وبسایت فرهنگی صدانت
21.5K subscribers
784 photos
361 videos
75 files
2.5K links
صدانت؛ صدای اندیشه

آدرس وبسایت:
3danet.net

اینستاگرام صدانت:
instagram.com/3danet

کانال رسمی صدانت:
@Sedanet

صدانت تی‌وی:
@Sedanettv

بایگانی صدانت:
@sedanet1

آگاهی از نشست‌های فرهنگی:
@News_sedanet
Download Telegram
☘️ تزریق امید به مثابه امری غیر اخلاقی
✍️ #رضا_ایرانمنش

🔅عقلانیت امیدواری به عوامل زیادی بستگی دارد. عواملی مانند متعلَّق امید -چیزی که به آن امید می‌بندیم-؛ میزان امیدواری، شرایط، هدف و شخص امیدوار؛ احتمال به ثمر نشستن نتایج مثبت آن امیدواری و …. اساسا امید عقلانی، امید به نتیجه‌ی مثبتی است که علی‌رغم نداشتن یقین به وقوع آن، چنین اتفاقی را احتمال می‌دهیم. حال هرچه احتمال وقوع بیشتر باشد، آن امید عقلانی‌تر است.

🔅در صورتی‌که امید، واهی باشد، ممکن است آسیب‌هایی به همراه آورد که در شرایطی حتی جبران آن آسیب‌ها هم ممکن نباشد. به عقیده من، شرط عقلانیتِ امید، آن نیست که فرد تنها و تنها، به خود یا توانایی‌های خود امید داشته باشد؛ و همچنین صِرفِ اینکه امید به کسی جز خودمان بسته‌ایم، نشانه‌ی واهی بودن امیدمان نیست. شرط عقلانیت امید، وجود شناخت نسبی از عواملی ‌است که در ابتدا به آن اشاره شد؛ یعنی امکانِ عُقلایی تحققِ آنچه به آن امید بسته‌ایم. به نظر می‌رسد اوصاف شخصی و شرایط و اهداف هر فرد تا حدّ زیادی، در معقولیتِ امید، مدخلیت دارند و نمی‌توان نسخه‌ای واحد برای همگان تجویز کرد و همه را به امیدی واحد برانگیخت.

🔅انسان امیدواری را در نظر بگیرید که متعلَّق امید او، پدری مهربان، توانایی جسمانی، اندیشه‌ی فعلی، نهادهای اجتماعی یا حتی لطف خداوند باشد. چقدر تضمین و اطمینان وجود دارد که مواردی از این دست، برای هر انسانی، با هر هدفی و تحت هر شرایط و به هر میزانی، ارزش امید بستن داشته باشند؟. چقدر اطمینان وجود دارد که پدر مهربانم همیشه حامی من باشد؟ دستانم همواره توانا باشند؟ اندیشه‌ی کنونی‌ام همچنان گرما‌بخش و راه‌افروز بماند؟ نهاد اجتماعی به وظایفش عمل کند و لطف خداوند با خواسته‌ام همسو باشد؟

🔅فوت پدر، تصادفی ناگهانی، خواندن کتابی که هنوز نخوانده‌بودم، سیاست‌مداری فریبکار، یا حکمتی الهی اما ناهمسو با اهداف، شاید تمام امیدهایم را به یأس بدل کند. این‌ها همه امیدهایی بودند که امکان بروز امیدهایی دیگر را از میان برده بودند. شاید اگر به این‌ها امیدی نمی‌بستم (یا لاقل با آن شدت امید نمی‌بستم) فکر دیگری می‌کردم، تصمیمی دیگر می‌گرفتم، سبک دیگری برای زیستن انتخاب می‌کردم تا دستمایه ها و سرمایه های جدیدی برای امیدواری بیابم. امیدهایی که معقول‌تر و قابل اتکاتر باشند.

🔅براساس این تأملات و ملاحظات، به نظرم می‌رسد تزریق امیدی واحد به انسان‌هایی متفاوت، بدون شناخت کافی از تفاوت‌هایشان، اهدافشان، شرایطشان، و از همه مهمتر احتمال ثمربخش بودن امیدشان، نمی‌تواند عملی اخلاقی و سنجیده باشد.

🔅امید از سویی موجب آسودگی خیال می‌شود و از سوی دیگر جا را برای تفکر پیرامون راه‌های دیگرِ حل مسئله تنگ می‌کند. نگاهی به وضعیت کنونی کشور های خاورمیانه و ذخایر زیرزمینی فراوان آنها می‌تواند ما را به این نتیجه برساند که اگر راه حلّی آنی یا امیدی برای حل مشکلاتمان داشته باشیم، احتمالا دیگر به فکر حل مسائل با سایر روشها نمی‌افتیم. ادامه این روند به جایی می‌رسد که با اینکه نفت هنوز در خاور میانه وجود دارد اما مشکلات روز به روز در آن بیشتر می‌شود.

🔅به گمانم امید-مستقل از عقلانیت آن- می‌تواند راه را به نگرش‌های تازه درباره‌ی حل مشکلات ببندد. شاید به این خاطر است که فیلسوفان رواقی، علاوه بر آنکه خشم را ناشی از امید واهی و مواجهه با واقعیت می‌دانند، یأس زیاد را نیز حاصل امید زیاد و به نتیجه نرسیدن اهداف می‌دانند.
بنابر این بهتر است حتی از امید عقلانی نیز بجا، به‌اندازه و آگاهانه بهره بگیریم…

✨ → 3danet.ir/WuBAB
🌾 @sedanet
☘️مساله اصلی، بحران اعتماد سیاسی به حاکمیت است نه تلگرام
✍️ #محمدجواد_کاشی

🔅پیش از تلگرام، شبکه اجتماعی اصلی ایرانیان، وایبر بود. تلگرام که آمد گفتند بزرگترین مهاجرت تاریخ اتفاق افتاد و آن هجوم چندین میلیون ایرانی به یک شبکه مجازی طی چند روز بود. حال که زمزمه فیلترینگ تلگرام شدت گرفته، همه با هم در باره فیلتر شکن‌های تازه سخن می‌گویند و یا یک مقصد تازه برای مهاجرت.

🔅سیاست گذاران می‌گویند، تلگرام محیطی ناامن است. توسط بیگانگان مدیریت می‌شود. بیایید یک فضای مجازی خودی بسازیم و ارتباطات خود را از طریق شبکه‌های داخلی و مطمئن مدیریت کنیم. خیلی حرف حسابی است اما چرا به گوش مردم نمی‌رود؟ چرا مردم استقبال نمی‌کنند؟ اصلاً چرا مردم پا سفت نمی‌کنند که این کار زودتر انجام شود تا از شر شبکه‌ای که معلوم نیست مدیریت آن با کیست، رها شویم؟

🔅به نظرم اتفاقی که این روزها میان مسئولان مربوط به شبکه مجازی و مردم اتفاق می‌افتد، فوق العاده تامل برانگیز است. معادله پیچیده‌ای نیست. مردم ترجیح می‌دهند در شبکه‌هایی با هم ارتباط بگیرند که اتفاقاً توسط مراجع دولتی و داخلی مدیریت نمی‌شود. انگار به مدیریت بیگانگان اطمینان بیشتری دارند. یا انگار شبکه مجازی برای همه به یک اندازه ناامن نیست. مسئولین احساس ناامنی می‌کنند مردم اما نه. انگار مسئولان برای خود تصمیم می‌گیرند نه برای مردم. مردم هم مرتب تلاش می‌کنند تصمیمات مسئولان خود را از طریق فیلتر شکن دور بزنند.

