@theapll
سخنرانی رئیس فرهنگستان در روز پاسداشت زبان فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی روز یکشنبه، بیست و پنجم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، همایش پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در محل تالار وحدت برگزار کرد.
این همایش با حضور دکتر محمدمهدی اسماعیلی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دکتر سجاد آیدنلو، پژوهشگر و مدرس زبان و ادبیات فارسی، دکتر دریا اُرس، سفیر ترکیه در ایران، دکتر مظفر محمدی، معاون سفیر تاجیکستان در ایران، دکتر علیاشرف صادقی، عضو پیوسته و مدیر گروه فرهنگنویسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، جمعی از اعضای فرهنگستان زبان و دیگر فارسیدوستان، با مشارکت وزارت فرهنگ و ارشاد و بنیاد رودکی برگزار شد.
در ابتدای این برنامه، پس از اجرای موسیقی، دکتر حداد عادل، ضمن بیان سخنانی درخصوص روز «پاسداشت زبان فارسی» اظهار کرد: این زبان فارسی که امروز مایۀ هویت ملی ما ایرانیان و دیگر کشورهای فارسیزبان، و مایۀ افتخار و سرمایۀ ماست، زبانی کهن است با سابقهای چندهزارساله، که از فارسی باستان و فارسی میانه تا فارسی امروز به دست ما رسیده است. در کنار این دیرینگی، زبان فارسی گستردگی حیرتآوری داشته؛ از بنگال و بنارس و کلکته در شبهقارۀ هند تا چین، آسیای صغیر، بوسنی و هرزگوین، تا مصر و بخشهایی از افریقا، این زبان در طول قرنها رواج داشته و قند فارسی کام مردم را شیرین کرده است.
او سپس وجود صدهاهزار نسخۀ خطی فارسی در کتابخانههای سراسر جهان را گواه حضور زبان فارسی در این بخش از جهان دانست و پس از آن گفت: تنها گفتنی است که پیش از آنکه فردوسی بزرگ شاهنامۀ خود را در نزدیک به ۶۰هزار بیت بسراید، طبیبِ نامدار اخوینی، هدایة المتعلمین را در علم طب به زبان فارسی نگاشته بوده است.
رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی همچنین ضمن بیان اینکه از جملۀ فرصتهای زبان فارسی، دریای وسیع واژگان نیرومند این زبان است، اظهار کرد: شاهنامه گواه آن است که زبان فارسی در هزار سال پیش به درجهای از رشد و تکامل رسیده بوده که وقتی فردوسی در غزنه شاهنامه را به نظم درآورده بوده، امروز مردم در سراسر آفاق فارسیزبان حتی در روستاها و قهوهخانهها، مردم عادی و عامی، سخن فردوسی را میشنوند و میفهمند. این زبان با دستور زبانی استوار و همریشه و همخانواده با زبانهای هندواروپایی، از همۀ امکانات زبانهای هندواروپایی برای گسترش برخوردار است. ما که نزدیک به ۳۰ سال است در فرهنگستان زبان و ادب فارسی واژهگزینی میکنیم باورمان این است که امکانات زبان فارسی، برای اینکه زبان علم بشود، هیچ کمتر از زبانهای اروپایی نیست.
علاقهمندان میتوانند ادامۀ خبر را در وبگاه فرهنگستان مطالعه کنند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10683
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602012-1200x675.jpg
سخنرانی رئیس فرهنگستان در روز پاسداشت زبان فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی روز یکشنبه، بیست و پنجم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، همایش پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در محل تالار وحدت برگزار کرد.
این همایش با حضور دکتر محمدمهدی اسماعیلی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دکتر سجاد آیدنلو، پژوهشگر و مدرس زبان و ادبیات فارسی، دکتر دریا اُرس، سفیر ترکیه در ایران، دکتر مظفر محمدی، معاون سفیر تاجیکستان در ایران، دکتر علیاشرف صادقی، عضو پیوسته و مدیر گروه فرهنگنویسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، جمعی از اعضای فرهنگستان زبان و دیگر فارسیدوستان، با مشارکت وزارت فرهنگ و ارشاد و بنیاد رودکی برگزار شد.
در ابتدای این برنامه، پس از اجرای موسیقی، دکتر حداد عادل، ضمن بیان سخنانی درخصوص روز «پاسداشت زبان فارسی» اظهار کرد: این زبان فارسی که امروز مایۀ هویت ملی ما ایرانیان و دیگر کشورهای فارسیزبان، و مایۀ افتخار و سرمایۀ ماست، زبانی کهن است با سابقهای چندهزارساله، که از فارسی باستان و فارسی میانه تا فارسی امروز به دست ما رسیده است. در کنار این دیرینگی، زبان فارسی گستردگی حیرتآوری داشته؛ از بنگال و بنارس و کلکته در شبهقارۀ هند تا چین، آسیای صغیر، بوسنی و هرزگوین، تا مصر و بخشهایی از افریقا، این زبان در طول قرنها رواج داشته و قند فارسی کام مردم را شیرین کرده است.
او سپس وجود صدهاهزار نسخۀ خطی فارسی در کتابخانههای سراسر جهان را گواه حضور زبان فارسی در این بخش از جهان دانست و پس از آن گفت: تنها گفتنی است که پیش از آنکه فردوسی بزرگ شاهنامۀ خود را در نزدیک به ۶۰هزار بیت بسراید، طبیبِ نامدار اخوینی، هدایة المتعلمین را در علم طب به زبان فارسی نگاشته بوده است.
رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی همچنین ضمن بیان اینکه از جملۀ فرصتهای زبان فارسی، دریای وسیع واژگان نیرومند این زبان است، اظهار کرد: شاهنامه گواه آن است که زبان فارسی در هزار سال پیش به درجهای از رشد و تکامل رسیده بوده که وقتی فردوسی در غزنه شاهنامه را به نظم درآورده بوده، امروز مردم در سراسر آفاق فارسیزبان حتی در روستاها و قهوهخانهها، مردم عادی و عامی، سخن فردوسی را میشنوند و میفهمند. این زبان با دستور زبانی استوار و همریشه و همخانواده با زبانهای هندواروپایی، از همۀ امکانات زبانهای هندواروپایی برای گسترش برخوردار است. ما که نزدیک به ۳۰ سال است در فرهنگستان زبان و ادب فارسی واژهگزینی میکنیم باورمان این است که امکانات زبان فارسی، برای اینکه زبان علم بشود، هیچ کمتر از زبانهای اروپایی نیست.
علاقهمندان میتوانند ادامۀ خبر را در وبگاه فرهنگستان مطالعه کنند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10683
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602012-1200x675.jpg
@theapll
دسترسی عمومی به پیکرۀ فرهنگنویسی فرهنگستان
بهمناسبت روز پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی (۲۵ اردیبهشت) دسترسی عمومی به پیکرۀ گروه فرهنگنویسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی آزاد شد.
پیکرۀ فرهنگنویسی، حاوی حدود یکمیلیون مدخل و بیش از چهارمیلیون شاهد، برای تدوین فرهنگ جامع زبان فارسی در فرهنگستان زبان و ادب تهیه شده است. ازآنجاکه بسیاری از پژوهشگران مایل به استفاده از این پیکره بودند فرهنگستان سامانهای را برای عرضۀ آن به علاقهمندان طراحی کرده است.
طراحی این پیکره حدود چهار ماه پیش صورت پذیرفت، اما ازآنجاکه پیکرۀ مذکور صرفاً برای تدوین فرهنگ جامع زبان فارسی تهیه شده ممکن بود سایر کاربران مشکلاتی با آن داشته باشند. به همین دلیل و بهمنظور رفع ایرادات احتمالی، این سامانه به مدت چهار ماه، بهصورت آزمایشی و صرفاً در فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در اختیار پژوهشگران فرهنگستان قرار گرفت و اکنون، پس از اتمام دورۀ آزمایشی، به بهرهبرداری عمومی رسیده است.
نشانی سامانه: https://dadegan.apll.ir/
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10680
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602011-1200x675.jpg
دسترسی عمومی به پیکرۀ فرهنگنویسی فرهنگستان
بهمناسبت روز پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی (۲۵ اردیبهشت) دسترسی عمومی به پیکرۀ گروه فرهنگنویسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی آزاد شد.
پیکرۀ فرهنگنویسی، حاوی حدود یکمیلیون مدخل و بیش از چهارمیلیون شاهد، برای تدوین فرهنگ جامع زبان فارسی در فرهنگستان زبان و ادب تهیه شده است. ازآنجاکه بسیاری از پژوهشگران مایل به استفاده از این پیکره بودند فرهنگستان سامانهای را برای عرضۀ آن به علاقهمندان طراحی کرده است.
طراحی این پیکره حدود چهار ماه پیش صورت پذیرفت، اما ازآنجاکه پیکرۀ مذکور صرفاً برای تدوین فرهنگ جامع زبان فارسی تهیه شده ممکن بود سایر کاربران مشکلاتی با آن داشته باشند. به همین دلیل و بهمنظور رفع ایرادات احتمالی، این سامانه به مدت چهار ماه، بهصورت آزمایشی و صرفاً در فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در اختیار پژوهشگران فرهنگستان قرار گرفت و اکنون، پس از اتمام دورۀ آزمایشی، به بهرهبرداری عمومی رسیده است.
نشانی سامانه: https://dadegan.apll.ir/
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10680
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602011-1200x675.jpg
@theapll
دکتر آیدنلو در همایش پاسداشت زبان فارسی: چرا شاهنامه حماسۀ ملی همۀ ایرانیان است؟
فرهنگستان زبان و ادب فارسی روز یکشنبه، بیست و پنجم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، همایش پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در محل تالار وحدت برگزار کرد.
دکتر سجاد آیدنلو یکی از سخنرانان این مراسم بود که در موضوع «چرا شاهنامه حماسۀ ملی همۀ ایرانیان است؟» سخن گفت. وی در ابتدا با تأکید بر تعلق شاهنامه به تمام ایرانیان اظهار کرد: شاهنامه همیشه حماسۀ ملی همۀ ایرانیان است، بوده و خواهد بود. شاهنامه به زبان ملی فارسی نوشته است. بهنادرست میگویند فارسی زبان «رسمی» ایرانیان است نه ملی. صفت «رسمی» یک صفت قانونی برای فارسی است، فراتر از رسمی، فارسی، زبان ملی همۀ ایرانیان است؛ چون همۀ ایرانیان در همۀ نواحی استانها، با هر زبان مادری و گویشی، مهمترین و اصلیترین آثار ادبی و فکری خودشان را به فارسی آفریدهاند و این نشاندهندۀ این است که وجه ملی برای زبان فارسی از عملکرد و رویکرد همۀ ایرانیان در طول تاریخ اخذ شده است. این یک مسئلۀ دستوری یا قانونی نیست.
