تالار آینه
2.21K subscribers
1K photos
169 videos
137 files
291 links
ترا آئینه آگه سازد از زیبائی و زشتی
Download Telegram
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🔷

این بزرگوار که به شاهنامه فهمیدن دعوت می‌کند (و خوب کاری هم می‌کند)، پنداری مستحضر نیست که فردوسیِ بزرگ این داستان‌ها را از ذهن و ضمیرِ خود برنکشیده و این رخ‌دادها را خود خلق نکرده است، بلکه چُنان که هم خود در شاهنامه فرموده است و هم شاهنامه‌شناسانِ بزرگ بارها تصریح کرده‌اند (ولی گویا قرار است برخی پیوسته آن را نادیده و ناشنیده بگیرند)، این داستان‌ها را از روی منبع / منبعِ نوشتاریِ مدوّن به نظم کشیده است. پس اگر در میان «هفت‌خان (/ هفت‌خوان)»های رستم و اسفندیار نیز مانندگی‌هائی هست، از آن‌جاست که احتمالًا یکی از رویِ أُسلوبِ دیگری (و علی‌الظّاهر، چنان که شماری از شاهنامه‌پژوهان احتمال می‌دهند، داستانِ مربوط به اسفندیار  از روی داستانِ مربوط به رستم) ساخته شده است؛ و به هر روی، مشابهتِ مضمونیِ داستان‌ها در گروِ خلّاقیت و «هوشمندیِ» تردیدناپذیرِ حکیمِ طوس نیست و او برسازندهٔ هیچ‌یک از این دو داستان به شمار نمی‌آید.

#شاهنامه‌
#فردوسی
#نکته
@talar_ayne
🔷🔹🔷

آنْچه کورُش کَرْد و دارا، وٰآنْچه زَرْدُشْتِ مِهین،
زِنْده گَشْت از هِمَّتِ فِرْدوسیِ سِحْرآفَرین

تازه گَشْت از طَبْعِ حِکمَتْ‌زایِ فِرْدوسی به دَهْر
آنْچه کَرْدَنْد آن بُزُرْگان دَر جهان اَز داد و دین

(مَلِکُ‌الشُّعَرا بَهار)

🍃🌸🍃🌸🍃🌸🍃🌸🍃

#ملک‌الشعرا_بهار
#سور_سخن
#کورش
#کوروش
#فردوسی
@talar_ayne
🟣

سَخُنْ‌ها دَرازَسْت و كارى دُرُشْت           
به يَزْدان كُنون بازْهِشْتيم پُشْت٭



#فردوسی
#شاهنامه‌

(ویراستِ دُوُمِ چاپِ مُسکو، ۹/ ۳۷، ب ۶۶۱).

٭ پُشْت بازْهِشْتَن به يَزْدان: تَکیه و توکُّل بَر خُدا کَرْدَن.

#سور_سخن
#احوال_ملک_دارا

@talar_ayne
🔺🔻🔺

اُستادِ اَنوشه‌یاد مُجتَبیٰ مینُوی گُفته اَست:

«... متن سرگذشت حاجی‌بابای اصفهانی ترجمۀ میرزا حبیب اصفهانی را که توسّط آقای جمال‌زاده تجدید تحریر شده است با متنی که پیش ازین در کلکتّه چاپ شده بود، و با متنی که به خطّ خود میرزا حبیب در کتابخانه‌ای در استانبول محفوظست و عکس آن را ما در طهران داریم، مقابله کنید تا ببینید چه‌قدر تغییرات عمدی توسّط آقای جمال‌زاده در متن داده شده است و چه‌قدر فراوان است الفاظ و تعبیراتی که در عصر میرزا حبیب (شصت‌هفتادسال پیش) و در عصر فتحعلی‌شاه (که کتاب مربوط به آن زمان است) اصلا در میان فارسی‌زبان‌ها معمول و متداول نبوده است. آقای جمال‌زاده صریحًا اقرار کرده است که با کتاب میرزا حبیب آن رفتار را کرده است و به زعم خود کتاب او را بهتر از آنچه بود کرده است. ... .»

(مینُوی و شاهْنامه، چ: ۱، تِهْران: بُنْیادِ شاهْنامۀ فِرْدوسی، ۱۳۵۶ هـ.ش.، ص ۱۲۰).