🔅واقعاً تعجب برانگیز است چرا مسئولان امر از این صحنه‌های عجیب درس عبرت نمی‌گیرند. چرا به این جمع بندی نمی‌رسند که مساله اصلی بحران اعتماد سیاسی است؟ چرا درک نمی‌کنند که این صحنه‌ها، حاکی از شکاف در ساختار حاکمیت سیاسی در ایران است. چرا مردم باید از هر شکافی برای فرار از کنترل توسط متولیان امور داخلی‌شان بگریزند؟ چرا فکر نمی‌کنند آنچه امروز در خصوص یک شبکه مجازی اتفاق می‌افتد، روز دیگر، در بحبوحه یک بحران عمیق‌تر، به صورتی فاجعه‌بار بروز خواهد کرد. اگر جوانی را ببینید که از هر فرصتی برای فرار از خانه استفاده می‌کند و حتی خوابیدن در خیابان را با همه مخاطراتش، به خانه ترجیح می‌دهد چه قضاوتی در باره پدر و مادر آن جوان خواهید داشت؟

🔅گاهی یک دیوار بلند ناگهان فرومی‌ریزد. صدای رعب‌آور ویرانی یک دیوار، همه را متوجه خود می‌کند. شاید سال‌ها همه در باره خاطره آن رویداد رعب‌آور با هم حرف بزنند. اما اگر هر روز یک آجر از روی دیوار بردارند. به طوری که صدها روز طول بکشد تا آخرین آجر دیوار برداشته شود، هیچ کس متوجه نخواهد شد چه اتفاقی افتاده است. به نظر می‌رسد، چند آجر دیگر از دیوار بلند اعتماد سیاسی در ایران باقی مانده است. هیچ کس به یاد هم نمی‌آورد روزی در این میان، یک دیوار وجود داشت بلند و پرشکوه.

🌾 @sedanet
🏙 s8.picofile.com/file/8323023418/soroush_tlg.jpg
☘️ ملالت علما هم ز علم بی عمل است
✍️ #عرفان_نظرآهاری

🔅شبی نیست و روزی نیست که زنی یا دختری ،بانویی یا دوشیزه ای برایم پیامی نفرستد و نگوید که حالم بد است ؛ نگوید که غمگینم ،افسرده ام، دلتنگم، آزرده ام، بی حوصله ام، بیزارم ، ناامیدم...
وهر کدام ملتمسانه کتابی می خواهند یا کلاسی، دوایی یا دعایی ، راهی یا چاره ای...
من اما طبیب نیستم و دوا و درمانی ندارم برای ناامیدی و دلتنگی.
رمّال نیستم و دعانویس هم و هیچ ذکر و دعایی نمی شناسم که عاشق رفته را بازگرداند و مِهر نبوده را به دل این و آن بیندازد.
کیمیاگری بلد نیستم و نمی توانم به طرفة العينی قلبهای مسی را به طلای ۱۸ عیار بدل کنم.
روان درمانگر و روانشناس نیستم و نمی توانم کلاس تحلیل رفتار متقابل بگذارم و بکاوم و بگردم و کم و کاستی های کودکی ها را پیدا کنم.
روان پزشک نیستم و جراح نیستم و نمی توانم مغز آدمی خوشبین یا قلب آدمی خوشبخت را به کسی پیوند بزنم.
عارف و درویش و مستجاب الدعوه هم نیستم و هر دعا که تاکنون کرده ام خدا اشارتی به دست و پایم کرده است و فرموده خودت مستجابش کن!


🔅اگر هر زنی به جای این همه کتاب و سر کتاب و دوا و دعا و نذر و نیاز و سفره و یوگا و مدیتیشن و عرفان و اوشو و جراحی سر و گوش فقط کمی ، فقط کمی نرگس کلباسی درونش را به رسمیت می شناخت و به جای دو صد گفتار و شنیدار ،نیم کردار می کرد؛ حالش خوب می شد.
حقیقتش من به این نکته رسیده ام که هر چه ملال و ملالت است از بی عملی ست حتی ملالت علما هم ز علم بی عمل است
حافظ ریشه درد ما را خوب فهمیده بود.
بیماری عدم عمل گرایی علاجی و درمانی جز عمل ندارد. باید این بیماری را عمل کنیم.

🔅دانایی بس است ما به قدر کفایت می دانیم ، کاش از این پس کمی آستین ها را بالا بزنیم و توانایی کنیم.
این همه اشک و آه ما را خواهد کشت ؛ این همه آخ و ای کاش ما را خواهد کشت؛ این همه انتظار ما را خواهد کشت؛ این همه چشم به راهی و معجزه خواهی ما را خواهد کشت.
آه ای نرگس کلباسی درون!
کاش تو هم یک هزارم نرگس کلباسی برون اهل عمل بودی...


🌾 @sedanet
🌾 @NargesKalbasi
🌾 @erfannazarahari
🏙 s8.picofile.com/file/8323100192/Kalbasi.jpg
☘️ گر تو قرآن بدین نمط خوانی… (۱)
✍️ #امیرحسین_خداپرست

🔅 خداپرست: این نوشته متن کامل نقدی است که قرار بود بخشی از آن، در کنار سه مقاله‌ی دیگر، در روزنامه‌ی شرق، مورخ ۵ اسفند ۱۳۹۶، و بخشی از آن، در کنار مقاله‌ای از دکتر حسین شیخ‌رضائی، در روزنامه‌ی شرق، مورخ ۱۹ اسفند ۱۳۹۶، منتشر شود. متأسفانه، روزنامه‌ی شرق بنا بر ملاحظاتی قابل درک هیچ‌یک از این دو بخش، و نیز مقاله‌ی دکتر شیخ‌رضائی را منتشر نکرد. بخشی که قرار بود در شماره‌ی پنجم اسفند ۱۳۹۶ منتشر شود در روز سه‌شنبه ۸ اسفند ۱۳۹۶ با عنوان «”انتحال” را بود آیا که عیاری گیرند؟» در صدانت منتشر شد. اینک صدانت به لطف و همت مسئولان خود متن کامل مقاله را، به علت طولانی بودن آن، در دو قسمت منتشر می‌کند.

متن کامل قسمت اول👇
✨ → 3danet.ir/DVLux
🌾 @sedanet
☘️ ارزش در هنر
✍️ گوردون گِرَهام
مترجم: انشاء‌الله رحمتی
منتشر شده در شماره ۱۴۴ نشریۀ اطلاعات حکمت و معرفت

این مقاله بخشی از دانشنامۀ زیبایی‌شناسی و فلسفه و هنر است و مقالات دانشنامۀ فلسفه ویراستۀ پل ادواردز و دونالد بوچر را نیز شامل می‌شود. مترجم در ادامۀ کاری که بر دانشنامۀ فلسفۀ پل ادوادز انجام داده، و تاکنون به چاپ دوم رسیده، درحال آماده‌سازی بخش دوم این دانشنامه است.

🔅در فلسفه مسأله ماهیت هنر، چیستی هنر، بسیار بیشتر از مسأله ارزش هنر، چرایی اهمیت هنر، موضوع بحث قرار گرفته است. البته این دو مسأله را نمی‌توان کاملاً از هم تفکیک کرد، زیرا در هر تبیینی از اینکه مقوَّم هنر چیست، ناگزیر دست بر روی اوصافی، که دارای اهمیت ویژه‌اند، گذاشته می‌شود. در حقیقت در همه نظریات اصلی در باب ماهیت هنر، یک تبیین ضمنی از ارزش آن، وجود دارد، ولی از آنجا که مسأله ارزش هنر، نه ففط دارای اهمیت فلسفی، که دارای اهمیت اجتماعی نیز هست، خوب است این تبیین‌های ضمنی به صراحت بیان شوند [به عبارت دیگر به این تبیین‌های ضمنی، تصریح شود]، و بدین‌سان در معرض بررسی انتقادی قرار بگیرند.