وی درعینحال بیان کرد: شاهنامه، گزارش منسجم، متوالی و وحدتمند تاریخ ملی یا داستانی ایران و در بخشی دیگر تاریخ واقعی ایران است. در این تاریخ ملی یا روایی یا واقعی، همۀ ایرانیان با هر لهجه و منطقهای مشترک هستند. شما در طول تاریخ اهالی کدام شهرها را میتوانید بیابید که رستم در نظر او نمونۀ اعلای جهانپهلوانی نبوده است یا در سوگ سیاوش نگریسته باشد.
دکتر آیدنلو سپس با بیان اینکه جغرافیا و سرزمینی با حدود مشخص به نام ایران محور داستانهای شاهنامه است، گفت: لذا همۀ ایرانیان در هر کجای دنیا که بوده باشند و هستند، شاهنامه را بهنوعی ایراننامه میبینند. فردوسی از بسیاری از شهرها و روستاها و نواحی ایران در شاهنامه نام برده است و برخی از این نواحی نقش تعیینکنندهای در داستانها دارند.
او در بخش دیگری از سخنان خود بیان کرد: بخشی از آداب و آیینها و بهاصطلاح اجتماعیات ایران پیش از اسلام که برخی از آنها امروز هم بین ایرانیان محترم است و اجرا میشود، مثلاً جشن نوروز، در شاهنامه به یادگار مانده است. همچنین درخصوص تأثیر بسیاربسیار گستردۀ شاهنامه در استانهای و نواحی مختلف ایران، خارج از خراسان است؛ آن هم نه در بین قشری خاص، بلکه اصناف مختلف مردم.
این پژوهشگر حوزۀ شاهنامه ضمن بیان اینکه در باورها و روایتهای عامیانه نواحی مختلف شخصیتهای شاهنامه حضور دارند، گفت: اگر بنا بر مدعا، چنانکه عدهای میگویند ایرانیان دیگر، غیر از آنهایی که زبانشان هم پارسی است، حماسههای دیگری دارند، قاعدتاً باید بتوانند یکهزارم تأثیر کمّی و کیفی مواردی را که عرض کردم در منطقۀ خودشان نشان دهند؛ چنین چیزی نداریم.
او سخنان خود را با خواندن شعری از اسکندر ختلانی، شاعر فقید اهل تاجیکستان، به پایان برد.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10686
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602013-1200x675.jpg
دکتر آیدنلو در همایش پاسداشت زبان فارسی: چرا شاهنامه حماسۀ ملی همۀ ایرانیان است؟
فرهنگستان زبان و ادب فارسی روز یکشنبه، بیست و پنجم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، همایش پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در محل تالار وحدت برگزار کرد.
دکتر سجاد آیدنلو یکی از سخنرانان این مراسم بود که در موضوع «چرا شاهنامه حماسۀ ملی همۀ ایرانیان است؟» سخن گفت. وی در ابتدا با تأکید بر تعلق شاهنامه به تمام ایرانیان اظهار کرد: شاهنامه همیشه حماسۀ ملی همۀ ایرانیان است، بوده و خواهد بود. شاهنامه به زبان ملی فارسی نوشته است. بهنادرست میگویند فارسی زبان «رسمی» ایرانیان است نه ملی. صفت «رسمی» یک صفت قانونی برای فارسی است، فراتر از رسمی، فارسی، زبان ملی همۀ ایرانیان است؛ چون همۀ ایرانیان در همۀ نواحی استانها، با هر زبان مادری و گویشی، مهمترین و اصلیترین آثار ادبی و فکری خودشان را به فارسی آفریدهاند و این نشاندهندۀ این است که وجه ملی برای زبان فارسی از عملکرد و رویکرد همۀ ایرانیان در طول تاریخ اخذ شده است. این یک مسئلۀ دستوری یا قانونی نیست.
وی درعینحال بیان کرد: شاهنامه، گزارش منسجم، متوالی و وحدتمند تاریخ ملی یا داستانی ایران و در بخشی دیگر تاریخ واقعی ایران است. در این تاریخ ملی یا روایی یا واقعی، همۀ ایرانیان با هر لهجه و منطقهای مشترک هستند. شما در طول تاریخ اهالی کدام شهرها را میتوانید بیابید که رستم در نظر او نمونۀ اعلای جهانپهلوانی نبوده است یا در سوگ سیاوش نگریسته باشد.
دکتر آیدنلو سپس با بیان اینکه جغرافیا و سرزمینی با حدود مشخص به نام ایران محور داستانهای شاهنامه است، گفت: لذا همۀ ایرانیان در هر کجای دنیا که بوده باشند و هستند، شاهنامه را بهنوعی ایراننامه میبینند. فردوسی از بسیاری از شهرها و روستاها و نواحی ایران در شاهنامه نام برده است و برخی از این نواحی نقش تعیینکنندهای در داستانها دارند.
او در بخش دیگری از سخنان خود بیان کرد: بخشی از آداب و آیینها و بهاصطلاح اجتماعیات ایران پیش از اسلام که برخی از آنها امروز هم بین ایرانیان محترم است و اجرا میشود، مثلاً جشن نوروز، در شاهنامه به یادگار مانده است. همچنین درخصوص تأثیر بسیاربسیار گستردۀ شاهنامه در استانهای و نواحی مختلف ایران، خارج از خراسان است؛ آن هم نه در بین قشری خاص، بلکه اصناف مختلف مردم.
این پژوهشگر حوزۀ شاهنامه ضمن بیان اینکه در باورها و روایتهای عامیانه نواحی مختلف شخصیتهای شاهنامه حضور دارند، گفت: اگر بنا بر مدعا، چنانکه عدهای میگویند ایرانیان دیگر، غیر از آنهایی که زبانشان هم پارسی است، حماسههای دیگری دارند، قاعدتاً باید بتوانند یکهزارم تأثیر کمّی و کیفی مواردی را که عرض کردم در منطقۀ خودشان نشان دهند؛ چنین چیزی نداریم.
او سخنان خود را با خواندن شعری از اسکندر ختلانی، شاعر فقید اهل تاجیکستان، به پایان برد.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10686
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602013-1200x675.jpg
@theapll
تقدیر از دکتر قویم و حضور مقامات ترکیه و تاجیکستان در مراسم پاسداشت زبان فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی روز یکشنبه، بیست و پنجم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، همایش پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در محل تالار وحدت برگزار کرد. در بخشی از این مراسم فرهنگستان زبان و ادب فارسی از دکتر عبدالقیّوم قویم، عضو پیوستۀ خارجی فرهنگستان، به پاس خدمات گرانبهایی که ایشان در مدت بیش از پنجاه سال، با تألیف و ترجمۀ کتاب و نشر آثار ادبی و تحریر مقالات و تدریس و تحقیق و تأسیس و مدیریت مؤسسات علمی در حوزۀ زبان و ادبیات فارسی در کشور افغانستان انجام دادهاند، قدردانی کرد. این مراسم با حضور دکتر محمدمهدی اسماعیلی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، دکتر غلامعلی حداد عادل، دکتر علیاشرف صادقی و دکتر سیّد مجتبی حسینی برگزار شد.
دکتر دریا اُرس، سفیر جمهوری ترکیه در ایران نیز از سخنرانان همایش پاسداشت زبان فارسی بود که در سخنانی اظهار کرد: موفقیت شگفتانگیز زبان فارسی بهویژه در بیان موضوعات و مفاهیم حماسی، غنایی، فلسفی، علمی و... باعث شهرت جهانی یافتن شاعران و نویسندگان بسیاری شده است.
او همچنین با بیان اینکه ایران با شعر و ادبیات در سراسر جهان شناخته شده است، اظهار کرد: بیشک زبان فارسی نیز مانند هر زبان دیگری در طول زمان دستخوش تغییرات مهم و اساسی شده است. این تغییر که بهخصوص پس از مشروطه آغاز شده، امروز نیز مطابق با نیازهای زمانه و روزگار ما در حال ادامه است.
سفیر ترکیه سپس بیان کرد: با کمال تأسف میخواهم بگویم زبان فارسی نیز همانند بسیاری از زبانهای بزرگ دنیا عمیقاً تحت تأثیر عناصر منفی عصر دیجیتال، شبکههای اجتماعی و... قرار گرفته است. هجوم فرهنگی، سرازیر شدن واژگان بیگانه در زبانهای ما خطر بسیار بزرگی برای آیندۀ زبانهاست. ما باید بسیار مواظب باشیم در این مسائل. فقط با قوانین و نهادها نمیتوان از یک زبان پاسداشت و صیانت کرد. پاسداشت یک زبان تنها با توجه و احترام خاصی که گویندگان آن زبان نشان میدهند امکانپذیر است و این فقط آموزش میخواهد.
او در پایان یاد و خاطرۀ تمامی هنروران، سخنوران و دانشمندانی را که تا امروز در پاسداشت زبان و ادب فارسی سهم بسزایی داشتهاند گرامی داشت و در نهایت غزلی را از قیصر امینپور قرائت کرد.
دکتر مظفر محمدی، معاون سفیر تاجیکستان در ایران نیز در بخش دیگری از این همایش یادداشتی را درخصوص شاهنامه خواند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10689
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602014-1200x675.jpg
تقدیر از دکتر قویم و حضور مقامات ترکیه و تاجیکستان در مراسم پاسداشت زبان فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی روز یکشنبه، بیست و پنجم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، همایش پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در محل تالار وحدت برگزار کرد. در بخشی از این مراسم فرهنگستان زبان و ادب فارسی از دکتر عبدالقیّوم قویم، عضو پیوستۀ خارجی فرهنگستان، به پاس خدمات گرانبهایی که ایشان در مدت بیش از پنجاه سال، با تألیف و ترجمۀ کتاب و نشر آثار ادبی و تحریر مقالات و تدریس و تحقیق و تأسیس و مدیریت مؤسسات علمی در حوزۀ زبان و ادبیات فارسی در کشور افغانستان انجام دادهاند، قدردانی کرد. این مراسم با حضور دکتر محمدمهدی اسماعیلی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، دکتر غلامعلی حداد عادل، دکتر علیاشرف صادقی و دکتر سیّد مجتبی حسینی برگزار شد.
دکتر دریا اُرس، سفیر جمهوری ترکیه در ایران نیز از سخنرانان همایش پاسداشت زبان فارسی بود که در سخنانی اظهار کرد: موفقیت شگفتانگیز زبان فارسی بهویژه در بیان موضوعات و مفاهیم حماسی، غنایی، فلسفی، علمی و... باعث شهرت جهانی یافتن شاعران و نویسندگان بسیاری شده است.
او همچنین با بیان اینکه ایران با شعر و ادبیات در سراسر جهان شناخته شده است، اظهار کرد: بیشک زبان فارسی نیز مانند هر زبان دیگری در طول زمان دستخوش تغییرات مهم و اساسی شده است. این تغییر که بهخصوص پس از مشروطه آغاز شده، امروز نیز مطابق با نیازهای زمانه و روزگار ما در حال ادامه است.
