حریم خصوصی!

کارتونیست: Tjeerd Royaards

📱 tavaanatech

مارگارت همیلتون در ۹۰ سالگی درگذشت؛
زنی که کدهایش در ماموریت آپولو به فرود انسان بر روی ماه کمک کرد

مارگارت همیلتون، پیشگام علوم کامپیوتر و رهبر گروه توسعه نرم‌افزار پرواز آپولو در موسسه فناوری ماساچوست، ام‌آی‌تی، روز ۳۰ سپتامبر در ۹۰ سالگی درگذشت.

همیلتون رهبری گروهی را بر عهده داشت که نرم‌افزار کامپیوترهای فضاپیماهای آپولو را طراحی می‌کرد. این نرم‌افزار باید به فضانوردان کمک می‌کرد تا به ماه برسند و سالم به زمین بازگردند.
اهمیت کار این گروه در ماموریت آپولو ۱۱ آشکار شد. در ژوئیه ۱۹۶۹، زمانی که ماه‌نشین به سطح ماه نزدیک می‌شد، کامپیوتر آن هشدار داد: باید همزمان کارهای زیادی انجام می‌داد و توان پردازش همه آنها را نداشت. این مشکل می‌توانست فرود را به خطر بیندازد.

اما همیلتون و همکارانش نرم‌افزار را برای چنین شرایطی آماده کرده بودند. نرم‌افزار کارهای کم‌اهمیت‌تر را متوقف کرد تا کامپیوتر بتواند وظایف ضروری برای هدایت و فرود ماه‌نشین را انجام دهد. مرکز کنترل اجازه ادامه ماموریت را داد و فضانوردان با موفقیت بر ماه فرود آمدند.

همیلتون هنگام طراحی نرم‌افزار آپولو به این پرسش فکر می‌کرد: اگر فضانوردان هنگام پرواز اشتباه کنند، نرم‌افزار چگونه باید از بروز مشکل جلوگیری کند؟
اتفاقی در آزمایشگاه اهمیت این پرسش را روشن کرد. دختر چهار ساله او، «لورن»، هنگام بازی با دستگاه شبیه‌ساز فضاپیما، برنامه‌ای مخصوص آماده‌سازی پیش از پرتاب را فعال کرد؛ در حالی که دستگاه داشت وضعیت پرواز را شبیه‌سازی می‌کرد. اجرای این برنامه در زمان اشتباه، شبیه‌ساز را از کار انداخت.
همیلتون پیشنهاد کرد نرم‌افزار طوری تغییر کند که هنگام پرواز، امکان اجرای این برنامه وجود نداشته باشد. پیشنهادش رد شد؛ با این استدلال که فضانوردان آموزش‌دیده چنین اشتباهی نمی‌کنند. اما در ماموریت آپولو ۸، یکی از فضانوردان همین برنامه را به اشتباه اجرا کرد و داده‌های ناوبری فضاپیما از بین رفت. همیلتون و گروهش برای رفع مشکل وارد عمل شدند و پس از این اتفاق، تغییر پیشنهادی او پذیرفته شد.

او همچنین برای به رسمیت شناختن «مهندسی نرم‌افزار» به عنوان یک رشته مستقل تلاش کرد؛ در دورانی که استفاده‌اش از این اصطلاح دستمایه شوخی بود. سال‌ها بعد، در ۲۰۱۶، باراک اوباما مدال آزادی ریاست‌جمهوری آمریکا را به او اهدا کرد.
در عکس مشهورش، همیلتون کنار دسته‌ای بلند از کدهای چاپ‌شده آپولو ایستاده است؛ حاصل کار گروهی که باید برای سفری بدون فرصت اشتباه، راه‌حل می‌ساخت. در واقع؛ پشت تصاویر تاریخی قدم‌زدن انسان بر ماه، کار او و همکارانش نیز حضور داشت.

🔗مارگارت همیلتون؛ زنی که بشر را به ماه رساند


📱 tavaanatech

برنده نوبل فیزیک ۲۰۲۶:
۳۵ سال پیش استفاده از ابرهوش در تحقیقات علمی را پیشنهاد دادم

فرانسیس هالزن، فیزیک‌دان بلژیکی‌آمریکایی و برنده جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۶، در گفت‌وگویی تازه به سابقه استفاده از فناوری‌های هوشمند در تحقیقات علمی اشاره کرده و گفته است که از دهه‌ها پیش به ظرفیت این فناوری برای کشف ناشناخته‌های جهان توجه داشته است.

🔸به گفته هالزن، نخستین شبکه‌های عصبی در اواخر دهه ۱۹۸۰ توسعه یافتند و او در سال ۱۹۹۱، یعنی حدود ۳۵ سال پیش، مقاله‌ای درباره کاربرد این فناوری در پژوهش‌های علمی نوشت؛ موضوعی که امروز با پیشرفت ابزارهای هوشمند، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

یکی از دستاوردهای مهم این فناوری در تحقیقات هالزن، کمک به شناسایی ردپای کهکشان راه شیری از طریق بررسی نوترینوها بوده است.

🔸نوترینوها ذرات بسیار کوچکی هستند که از میان ماده عبور می‌کنند و شناسایی آن‌ها بسیار دشوار است. دانشمندان با بررسی این ذرات می‌توانند اطلاعاتی درباره پدیده‌های دوردست کیهان به دست آورند.