🔅چهار طرز تفکر به عنوان چهار شیوه اصلی که فیلسوفان و هنرمندان در مقام تبیین اهمیت هنر، در پیش گرفته‌اند، مطرح شده است. عناوین سرراستی، می‌توان به آنها داد: لذت‌گرایی، زیباگرایی، بیان‌گرایی، و شناخت‌گرایی به اختصار می‌توان ‌گفت نظریه نخست معتقد است که هنر ارزشمند است به دلیل لذتی که از آن حاصل می‌آید. نظریه دوم می‌گوید هنر به عنوان یک منبع زیبایی، ارزشمند است. نظریه سوم هنر را به عنوان ابزاری برای بیان احساس/ عاطفه ارزشمند می‌داند. و بر طبق نظریه چهارم، هنر به عنوان [رشته‌ای] معادل با علم و فلسفه، ولی [در عین حال] متمایز از آنها، یک منبع معرفت و فهم است.

🔅در این بیان فشرده که در بالا گذشت، معلوم نیست که آیا هریک از این نظریات، رابطه میان هنر و ارزش آن را رابطه‌ای ذاتی تفسیر می‌کند یا ابزاری، یعنی، آیا باید ارزش مورد بحث را در خود هنر یافت، یا نه هنر صرفاً وسیله‌ای برای آن است؟ همچنین معلوم نیست که آیا آن ارزش در اوصافِ موضوعاتِ هنری کتاب‌‌ها، پیکره‌‌ها، نقاشی‌‌ها، تصنیف‌‌‌ها، و مانند آن جای دارد یا در تجربه‌هایی که این موضوعات در بینندگان یا شنوندگان خویش ایجاد می‌کنند. اینها، مباحثی است که می‌توان در یک سطح کلی بررسی‌شان کرد، ولی در حقیقت تمایزاتی که مطرح می‌کنند ـ ذاتی / ابزاری، و موضوع / تجربه ـ در برخی تبیین‌‌ها دربارۀ ارزش هنر، مهم‌تر از برخی دیگر است.

متن کامل👇
✨ → 3danet.ir/83W5W
🌾 @sedanet | @Doostanehekmatmarefat
☘️ اخلاق باور کلیفورد، یک خلاصه
✍️ #وحید_حلاج

🔅در سال ۱۸۷۷ ویلیام کینگدن کلیفورد ، ریاضی‌دان و فیلسوف کمبریجی، مقاله‌ای را به نام “اخلاق باور” در نشریه‌ای به نام “نقد و بررسی معاصر” منتشر کرد که بعدها موجب بحث و تاثیر فراوانی در این زمینه گردید. کلیفورد در این مقاله نه به شرایط معرفت و چگونگی حصول آن و نه به بحث توجیه و یا شناخت، بلکه به مباحث اخلاقیِ حول و حوش باور می‌پردازد؛ یعنی بررسی می‌کند که انسان‌ها از لحاظ اخلاقی چه وظایفی در قبال باور کردن چیزی دارند و مسئولیت های آنان در این باره چیست. از این نظر بحث کلیفورد بیشتر از این که در حیطه معرفت‌شناسی بگنجد بحثی اخلاقی است که البته در معرفت شناسی و علی‌الخصوص در معرفت‌شناسی دینی به خاطر پاسخی که بعدها جیمز به آن داد حائز اهمیت فراوانی گردید.

🔅کلیفورد نوشته خود را با مثالی از مالک یک کشتی شروع می‌کند. کشتی گرچه قدیمی‌است و اطمینان خاطری به صحت و سلامت کامل آن نیست اما تا به اینجا بارها به سفر دریایی رفته است و گرچه مسافران خود را سالم به مقصد رسانده اما اغلب نیازمند تعمیر و مرمت بوده است. صاحب کشتی مدام در فکر خود در تلاطم بود که آیا هزینه گزافی بپردازد و کشتی خود را تعمیر و مرمت کند، و یا به خداوند توکل کرده و کشتی را به دریا بفرستد و کشتی همچنان که در همه سفرهای پیشین توانسته سالم به مقصد برسد این بار هم از سفر دریایی به سلامت عبور کند. کشتی‌دار سرانجام بر تردیدهای خود فائق می‌آید و تصمیم می‌گیرد کشتی را بدون ترمیم و مرمت به دریا بفرستد و با خود می‌گوید که خداوند از تمام این خانواده‌های نگران که سرزمین مادری خود را برای یافتن روزگار بهتر در جایی دیگر ترک کرده‌اند به درستی محافظت خواهد کرد. او با این تلقین ها، تردیدهای خود را محو می‌کند و با دلی روشن و خاطری آسوده به تماشای سفر کشتی می‌پردازد و برای مسافران دعای خیر می‌کند. کشتی البته در اقیانوس غرق می‌شود و مالک آن وجه خود را از بیمه دریافت می‌کند و در این‌باره با کسی سخن نمی‌گوید.

🔅از نظر کلیفورد، صاحب کشتی مزبور مرتکب کاری غیر اخلاقی شده است؛ نه صرفا به این دلیل که به نتیجه‌ای زیان‌آور منجر شده بلکه به این دلیل که عمل مالک کشتی، از لحاظ منشاء نادرست است یعنی از لحاظ اخلاقی مالک کشتی باید دلایل کافی برای سالم بودن کشتی خود به دست می‌آورد و بعد از آن کشتی را راهی دریا می‌کرد. مسئولیت اخلاقی مالک کشتی در اینجاست که «اگر چه او در نهایت ممکن است چنان احساس اطمینان کرده باشد که نمی‌توانست به چیز دیگری بیندیشد، اما با این وجود مادامی‌ که او آگاهانه و عامدانه خودش را در آن قالب فکری قرار داده است باید مسئول چنین کاری تلقی شود. (ایمان و عقل،مجموعه مقالات؛ترجمه حسین کیانی، مقاله اخلاق ایمان،آشیانه کتاب، ص ۲۹) در اینجا می‌بینیم که کلیفورد باورآوردن را نوعی عمل ارادی می‌داند؛ البته نه به آن معنا که تمام عمل باورآوری صرفا ارادی است بلکه به آن معنا که اراده در آن دخیل است و انسان می‌تواند به صورت ارادی کاری کند که جلوه‌های نامطلوب یک تصمیم در نظر او کمرنگ‌تر شود و جلوه‌های از نظر او مطلوب، در نظرش برجسته‌تر نشان داده شود. چنان که گفتیم داوری کلیفورد درباره اخلاقی یا غیراخلاقی بودن یک عمل به نتیجه آن عمل خاص بستگی ندارد بنابراین، اگر آن کشتی سفر خود را به سلامت طی می‌کرد، «آیا این موضوع تقصیر کشتی بان را کاهش می‌داد؟ نه یک ذره. هنگاهی که عملی یک‌بار انجام می‌شود، آن عمل برای همیشه درست یا نادرست است، هیچ نقص تصادفی از ثمرات خوب یا بد آن احتمالا نمی‌تواند آن را تغییر دهد.

🔅آن مرد نمی‌توانست بی گناه باشد، او فقط متوجه امر نشده بود. مسئله درست یا غلط با منشاء اعتقاد او ارتباط دارد، نه موضوع آن؛ نه با آنچه آن بوده بلکه با چگونگی دستیابی به آن ارتباط دارد، نه با این امر که آیا درست یا غلط از آب درآمده است، بلکه او حق داشت که به چنین شواهدی که در پیش رو داشته اعتقاد داشته باشد.» (همان ص ۲۹) چنان که می‌بینیم آنچه برای کلیفورد اهمیت دارد روش رسیدن به یک اعتقاد است نه درست بودن یا نبودن خود آن اعتقاد. اگر ما برای دست‌یابی به یک اعتقاد شواهد کافی در اختیار داشته باشیم، برای اعتقاد داشتن از لحاظ اخلاقی موجه‌ایم و اگر شواهد کافی در اختیار نداشته باشیم، از لحاظ اخلاقی ناموجه‌ایم. چنان که می‌بینیم کلیفورد در اینجا یک قرینه‌گراست. یعنی زمانی اعتقاد به یک موضوع خاص را موجه می‌داند که قراین کافی که آن باور یا اعتقاد را پشتیبانی کند در اختیار داشته باشد...