سفیر ترکیه سپس بیان کرد: با کمال تأسف میخواهم بگویم زبان فارسی نیز همانند بسیاری از زبانهای بزرگ دنیا عمیقاً تحت تأثیر عناصر منفی عصر دیجیتال، شبکههای اجتماعی و... قرار گرفته است. هجوم فرهنگی، سرازیر شدن واژگان بیگانه در زبانهای ما خطر بسیار بزرگی برای آیندۀ زبانهاست. ما باید بسیار مواظب باشیم در این مسائل. فقط با قوانین و نهادها نمیتوان از یک زبان پاسداشت و صیانت کرد. پاسداشت یک زبان تنها با توجه و احترام خاصی که گویندگان آن زبان نشان میدهند امکانپذیر است و این فقط آموزش میخواهد.
او در پایان یاد و خاطرۀ تمامی هنروران، سخنوران و دانشمندانی را که تا امروز در پاسداشت زبان و ادب فارسی سهم بسزایی داشتهاند گرامی داشت و در نهایت غزلی را از قیصر امینپور قرائت کرد.
دکتر مظفر محمدی، معاون سفیر تاجیکستان در ایران نیز در بخش دیگری از این همایش یادداشتی را درخصوص شاهنامه خواند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10689
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602014-1200x675.jpg
@theapll
رونمایی جلد سوم فرهنگ جامع زبان فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی روز یکشنبه، بیست و پنجم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، همایش پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در محل تالار وحدت برگزار کرد. در بخشی از این مراسم و پیش از رونمایی جلد سوم فرهنگ جامع زبان فارسی، دکتر علیاشرف صادقی، عضو پیوسته و مدیر گروه فرهنگنویسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در سخنانی اظهار کرد: زبان فارسی با نام فارسی باستان یا پهلوی ۲۵۰۰ سال است که زبان ملی و رسمی ایرانیان بوده است. این زبان در دورۀ اسلامی به مناطق دیگری که زبانهای دیگر ایرانی آنجا تکلم میشد مهاجرت کرده و زبان رسمی آنجا هم شده است.
او همچنین گفت: فردوسی یکی از تقویتکنندگان بزرگ و گسترشدهندگان زبان فارسی است. بزرگان دیگری مثل مولانا و نظامی را هم میتوانیم جزو گسترشدهندگان زبان فارسی بدانیم. فرهنگستان کوشش کرده است که یک سند دیگر را برای تقویت زبان فارسی ارائه بدهد و آن فرهنگ جامع زبان فارسی است.
مدیر گروه فرهنگنویسی فرهنگستان در ادامه گفت: فرهنگنویسی امروز در غرب رشد پیدا کرده و و از یک فن تبدیل به یک علم شده است؛ بهطوریکه دستنامههای متعددی به زبان انگلیسی و سایر زبانهای ملل غربی دربارۀ فرهنگنویسی داریم. در کشور ما متأسفانه در طول تاریخ به فرهنگنویسی برای زبان فارسی هیچ توجهی نشده است.
او سپس به بیان علت این مسئله پرداخت و همچنین گفت: اولین فرهنگ فارسی، در قیاس با زبان عربی فرهنگ کوچکی است؛ فرهنگ لغت فرس اسدی توسی.
دکتر صادقی در بخش دیگری از سخنان خود بیان کرد: دهخدا تصور میکرد که زبان فارسی کلاسیک فقط تا قرن هشتم رواج داشته و پس از آن دچار انحطاط شده است. این یک نظر شخصی است، برای همین به متون بعد از قرن هشتم نپرداخته تا اینکه جانشینان او در مؤسسۀ لغتنامۀ دهخدا، مرحوم دکتر معین و مرحوم دکتر جعفر شهیدی و شادروان دکتر سیّد محمد دبیرسیاقی تعدادی از متون قرن هشتم را اضافه کردند. ولی لغتنامۀ دهخدا لغات علمی امروز را ندارد، درحالیکه زبان پویاست. در نتیجه، زبان همیشه به جلو میرود و صاحب واژگان جدیدی میشود.
او همچنین ضرورت تألیف فرهنگ جامع را تألیف فرهنگی با روشهای جدید دانست و گفت: فرهنگستان بعد از تصویب گروه فرهنگنویسی بندۀ حقیر را مأمور کرد تا سرپرستی این کار را به عهده بگیرم و بنده به کمک همکاران دانشمندم طی جلسات متعددی تصمیم گرفتیم تمام متون فارسی را از قرن ۴ تا ۱۴ و امروز واژهگزینی و وارد رایانه کنیم و این اولین باری است که یک فرهنگ فارسی بهصورت رایانهای تدوین میشود. ما قریب به ۱۲۰۰ متن را برای این فرهنگ انتخاب کردهایم.
پس از پایان سخنان دکتر علیاشرف صادقی، با حضور دکتر غلامعلی حداد عادل، جلد سوم فرهنگ جامع زبان فارسی رونمایی شد.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10692
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602015-1200x675.jpg
رونمایی جلد سوم فرهنگ جامع زبان فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی روز یکشنبه، بیست و پنجم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، همایش پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در محل تالار وحدت برگزار کرد. در بخشی از این مراسم و پیش از رونمایی جلد سوم فرهنگ جامع زبان فارسی، دکتر علیاشرف صادقی، عضو پیوسته و مدیر گروه فرهنگنویسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در سخنانی اظهار کرد: زبان فارسی با نام فارسی باستان یا پهلوی ۲۵۰۰ سال است که زبان ملی و رسمی ایرانیان بوده است. این زبان در دورۀ اسلامی به مناطق دیگری که زبانهای دیگر ایرانی آنجا تکلم میشد مهاجرت کرده و زبان رسمی آنجا هم شده است.
او همچنین گفت: فردوسی یکی از تقویتکنندگان بزرگ و گسترشدهندگان زبان فارسی است. بزرگان دیگری مثل مولانا و نظامی را هم میتوانیم جزو گسترشدهندگان زبان فارسی بدانیم. فرهنگستان کوشش کرده است که یک سند دیگر را برای تقویت زبان فارسی ارائه بدهد و آن فرهنگ جامع زبان فارسی است.
مدیر گروه فرهنگنویسی فرهنگستان در ادامه گفت: فرهنگنویسی امروز در غرب رشد پیدا کرده و و از یک فن تبدیل به یک علم شده است؛ بهطوریکه دستنامههای متعددی به زبان انگلیسی و سایر زبانهای ملل غربی دربارۀ فرهنگنویسی داریم. در کشور ما متأسفانه در طول تاریخ به فرهنگنویسی برای زبان فارسی هیچ توجهی نشده است.
او سپس به بیان علت این مسئله پرداخت و همچنین گفت: اولین فرهنگ فارسی، در قیاس با زبان عربی فرهنگ کوچکی است؛ فرهنگ لغت فرس اسدی توسی.
دکتر صادقی در بخش دیگری از سخنان خود بیان کرد: دهخدا تصور میکرد که زبان فارسی کلاسیک فقط تا قرن هشتم رواج داشته و پس از آن دچار انحطاط شده است. این یک نظر شخصی است، برای همین به متون بعد از قرن هشتم نپرداخته تا اینکه جانشینان او در مؤسسۀ لغتنامۀ دهخدا، مرحوم دکتر معین و مرحوم دکتر جعفر شهیدی و شادروان دکتر سیّد محمد دبیرسیاقی تعدادی از متون قرن هشتم را اضافه کردند. ولی لغتنامۀ دهخدا لغات علمی امروز را ندارد، درحالیکه زبان پویاست. در نتیجه، زبان همیشه به جلو میرود و صاحب واژگان جدیدی میشود.
او همچنین ضرورت تألیف فرهنگ جامع را تألیف فرهنگی با روشهای جدید دانست و گفت: فرهنگستان بعد از تصویب گروه فرهنگنویسی بندۀ حقیر را مأمور کرد تا سرپرستی این کار را به عهده بگیرم و بنده به کمک همکاران دانشمندم طی جلسات متعددی تصمیم گرفتیم تمام متون فارسی را از قرن ۴ تا ۱۴ و امروز واژهگزینی و وارد رایانه کنیم و این اولین باری است که یک فرهنگ فارسی بهصورت رایانهای تدوین میشود. ما قریب به ۱۲۰۰ متن را برای این فرهنگ انتخاب کردهایم.
پس از پایان سخنان دکتر علیاشرف صادقی، با حضور دکتر غلامعلی حداد عادل، جلد سوم فرهنگ جامع زبان فارسی رونمایی شد.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10692
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X2602015-1200x675.jpg
@theapll
مراسم بزرگداشت استاد احمد سمیعی (گیلانی) در رشت برگزار شد
چهارشنبه، بیست و هشتم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، مراسم بزرگداشت استاد احمد سمیعی (گیلانی)، عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی و پدر ویراستاری نوین ایران، در تالار مرکزی شهر رشت برگزار شد.
در این مراسم دکتر رضا ثقفی، مدیرکل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گیلان، دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی (بهصورت برخط)، و جمعی از بزرگان و علاقهمندان به فرهنگ و ادب و هنر حضور داشتند.
دکتر غلامعلی حداد عادل احمد سمیعی گیلانی را یکی از چهرههای برجسته در ادبیات و فرهنگ عنوان کرد و گفت: آثار بهجامانده از این استاد نهتنها غنای ادبیات ایرانی و اسلامی را ارتقا بخشیده، بلکه به نوعی جریانساز بوده است.
دکتر غلامعلی حداد عادل همچنین بر ضرورت تألیف کتابی برای شخصیتشناسی این چهرۀ فرهیخته تأکید کرد و افزود: پیشنهاد میکنم در کتابی که میبایست تألیف شود فصولی شامل پرداختن به خصوصیات ادبی و فرهنگی و سیاسی زادگاه ایشان، یعنی رشت، بهعنوان دروازۀ ورود افکار تجدد، زمان تحصیل و فعالیتهای سیاسی ایشان نگاشته شود.
رئیس فرهنگستان ادب فارسی اضافه کرد: خصایص نیک اخلاقی، بینش فکری و جهانبینی استاد سمیعی بهعنوان فردی معتقد به اسلام و معنویت اسلامی، بسیار حائز اهمیت است که باید بهطور کامل به آن پرداخته شود.
دکتر حداد عادل گفت: این شخصیت عظیم علاقهمند به تفکر است و کتابهایی را ترجمه میکند که معرف جریان ادبی باشد. به مردم گیلان و رشت برای پروراندن چنین گوهرهایی تبریک میگویم.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10702
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X010301-1200x675.jpg
مراسم بزرگداشت استاد احمد سمیعی (گیلانی) در رشت برگزار شد
چهارشنبه، بیست و هشتم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، مراسم بزرگداشت استاد احمد سمیعی (گیلانی)، عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی و پدر ویراستاری نوین ایران، در تالار مرکزی شهر رشت برگزار شد.
در این مراسم دکتر رضا ثقفی، مدیرکل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گیلان، دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی (بهصورت برخط)، و جمعی از بزرگان و علاقهمندان به فرهنگ و ادب و هنر حضور داشتند.