#نکته
#تصفح

@talar_ayne
🔰محمد دهقانی به ایبنا خبر داد:
آسیب باران به کتاب‌های نفیس کتابخانه مینوی

🔸شب گذشته بخش زیادی از کتاب‌های نفیس کتابخانه دکتر مینوی در اثر سیلاب و باران  آسیب دیده است

🔸️بخشی از اینها نامه‌های خود استاد مینوی هستند که آسیب دیده‌اند اینها سند هستند متاسفانه کسی دلسوزی نمی‌کند و هیچ گونه نظارت و کنترلی نیست.

🔸دهقانی گفت: اینها ثروث ملی و ثروت فرهنگی است که در حال تخریب است. من زمان جنگ هم مدام نگران بودم چون این اطراف را هم زدند. شیشه زمان جنگ شکسته و ما تازه الان با یک پلاستیک پنجره را پوشانده‌ایم. نیامدند حتا این شیشه را عوض کنند. این از بی تدبیری آقایانی است که هیچ نظارتی ندارند

ibna.ir/x6LcX

@ibna_official
ایبنا (خبرگزاری کتاب ایران)
🔰محمد دهقانی به ایبنا خبر داد: آسیب باران به کتاب‌های نفیس کتابخانه مینوی 🔸شب گذشته بخش زیادی از کتاب‌های نفیس کتابخانه دکتر مینوی در اثر سیلاب و باران  آسیب دیده است 🔸️بخشی از اینها نامه‌های خود استاد مینوی هستند که آسیب دیده‌اند اینها سند هستند متاسفانه…
🔷🔹🔷

البتّه استاد مینُوی «دکتر» نبود و لابد ایبنا در بابِ این عنوان سهو کرده است.


دکتر زیاد داریم؛ مینُوی یکی داشتیم که قدرِ آن یکی را هم ندانستیم.

تا این‌جا نیز همّتِ بلندِ آقایِ دکتر دهقانی سلسله‌جُنبان شده است؛ ورنه، ... .

#احوال_ملک_دارا
#مینوی

@talar_ayne
🔵

از نامهٔ استاد مجتبیٰ مینُوی به برادرش دربارهٔ دست‌بُردی که به کتابخانه‌اش زده بودند:

«... من چه خون دلی خورده‌ام و چه قدر خود را از لذایذ و نعمات دنیایی محروم کرده و دل خود را از تمام مال دنیا فقط به کتب بسته‌ام ... "سی سال درین چراغ روغن کردم / یک شعله همه روغن من پاک بسوخت". ... دارم دیوانه می‌شوم، شب‌ها خواب ندارم و روزها تمام حواسم پیشِ آن نتیجهٔ ۳۰ سال عمرم است ... »

(فَردان، ش ۱۴، ص ۹ و ۱۲).

✍ مینُوی پس از آن نامه قریب به سه دههٔ دیگر زیست و کتاب‌های بیشتری گرد آورد و در فرجامِ کار این کتب‌خانهٔ نفیس را به ملّتِ ایران هدیّه کرد! ... و کار به این‌جا رسید که رسید!!!
اگر امروز بود چه می‌گفت؟! ... خاک بر او خوش باد!

#احوال‌_ملک‌_دارا
#مینوی

@talar_ayne
🔵

از نامهٔ استاد مجتبیٰ مینُوی به برادرش دربارهٔ دست‌بُردی که به کتابخانه‌اش زده بودند:

«... دستم به دامنت! من دارم دیوانه می‌شوم و اگر از جنون به سلامت بمانم حتماً سل را خواهم گرفت و خونم به گردن آنهائی خواهد بود که بر سر کتاب‌های من این بلا را آورده‌اند. ... »

(فَردان، ش ۱۴، ص ۸).


#احوال‌_ملک‌_دارا
#مینوی
@talar_ayne
🟣

مقامِ أَصلیِ ما گوشهٔ خَراباتَست
خُداش خیْر دِهاد آن که این عِمارَت کَرد!

#حافظ

#احوال‌_ملک‌_دارا
#مینوی
#کتاب

📸 تصویر، مرحمتیِ آقایِ دکتر حبیبِ راثی است.