متن کامل👇
✨ → 3danet.ir/INTcj
🌾 @sedanet
☘️ گفت‌وگوی یک عالم دينی با خداناباوران
مصاحبه‌ی «مجله‌ی خداناباوران عرب» با #احمد_قبانچی
✍️ ترجمه‌ و مقدمه: #یاسر_میردامادی

🔅مقدمه‌ی مترجم: احمد علی حسن قُبّانچی، معروف به احمد قبانچی (به عربی: أحمد القبانجي)، متولد ۱۹۵۸ میلادی/۱۳۳۶ خورشیدی در نجف، یکی از روشنفکران دینی صاحب نام عراقی است. او تحصیلات حوزوی خود را در نجف، بیروت و قم به انجام رسانید و از جمله در نزد دو عالم بنام شیعی محمد باقر صدر (۱۳۵۹-۱۳۱۳ خورشیدی) و محمدحسین فضل الله (۱۳۸۹-۱۳۱۴ خورشیدی) شاگردی کرد. پدر او و پنج تن از برادران‌اش به دست حکومت صدام کشته شدند و خود او پس از فرار از عراق در نهایت در ایران سکنی گزید. او در سال‌های اقامت‌اش در ایران در کنار نیروهای ایرانی به جنگ علیه نیروهای صدام پرداخت و مجروح شد.

🔅سال‌های طولانی اقامت او در ایران، به چرخش فکری مهمی در قبانچی، که در ابتدا بسیار سنتی می‌اندیشید، انجامید. او که در ابتدا کتاب‌هایی از دستغیب و مطهری به عربی ترجمه می‌کرد و دست به تألیف آثار سنتی می‌زد، اندک-اندک اقدام به ترجمه‌ی کتاب‌های روشنفکران ایرانی مانند عبدالکریم سروش، محمد مجتهد شبستری و مصطفی ملکیان به عربی زد و عمیقاً تحت تأثیر آن‌ها قرار گرفت. این اثرپذیری عمیق را می‌توان در آثار متعدد تألیفی وی از جمله کتابی که در باب وحی به رشته‌ی تحریر در آورده با عنوان «نبوت و مسأله‌ی وحی الهی» (النبوة وإشكالية الوحي الإلهي) و مشابهت بحث‌های این کتاب با نظریه‌ی وحی سروش و شبستری مشاهده کرد.

🔅نواندیشی قبانچی در حوزه‌ی دین از حاشیه‌ی سیاسی هم برکنار نماند. پس از سقوط حکومت صدام قبانچی به عراق بازگشت. اواخر سال ۹۱ خورشیدی او پس از سفری به ایران از سوی مأموران وزارت اطلاعات وقت دستگیر شد. گفته می‌شود این دستگیری از جمله با فشار برادر او، صدر الدین قبانجی صورت پذیرفته بود. صدرالدین قبانچی امام جمعه‌ی نجف و از رهبران «مجلس اعلای عراق» (مجلسی نزدیک به جمهوری اسلامی ایران) است که احمد برادرش را کافر و مرتد خوانده بود. این دستگیری گرچه در فضای فارسی زبان انعکاس چندانی نیافت اما اعتراض برخی از روشنفکران عرب، از جمله ایاد جمال الدین (روحانی و سیاستمدار لیبرال عراقی) را برانگیخت و منجر به راهپیمایی‌هایی در مقابل سفارت ایران در بغداد شد. قبانچی پس از این فشارها نهایتا آزاد شد و اکنون در عراق ساکن است. چند ماه پیش از دستگیری قبانچی در مجله‌ی «کتاب ماه دین» در ایران مقاله‌ای بی نام منتشر شد که به بررسی یکی از کتاب‌های قبانچی با عنوان «زن، مفاهیم و حقوق» (المرأة، المفاهيم والحقوق) پرداخته بود. در همان ابتدای مرور کتاب، این اثر این‌گونه معرفی شده بود: «حاوی افکار جدیدی است که در چهارچوب تهاجم فرهنگی به عراق قرار می‌گیرد».

🔅گفت‌وگوی «مجله‌ی خداناباوران عرب» (قناة الملحدين بالعربي) با احمد قبانچی، دست‌کم از چهار جهت واجد اهمیت است:

١- روشنفكران دینی بسیار به ندرت با خداناباورانی که آشکارا هویت خود را بر اساس خداناباوری تعریف کرده‌اند وارد گفت‌وگو شده‌اند. گفت‌وگوی زیر یکی از نمونه‌های نادر از این باب است که می‌تواند مدلی برای گفت‌وگوهای بیشتر از این دست باشد.

۲- از سوی دیگر، خداناباوران ایرانی نیز به ندرت وارد گفت‌وگو با روشنفکران دینی (چه رسد به گفت‌وگو با روحانیان) شده‌اند. ابتکار مجله‌ی خداناباوران عرب در گفت‌وگو با یک روشنفکر دینی با پیشینه‌ی حوزوی می‌تواند برای خداناباوران ایرانی نیز الگوی درخوری فراهم آورد.

۳- حوزه‌ی علمیه‌ی قم از نظر پیگیری بحث‌های روشنفکری و شاخه‌های جدید علوم انسانی، در مقایسه با حوزه‌ی علمیه‌ی نجف، کربلا و سامرا بسیار پیشتاز است، اما به نظر می‌رسد که قبانچی در طی سال‌هایی که به عراق بازگشته است و بحث‌های رادیکال خود را با صراحت در قالب کتاب و یا در یوتیوب نشر داده است5 با مشکلی جدی از سوی روحانیان عراقی مواجه نشده است. گرچه خود او در این گفت‌وگو از حاکم بودن فضای تکفیری گلایه می‌کند، اما او نهایتا در ایران بود که بازداشت شد و نه عراق. تفاوت فضای ایران و عراق از این جهت را شاید بتوان بر اساس تفاوت حکومت ولایت فقیه در ایران و حکومت سکولار در عراق توضیح داد.

۴- روشنفکری دینی ایرانی نه تنها در درون ایران هم‌چنان اثرگذار است (گرچه در مقایسه با دهه‌ی شصت و هفتاد خورشیدی رقیبانی جدی هم یافته است) بلکه بر بخشی از فارسی‌زبانان ایرانی خارج از ایران و نیز بر بخشی از روشنفکران افغان و احتمالا تاجیک و از رهگذر ترجمه بر بخشی از روشنفکری عربی هم اثرگذار بوده است.

متن کامل فارسی و عربی این مصاحبه👇
✨ → 3danet.ir/ZTpjY
🌾 @sedanet
☘️ فیلمفارسی جدید با مایه نژادپرستی
✍️ #ناصر_فکوهی

🔅گاه پیامدهایی که ناشی از یک فیلم و برنامه است نظیر فیلمی با عنوان تبلیغاتی (برای آمریکا) یعنی «لاتاری» و با تبلیغ لومپنیسم (با برابر دانستن آ« با ارزش هایی چون عیرت و آبرو) که چنان توهین‌آمیز، چنان زشت و در نتیجه چنان خطرناک هستند که شکستن سکوت را ولو به قیمت تبلیغ و سود بیشتر مالی برای آنها جایز می‌کند.

🔅اگر در یک کشور دموکراتیک و دارای پیشینه فرهنگی بودیم، هر یک از سازندگان این فیلم و به خصوص آن کلیپ، قابل تعقیب قضایی بودند و کسانی که در تویترها و کامنت‌های شبکه‌ای خود، بدترین دشنام ها را نثار محرومترین مردم کشورمان می‌کنند، تقریبا همگی با مجازات‌های جریمه سنگین به جرم نژادپرستی و حتی با خطر زندان روبرو بودند.