دکتر غلامعلی حداد عادل احمد سمیعی گیلانی را یکی از چهرههای برجسته در ادبیات و فرهنگ عنوان کرد و گفت: آثار بهجامانده از این استاد نهتنها غنای ادبیات ایرانی و اسلامی را ارتقا بخشیده، بلکه به نوعی جریانساز بوده است.
دکتر غلامعلی حداد عادل همچنین بر ضرورت تألیف کتابی برای شخصیتشناسی این چهرۀ فرهیخته تأکید کرد و افزود: پیشنهاد میکنم در کتابی که میبایست تألیف شود فصولی شامل پرداختن به خصوصیات ادبی و فرهنگی و سیاسی زادگاه ایشان، یعنی رشت، بهعنوان دروازۀ ورود افکار تجدد، زمان تحصیل و فعالیتهای سیاسی ایشان نگاشته شود.
رئیس فرهنگستان ادب فارسی اضافه کرد: خصایص نیک اخلاقی، بینش فکری و جهانبینی استاد سمیعی بهعنوان فردی معتقد به اسلام و معنویت اسلامی، بسیار حائز اهمیت است که باید بهطور کامل به آن پرداخته شود.
دکتر حداد عادل گفت: این شخصیت عظیم علاقهمند به تفکر است و کتابهایی را ترجمه میکند که معرف جریان ادبی باشد. به مردم گیلان و رشت برای پروراندن چنین گوهرهایی تبریک میگویم.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10702
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X010301-1200x675.jpg
@theapll
جلسۀ مقدماتی همکاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی و پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در خصوص تدوین طرح «بانک اطلاعات گونههای زبانی ایران»
سهشنبه، بیستم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، جلسهای با حضور آقای دکتر محمد حسندوست، مدیر گروه زبانها و گویشهای ایرانی فرهنگستان؛ خانم دکتر فریار اخلاقی، مدیر گروه زبان و گویش رایج پژوهشکدۀ زبانشناسی، کتیبهها و متون در پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری؛ و آقای دکتر مجید طامه، معاون گروه زبانها و گویشهای ایرانی؛ در گروه زبانها و گویشهای ایرانی فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزار شد. در این جلسه دربارۀ طرح «بانک اطلاعات گونههای زبانی ایران» و شیوۀ همکاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی و پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در اجرای طرح یادشده گفتوگو و رایزنی شد.
در جلسۀ مذکور طرفین دربارۀ مقدمات این طرح، لزوم و شیوۀ اجرای آن، اهداف طرح، امکانات و شرایط لازم برای تحقق آن گفتوگو کردند. همچنین به نهادها و مؤسسههای پژوهشی که میتوانند در این طرح همکاری داشته و در پیشبرد اهداف آن مؤثر باشند، اشاره شد. از جملۀ موضوعاتی که بهطور مبسوط دربارۀ آن بحث شد بررسی میزان اعتبار ملاکهای موجود برای در خطر دانستن گونههای زبانی ایران، ویژگیهای پرسشنامۀ هدفمند برای گردآوری دادههای زبانی ایران، بهرهگیری از منابع معتبر مکتوب گویشی، لزوم تهیۀ فایلهای صوتی و در صورت امکان تصویری از گفتوگوی گویشوران و نیز گفتار پیوسته بهمنظور آگاهی از شیوۀ کاربرد گونههای زبانی و پیوستگیهای فرهنگی بود. در مجموع اهم موضوعات طرحشده در این جلسه بدین قرار است:
• بررسی رویکردهای متفاوت در روش اجرای طرح و دامنه و گسترۀ آن؛
• تعیین ملاکهای معتبر برای اولویتبندی در گردآوری گونههای زبانی ایران؛
• شیوۀ گردآوری و مستندسازی گونههای زبانی ایران؛
• نهادها و مؤسسات پژوهشی شرکتکننده در طرح و تعیین میزان اختیارات و وظایف آنها؛
• برگزاری جلسههایی با حضور مدیران اجرایی و مالی سازمانهای ذینفع و تعیین میزان بودجۀ طرح.
در پایان، اعضای حاضر در جلسه به این نتیجه رسیدند که همکاری میان گروه «زبانها و گویشهای ایرانی» فرهنگستان زبان و ادب فارسی و «پژوهشکدۀ زبانشناسی، کتیبهها و متون» از پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در تدوین طرح «بانک اطلاعات گونههای زبانی ایران» سودمند و چهبسا ضروری است، اما این همکاری تنها پس از توافق مدیران ارشد نهادها و مؤسسات پژوهشی در تأمین بودجه و نیروی انسانی لازم میتواند تحقق یابد. همچنین، لازم است در آینده، جلساتی با حضور نمایندگان همۀ نهادهای علاقهمند به حضور در این طرح تشکیل شود و دامنۀ طرح، راهکارها و شیوههای علمیِ گردآوری و ثبت دادهها، و بازۀ زمانی آن به دقت بررسی و میزان بودجه و سهم مادی و معنوی هریک از نهادهای ذینفع در طرح تعیین گردد. سرانجام پس از بررسی و تعیین اعتبار مالی و تهیۀ شیوهنامۀ دقیق و علمیِ گردآوری و ثبت دادههای گونههای زبانی ایران، انعقاد توافقنامهای میان نهادهای شرکتکننده در طرح، رسماً میسر خواهد بود.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10707
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X0103011-1200x675.jpg
جلسۀ مقدماتی همکاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی و پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در خصوص تدوین طرح «بانک اطلاعات گونههای زبانی ایران»
سهشنبه، بیستم اردیبهشتماه ۱۴۰۱، جلسهای با حضور آقای دکتر محمد حسندوست، مدیر گروه زبانها و گویشهای ایرانی فرهنگستان؛ خانم دکتر فریار اخلاقی، مدیر گروه زبان و گویش رایج پژوهشکدۀ زبانشناسی، کتیبهها و متون در پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری؛ و آقای دکتر مجید طامه، معاون گروه زبانها و گویشهای ایرانی؛ در گروه زبانها و گویشهای ایرانی فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزار شد. در این جلسه دربارۀ طرح «بانک اطلاعات گونههای زبانی ایران» و شیوۀ همکاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی و پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در اجرای طرح یادشده گفتوگو و رایزنی شد.
در جلسۀ مذکور طرفین دربارۀ مقدمات این طرح، لزوم و شیوۀ اجرای آن، اهداف طرح، امکانات و شرایط لازم برای تحقق آن گفتوگو کردند. همچنین به نهادها و مؤسسههای پژوهشی که میتوانند در این طرح همکاری داشته و در پیشبرد اهداف آن مؤثر باشند، اشاره شد. از جملۀ موضوعاتی که بهطور مبسوط دربارۀ آن بحث شد بررسی میزان اعتبار ملاکهای موجود برای در خطر دانستن گونههای زبانی ایران، ویژگیهای پرسشنامۀ هدفمند برای گردآوری دادههای زبانی ایران، بهرهگیری از منابع معتبر مکتوب گویشی، لزوم تهیۀ فایلهای صوتی و در صورت امکان تصویری از گفتوگوی گویشوران و نیز گفتار پیوسته بهمنظور آگاهی از شیوۀ کاربرد گونههای زبانی و پیوستگیهای فرهنگی بود. در مجموع اهم موضوعات طرحشده در این جلسه بدین قرار است:
• بررسی رویکردهای متفاوت در روش اجرای طرح و دامنه و گسترۀ آن؛
• تعیین ملاکهای معتبر برای اولویتبندی در گردآوری گونههای زبانی ایران؛
• شیوۀ گردآوری و مستندسازی گونههای زبانی ایران؛
• نهادها و مؤسسات پژوهشی شرکتکننده در طرح و تعیین میزان اختیارات و وظایف آنها؛
• برگزاری جلسههایی با حضور مدیران اجرایی و مالی سازمانهای ذینفع و تعیین میزان بودجۀ طرح.
در پایان، اعضای حاضر در جلسه به این نتیجه رسیدند که همکاری میان گروه «زبانها و گویشهای ایرانی» فرهنگستان زبان و ادب فارسی و «پژوهشکدۀ زبانشناسی، کتیبهها و متون» از پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در تدوین طرح «بانک اطلاعات گونههای زبانی ایران» سودمند و چهبسا ضروری است، اما این همکاری تنها پس از توافق مدیران ارشد نهادها و مؤسسات پژوهشی در تأمین بودجه و نیروی انسانی لازم میتواند تحقق یابد. همچنین، لازم است در آینده، جلساتی با حضور نمایندگان همۀ نهادهای علاقهمند به حضور در این طرح تشکیل شود و دامنۀ طرح، راهکارها و شیوههای علمیِ گردآوری و ثبت دادهها، و بازۀ زمانی آن به دقت بررسی و میزان بودجه و سهم مادی و معنوی هریک از نهادهای ذینفع در طرح تعیین گردد. سرانجام پس از بررسی و تعیین اعتبار مالی و تهیۀ شیوهنامۀ دقیق و علمیِ گردآوری و ثبت دادههای گونههای زبانی ایران، انعقاد توافقنامهای میان نهادهای شرکتکننده در طرح، رسماً میسر خواهد بود.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10707
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/05/X0103011-1200x675.jpg
@theapll
برگزاری نشست بینالمللی کارگروه فنی ۳۷
جمعه، سیام اردیبهشتماه ۱۴۰۱ (بیستم مه ۲۰۲۲)، سیوششمین نشست کارگروه فرعی ۲ از کارگروه فنی ۳۷ «سازمان بینالمللی استاندارد» (ISO TC 37, SC 2) با عنوان «گردش کار اصطلاحشناسی و کدگذاری زبانی» با حضور ۲۲ شرکتکننده از کشورهای مختلف بهصورت مجازی برگزار شد. شیما شریفی، پژوهشگر گروه واژهگزینی و دبیر کارگروه فنی متناظر ۳۷، بهعنوان نمایندۀ ایران در این جلسه حضور یافت.
در ابتدای نشست، رئیس این کارگروه فرعی، خانم روت کاستا، از مرحلۀ آزمونهای طرح استانداردهای ماشینخوان (SMART) خبر داد و از علاقهمندان به شرکت در تدوین این نوع استانداردها دعوت به همکاری کرد. سپس هریک از سخنرانان گزارش مختصری از عملکرد گروههای کاری خود ارائه دادند.