@talar_ayne
🔴مردی که برای نجات کتاب‌ها از جان مایه گذاشت؛ و ما امروز نظاره‌گر پوسیدن آن‌هاییم!


مینوی با یک تکه نان و پنیر، گنجینه‌ای برای ایران ساخت و شما با این همه بودجه و تشکیلات، حتی از نگهداری آن گنجینه عاجز مانده‌اید.

🔺جالب است بدانید این کتاب‌ها و نسخه‌های نفیس که امروز در کتابخانه استاد مجتبی مینوی گرد آمده‌اند، یک‌شبه و با صرف بودجه‌های دولتی و امکانات اداری فراهم نشده‌اند. پشت هر یک از آن‌ها داستانی از جست‌وجو، رنج، عشق و دلبستگی مردی نهفته است که بخش بزرگی از عمر خود را وقف یافتن و نجات میراث مکتوب ایران کرد.

🔺دکتر فتح‌الله مجتبائی در کتاب «قال و مقال عالمی» و در گفت‌وگویی درباره مجتبی مینوی، روایتی شگفت‌انگیز از روزگار حضور او در انگلستان نقل می‌کند:
«مسعود فرزاد، رایزن فرهنگی ایران در انگلستان، از رفتار مینوی گله‌مند بود و معتقد بود او با شیوه زندگی‌اش در لندن، آبروی دستگاه فرهنگی ایران را می‌برد. مینوی صبح زود راهی کتابخانه موزه بریتانیا می‌شد، تکه‌ای نان و پنیر را در دستمالی می‌پیچید و در جیب می‌گذاشت تا هنگام ظهر، همان‌جا در کتابخانه، غذای ساده‌اش را بخورد و دوباره به کار بازگردد. آن‌قدر غرق مطالعه و جست‌وجو می‌شد که شب‌ها کتابداران ناچار بودند او را به‌زحمت از کتابخانه بیرون کنند!»


🔺اما آنچه از نگاه برخی، رفتاری ناپسند و مایه شرمساری بود، از منظر دیگر، جلوه‌ای از عشقی کم‌نظیر به دانش و میراث فرهنگی بود. مینوی برای آسایش، تشریفات و زندگی مرفه به انگلستان نرفته بود؛ او آمده بود تا در میان انبوه نسخه‌ها و اسناد کتابخانه‌های بزرگ جهان، ردپای فرهنگ و تاریخ ایران را پیدا کند.

🔺او در انگلستان، ترکیه و دیگر سرزمین‌ها، با همین پشتکار و شیوه زندگی، به جست‌وجوی نسخه‌های فارسی و عربی می‌پرداخت، آثار ارزشمند را شناسایی می‌کرد، از آن‌ها عکس می‌گرفت و حاصل کوشش خود را به ایران می‌فرستاد. به همین سبب است که امروز پژوهشگران تاریخ، ادبیات، فلسفه و معارف ایران، خود را وامدار تلاش‌های او می‌دانند.

🔺استاد مجتبائی در پایان این روایت، به نکته‌ای عمیق اشاره می‌کند: «مینوی عاشق بود.»
و چه تعبیر دقیقی! مینوی عاشق کتاب بود؛ عاشق دانایی و عاشق فرهنگی که می‌دانست اگر آثار مکتوب آن از میان برود، بخشی از حافظه تاریخی یک ملت نیز برای همیشه نابود خواهد شد.

🔺اکنون سال‌ها از آن روزگار گذشته است. مردی که برای یافتن و حفظ نسخه‌های خطی ایران، نان و پنیرش را در دستمال می‌پیچید و روز و شب خود را در کتابخانه‌های لندن و استانبول می‌گذراند، دیگر در میان ما نیست؛ اما حاصل آن همه رنج و دلبستگی، در کتابخانه‌ای که به نام اوست، به امانت نزد ما باقی مانده است.
و امروز چه تلخ و شرم‌آور است که همان میراث، زیر نفوذ آب باران و در غیاب ابتدایی‌ترین امکانات حفاظتی، در معرض نابودی قرار گرفته است!

🔺اینجا دیگر فقط بحث بی‌توجهی به یک ساختمان یا آسیب‌دیدن چند جلد کتاب نیست؛ سخن از لگدمال‌شدن حاصل یک عمر تلاش و ازخودگذشتگی است. سخن از بی‌حرمتی به مردی است که برای نجات میراث فرهنگی ایران، آسایش خود را فدا کرد و امروز میراث او حتی از یک سقف سالم و چند پنجره بی‌شکست محروم مانده است.