🔅آیا سازندگان این «چیزها» نمی دانند که چطور در اروپا در قرن بیستم میلیون ها نفر به دلیل همین گونه لودگی‌ها و توهین های نژادی و زیاده خواهی های برتری جویانی ملی و قومی به کام مرگ کشیده شدند و بخش بزگی از این قاره با خاک یکسان شد؟ آیا آنها نمی دانند ما در منطقه ای زندگی می کنیم که بیشی از نیمی از آن تاکنون با سوء استفاده قدرت‌های بزرگ از همین گرایش های ملی و نژادی و قبیله‌ای و قومی با خاک یکسان شده و همین امروز نیز این قدرت ها برای دستیابی به منابع انرژی ارزان و مطمئن باکی از آن ندارند که کشور ما را نیز درون یک جنگ خانمان برانداز بکشانند؟

🔅آیا آنها نمی دانند که اغلب جنگ های قرن بیستم و بیست و یکم با دامن زدن به اختلافات قومی آغاز و سپس همه را به مصیبت و بیچارگی کشاندند و سود آن را صرفا سرمایه داران و جنگ افروزان و فروشندگان سلاح های گوناگون به جیب زدند؟ آیا آنها نمی دانند که تبلیغ قانون شکنی، تبیلغ لومپنیسم و بر کرسی افتخار نشاندن ارازل و اوباش در پهنه ای که حتی «روشنفکرانش» دچار لومپنیسم و خودمحور بینی و بلاهت و تازه به دوران رسیدگی هستند، کاری نابخرادنه است و آتشی که دامان همه را خواهد گرفت؟


🔅اگر مسئولان ما در برابر اینکه چرا کاری در این مورد، برای برخورد با پان ایرانیست ها و لومپن ها انجام نمی گیرد حتی به آنها جایزه هم داده می شود و تقدیر هم می گردند، پاسخی ندارند باید متاسفانه و احتمالا در انتظار خطرات و تهدیدات و تیره‌روزی‌های بزرگی درآینده باشیم و به همین دلیل امیدواریم هرچه زودتر کمیسیون یا کمیته ای در سطح ملی برای بررسی علل و انگیزه ها و سازوکارهای تداوم نژادرستی در سطح کشور، چه در ایه های نظری و به اصطلاح روشنفکرانه آن و چه در اشکال بروز لومپنی و به اصطلاح رسانه ای و «هنری» آن تشکیل شده و با ارائه گزارشی جامع از ادامه این وضعیت دررسانه ها در تریبون های رسمی و دانشگاهی کشور و در برنامه های مختلف تفریحی و غیره جلوگیری کند.

متن کامل👇
✨ → 3danet.ir/vxD13
🌾 @sedanet
🔅ناسیونالیست های جدیدِ کشورِ ما که منکرِ اسلام و این جنبه از تاریخ ایران هستند و به سببِ انزجار از هرآنچه اسلامی است٬ دست به سوی تاریخِ باستان ایران دراز می کنند و به نوعی «اسطوره زدگی» دچار می شوند٬ به این نکته توجه ندارند که انکار اسلام انکارِ چهارده قرن تمدن و تفکر ایرانی است. ایران٬ برخلافِ نظر ‌این ناسیونالیست ها٬ اسلام را پذیرفت و به آل محمد عشق ورزید و در تکمیل و تلطیف فرهنگ اسلامی از تمامِ امکانات نبوغ قومی خود مدد گرفت: قواعدِ زبان عرب را پی ریزی کرد٬ بهترین تفسیرهای عرفانی را بر قرآن نوشت٬ فرهٔ ایزدی ایمان خود را همچون هاله ای فروزان گرد سر ائمهٔ اطهار بست٬ عشق به آخرت و معاد را که یکی از معتقداتِ شاخص روح ایرانی بود٬ در رستاخیزِ دوبارهٔ مهدی موعود بازیافت. انکار این همه کوشش٬ تکذیبِ همت غول آسای نیاکان ماست که نبوغ خود را در قالبِ تفکر اسلامی به حدِ اعلا بروز دادند و چشمهٔ فیض اهورایی را به مشکوة انوار نبوت پیوستند. انکار این همت٬ حکم این را دارد که ما آخرین حلقهٔ زنجیر میراثِ ایرانی را نادیده بگیریم و کورانه به حلقهٔ نخستینش که نسبت به آن بیگانه ایم٬ دل ببندیم.

✍️ #داریوش_شایگان
📚 آسیا در برابر غرب چاپ یازدهم٬۱۳۹۱ ص۱۸۹

🌾 @sedanet
🏙 s9.picofile.com/file/8323370976/A_gh.jpg
Audio
🎙موضوع سخنرانيها:

١ . شايگان و حكمت شاد
( دكتر حسين كاجى)

٢.شايگان و فضاهاى گمشده
( دكتر سروش دباغ )

٣. شايگان و هويت چهل‌تیکه
( دکتر عطا هودشتیان )
🌾 @sedanet
☘️ گر تو قرآن بدین نمط خوانی… (2)
✍️ #امیرحسین_خداپرست

🔅 خداپرست: این بخش دوم مقاله‌ای است که صدانت بخش نخست آن را در روز 16 فروردین‌ماه منتشر کرد. مطابق توضیحی که در ابتدای آن بخش آمد، قسمتی از این مقاله پیش‌تر با عنوان «"انتحال" را بود آیا که عیاری گیرند؟» در روز سه‌شنبه 8 اسفند 1396 منتشر شده است. با توجه به فاصله‌ای که بین انتشار آن یادداشت و انتشار متن کامل مقاله افتاد و پاسخ‌هایی که به آن داده شد، در اینجا برخی عبارات حذف‌شده و پاسخ اشکال‌های مدافعان آقای خسروپناه نیز در متن و دو پانوشت بلند آمده است. پایان‌بخش مقاله ضمیمه‌ای با عنوان «مطلعی از حکایتی دیگر» است.

متن کامل قسمت دوم👇
✨ → 3danet.ir/3CF0A
🌾 @sedanet

قسمت نخست👇
✨ → t.me/sedanet/3408
✍️ #محسن_مردانی - ١٩ فروردین ١٣٩٧

🔅در سال ١٣٤٨ فیلم قیصر تحولی بزرگ در سینمای ایران ایجاد کرد، مردی دست تنها از کسانی که به ناموس او (خواهرش) دست درازی کردند با کشتن سه نفر و تجاوز به ناموس او انتقام گرفت. بعد از این فیلم موجی از فیلمهای ناموسی در سینما به وجود آمد که تا انقلاب ٥٧ ادامه داشت.

🔅چرا مسئله‌ی شخصی یک خانواده‌ی جنوب شهری اینقدر مهم بود. شاید چون برای اکثر ایرانیان ناموس (افراد مونث خانواده) مهم است؟ این ماجرایی است که یکبار تعریف شد و همه شیرفهم شدند، اما چرا این همه تکرار شد؟

🔅شاید چون بسیاری از ایرانیان حس می‌کردند که این تعرض به ناموس‌شان به صورت سیستماتیک در کشور در حال اجراست و خشمگین بودند، زنانی که با حمایت و فشار حکومت برخلاف گذشته، بی حجاب بودند، درس می‌خواندند، آواز می‌خواندند و می‌رقصیدند و فیلم بازی می‌کردند، از خط قرمز ناموس پرستی گذشته بودند.

🔅سینمای آن روزگار که تولیدات عمده‌اش به فیلمفارسی معروف بودند از همان ابزارهایی که بی‌ناموسی محسوب می‌شد استفاده می‌کرد تا تولیداتی با موضوع دفاع از ناموس (که بازارپسند بود) بسازند (مثل اینکه با نارجک، مجسمه‌ای در دفاع از صلح بسازی) و سود سرشاری هم بردند.

🔅اما هیچگاه اشاره نشد که به بهانه‌ی دفاع از ناموس چه بسیار زنانی مجبور به ازدواج با مردانی شدند که علاقه‌ای به آنان نداشتند و سالها زجر و شکنجه دیدند، چه بسیار زنانی به تهمتی پوچ کشته و تکه‌تکه شدند و غریبانه در جایی دفن شدند، یا از حق تحصیل ، سفر و پرورش استعدادهای خدادادی محروم شدند، افسرده و دلمرده شدند.