تجمیع مجموعۀ استانداردهای ۶۳۹ در یک استاندارد و دعوت از کارگروه فرعی۴ از کارگروه فنی ۴۶ (اطلاعات و دبیزش) جهت آغاز رأیگیری برای این تجمیع، ایجاد گروه کاری جدید با عنوان «نحوۀ ارائۀ مدخل در فرهنگها»، به جریان انداختن قسمتهای اول و سوم از استاندارد ۲۱۶۳۶، اعلام فراخوان جذب متخصص و رهبر طرح برای سه استاندارد از جملۀ مصوبات این نشست بود.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10710
https://apll.ir/wp-content/uploads/2019/02/arm-akhbar-1200x675.jpg
برگزاری نشست بینالمللی کارگروه فنی ۳۷
جمعه، سیام اردیبهشتماه ۱۴۰۱ (بیستم مه ۲۰۲۲)، سیوششمین نشست کارگروه فرعی ۲ از کارگروه فنی ۳۷ «سازمان بینالمللی استاندارد» (ISO TC 37, SC 2) با عنوان «گردش کار اصطلاحشناسی و کدگذاری زبانی» با حضور ۲۲ شرکتکننده از کشورهای مختلف بهصورت مجازی برگزار شد. شیما شریفی، پژوهشگر گروه واژهگزینی و دبیر کارگروه فنی متناظر ۳۷، بهعنوان نمایندۀ ایران در این جلسه حضور یافت.
در ابتدای نشست، رئیس این کارگروه فرعی، خانم روت کاستا، از مرحلۀ آزمونهای طرح استانداردهای ماشینخوان (SMART) خبر داد و از علاقهمندان به شرکت در تدوین این نوع استانداردها دعوت به همکاری کرد. سپس هریک از سخنرانان گزارش مختصری از عملکرد گروههای کاری خود ارائه دادند.
تجمیع مجموعۀ استانداردهای ۶۳۹ در یک استاندارد و دعوت از کارگروه فرعی۴ از کارگروه فنی ۴۶ (اطلاعات و دبیزش) جهت آغاز رأیگیری برای این تجمیع، ایجاد گروه کاری جدید با عنوان «نحوۀ ارائۀ مدخل در فرهنگها»، به جریان انداختن قسمتهای اول و سوم از استاندارد ۲۱۶۳۶، اعلام فراخوان جذب متخصص و رهبر طرح برای سه استاندارد از جملۀ مصوبات این نشست بود.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10710
https://apll.ir/wp-content/uploads/2019/02/arm-akhbar-1200x675.jpg
@theapll
بیانیۀ نوزدهیمن همایش بزرگداشت فردوسی و پاسداشت زبان فارسی «پیام شاهنامه، پایندگی زبان فارسی»
بیستوچهارم تا سیام اردیبهشتماه ۱۴۰۱، نوزدهیمن همایش بزرگداشت فردوسی و پاسداشت زبان فارسی با عنوان «پیام شاهنامه، پایندگی زبان فارسی» در دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد. در پایان این همایش بیانیهای صادر شد. متن بیانیۀ مذکور بدین شرح است:
اهمیت بیستوپنجم اردیبهشتماه که از سال ۱۳۷۷ در خراسان و از چند سال بعد هم در ایران و جهان گرامی داشته میشود، با افزوده شدن عنوان «پاسداشت زبان فارسی» از سال ۱۳۹۴، دوچندان شد و وظیفۀ برگزارکنندگان آن سنگینتر کرد. ارتباط فردوسی با زبان فارسی و اهمیت شاهنامه بهعنوان ستون اصلی استواری و استمرار سرفرازانۀ این زبان بر کسی پوشیده نیست؛ همان دلهایی که برای فردوسی میتپد نگران و وابستۀ زبان شیرین و سرفراز پارسی نیز هست.
بیشترینۀ ارتباطات فرهنگی و عاطفی از رهگذر زبان بین انسانها حاصل میشود و آدمهای سدههای دور را به هم نزدیک میکند، حجاب زمان و مکان را از بین برمیدارد و همه را یکپارچه بهسوی هدفی مشترک روانه میکند؛ هدفی که در نهایت به اتحاد ملی و قومی منتهی و سبب میشود آدمهای متفاوت و پراکنده و دور از هم صدای یکدیگر را بهوضوح بشنوند و یکجا و یکدل و یکجهت، ضمیر یکدیگر را بخوانند و بتوانند همگن و همآواز آینده را پیدا کنند. در دامن چنین زبانی است که رنگ و نژاد و مذهب و قومیت یا در میان نمیماند و یا تعریف دیگری پیدا میکند.
علاقهمندان میتوانند ادامۀ خبر را در وبگاه فرهنگستان مطالعه کنند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10715
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/06/X110301-1200x675.jpg
بیانیۀ نوزدهیمن همایش بزرگداشت فردوسی و پاسداشت زبان فارسی «پیام شاهنامه، پایندگی زبان فارسی»
بیستوچهارم تا سیام اردیبهشتماه ۱۴۰۱، نوزدهیمن همایش بزرگداشت فردوسی و پاسداشت زبان فارسی با عنوان «پیام شاهنامه، پایندگی زبان فارسی» در دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد. در پایان این همایش بیانیهای صادر شد. متن بیانیۀ مذکور بدین شرح است:
اهمیت بیستوپنجم اردیبهشتماه که از سال ۱۳۷۷ در خراسان و از چند سال بعد هم در ایران و جهان گرامی داشته میشود، با افزوده شدن عنوان «پاسداشت زبان فارسی» از سال ۱۳۹۴، دوچندان شد و وظیفۀ برگزارکنندگان آن سنگینتر کرد. ارتباط فردوسی با زبان فارسی و اهمیت شاهنامه بهعنوان ستون اصلی استواری و استمرار سرفرازانۀ این زبان بر کسی پوشیده نیست؛ همان دلهایی که برای فردوسی میتپد نگران و وابستۀ زبان شیرین و سرفراز پارسی نیز هست.
بیشترینۀ ارتباطات فرهنگی و عاطفی از رهگذر زبان بین انسانها حاصل میشود و آدمهای سدههای دور را به هم نزدیک میکند، حجاب زمان و مکان را از بین برمیدارد و همه را یکپارچه بهسوی هدفی مشترک روانه میکند؛ هدفی که در نهایت به اتحاد ملی و قومی منتهی و سبب میشود آدمهای متفاوت و پراکنده و دور از هم صدای یکدیگر را بهوضوح بشنوند و یکجا و یکدل و یکجهت، ضمیر یکدیگر را بخوانند و بتوانند همگن و همآواز آینده را پیدا کنند. در دامن چنین زبانی است که رنگ و نژاد و مذهب و قومیت یا در میان نمیماند و یا تعریف دیگری پیدا میکند.
علاقهمندان میتوانند ادامۀ خبر را در وبگاه فرهنگستان مطالعه کنند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10715
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/06/X110301-1200x675.jpg
@theapll
پیام تسلیت دکتر حداد عادل بهمناسبت درگذشت حجّتالاسلام و المسلین سیّد محمود دعائی
یکشنبه، پانزدهم خردادماه ۱۴۰۱، حجّتالاسلام و المسلین سیّد محمود دعائی، مدیر مؤسّسۀ مطبوعاتی اطّلاعات، دار فانی را وداع گفت. به همین مناسبت دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در پیامی درگذشت این روحانی ارجمند را تسلیت گفت. متن پیام مذکور چنین است:
بسمهتعالی
درگذشت روحانی ارجمند، جناب حجّتالاسلام و المسلین سیّد محمود دعائی، موجب تأسّف و تأثّر شد. فرهنگستان زبان و ادب فارسی، با یادآوری خدمات گوناگون مرحوم دعائی به انقلاب اسلامی و کشور، و با ارج نهادن بر کوشش سالیان دراز مرحوم دعائی در پاسداری از فرهنگ اسلامی ـ ایرانی، و بهویژه زبان و ادب فارسی در روزنامۀ اطّلاعات، فقدان ایشان را به خانوادۀ ارجمند و بازماندگان و دوستانشان و خصوصاً به همکاران ایشان در مؤسّسۀ مطبوعاتی اطّلاعات تسلیت میگوید و برای آن مرحوم از خداوند علوّ درجات مسئلت میکند.
غلامعلی حدّاد عادل
رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی
پیام تسلیت دکتر حداد عادل بهمناسبت درگذشت حجّتالاسلام و المسلین سیّد محمود دعائی
یکشنبه، پانزدهم خردادماه ۱۴۰۱، حجّتالاسلام و المسلین سیّد محمود دعائی، مدیر مؤسّسۀ مطبوعاتی اطّلاعات، دار فانی را وداع گفت. به همین مناسبت دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در پیامی درگذشت این روحانی ارجمند را تسلیت گفت. متن پیام مذکور چنین است:
بسمهتعالی
درگذشت روحانی ارجمند، جناب حجّتالاسلام و المسلین سیّد محمود دعائی، موجب تأسّف و تأثّر شد. فرهنگستان زبان و ادب فارسی، با یادآوری خدمات گوناگون مرحوم دعائی به انقلاب اسلامی و کشور، و با ارج نهادن بر کوشش سالیان دراز مرحوم دعائی در پاسداری از فرهنگ اسلامی ـ ایرانی، و بهویژه زبان و ادب فارسی در روزنامۀ اطّلاعات، فقدان ایشان را به خانوادۀ ارجمند و بازماندگان و دوستانشان و خصوصاً به همکاران ایشان در مؤسّسۀ مطبوعاتی اطّلاعات تسلیت میگوید و برای آن مرحوم از خداوند علوّ درجات مسئلت میکند.
غلامعلی حدّاد عادل
رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی
@theapll
پیام تسلیت دکتر غلامعلی حدّاد عادل بهمناسبت درگذشت زندهیاد استاد دکتر احمد مهدوی دامغانی
جمعه، بیست و هفتم خردادماه ۱۴۰۱، دکتر احمد مهدوی دامغانی، استاد پیشین دانشگاه تهران و دانشگاه هاروارد و عضو افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دار فانی را وداع گفت. به همین مناسبت دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در پیامی درگذشت این استاد گرانقدر را تسلیت گفت. متن پیام مذکور چنین است:
بسمهتعالی
استاد ارجمند دکتر احمد مهدوی دامغانی، عضو افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی، پس از یک عمر طولانی و پربرکت در دانشوری و دانشپژوهی دیده از جهان فروبست. او که به خاندانی از علمای دین تعلق داشت و در محضر بزرگانی از اهل علم و استادان دانشگاه دروس حوزوی و دانشگاهی را آموخته بود، دهها سال در ایران و خارج از ایران در رشتههایی مانند ادبیات عرب و متون قدیم فارسی، در معارف اسلامی و عرفان و فقه و کلام به تحقیق و تدریس و تألیف اشتغال داشت و بهویژه در ادبیات عرب استادی بیبدیل بود.
فرهنگستان زبان و ادب فارسی فقدان این دانشمند ایراندوست و ایرانشناس را به جامعۀ علمی و فرهنگی و ادبی کشور و بازماندگان محترم و شاگردان و دوستان و ارادتمندان ایشان تسلیت میگوید و برای آن بزرگوار در جوار رحمت حق، علو درجات و مغفرت مسئلت میکند.