🔺آقایان مسئول! شما وارث این کتاب‌ها نیستید که هرگونه خواستید با آن‌ها رفتار کنید؛ امانت‌دارید. امانت‌دار نسلی که این آثار را پدید آورده و نسلی که هنوز به دنیا نیامده و حق دارد آن‌ها را ببیند، بخواند و بشناسد.

🔺مینوی برای حفظ این کتاب‌ها از آسایش و جان خود مایه گذاشت؛ شما حتی از هزینه‌کردن برای حفظ آن‌ها دریغ می‌کنید.
چه تناقض تلخی! او با یک تکه نان و پنیر، گنجینه‌ای برای ایران ساخت و شما با این همه بودجه و تشکیلات، حتی از نگهداری آن گنجینه عاجز مانده‌اید.

🔺شاید بهتر باشد پیش از آنکه آخرین نسخه‌ها و اسناد این کتابخانه در رطوبت و بی‌تدبیری نابود شوند، یک‌بار دیگر روایت زندگی مینوی را بخوانید و از خود بپرسید: آیا در برابر عشقی که او به فرهنگ ایران داشت، حتی اندکی احساس مسئولیت دارید؟


📌منبع روایت: فتح‌الله مجتبائی، «قال و مقال عالمی»، نشر سخن، صفحه ۵۳.


✍بهادر قاسمی


@shahnamehferdowsiii
🟣

ماه‌منیرِ مینُوی، خواهرِ کوچکِ استاد مجتبیٰ مینُوی، دربارهٔ برادرش می‌گوید:

"برای بیان یکی از خصوصیّات اخلاقی مینُوی، داستانی را که پدرم سال‌ها بعد، هنگامی که مینوی اجباراً مقیم انگلیس شده بود، و از ترس حکومت وقت جرأت بازگشت به ایران را نداشت، به عنوان انتقاد از روش پسرش نقل می‌کرد، باز می‌گویم:
«وقتی که مجتبی در مجلس به عنوان تندنویس کار می‌کرد، عدل‌الملک دادگر رئیس مجلس بود. مجتبی صبح که از خانه بیرون می‌رفت، به سیّد علی عطّار، به مشهدی حسینعلی بقّال، به سپور محلّه و به رهگذری که می‌شناخت سلام می‌کرد. امّا وقتی وارد مجلس می‌شد، اگر دادگر را از دور می‌دید، راهش را کج می‌کرد و از طرف دیگر می‌رفت تا با او مصادف نشود و به او سلام نکند.»

این یکی از صفات بارز مینُوی در همهٔ دوران حیات بود: متواضع نسبت به زیردستان و مغرور در مقابل قدرت‌های حاکم."

(مینُوی بر گسترهٔ ادبیّات فارسی، چ: ۱، ص ۹).



#احوال‌_ملک‌_دارا
#مینوی
#نکته

📸 تصویر، مرحمتیِ آقایِ دکتر حبیبِ راثی است.

@talar_ayne
📚

تَرکُ السّیاسَةِ مِنَ السّیاسَة!

«زَمانی زِنْده‌یاد بابَکِ اَفْشار (۱۳۲۶ ـ ۱۳۸۲ هـ.ش.)، فَرْزَنْدِ اُسْتاد ایرَج ـ رَحِمَهُمَا اللهُ تَعالَیٰ ـ، اَز بَرایَم حِکایَت می‌کَرْد که پِدَرَش هیچ از سیاسَتِ روز سُخَن نَمی‌گویَد و حَتّیٰ وَقْتی أَمْثالِ بابَک دَرْبارۀ مَسائِلِ سیاسیِ روز سُخَن می‌گویَنْد، اُسْتاد شِنَوَنْده اَسْت و بَس!
این "شِنَوَنْده"مانْدَن را اَز مَرْدی که یک عُمْر با سَیِّد حَسَنِ تَقیٖ‌زاده و مُحَمَّدِ مُصَدِّق و اَللّٰهیار صالِح و أَمْثالِ ایشان سَر و کار داشْته اَسْت و تا پایانِ زِنْدگی نیز به نَشْر و بازْنَشْرِ آثار و أَخْبار و مَآثِرِ این رِجال اِهْتِمام می‌کَرْده اَسْت، به هیچ رویْ با سُکوتِ زیْد و عَمْرو و بَکْر قیاس نَبایَد کَرْد. ...»


