فرهنگستان زبان و ادب فارسی
10.9K subscribers
1.41K photos
299 videos
14 files
1.2K links
فرهنگستان زبان و ادب فارسی
The Academy of Persian Language and Literature

@theapll

وبگاه:
www.apll.ir

تلگرام:
https://telegram.me/theapll

اینستاگرام:
@theapll

توییتر
@the_apll

مدیر وبگاه/ کانال
@The_apll

روابط عمومی
Public Relations
@PR_APLL
Download Telegram
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
حافظ‌خوانی استاد والامقام فتح‌الله مجتبائی
عضو هیئت‌علمی فرهنگستان طرح کرد؛
ضرورت توجه هرچه بیشتر مؤلفان کتاب‌های درسی به مصوّبات فرهنگستان

🔸محمدرضا رضوی، عضو هیئت‌علمی و مدرس پژوهشکدۀ مطالعات اصطلاح‌شناسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی و مجری طرح بررسی واژه‌های بیگانه در کتاب‌های درسی گفت: با اینکه در سال‌های گذشته توجه مؤلفان کتاب‌های درسی به واژه‌های مصوّب فرهنگستان افزایش یافته ولی هنوز باید تلاش جدی‌تری در این زمینه انجام شود.

🔸محمدرضا رضوی در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) دربارۀ طرح بررسی واژه‌های بیگانه در کتاب‌های درسی مدارس توضیح داد: این طرح در گروه واژه‌گزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی در سال ۱۴۰۱ به پایان رسید و گزارش پنجم طرح نیز منتشر شد. این طرح با پشتیبانی صندوق حمایت از پژوهشگران و فناوران کشور اجرا شده بود.

🔴 برای مطالعه متن کامل گفت‌وگو به نشانی زیر در وبگاه فرهنگستان مراجعه کنید:
🌐 https://apll.ir/?p=14471
دوم دی، زادروز سیروس طاهباز (۱۳۱۸-۱۳۷۷)
سوم دی، زادروز محمدابراهیم باستانی پاریزی (۱۳۰۴-۱۳۹۳)
سوم دی، زادروز شیون فومنی (۱۳۲۵-۱۳۷۷)
چهارم دی‌ماه، روز بزرگداشت رودکی گرامی باد.
شاد زی با سیاه‌چشمان شاد
که جهان نیست جز فسانه و باد
‌‌
ز آمده شادمان بباید بود
وز گذشته نکرد باید یاد
‌‌
من و آن جعدموی غالیه‌بوی
من و آن ماهروی حورنژاد
‌‌
نیک‌بخت آن کسی که داد و بخورد
شوربخت آن که او نه خورد و نه داد
‌‌
باد و ابر است این جهانِ فسوس
باده پیش آر هرچه باداباد

شاد بوده‌ست از این جهان هرگز
هیچ‌کس، تا از او تو باشی شاد؟

داد دیده‌ست از او به هیچ سبب
هیچ فرزانه، تا تو بینی داد؟

سروده‌های رودکی، پژوهشِ دکتر علی رواقی، چاپ دوم، انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی، ۱۴۰۰، ص ۹.
نسخۀ الکترونیکی هزارواژه‌های زیست‌شناسی، پزشکی و ژن‌شناسی منتشر شد

🔸نسخۀ الکترونیکی هزارواژه‌های زیست‌شناسی (۱ و ۲)،‌ پزشکی (۱، ۲ و ۳) و ژن‌شناسی و زیست‌فنّاوری بر روی وبگاه فرهنگستان زبان و ادب فارسی بارگذاری شد.

🔸گفتنی‌است، پیش‌تر این کتاب‌ها در انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی منتشر شده است و تاکنون نسخۀ الکترونیکی هزارواژه‌های علوم مهندسی (سه جلد)، علوم زمین (سه جلد)، علوم انسانی (دو جلد)، هنر، زبان‌شناسی، باستان‌شناسی، روان‌شناسی، گردشگری و جهانگردی در وبگاه فرهنگستان منتشر شده بود.