دکتر غلامعلی حداد عادل
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10735
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/06/X280301-1200x675.jpg
پیام تسلیت دکتر غلامعلی حدّاد عادل بهمناسبت درگذشت زندهیاد استاد دکتر احمد مهدوی دامغانی
جمعه، بیست و هفتم خردادماه ۱۴۰۱، دکتر احمد مهدوی دامغانی، استاد پیشین دانشگاه تهران و دانشگاه هاروارد و عضو افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دار فانی را وداع گفت. به همین مناسبت دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در پیامی درگذشت این استاد گرانقدر را تسلیت گفت. متن پیام مذکور چنین است:
بسمهتعالی
استاد ارجمند دکتر احمد مهدوی دامغانی، عضو افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی، پس از یک عمر طولانی و پربرکت در دانشوری و دانشپژوهی دیده از جهان فروبست. او که به خاندانی از علمای دین تعلق داشت و در محضر بزرگانی از اهل علم و استادان دانشگاه دروس حوزوی و دانشگاهی را آموخته بود، دهها سال در ایران و خارج از ایران در رشتههایی مانند ادبیات عرب و متون قدیم فارسی، در معارف اسلامی و عرفان و فقه و کلام به تحقیق و تدریس و تألیف اشتغال داشت و بهویژه در ادبیات عرب استادی بیبدیل بود.
فرهنگستان زبان و ادب فارسی فقدان این دانشمند ایراندوست و ایرانشناس را به جامعۀ علمی و فرهنگی و ادبی کشور و بازماندگان محترم و شاگردان و دوستان و ارادتمندان ایشان تسلیت میگوید و برای آن بزرگوار در جوار رحمت حق، علو درجات و مغفرت مسئلت میکند.
دکتر غلامعلی حداد عادل
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10735
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/06/X280301-1200x675.jpg
@theapll
دسترسی آزاد به کتاب نشست علمی فرهنگستان با مؤلفان کتابهای درسی
کتاب ویژهنامۀ نشست علمی فرهنگستان زبان و ادب فارسی با مؤلفان و کارشناسان کتابهای درسی آموزشوپرورش با هدف دسترسی آزاد علاقهمندان حوزۀ آموزش زبان فارسی به متن کامل مقالات با رعایت حق معنوی ناشر و مؤلف در اختیار عموم قرار میگیرد.
دوازدهم تیرماه ۱۳۹۱، فرهنگستان زبان و ادب فارسی نشست علمی با مؤلفان و کارشناسان کتابهای درسی برگزار کرد. متن کامل سخنرانیها و گزارشهای ارائهشده در نشست طبق فهرست زیر در کتاب چاپ شده است:
فرهنگستان و کتابهای درسی (غلامعلی حداد عادل)؛
آموزشوپرورش و فرهنگستان (محیالدین بهرام محمدیان)؛
نقش اساسی معلم: تلقین معلومات یا ترغیب به تفکر و پرورش ذوق (احمد سمیعی گیلانی)؛
آموزش علمی و آموزش ادبی (حسین معصومی همدانی)؛
نقد واژگانی کتابهای درسی (شهین نعمتزاده)؛
رسمالخط یکسان در کتابهای درسی (زهرا زندی مقدم)؛
گروه واژهگزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی و بررسی واژههای کتابهای درسی (نسرین پرویزی)؛
برای دسترسی به متون این سخنرانیها به وبگاه فرهنگستان به نشانی زیر مراجعه کنید:
https://apll.ir/?p=10742
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/06/B300301-1200x675.jpg
دسترسی آزاد به کتاب نشست علمی فرهنگستان با مؤلفان کتابهای درسی
کتاب ویژهنامۀ نشست علمی فرهنگستان زبان و ادب فارسی با مؤلفان و کارشناسان کتابهای درسی آموزشوپرورش با هدف دسترسی آزاد علاقهمندان حوزۀ آموزش زبان فارسی به متن کامل مقالات با رعایت حق معنوی ناشر و مؤلف در اختیار عموم قرار میگیرد.
دوازدهم تیرماه ۱۳۹۱، فرهنگستان زبان و ادب فارسی نشست علمی با مؤلفان و کارشناسان کتابهای درسی برگزار کرد. متن کامل سخنرانیها و گزارشهای ارائهشده در نشست طبق فهرست زیر در کتاب چاپ شده است:
فرهنگستان و کتابهای درسی (غلامعلی حداد عادل)؛
آموزشوپرورش و فرهنگستان (محیالدین بهرام محمدیان)؛
نقش اساسی معلم: تلقین معلومات یا ترغیب به تفکر و پرورش ذوق (احمد سمیعی گیلانی)؛
آموزش علمی و آموزش ادبی (حسین معصومی همدانی)؛
نقد واژگانی کتابهای درسی (شهین نعمتزاده)؛
رسمالخط یکسان در کتابهای درسی (زهرا زندی مقدم)؛
گروه واژهگزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی و بررسی واژههای کتابهای درسی (نسرین پرویزی)؛
برای دسترسی به متون این سخنرانیها به وبگاه فرهنگستان به نشانی زیر مراجعه کنید:
https://apll.ir/?p=10742
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/06/B300301-1200x675.jpg
@theapll
چهارصد و هفتاد و ششمین نشست شورای فرهنگستان زبان و ادب فارسی
دوشنبه، سیام خردادماه ۱۴۰۱، چهارصد و هفتاد و ششمین نشست شورای فرهنگستان زبان و ادب فارسی، با حضور اعضای پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی، به ریاست دکتر غلامعلی حداد عادل در تالار دکتر شهیدی برگزار شد.
در آغاز دکتر حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، ضمن تشکر از حضور اعضای شورا در این نشست و ابراز خشنودی از برگزاری جلسۀ شورای فرهنگستان، اظهار امیدواری کرد که با ریشهکن شدن ویروس کرونا جلسات شورای فرهنگستان مجدداً بهصورت منظم برگزار شود.
وی سپس دکتر سیّد مجتبی حسینی، دبیر جدید فرهنگستان را به حضور اعضای شورا معرفی کرد. دکتر حداد عادل ضمن اشاره به سوابق کاری دکتر حسینی ابراز امیدواری کرد که با حضور ایشان و همکاری اعضای شورا، فرهنگستان بتواند بیش از پیش به وظایف خود نسبت به زبان و ادب فارسی عمل کند.
اعلام تأثر فرهنگستان از درگذشت شادروانان دکتر احمد مهدوی دامغانی، استاد پیشین دانشگاه تهران و هاروارد و عضو افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی، حجتالاسلام والمسلمین سیّد محمود دعائی، مدیر مؤسسۀ مطبوعاتی اطلاعات، یادکردی از اعضای درگذشتۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی، شادروانان دکتر بدرالزمان قریب، استاد اسماعیل سعادت، اعضای پیوستۀ فرهنگستان و دکتر اکبر نحوی، عضو وابستۀ فرهنگستان، از مباحث پیش از دستور این نشست بود.
در ادامۀ جلسه آقایان دکتر غلامعلی حداد عادل، دکتر فتحالله مجتبائی، دکتر مهدی محقق و دکتر محمدجعفر یاحقی دربارۀ مقام علمی و اخلاقی شادروانان احمد مهدوی دامغانی و حجتالاسلام والمسلمین سیّد محمود دعائی سخن گفتند.
دستور جلسۀ این نشست انتخاب اعضای پیوسته، وابسته و افتخاری جدید فرهنگستان زبان و ادب فارسی بود.
در پایان جلسه اعضای فرهنگستان، با حضور در کتابخانۀ فرهنگستان، در مراسمی که با حضور خانوادۀ مرحوم استاد اسماعیل سعادت و جمعی از همکاران و پژوهشگران فرهنگستان بهمناسبت افتتاح غرفههای کتابهای اهدایی شادروان استاد اسماعیل سعادت و دکتر حسن انوری در تالار کتابخانۀ فرهنگستان برگزار شده بود شرکت کردند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10760
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/06/X310301-1200x675.jpg
چهارصد و هفتاد و ششمین نشست شورای فرهنگستان زبان و ادب فارسی
دوشنبه، سیام خردادماه ۱۴۰۱، چهارصد و هفتاد و ششمین نشست شورای فرهنگستان زبان و ادب فارسی، با حضور اعضای پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی، به ریاست دکتر غلامعلی حداد عادل در تالار دکتر شهیدی برگزار شد.
در آغاز دکتر حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، ضمن تشکر از حضور اعضای شورا در این نشست و ابراز خشنودی از برگزاری جلسۀ شورای فرهنگستان، اظهار امیدواری کرد که با ریشهکن شدن ویروس کرونا جلسات شورای فرهنگستان مجدداً بهصورت منظم برگزار شود.
وی سپس دکتر سیّد مجتبی حسینی، دبیر جدید فرهنگستان را به حضور اعضای شورا معرفی کرد. دکتر حداد عادل ضمن اشاره به سوابق کاری دکتر حسینی ابراز امیدواری کرد که با حضور ایشان و همکاری اعضای شورا، فرهنگستان بتواند بیش از پیش به وظایف خود نسبت به زبان و ادب فارسی عمل کند.
اعلام تأثر فرهنگستان از درگذشت شادروانان دکتر احمد مهدوی دامغانی، استاد پیشین دانشگاه تهران و هاروارد و عضو افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی، حجتالاسلام والمسلمین سیّد محمود دعائی، مدیر مؤسسۀ مطبوعاتی اطلاعات، یادکردی از اعضای درگذشتۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی، شادروانان دکتر بدرالزمان قریب، استاد اسماعیل سعادت، اعضای پیوستۀ فرهنگستان و دکتر اکبر نحوی، عضو وابستۀ فرهنگستان، از مباحث پیش از دستور این نشست بود.
در ادامۀ جلسه آقایان دکتر غلامعلی حداد عادل، دکتر فتحالله مجتبائی، دکتر مهدی محقق و دکتر محمدجعفر یاحقی دربارۀ مقام علمی و اخلاقی شادروانان احمد مهدوی دامغانی و حجتالاسلام والمسلمین سیّد محمود دعائی سخن گفتند.
دستور جلسۀ این نشست انتخاب اعضای پیوسته، وابسته و افتخاری جدید فرهنگستان زبان و ادب فارسی بود.
در پایان جلسه اعضای فرهنگستان، با حضور در کتابخانۀ فرهنگستان، در مراسمی که با حضور خانوادۀ مرحوم استاد اسماعیل سعادت و جمعی از همکاران و پژوهشگران فرهنگستان بهمناسبت افتتاح غرفههای کتابهای اهدایی شادروان استاد اسماعیل سعادت و دکتر حسن انوری در تالار کتابخانۀ فرهنگستان برگزار شده بود شرکت کردند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10760
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/06/X310301-1200x675.jpg
@theapll
برگزاری نشست بینالمللی کارگروه فرعی ۵ از کارگروه فنی متناظر ۳۷
جمعه، سوم تیرماه ۱۴۰۱ (بیستوچهارم ژوئن ۲۰۲۲)، دوازدهمین نشست کارگروه فرعی ۵ از کارگروه فنی متناظر ۳۷ «سازمان بینالمللی استاندارد» (ISO TC 37, SC 5) با عنوان «ترجمۀ کتبی، ترجمۀ شفاهی و فنّاوریهای وابسته» با حضور ۴۹ شرکتکننده از کشورهای مختلف بهصورت مجازی برگزار شد.