(بوستان به مثابتِ سياست‌نامه: مباحثی چند دربارهٔ ميراث و انديشۀ سياسیِ سعدیِ شيرازی، جویا جهانبخش، چ: ۱، ۱۴۰۴ ه.ش.، ص ۵۴۷ و ۵۴۸، هامِش).

#احوال_ملک_دارا
#سیاست
#پند_پیران

@talar_ayne
آخرین وضعیت کتابخانه استاد مینوی از زبان وزیر علوم
پس از انتشار خبرهایی مبنی بر آسیب به بخشی از کتاب‌های نفیس و یکی از نامه‌های مرحوم مجتبی مینوی در پی بارش باران سیل‌آسا در تهران در دو روز گذشت، سه‌شنبه (۱۹ آبان) وزیر علوم، تحقیقات و فناوری از این کتابخانه دیدن کرد و درباره آسیب‌دیدگی‌ها گفت «هیچ نسخه خطی آسیب ندیده است، تنها هشت نسخه کتاب چاپی و جیبی بر اثر رطوبت دیوار خیس شده‌اند که این کتاب‌ها نیز خشک شده و همچنان قابل استفاده هستند»
https://t.me/UT_Central_Library
تالار آینه
مژده دادند خُشک گشت کتاب! «الصّبوح الصّبوح یا اصحاب!» #احوال_ملک_دارا #مینوی #کتاب @talar_ayne
🟣

نیست مَن را نیز پَروایِ کتابِ مینُوی!


مُژده‌مان دادند خُشکیده کتابِ مینُوی!
رَخت بَسته آبِ باران از جَنابِ مینُوی!

چاپی و جیبی فقط تَر گشته و ناقابِل است
ضایعاتِ مُرده‌ریگِ مُستَطابِ مینُوی!

خود قدمْ‌رَنجه وزیرِ مملکت فرمود و دید
حالِ زارِ خانه و مِلکِ خرابِ مینُوی

وعده فرمود و شما هم وعده را باور کنید
کو به دَست آرَد دلِ گَشته‌کبابِ مینُوی!

آری آری؛ از مَواعیدِ بزرگان تازه شُد
در دل و دیده ولی فِعلًا سَراب مینُوی!

پاسخِ امروز گفتند و قضایا خَتم شد؛
تا چه باشَد پاسخِ یومُ‌الحِسابِ مینُوی!

باد در مینو روانِ مینُوی آرام و شاد!
رحمتِ حق باد ریزان بر تُرابِ مینُوی!

بود یک پنجاهْ سالی ماتَرَک مَتروک و باز
بُگذَرَد پنجاهِ دیگر هم به خوابِ مینُوی،

بلکه یک بیداردِل پیدا شود روزی که باز
بِسْتُرَد خاکِ فراموشی ز قابِ مینُوی! ...

از کُتُب‌خانه برآی و عرصهٔ ایران نگر
بین، خدا را، موطِنِ پُراضطرابِ مینُوی!

روزِ خوش کم دیده ایرانی در ایّامِ حیات
نَه دَرین یک‌چَند؛ از عَهدِ شَبابِ مینُوی!!!

جانِمان بر لَب رَسید و آبِمان از سَر گذشت
می‌کُنَد پروا وزیر از اِکتِئابِ مینُوی؟!

خُشک شد آن بام و از دیده‌ست خونِ دل روان
بر "وَطَن"، یعنی: سَرای مام و بابِ مینُوی!

عالَمی طوفان‌زَدَه‌ست و یک کُتُب‌خانه پُرآب
کیْ بُوَد این آب و نَم در اِحتِسابِ مینُوی؟!

کار از خَطّیّ و چاپی، رَحلی و جیبی گذشت
با وزیر این باشَد از مینو خطابِ مینُوی:

«حالِ ایران زار و ایرانی فَگارَست و دگر
نیست مَن را نیز پروایِ کتابِ مینُوی»!!!!


#ر_شاکر
#مینوی
#کتاب

@talar_ayne