🔅بله دفاع از ناموس، قفسی طلایی بود(و هست) که پرنده‌ها اگرچه از چنگال شکارچی‌های بی‌رحم حفظ می‌کرد، اما با آرزوی پرواز زنده زنده در آن دفن می‌شدند.

🔅در بهار ١٣٩٧ سریال پایتخت دوباره از این فرمول طلایی پول ساز برای هدفی سیاسی استفاده می‌کند.

🔅بازیگران محبوب سریال پایتخت که مردم سالها با آنان خاطره دارند در سوریه گیر افتاده‌اند. در قسمتی که تاریخ ١٨ فروردین ١٣٩٧ پخش شد، ناموس مردان این سریال در معرض تجاوز داعش است. مقررات نمایشی بعد از انقلاب اجازه نمی‌دهد وگرنه مثل فیلم قیصر تکه پاره شدن لباسی سارا و نیکا و هما و فهیمه برتنشان توسط داعشی های بیناموس را هم می‌دیدیم. حجم زیادی از استرس و ترس و خشم در مرد و زن و بچه‌ای که این سریال را می‌بینند موج می‌زند...

🔅کاری به دنباله‌ی ماجرا ندارم که این ناموس چگونه نجات پیدا می‌کند یا انتقام هتکش گرفته خواهد شد، اما آیا از نظر اخلاقی درست است که با ترساندن مردمی که برای نوروز دنبال همان سریال مفرح و شاد (مثل چهار قسمت قبل هستند) یک نظریه‌ی سیاسی (هرچند درست) را بخوردشان بدهیم؟

🔅دوستی تعریف می‌کرد در یک مسابقه‌ی ماست خوری شرکت کرده بود که زیر ماستها فلفل قرمز ریخته بودند تا شرکت کننده‌ها بسوزند و بقیه بخندند چون خنداندن مومنان ثواب است!!

🔅در سریال پایتخت هم دیدنی ها توریستی ترکیه ، ترانه‌های ابراهیم تاتلیس و اجرای ترانه‌ای از ابی توسط دو بازیگر و... ماستی چربی بود که فلفل های داعشی زیرش پنهان بود.


🌾 @sedanet | @mardani_ch
🏙 s9.picofile.com/file/8323443284/p_6j.jpg
☘️ گر تو قرآن بدین نمط خوانی ...(سعدی)
✍️ #اردشیر_منصوری

🔅 نکات شگفت‌آور یک گفتار یک‌دقیقه‌وچهارده ‌ثانیه‌ای خطیب محترمی که سی‌واندی سال از رسانۀ ملی درس قرآن می‌دهد!

- براستی نتیجۀ این گفتار جز وهن «جامعۀ ایرانی» و خودِ «اسلام» چه می‌تواند باشد؟
- اگر نظیر چنین گفتاری را یک مبلّغ از هر دین دیگری داشت، چه داوری‌یی در بارۀ آن دین و پیروان آن دین می‌رفت؟

- اگر مبلّغ گمنامی چنین سخنانی را در مسجدی در روستایی دورافتاده می‌گفت چندان آزارنده نبود، اما وقتی این سخنان از رسانۀ فراگیر دولتی با برد جهانی پخش می‌شود، وظیفۀ نهادهای نظارتی، حتی دستگاه قضایی و سازمان‌های دولتی و غیردولتی مدافع حقوق بشر چیست؟ وظیفۀ عالمان دینی و روشنفکران جامعه چه؟

- کاش خودِ این بزرگوار تا دیر نشده، از خدا و رسول، سپس مردم مسلمان ایران که ناخواسته این اظهارات در مجامع بین‌المللی به پای آنان هم نوشته می‌شود، و پیش از همه، غیرمسلمانانی که این سخنان خشونت علیه آنان را مشروع جلوه می‌دهد، عذرخواهی، و برای همیشه از گفتن در رسانۀ عمومی خداحافظی فرماید.


🔅 مشکلات این گفتار:

1- ادعا شد: «اسلام می‌گوید هر که جامعه را تضعیف کرد، بکشش!» منظور از تضعیف چیست؟ چگونه رفتاری را می‌توان نزد عقل و نقل مصداق «تضعیف جامعه» دانست؟ کجا اسلام گفته: «هر که جامعه را تضعیف کرد، بکشش»؟

2- سؤال شد: «حق فرد مهم‌تر است یا حق جامعه؟» آیا این سؤال دقیق و درست طرح شده؟ آیا این گونه تقابل «فرد» و «جامعه» صحیح است؟ آیا مفهومِ تقابل «فرد» با «جامعه»، همان تقابل اقلیت با اکثریت نیست؟ آیا در مباحث نظری و از جمله عقاید دینی، همواره حق با اکثریت است و ابراز عقیدۀ اقلیت، به معنای «تضعیف جامعه» است؟ آیا این همان استدلالی نیست که مشرکان مکه علیه پیامبر اسلام و تازه مسلمان‌ها داشتند؟ استدلال اقامه شده در این گفتار چه فرقی با موضع امثال ابولهب و شکنجه‌کنندگان امثال یاسر و سمیه و بلال دارد؟

3- گفته شد: «اگر کافر شدی و هی حرف زدی، پیدا است می‌خواهی جامعه را تضعیف کنی»! مبنای صدق این جملۀ شرطیه چیست؟ اولاً چرا باید بر کسی که به هر دلیل از اسلام خارج شد، برچسب «کافر» زد؟ آیا معنایی از «کفر» که در صدر اسلام فهمیده می‌شده، به هر آن کسی که در این روزگار، به دلیل قانع نشدن از ادلۀ دینداران و مسلمانان، در اسلام باقی نمانده است، قابلِ اطلاق است؟ آیا اگر کسی ادلۀ پیروان یک دین را برای اثبات حقانیت آن دین کافی نداند، و این فهم خود را بیان کند، محکوم به ضدیت با یک جامعه است؟ و اگر چنین بیانی رخ داد، باید او را به قتل رساند؟ آیا استدلال خطیب محترم توجیه کنندۀ رفتار کسانی همچون قاتلان مسلمانان میان‌مار، صرفاً به دلیل ابراز عقاید خلاف اکثریت، نخواهد بود؟

4- آیا اتکا به تمثیل: «آن گونه شکلک در آوردن در کلاس درس، برای توصیف باورهای فردِ خارج شده از دین» وصفی مقرون به واقع و متناسب با نقد منطقی و منصفانۀ عقیدۀ مخالف است؟ آیا توسل به چنین تمثیل‌هایی که روش نهادینه شدۀ مورد استفادۀ خطیب شهیر در همۀ خطابه‌ها است، دلیلی بر ضعف نظام استدلالی وی نیست؟ آیا آن گونه وصف مخالف و رد عقاید او، نزد منطقیان مصداق مغالطۀ «پهلوان‌پنبه» و لذا مردود نخواهد بود؟

5- این که خطیب محترم تصریح می‌کند: «این که راه می‌رود و می‌گوید "من بهایی‌ام" این را باید کشت»! فتوی به قتل نفس نیست؟ آیا به لحاظ عقلی، اخلاقی، مصلحتی و حتی شرعی، چنین تجویزی محل پرسش، و حتی مستوجب پیگیری حقوقی نیست؟ آیا این سخن به همۀ شهروندان بهایی حق نمی‌دهد علیه گوینده و تلویزیون پخش کنندۀ این سخنان اقامۀ دعوی کنند؟ اگر مبلغ یک دین دیگر، علیه یک مسلمان چنین نظری اظهار می‌کرد، مسلمانان چه می‌گفتند؟ فارغ از همۀ اینها، اگر تنها مصلحت نظام جمهوری اسلامی را هم در نظر بگیریم، عقلای قوم بازتاب بین‌المللی چنین اظهاراتی را چه می‌دانند؟

6- آیا اظهارِ نامسلمانی فردی که به فرض زمانی در خانواده‌ای مسلمان زاده شده بود، هم‌سنگ است با ساختن و پخش فیلم وهن‌آمیز علیه پیامبر اسلام؟ آیا چنین مغالطه‌ای حتی استدلال مسلمانانِ معترض به ساخت فیلم‌های موهن علیه پیامبر اسلام را تضعیف نمی‌کند؟

7- فارغ از رسانۀ دولتی که گویا فرهیختگان جامعه به ناپالودگی‌ برنامه‌هایش به‌نوعی عادت کرده‌اند و عطایش را به لقایش بخشیده‌اند، آیا این که صاحب چنین تفکری، سال‌هااست کرسی خطابۀ مسجد بزرگ‌ترین دانشگاه کشور را در اختیار دارد، اسفی مضاعف را در پی ندارد؟
آیا به‌جا نیست به اقتفای سعدی از خطیب ارجمند استدعا کنیم: از بهر خدای مخوان!