هالزن توضیح داده است که پیش‌تر در نقشه‌های آسمان تهیه‌شده با داده‌های نوترینویی، منابعی خارج از کهکشان ما بیشتر خودنمایی می‌کردند، اما استفاده از روش‌های پیشرفته پردازش داده و شبکه‌های عصبی به پژوهشگران کمک کرد تا ردپای نوترینویی کهکشان راه شیری را نیز با اطمینان بیشتری شناسایی کنند.

🔸این دستاورد نشان می‌دهد فناوری‌های هوشمند چگونه می‌توانند به دانشمندان کمک کنند اطلاعاتی را از میان حجم عظیمی از داده‌ها استخراج کنند که شناسایی آن‌ها با روش‌های سنتی بسیار دشوار است.

💸 tavaanatech

افشاگری OpenAI؛ هفت خبرنگار جعلی از ایران، نزدیک به ۱۰۰ مقاله در رسانه‌های خارجی منتشر کردند

شرکت OpenAI از شناسایی یک عملیات سازمان‌یافته با منشأ ایران خبر داده است که گردانندگان آن با استفاده از هفت هویت جعلی خبرنگاری، موفق شدند نزدیک به ۱۰۰ مقاله درباره درگیری ایران و آمریکا را در رسانه‌های آنلاین خارجی منتشر یا بازنشر کنند.

بر اساس گزارش این شرکت، گردانندگان عملیات از ChatGPT برای ویرایش و آماده‌سازی مقاله‌های انگلیسی، تطبیق آن‌ها با معیارهای رسانه‌های مختلف و نوشتن ایمیل‌های پیشنهاد انتشار به سردبیران استفاده می‌کردند.

این افراد خود را خبرنگاران مستقل غربی، عمدتا آمریکایی، معرفی می‌کردند و برای معتبر جلوه دادن هویت‌های جعلی، در شبکه‌های اجتماعی مانند ایکس، اینستاگرام، فیسبوک و تردز نیز حساب ساخته بودند.
قدیمی‌ترین مقاله شناسایی‌شده به ژوئیه ۲۰۲۵ بازمی‌گردد و انتشار این مطالب پس از آغاز درگیری نظامی ایران و آمریکا در سال ۲۰۲۶ به شکل چشمگیری افزایش یافته بود.
بخش دیگری از فعالیت این گروه به تولید انبوه نظرات در شبکه‌های اجتماعی اختصاص داشت. این نظرات عمدتا آمریکا را آغازگر تجاوز، اسرائیل را متحدی غیرقابل اعتماد و ایران را قربانی مقاوم در برابر حملات معرفی می‌کردند. برخی نظرات نیز برای حمایت ظاهری از مقاله‌های منتشرشده توسط همین گروه نوشته می‌شدند.
با این حال، بررسی OpenAI نشان داد که این نظرات بازخورد چندانی دریافت نکرده‌اند. گردانندگان عملیات حتی در گزارش‌های داخلی خود، افزایش بازدید پست‌های دیگران را به حساب تاثیر نظرات خود می‌گذاشتند تا میزان موفقیت فعالیت‌هایشان بیشتر از واقعیت به نظر برسد.
شرکت OpenAI اعلام کرده حساب‌های مرتبط با این عملیات را مسدود کرده و اطلاعات آن را در اختیار مراجع مربوط قرار داده است.


💸 tavaanatech

مژگان افتخاری، مادر مهسا امینی(ژینا)، به مناسبت سالروز تولید مهسا این ویدئو را در صفحه اینستاگرامش منتشر کرد.

ژینا عاشق رقص و آواز بود، شوق زندگی در چشمانش می‌درخشید و از جهان، سهم کوچکی از زیبایی‌اش می‌خواست.
در رویایش شاید می‌خواست گوینده شود.
اما ماشین خاموشی و مرگ جمهوری اسلامی، در یک عصر پاییزی، سایه خود را بر سر آرزوهایش کشید.
مهسا،با خشونت و تیرگی گشت ارشاد، توسط جمهوری اسلامی به قتل رسید؛ اما داغ آن معصومیت پرپرشده، بر خاطره این سرزمین ماندگار شد.

💸 tavaanatech

مادر بهنام ابراهیمیان:
۹ ماه گذشت پسرم، به اندازه‌ ۹ ماهی که تو را در وجودم پرورش دادم

مادر جاویدنام بهنام ابراهیمیان با انتشار این ویدئو، در بخشی از متن همراه آن نوشت:

«۹ ماه گذشت پسرم…
۹ ماه، درست به اندازه‌ی ۹ ماهی که تو را در وجودم پرورش دادم و برای آمدنت لحظه‌شماری کردم…

امروز ۹ سیب را یکی‌یکی در این سبد گذاشتم؛
هر سیب، یادآور یک ماه از آن روزهایی‌ست که تو را در آغوش خودم، پیش از دیدنت، زندگی می‌کردم…
اما این بار، برای آمدنت نیست…
برای ۹ ماه نبودنت است. 🖤»

بهنام ابراهیمیان، ۳۲ ساله فرزند آخر خانواده بود، او روز ۱۹ دی ماه ۱۴۰۴، با گلوله جنگی به شدت مجروح شد و در روز ۲۵ دی ماه جانش را در بیمارستان از دست داد.
گلوله از پشت سر به قلب او شلیک شده بود. او در اندیشه شهریار کشته شد جایی که پیش از آن در روز گذشته یعنی ۱۸ دی ماه دو تن از دوستان نزدیکش با گلوله جنگی کشته شدند.

💸 tavaanatech