شیما شریفی، پژوهشگر گروه واژهگزینی و دبیر کارگروه فنی متناظر ۳۷، بهعنوان نمایندۀ ایران در این جلسه حضور یافت.
در ابتدای نشست، رئیس کارگروه فرعی ۵، خانم مِریس بنهوف، دربارۀ دستاوردهای دهسالۀ این کارگروه سخن گفت و از افزایش تعداد اعضای فعال و ناظر و مشترک و همچنین افزایش تعداد استانداردهای منتشرشده و دردستتدوین خبر داد. پس از آن خانم کریستین ریچارد، دبیر این کارگروه، به ارائۀ گزارشی از فعالیتهای دو سال اخیر پرداخت. هدف و حیطۀ فعالیت کارگروه فرعی ۵، استانداردسازی در زمینۀ ترجمۀ کتبی، ترجمۀ شفاهی و فنّاوریهای وابسته، نگارش فنی، مدیریت محتوا، بومیسازی، جهانیسازی و بینالمللیسازی است.
نشست با ارائۀ گزارشی از مسئول گروه کاری ویژۀ ۲ با عنوان تبدیل گفتار به نوشتار ادامه یافت. پس از آن، مسئول گروه هماهنگی اصطلاحشناسی خلاصهای از شرح فعالیتهای آن گروه را بازگو نمود. درحالحاضر این گروه هماهنگی، به روزآمد کردن اصطلاحات و تعاریف موجود و افزودن موارد جدید برای بازتاب طرحهای جاری میپردازد. سپس مسئولان چهار گروه کاری دیگر پیرامون مسائل مربوط به ترجمۀ کتبی و شفاهی، امکانات و تجهیزات خدمات آنها و برنامههای آموزشی سخن گفتند.
تخصیص زمان بیشتر برای به اجماع رسیدن گروه کاری ویژۀ ۲ بهمنظور پیشبرد طرح تبدیل گفتار به نوشتار تا مجمع عمومی سال ۲۰۲۳، ابقای خانم ورونیکا گارنیری در سمت مسئول گروه کاری ۲ تا ژوئن ۲۰۲۵ و درخواست امکان برگزاری جلسات ترکیبی (حضوری-مجازی)، از مصوبات این نشست بود.
نشست بعدی کارگروه فرعی ۵ در بروکسل است.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10783
https://apll.ir/wp-content/uploads/2019/02/arm-akhbar-1200x675.jpg
برگزاری نشست بینالمللی کارگروه فرعی ۵ از کارگروه فنی متناظر ۳۷
جمعه، سوم تیرماه ۱۴۰۱ (بیستوچهارم ژوئن ۲۰۲۲)، دوازدهمین نشست کارگروه فرعی ۵ از کارگروه فنی متناظر ۳۷ «سازمان بینالمللی استاندارد» (ISO TC 37, SC 5) با عنوان «ترجمۀ کتبی، ترجمۀ شفاهی و فنّاوریهای وابسته» با حضور ۴۹ شرکتکننده از کشورهای مختلف بهصورت مجازی برگزار شد.
شیما شریفی، پژوهشگر گروه واژهگزینی و دبیر کارگروه فنی متناظر ۳۷، بهعنوان نمایندۀ ایران در این جلسه حضور یافت.
در ابتدای نشست، رئیس کارگروه فرعی ۵، خانم مِریس بنهوف، دربارۀ دستاوردهای دهسالۀ این کارگروه سخن گفت و از افزایش تعداد اعضای فعال و ناظر و مشترک و همچنین افزایش تعداد استانداردهای منتشرشده و دردستتدوین خبر داد. پس از آن خانم کریستین ریچارد، دبیر این کارگروه، به ارائۀ گزارشی از فعالیتهای دو سال اخیر پرداخت. هدف و حیطۀ فعالیت کارگروه فرعی ۵، استانداردسازی در زمینۀ ترجمۀ کتبی، ترجمۀ شفاهی و فنّاوریهای وابسته، نگارش فنی، مدیریت محتوا، بومیسازی، جهانیسازی و بینالمللیسازی است.
نشست با ارائۀ گزارشی از مسئول گروه کاری ویژۀ ۲ با عنوان تبدیل گفتار به نوشتار ادامه یافت. پس از آن، مسئول گروه هماهنگی اصطلاحشناسی خلاصهای از شرح فعالیتهای آن گروه را بازگو نمود. درحالحاضر این گروه هماهنگی، به روزآمد کردن اصطلاحات و تعاریف موجود و افزودن موارد جدید برای بازتاب طرحهای جاری میپردازد. سپس مسئولان چهار گروه کاری دیگر پیرامون مسائل مربوط به ترجمۀ کتبی و شفاهی، امکانات و تجهیزات خدمات آنها و برنامههای آموزشی سخن گفتند.
تخصیص زمان بیشتر برای به اجماع رسیدن گروه کاری ویژۀ ۲ بهمنظور پیشبرد طرح تبدیل گفتار به نوشتار تا مجمع عمومی سال ۲۰۲۳، ابقای خانم ورونیکا گارنیری در سمت مسئول گروه کاری ۲ تا ژوئن ۲۰۲۵ و درخواست امکان برگزاری جلسات ترکیبی (حضوری-مجازی)، از مصوبات این نشست بود.
نشست بعدی کارگروه فرعی ۵ در بروکسل است.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10783
https://apll.ir/wp-content/uploads/2019/02/arm-akhbar-1200x675.jpg
@theapll
دکتر محمد دبیرمقدم، برگزیدۀ سیزدهمین جشنوارۀ بینالمللی فارابی
سهشنبه، چهاردهم تیرماه ۱۴۰۱، مراسم اختتامیه و معرفی برگزیدگان سیزدهمین دورۀ جشنوارۀ بینالمللی فارابی، ویژۀ تحقیقات علوم انسانی و اسلامی، با حضور رئیس جمهوری، در سالن اجلاس سران کشورهای اسلامی برگزار شد.
این مراسم با حضور سیّد ابراهیم رئیسی، رئیس جمهوری، محمدعلی زلفیگل، وزیر علومT تحقیقات و فناوری، غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی و رئیس شورای تحول علوم انسانی، حجتالاسلام و المسلمین رضا غلامی، رئیس مؤسسۀ مطالعات فرهنگی و اجتماعی، آیتالله علیاکبر رشاد، رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی، محمدمهدی طهرانچی، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی، عبدالحسین کلانتری، دبیر جشنواره و معاون فرهنگی ـ اجتماعی وزیر علوم، و جمعی از پژوهشگران و اندیشمندان عرصۀ علوم انسانی و اسلامی در سالن اجلاس سران برگزار شد.
در این دوره از جشنوارۀ بینالمللی فارابی، دکتر محمد دبیرمقدم، عضو پیوسته و معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، بهعنوان نظریهپرداز برتر برگزیده شد.
دکتر محمد دبیرمقدم، برگزیدۀ سیزدهمین جشنوارۀ بینالمللی فارابی
سهشنبه، چهاردهم تیرماه ۱۴۰۱، مراسم اختتامیه و معرفی برگزیدگان سیزدهمین دورۀ جشنوارۀ بینالمللی فارابی، ویژۀ تحقیقات علوم انسانی و اسلامی، با حضور رئیس جمهوری، در سالن اجلاس سران کشورهای اسلامی برگزار شد.
این مراسم با حضور سیّد ابراهیم رئیسی، رئیس جمهوری، محمدعلی زلفیگل، وزیر علومT تحقیقات و فناوری، غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی و رئیس شورای تحول علوم انسانی، حجتالاسلام و المسلمین رضا غلامی، رئیس مؤسسۀ مطالعات فرهنگی و اجتماعی، آیتالله علیاکبر رشاد، رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی، محمدمهدی طهرانچی، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی، عبدالحسین کلانتری، دبیر جشنواره و معاون فرهنگی ـ اجتماعی وزیر علوم، و جمعی از پژوهشگران و اندیشمندان عرصۀ علوم انسانی و اسلامی در سالن اجلاس سران برگزار شد.
در این دوره از جشنوارۀ بینالمللی فارابی، دکتر محمد دبیرمقدم، عضو پیوسته و معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، بهعنوان نظریهپرداز برتر برگزیده شد.
@theapll
پیام تسلیت دکتر حداد عادل بهمناسبت درگذشت دکتر حسن ذوالفقاری
جمعه، هفدهم تیرماه ۱۴۰۱، دکتر حسن ذوالفقاری (۱۴۰۱-۱۳۴۵)، استاد دانشگاه تربیت مدرس و مدیر سابق گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان، دار فانی را وداع گفت. به همین مناسبت دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در پیامی درگذشت این استاد ارجمند را تسلیت گفت. متن پیام مذکور چنین است:
بازگشت همه بهسوی اوست
درگذشت ناگهانی استاد ارجمند، شادروان دکتر حسن ذوالفقاری، موجب تأثّر و اندوه بسیار شد. فرهنگستان زبان و ادب فارسی که سالها توفیق بهرهمندی از دانش و مدیریت ایشان را داشته، این ضایعه را به جامعۀ علمی و ادبی کشور و استادان و همکاران و دانشجویان و خانوادۀ محترمشان تسلیت میگوید و برای آن استاد ازدسترفته از خداوند آرامش روان مسئلت میکند.
غلامعلی حداد عادل
رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی
پیام تسلیت دکتر حداد عادل بهمناسبت درگذشت دکتر حسن ذوالفقاری
جمعه، هفدهم تیرماه ۱۴۰۱، دکتر حسن ذوالفقاری (۱۴۰۱-۱۳۴۵)، استاد دانشگاه تربیت مدرس و مدیر سابق گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان، دار فانی را وداع گفت. به همین مناسبت دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در پیامی درگذشت این استاد ارجمند را تسلیت گفت. متن پیام مذکور چنین است:
بازگشت همه بهسوی اوست
درگذشت ناگهانی استاد ارجمند، شادروان دکتر حسن ذوالفقاری، موجب تأثّر و اندوه بسیار شد. فرهنگستان زبان و ادب فارسی که سالها توفیق بهرهمندی از دانش و مدیریت ایشان را داشته، این ضایعه را به جامعۀ علمی و ادبی کشور و استادان و همکاران و دانشجویان و خانوادۀ محترمشان تسلیت میگوید و برای آن استاد ازدسترفته از خداوند آرامش روان مسئلت میکند.
غلامعلی حداد عادل
رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی
@theapll
مراسم افتتاحیۀ دورۀ سیوپنجم المپیاد ادبی
شنبه، هجدهم تیرماه ۱۴۰۱، مراسم افتتاحیۀ دورۀ سیوپنجم المپیاد ادبی با حضور چهل و یک دانشآموز برگزیده از سراسر کشور در فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزار شد.