🌾 @sedanet
t.me/ardeshirmansouri/307
☘️ گفت‌وگو با #محسن_جوادی پیرامون الحاد عملی
مصاحبه کننده: #نغمه_پروان
منتشر شده در شمارۀ ۱۳۰ ماهنامۀ اطلاعات حکمت و معرفت؛ بهمن ۹۵

گفت‌وگوی حاضر در باب «الحاد عملی»، به رفتار آن دسته­ از پیروان ادیان اشاره دارد که به‌لحاظ «نظری» به خداوند باور دارند، اما حیات آنها و ترجیح­ها و گزینه­های اساسی زندگی‌شان نشانی از «ایمان قلبی» و باور درونی آنها ندارد. در زندگی هر روزۀ این مؤمنان نظری و اعتقادی، ولی مادی­گرایان اخلاقی و عملی، خودمحوری و اکتفاء به نظر و منافع خود به‌وضوح دیده می­شود، و در عمل حتی گاهی بیش از افرادی بدون ایمان نظری در پی برآوردن لذات مادی و هوای نفس­اند. هیچ امر معنوی و غیرمادی در این زندگی بر امر مادی رجحان ندارد و از این روی نوع‌دوستی، عشق و فداکاری، احسان، و پاکدامنی و عفت و… اگر ثمرۀ مادی فوری نداشته باشند بی‌ارزش تلقی می­شود.

متن کامل👇
✨ → 3danet.ir/xJpFz
🌾 @sedanet | @Doostanehekmatmarefat
Audio
به نظر تِری ایگِلتون، چرا خوش‌بینی دشمن امید است؟
🌾 @sedanet
☘️ درس‌گفتار «سعادت، از دوران باستان تا امروز»
#رامین_جهانبگلو | فیلم و صوت | 16 جلسه

سعادت در نگاه برتراند راسل
سعادت نگاه کنفسیوس
سعادت در آموزه های بودا
سعادت در آیین هندو
سعادت در آموزه های زرتشت
سعادت در فرهنگ ژاپن
اندیشه های ابن عربی
رواداری و سعادت اجتماعی
روشنفکری در فضای عمومی و سعادت
سعادت و مسئله تمدن
خشونت، عدم خشونت و سعادت
شجاعت زیستن
شکنندگی گذشته و تمدن زدایی
حس سوگ انگیز زندگی
سعادت در رمان مادام بواری
سینمای رویاپرداز ایران

✨تمام جلسات✨👇
✨ → 3danet.ir/EtQxD
🌾 @sedanet | @Ramin_Jahanbegloo
☘️ یک پیشنهاد ساده برای ایرانیانی که عاشق موضوعات جنسی‌اند اما از گفت‌وگو درباره آن وحشت دارند
✍️ #محسن_رنانی

🔅جامعه ما یک راه را در جلوی جوانانش گذاشته است: «ازدواج رسمی قانونی دایم»، این هم با این همه دست و پاگیری رسوماتی مثل انواع جشن‌های پرهزینه و بُرد و آوُردهای طرفین و جهیزیه­‌های سنگین و مهریه‌های وحشت‌آور، و از همه مهم‌تر قوانین اسارت‌آفرین. معلوم است که با این اوضاع اقتصادی روز به روز امکان چنین ازدواج‌هایی کمتر می‌شود و وقتی جامعه و نظام مدیریتی کشور راه حل جایگزینی نداده باشند، جامعه برای خودش راهکار پیدا می‌کند، نخست پنهان و بعد هم کم‌کم علنی. «روسپیگری»، راهکار تاریخی ارزان و دم دستی بوده است که در همه جوامع در پاسخ به بی‌عدالتی‌های اقتصادی و جنسی وجود داشته است. «ازدواج سفید» هم راهکار نوینی است که بخشی از نسل جوان امروز جامعه ما در پاسخ به بی‌عدالتی‌های جنسی، و فرار از قوانین و رسم­های غلط عرفی برگزیده است. خیلی ساده، وقتی ما همه راه­های قانونی و اخلاقی و انسانی را برای برآورده‌سازی یکی از نیازهای مهم انسانی می‌بندیم، حذف‌شدگان و نادیده گرفته شدگان مجبورند به راهکارهای غیرمتعارف متوسل شوند.

🔅و افسوس آنجاست که اکنون که نسل جوان ما توانسته است با هزینه‌های سنگین از بند قیود و سنت‌های دست و پاگیر تاریخی رها شود و راهکاری به نام «ازدواج سفید» برای خودش خلق کند، هنوز که هنوز است نظام تدبیر و نظام حقوقی ما ناتوان بوده است که این راهکار را که تقریباً همان «نکاح معاطاتی» است که در اسلام سابقه داشته و برخی از فقهای مذهب تشیع هم بر آن صحه گذاشته‌اند، رسمیت ببخشد و اجازه دهد آنانکه می‌خواهند این مسیر را تجربه کنند، دستکم با آرامش روانی و بدون نیاز به مخفی‌کاری و در چارچوب قانون و با قابلیت پیگیری رسمی تبعات بعدی این روش، دست به انتخاب سهل‌تر و با مسئولیت محدودتری بزنند.

🔅اما واقعیت این است که ما برای تصمیم‌گیری در این مورد بسیار ناتوانیم. «وای بر ما! اجازه بدهیم ازدواج سفید قانونی شود؟»؛ احتمالاً این جمله‌ای است که بسیاری از مقامات و قانونگذاران ما وقتی به ازدواج سفید می‌اندیشند در ذهنشان می‌گذرد یا به زبان می‌آورند. و البته به علت همین ناتوانی در یافتن راهکارهای قانونی جایگزین، ازدواج سفید یا انواع روابط خارج از ازدواج رسمی، زیر پوست جامعه به سرعت گسترش می‌یابد و قطعاً بسیاری از زنان جامعه ما در این مسیر‌ها آسیب می‌بینند...

متن کامل👇
✨ → 3danet.ir/Z0YNL
🌾 @sedanet | @Renani_Mohsen
🍀 حیاتی نقادانه برای تجدید ایمان، معنا، و رهایی


دیانت در گرو پیامبرشناسی است و امروزه در این زمانه و زمینه که روزگار ما ست، دیانت خصوصاً در گرو پاسخی است که هریک از ما ناخودآگاهانه یا خودآگاهانه به این پرسش می‌دهیم:

🔅«اگر پیامبر اسلام امروز مبعوث می‌شد، چه سخنی برای انسان زمانه‌ی ما می‌داشت، چه می‌کرد و چگونه می‌زیست؟»

آن‌چه در پی می‌آید خلاصه‌ای است از پاسخی که شش سال پیش به‌مناسبت بعثت پیامبر اسلام به این پرسش دادم و همان زمان بخشی از آن در کنار پاسخ‌هایی دیگر به همین پرسش در قالب اقتراحی مکتوب منتشر شد.


