندگی میکرد در سن 81 سالگی درگذشت و در قطعه 36ردیف 44شماره 41 بهشت زهرای تهران آرمید.
و به این ترتیب آخرین برگ از کتاب ستاره ای که حق بزرگی بر گردن زنان سینمای ایران دارد،ورق خورد.
"تمام سعی ام را نمودم که از روی تعصب چیزی را به میل حذف یا اضافه نکنم"
@rigansalam
روح انگیز سامی نژاد
صدیقه معروف به روح انگیز در روز 3 تیر 1295 در شهر بم متولد شد.در کودکی پدرش میرزا اسدا...را از دست داد و مادرش سکینه با رنج فراوان او را بزرگ کرد.
سفر به سرزمین طاووس ها:
در سال 1308 که فقط 13سال داشت به دلیل نیاز به عمل جراحی، به عقد یکی از بستگان اش به نام دماوندی درآمد تا مجوز ترک وطن را به مقصد هندوستان به دست آورد.دماوندی در استودیو امپریال فیلم بمبئی راننده خان بهادر اردشیر ایرانی ،صاحب استودیو بود.اردشیر از او خواست تا در فیلم اش که 40 روزه فیلمبرداری اش تمام می شود ،جلوی دوربین ظاهر شود و به قول خود روح انگیز برای این فیلم کنترات شد و به خیال خودش فیلم مثل بچه بازی است.این فیلم ،نخستین فیلم ناطق سینمای ایران بوده و "دختر لر" نام داشت و فیلمنامه نویس اش عبدالحسین سپنتا بود.به دلیل همزمان نوشتن فیلمنامه با فیلمبرداری،ساخت فیلم 7ماه طول کشید.
بازگشت به وطن:
روح انگیز پس از 18 سال به وطن بازگشت.در آبادان استقبال خوبی از او شد.در اصفهان و تهران نیز روند به همین منوال بود ولی با توجه به فضای بسته فکری جامعه ایران آن زمان و نگاه تحقیر آمیز به زنان که خلقت زن را تنها برای خانه داری و ظاهر شدن چهره زن بر پرده سینما را از خطاهای غیر قابل گذشت می دانستند به استثنای آبادان ،تهران و اصفهان حتا در کرمان و زادگاه اش بم نه تنها با روی خوش از اواستقبال نشد،بلکه مردم او را مورد نقد و سرزنش قرار دادند. این انتقاد نه تنها متوجه او که متوجه افراد درجه دو و سه خانواده اش نیز گردید به طوری که سال ها بعد نیز دختر خاله هایش ،خاطرات تلخی که به خاطر او در مدرسه برایشان پیش آمده بود را به او یاد آور می شدند و او را مصوب بدبختی هایشان می دانستند.در بقیه شهرهای ایران هم نگاه مردم به روح انگیز تفاوتی با نگاه مردم زادگاه اش نداشت و این بزرگترین عامل خانه نشینی زنی شد که تابو را شکسته بود و توانسته بود به زن ایرانی هویت و معنای تازه ای ببخشد.اگرچه در اکران عمومی استقبال چشمگیری از "دختر لر" شد ولی این برای روح زخم خورده روح انگیز،مرهمی نبود.
تحصیلات و کار:
پس از بازگشت از هند سیکل اول دبیرستان اش را گرفت و در وزارت بهداری به عنوان پرستار مشغول به کار شد که پس از مدتی کارش را رها کرد و تا پایان عمر با اجاره دادن طبقه اول خانه ای که خریده بود ،گذران زندگی کرد.
تنها مصاحبه بر جا مانده از روح زنانگی سینمای ایران:
وی در سال ۱۳۴۹ در مستند «سینمای ایران از مشروطه تا سپنتا» ساخته محمد تهامی نژاد بخشی از این مصایب را شرح داد و گفت:
از آنجا که مردم عقیده داشتند که یک زن مسلمان نباید فیلم بازی کند همه جا با یک شوفر و دو نفر همراه شوفر می رفتم و یا روی صورت ام را می پوشاندم و می رفتم سر فیلمبرداری "دختر لر"تا مرا نشناسند و با سنگ نزنند.
دلایل کناره گیری از بازیگری سینما:
1-نوشتن همزمان فیلمنامه با فیلمبرداری فیلم که مدت زمان ساخت فیلم را طاقت فرسا می کرد.
2-فشار مردم و طرد کردنش که مهمترین عامل انزوای وی بود
3-عدم استقبال مردم از یک بازیگر زن که البته در شهرهای تهران،اصفهان و آبادان عکس این موضوع صدق می کرد و استقبال خوبی از وی گردید.
ازدواج:
ازدواج نخست:دماوندی
ازدواج دوم:نصرت ا... محتشم بازیگر و کارگردان سینما
ازدواج آخر:عمرانی(برادر شوهر خواهر زاده اش)
از هیچ کدام از ازدواج های روح انگیز فرزندی متولد نشد.آن طور که می گویند در جریان فیلم برداری دختر لر از اسب به زیر افتاد و پاشنه بلند کفش اش در شکم اش فرو رفت و با آسیبی که دید،هیچ گاه بچه دار نشد.
بی مهری جراید به گلنار سینمای ایران:
روح انگیز آنچه را که جراید خصوصن "زن روز"به راست و دروغ در خصوص او می نوشتند را می خواند.بارها افرادی پیشتر از مرگ اش،مرگ او را اعلام کردند ولی او هرگز روزه سکوت اش را نشکست
فیلم شناسی:
دختر لر 1312ساخته بهادر اردشیر ایرانی
شیرین و فرهاد 1313 ساخته عبدالحسین سپنتا
روح انگیز نخستین بازیگر زن سینمای ناطق ایران:
اگر چه پیش از او "ژاسمین ژوزف"و "لیدا ماطاوسیان" در 1308 در فیلم "انتقام برادر"ابراهیم مرادی(اکران 1310)
و "آسیا قسطانیان"در 1311 در فیلم"حاجی آقا ،آکتور سینما"آوانس اوهانیانس(اکران1312) نقش آفرینی کرده بودند ولی هر دو فیلم "فیلم صامت" بودند.
مرگ در سکوت رسانه ای:
سرانجام نخستین بانوی ایرانی سینما،شخصی که نقش پر رنگی در حضور زنان ایرانی در سینمای ایران دارد ،در 10اردیبهشت 1376 در طبقه پایین خانهای دو طبقه واقع در خیابان پاسداران تهران، سروستان ششم زندگی میکرد در سن 81 سالگی درگذشت و در قطعه 36ردیف 44شماره 41 بهشت زهرای تهران آرمید.
و به این ترتیب آخرین برگ از کتاب ستاره ای که حق بزرگی بر گردن زنان سینمای ایران دارد،ورق خورد.
"تمام سعی ام را نمودم که از روی تعصب چیزی را به میل حذف یا اضافه نکنم"
@rigansalam