این مراسم با سخنرانی دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، آغاز شد که به موضوع اهمیت زبان و ادبیات فارسی و نقش زبان در بیان تفکر و رشد اندیشه اختصاص داشت. در مراسم افتتاحیۀ این رویداد که به همت گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان برگزار شد نمایندگان مرکز ملی استعدادهای درخشان، دکتر امید نقشینه، دکتر حسین قاسمپور مقدم، و دکتر فریبا نامداری حضور داشتند.
دیدار با استاد هوشنگ مرادی کرمانی؛ «آشنایی با گروه واژهگزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی»، خانم نسرین پرویزی؛ «آشنایی با زبانها و گویشهای ایرانی»، دکتر یلدا شکوهی؛ «بررسی اهمیت فرهنگهای لغت در حفظ و گسترش زبانها»، دکتر سیّد محمد صاحبی؛ و بازدید از کتابخانۀ ملی از دیگر برنامههای این همایش یکروزه بود.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10800
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/07/X220401-1200x675.jpg
مراسم افتتاحیۀ دورۀ سیوپنجم المپیاد ادبی
شنبه، هجدهم تیرماه ۱۴۰۱، مراسم افتتاحیۀ دورۀ سیوپنجم المپیاد ادبی با حضور چهل و یک دانشآموز برگزیده از سراسر کشور در فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزار شد.
این مراسم با سخنرانی دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، آغاز شد که به موضوع اهمیت زبان و ادبیات فارسی و نقش زبان در بیان تفکر و رشد اندیشه اختصاص داشت. در مراسم افتتاحیۀ این رویداد که به همت گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان برگزار شد نمایندگان مرکز ملی استعدادهای درخشان، دکتر امید نقشینه، دکتر حسین قاسمپور مقدم، و دکتر فریبا نامداری حضور داشتند.
دیدار با استاد هوشنگ مرادی کرمانی؛ «آشنایی با گروه واژهگزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی»، خانم نسرین پرویزی؛ «آشنایی با زبانها و گویشهای ایرانی»، دکتر یلدا شکوهی؛ «بررسی اهمیت فرهنگهای لغت در حفظ و گسترش زبانها»، دکتر سیّد محمد صاحبی؛ و بازدید از کتابخانۀ ملی از دیگر برنامههای این همایش یکروزه بود.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10800
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/07/X220401-1200x675.jpg
@theapll
فرهنگستان، میزبان مدیران ارشد سازمان ملی استاندارد
یکشنبه، بیستوششم تیرماه ۱۴۰۱، فرهنگستان زبان و ادب فارسی میزبان رئیس و مدیران ارشد سازمان ملی استاندارد ایران بود. در این جلسه که با حضور دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان، و دکتر مهدی اسلامپناه، رئیس سازمان ملی استاندارد، برگزار شد در باب همکاری فرهنگستان و سازمان ملی استاندارد در حیطهٔ استانداردهای ملی و بینالمللی گفتوگو شد و مسائل مختلف حوزههای مشترک دو سازمان، از جمله استاندارد بینالمللی نویسهگردانی فارسی (ISO233-3)، زبان اشارۀ ایرانی و نام برخی از گویشهای ایران بحث و گفتوگو شد.
همچنین در بخش دیگری از این نشست در موضوع همکاریهای مشترک در برگزاری دورههای آموزش واژهگزینی و اصطلاحشناسی برای دبیران و ویراستاران، استانداردها و همکاری پژوهشگاه استاندارد با پژوهشکدۀ واژهگزینی، به کار بستن مصوبات فرهنگستان در استانداردهای ملی و نقش سازمان استاندارد در گسترش و ترویج واژههای مصوب فرهنگستان مسائلی عنوان شد.
در این جلسه از طرف سازمان ملی استاندارد آقایان دکتر ابراهیمی، مدیر کل امور حقوقی، دکتر درویش، معاون تدوین و ترویج استاندارد، و دکتر آجرلو، مدیر روابط عمومی سازمان استاندارد، و از طرف فرهنگستان دکتر محمد دبیرمقدم، معاون علمی و پژوهشی، خانم پرویزی، معاون گروه واژهگزینی، خانم تهرانی، مسئول بخش استاندارد فرهنگستان، خانم سیفی، مشاور فرهنگستان در امور استاندارد، خانم دکتر مسگرخویی و دکتر رضوی، هر دو کارشناس خبرۀ معرفیشدۀ فرهنگستان در تدوین استانداردهای بینالمللی، و دکتر قاسمی، سرپرست روابطعمومی حضور داشتند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10813
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/07/X260401-1200x675.jpg
فرهنگستان، میزبان مدیران ارشد سازمان ملی استاندارد
یکشنبه، بیستوششم تیرماه ۱۴۰۱، فرهنگستان زبان و ادب فارسی میزبان رئیس و مدیران ارشد سازمان ملی استاندارد ایران بود. در این جلسه که با حضور دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان، و دکتر مهدی اسلامپناه، رئیس سازمان ملی استاندارد، برگزار شد در باب همکاری فرهنگستان و سازمان ملی استاندارد در حیطهٔ استانداردهای ملی و بینالمللی گفتوگو شد و مسائل مختلف حوزههای مشترک دو سازمان، از جمله استاندارد بینالمللی نویسهگردانی فارسی (ISO233-3)، زبان اشارۀ ایرانی و نام برخی از گویشهای ایران بحث و گفتوگو شد.
همچنین در بخش دیگری از این نشست در موضوع همکاریهای مشترک در برگزاری دورههای آموزش واژهگزینی و اصطلاحشناسی برای دبیران و ویراستاران، استانداردها و همکاری پژوهشگاه استاندارد با پژوهشکدۀ واژهگزینی، به کار بستن مصوبات فرهنگستان در استانداردهای ملی و نقش سازمان استاندارد در گسترش و ترویج واژههای مصوب فرهنگستان مسائلی عنوان شد.
در این جلسه از طرف سازمان ملی استاندارد آقایان دکتر ابراهیمی، مدیر کل امور حقوقی، دکتر درویش، معاون تدوین و ترویج استاندارد، و دکتر آجرلو، مدیر روابط عمومی سازمان استاندارد، و از طرف فرهنگستان دکتر محمد دبیرمقدم، معاون علمی و پژوهشی، خانم پرویزی، معاون گروه واژهگزینی، خانم تهرانی، مسئول بخش استاندارد فرهنگستان، خانم سیفی، مشاور فرهنگستان در امور استاندارد، خانم دکتر مسگرخویی و دکتر رضوی، هر دو کارشناس خبرۀ معرفیشدۀ فرهنگستان در تدوین استانداردهای بینالمللی، و دکتر قاسمی، سرپرست روابطعمومی حضور داشتند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10813
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/07/X260401-1200x675.jpg
@theapll
نگاهی به پیشرفتهای گونۀ علمی زبان فارسی
از زمان تأسیس دارالفنون تا به امروز، نزدیک به دو قرن است که اندیشمندان ایرانی تلاش میکنند زبان علمی فارسی را، همگام با پیشرفتهای دانش و فناوری در علوم گوناگون، روزآمد کنند؛ تلاشهایی که گاه شخصی و از سر علاقۀ فردی بوده و گاه از طریق نهادهای رسمی. به هر روی، اکنون زبان فارسی هزاران اصطلاح و واژۀ علمی دارد که درک مفاهیم علمی را برای دانشپژوهان ایرانی آسانتر و دقیقتر میکنند.
پس از انقلاب، دو نهاد فرهنگی خدمات ارزشمندی در جهت تقویت زبان علمی به جامعۀ دانشگاهی ارائه کردهاند؛ نخست مرکز نشر دانشگاهی که با تأسیس گروههای تخصصی پیشگام عرصۀ واژهگزینی شد و سپس فرهنگستان زبان و ادب فارسی که این مسیر را ادامه و توسعه داد.
برای آشنایی با آنچه در طی این چند دهه بر زبان علمی فارسی گذشته است و همچنین بررسی محورهای اصلی زبان علمی، مرکز نشر دانشگاهی با همکاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی و مشارکت انجمن زبانشناسی ایران، وبنشستهایی را برگزار میکند که در آنها پیشکسوتان واژهگزینی و متخصصان زبان علمی سخنرانی میکنند.
افتتاحیۀ این سلسله نشستهای مجازی روز سهشنبه، ۲۸ تیرماه ۱۴۰۱ (ساعت ۱۹:۰۰) و شروع سخنرانیها از ۲۹ تیرماه خواهد بود. این سخنرانیها به مدت ۱۲ هفته، هر چهارشنبه (از ساعت ۱۸:۰۰) ارائه خواهد شد.
پیوند ورود به جلسات:
https://webinar.itland.org/b/7xp-pgl-m5h-hbd
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10815
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/07/X280401-1200x675.jpg
نگاهی به پیشرفتهای گونۀ علمی زبان فارسی
از زمان تأسیس دارالفنون تا به امروز، نزدیک به دو قرن است که اندیشمندان ایرانی تلاش میکنند زبان علمی فارسی را، همگام با پیشرفتهای دانش و فناوری در علوم گوناگون، روزآمد کنند؛ تلاشهایی که گاه شخصی و از سر علاقۀ فردی بوده و گاه از طریق نهادهای رسمی. به هر روی، اکنون زبان فارسی هزاران اصطلاح و واژۀ علمی دارد که درک مفاهیم علمی را برای دانشپژوهان ایرانی آسانتر و دقیقتر میکنند.
پس از انقلاب، دو نهاد فرهنگی خدمات ارزشمندی در جهت تقویت زبان علمی به جامعۀ دانشگاهی ارائه کردهاند؛ نخست مرکز نشر دانشگاهی که با تأسیس گروههای تخصصی پیشگام عرصۀ واژهگزینی شد و سپس فرهنگستان زبان و ادب فارسی که این مسیر را ادامه و توسعه داد.
برای آشنایی با آنچه در طی این چند دهه بر زبان علمی فارسی گذشته است و همچنین بررسی محورهای اصلی زبان علمی، مرکز نشر دانشگاهی با همکاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی و مشارکت انجمن زبانشناسی ایران، وبنشستهایی را برگزار میکند که در آنها پیشکسوتان واژهگزینی و متخصصان زبان علمی سخنرانی میکنند.
افتتاحیۀ این سلسله نشستهای مجازی روز سهشنبه، ۲۸ تیرماه ۱۴۰۱ (ساعت ۱۹:۰۰) و شروع سخنرانیها از ۲۹ تیرماه خواهد بود. این سخنرانیها به مدت ۱۲ هفته، هر چهارشنبه (از ساعت ۱۸:۰۰) ارائه خواهد شد.
پیوند ورود به جلسات:
https://webinar.itland.org/b/7xp-pgl-m5h-hbd
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=10815
https://apll.ir/wp-content/uploads/2022/07/X280401-1200x675.jpg