🔅 ۱. این پرسشی نیست که در افق عارفان وصالی و برای منتهیان مراتب کمالی معنادار باشد. این پرسشی است که ما متوسطان را می‌تواند به چالش بکشد. حساب عارفان و تجربه‌های معنوی و زبان حیرت‌افکن ایشان، خصوصاً عارفان وصالی نه زاهدان فراقی، در این میانه جدا ست. ایشان همان‌گونه که مولانا یافته بود، گویی همیشه خود را در حضور حقیقت پیامبر می‌دیدند و فصل و فراقی میان خداوند و جبرئیل و پیامبر و خلق در عالمی که پر از حضور حق است، و بلکه هیچ نیست جز حضور حق، نمی‌یافتند.


به قول مولانا در یکی از غزلیات دیوان شمس،

گرصورت بی‌صورت معشوق ببینید
هم خواجه وهم خانه و هم کعبه شمایید

روبند گشایید ز سر پرده اسرار
پس خویش بدانید که سلطان نه گدایید

و باز به قول او در غزلی دیگر،

آنان که طلبکار خدایید خدایید
بیرون ز شما نیست شمایید شمایید

چیزی که نکردید گم از بهر چه جویید
وندر طلب گم نشده بهر چرایید

اسمید و حروفید و کلامید و کتابید
جبریل امینید و رسولان سمایید

در خانه نشینید مگردید به هر سوى
زیرا که شما خانه و هم خانه‌خدایید

و هم به قول او در مثنوی،

پیش سلطان خوش نشسته در قبول
زشت باشد جستن نامه‌ی رسول

واصلان را نیست جز چشم و چراغ
از دلیل و راهشان باشد فراغ

اگر این پرسش با ذهن و زبانی عارفانه خوانده شود، دشوار بتواند معنای محصلی بیابد. این پرسش ازآنِ متوسطان و مهجورانی است که میان ایشان و عهد نبی فراق افتاده است، انسان‌هایی عادی، این‌جایی و اکنونی که در جهان کنونی سودای متابعت از پیامبر را با همین قوای ادراکی متعارفی که خداوند به عموم مردم عالم داده است، در سر دارند و در دل می‌پرورند.

🔅۲. [...] اندیشیدن به این پرسش نیازمند اندیشیدن به چهار پرسش دیگر است: [...]

🔅۳. پرسشِ آدمیان این‌جایی و اکنونی از نسبت میان انسان و پیامبران را چند گونه صورت‌بندی کرده‌اند: رجعت به صدر تاریخ منور، احضار گذشته در زمان حال، تجدید تجربه [...].

دنباله و متن کامل این مطلب در پیوند زیر آمده است👇
✨ → 3danet.ir/9tL0y
🌾 @sedanet | @mmojahedi
☘️نظریه/افسانۀ «بولشویسم یهودی»
👤 #مهدی_تدینی

🔅چندی پیش در پنل جامعه‌شناسی تاریخی در دانشگاه علامه صحبت‌هایی دربارۀ مفهوم «بولشویسم یهودی» داشتم که در فایل پیوست این نوشتار می‌توانید آن را بشنوید.

🔅پس از انتشار کتاب «هولوکاست: پیگرد و کشتار یهودیان» با این پرسش از سوی علاقمندان روبرو بوده‌ام که چرا ناسیونال‌سوسیالیست‌ها (یعنی هیتلر و یارانش) دست به یهودی‌کشی زدند؟ حتا پس از مطالعۀ آن کتاب، به جای آن‌که پاسخ پرسش خود را بگیرند، با آشنا شدن با فاجعۀ کشتار یهودیان، بیش‌تر برایشان سؤال می‌شود که چرا حکومت رایش سوم این جنایت را مرتکب شد؟ اصلاً از جهت سیاسی چه لزومی به این آدمکشی بود؟

🔅بی‌تردید پاسخ این پرسش بسیار مفصل است و نمی‌توان در چند سطر آن را توضیح داد. اما مختصر می‌توان گفت که «یهودی‌کشی جنایتی ایدئولوژیک بود» و به همین دلیل هم باید دلایل اصلی آن را در ایدئولوژی ناسیونال‌سوسیالیست‌ها جست (تأکید می‌کنم «دلایل اصلی»، نه «همۀ دلایل»). هنگامی که منابع ایدئولوژیک ناسیونال‌سوسیالیست‌ها را مطالعه می‌کنیم به مفهومی می‌رسیم که امروز چندان از آن یاد نمی‌شود، اما در جای جای منابع ایدئولوژیک نازیستی وجود دارد، و آن مفهوم «بولشویسم یهودی» است.

🔅در ساده‌ترین و کوتاه‌ترین تعریف ممکن، «بولشویسم یهودی» یعنی «بولشویسم پدیده‌ای یهودی است»؛ یعنی «یهودیان نظریه‌پردازان و مجریان اصلی آنند». بولشویسم هم که می‌دانید، همان حکومت کمونیستی است که پس از انقلاب روسیه شکل گرفت و در مدتی کوتاه به «اتحاد شوروی» تبدیل شد.

🔅به باور من، نظریۀ «بولشویسم یهودی» به آن معنایی که مورد نظر ناسیونال‌سوسیالیست‌ها بود، هرگز نمی‌تواند درست باشد و افسانه‌ای بیش نیست! اما مسئله این است که همین نظریۀ نادرست و پرایراد، در نهایت به یکی از گسترده‌ترین کشتارهای تاریخ منجر شد، به همین دلیل فارغ از این‌که این نظریه درست است یا غلط، باید آن را بازگو کرد و شناخت. به گمانم، تا زمانی که با نظریه/افسانۀ «بولشویسم یهودی» آشنا نشویم، نمی‌توانیم دلیل یهودی‌کشی را بفهمیم؛ البته در این‌جا منظور دلیلِ «منطقی» نیست، بلکه دلیل به معنای «انگیزه» است؛ انگیزه‌ای که سخت جنون‌آمیز و ناپذیرفتنی است!

🔅در تاریخ‌پژوهی برای آن‌که دلیل رخدادهای تاریخی را بفهمیم باید ناگزیر به سراغ «فاعلان تاریخی» برویم و بفهمیم آن‌ها بر اساس چه دلایلی عمل می‌کرده‌اند؛ یعنی «نظام تعلیل» (نظام دلیل‌آوریِ) آن‌ها چه بوده است؟ ممکن است نظام تعلیل بازیگر تاریخی نادرست، غیرمنطقی، معیوب یا حتا احمقانه، دیوانه‌وار یا شیطانی باشد، اما برای فهم رخداد تاریخی باید آن نظام تعلیل را بدانیم، وگرنه ذهنیت‌های خود را در فهم رخداد تاریخی سرازیر می‌کنیم و تاریخ را از مسیر اشتباه می‌خوانیم؛ درست مانند این‌که بخواهیم متنی فارسی را از چپ به راست بخوانیم!

🔅در فایل پیوست دربارۀ نظریه/افسانۀ «بولشویسم یهودی» صحبت کرده‌ام. اگر علاقمندید مطلبی مفصل‌تر در این باره بخوانید به شمارۀ هشتم مجلۀ علمیِ «سیاستنامه» بنگرید، در آن‌جا مقاله‌ای مفصل در آخرین شمارۀ این مجله منتشر کرده‌ام. و اگر باز مترصد خواندن مطلبی از آن نیز مفصل‌ترید، کمی درنگ کنید، به گمانم تا اواسط سال آینده کتابی با عنوان «بولشویسم از موسی تا لنین: گفتگو میان من و آدولف هیتلر» منتشر خواهم کرد و در آن شرحی مبسوط دربارۀ این نظریۀ مرگبار سیاسی داده‌ام.

🌾 @sedanet | @tarikhandishi
https://t.me/sedanet1/2