🔴 برای مطالعه متن کامل خبر به نشانی زیر در وبگاه فرهنگستان مراجعه کنید:
🌐https://apll.ir/?p=14511
فراخوان همکاری

🔸فرهنگستان زبان و ادب فارسی برای تأمین چهار نفر نیروی انسانی موردنیاز خود، از افراد دارای شرایط دعوت به همکاری می‌کند.

🔴 برای مطالعه متن کامل فراخوان به نشانی زیر در وبگاه فرهنگستان مراجعه کنید:
🌐 https://apll.ir/?p=14538
هشتم دی، زادروز فروغ فرخزاد (۱۳۱۳_۱۳۴۵)

به آفتاب سلامی دوباره خواهم داد


به آفتاب سلامی دوباره خواهم کرد
به جویبار که در من جاری بود
به ابرها که فکرهای طویلم بودند
به رشد دردناک سپیدارهای باغ که با من
از فصل‌های خشک گذر می‌کردند
به دسته‌های کلاغان
که عطر مزرعه‌های شبانه را
برای من به هدیه می‌آوردند
به مادرم که در آیینه زندگی می‌کرد
و شکل پیری من بود
و به زمین، که شهوت تکرار من، درون ملتهبش را
از تخمه‌های سبز می‌انباشت – سلامی، دوباره خواهم کرد

می‌آیم، می‌آیم، می‌آیم
با گیسویم: ادامۀ بوهای زیر خاک
با چشم‌هام: تجربه‌های غلیظ تاریکی
با بوته‌ها که چیده‌ام از بیشه‌های آن‌سوی دیوار
می‌آیم، می‌آیم، می‌آیم
و آستانه پر از عشق می‌شود
و من در آستانه به آنها که دوست می‌دارند
و دختری که هنوز آنجا،
در آستانۀ پرعشق ایستاده، سلامی دوباره خواهم داد.
@theapll
نهم دی، سالگرد درگذشت خسرو فرشیدورد (۱۳۰۸-۱۳۸۸)
دهم دی، زادروز یحیی ماهیار نوابی (۱۲۹۱-۱۳۷۹)
دهم دی، زادروز فضل‌الله رضا (۱۲۹۳-۱۳۹۸)
عضو افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی
دانشوری دل‌باختۀ فردوسی و حافظ

یادداشتی از دکتر الوند بهاری
پژوهشگر و مدرس ادبیات

🔸از دکتر علی‌محمد حق‌شناس (۱۳۱۹ – ۱۳۸۹) این گفتۀ مشهور را به یاد داریم که «سَرم در کتابهای زبان‌شناسی است، اما دلم در ادبیات می‌تپد». از نوشته‌های فرهنگی و ادبی فضل‌الله رضا (۱۲۹۳-۱۳۹۸) هم چنین برمی‌آید که این مرد علم‌پیشه، در طول قریب به یک قرنی که بیش از هفتاد سالش را فرسنگ‌ها به‌دور از سرزمین مادری گذراند، دلش با ادبیات و به‌ویژه با شعر فارسی می‌تپیده است.

🔴 متن کامل یادداشت را در وبگاه فرهنگستان به نشانی زیر بخوانید:
🌐 https://apll.ir/?p=14580
یازدهم دی، زادروز گلچین گیلانی (۱۲۸۸-۱۳۵۱)

باز باران
با ترانه
با گُهَرهای فراوان
می‌خورد بر بام خانه

من به پشت شیشه تنها
ایستاده
در گذرها
رودها راه اوفتاده

شاد و خّرم
یک - دو سه گنجشک پُرگو
باز هر دم
می‌پرند این‌سو و آن‌سو

می‌خورد بر شیشه و در
مُشت و سیلی
آسمان امروز دیگر
نیست نیلی

یادم آرد روز باران
گردش یک روز دیرین
خوب و شیرین
توی جنگل‌های گیلان

کودکی ده ساله بودم:
شاد و خّرم
نرم و نازک
چُست و چابک

از پرنده
از خزنده
از چرنده
بود جنگل گرم و زنده

آسمان آبی چو دریا
یک - دو ابر این‌جا و آن‌جا
چون دل من
روز روشن...
@theapll
پیام تسلیت رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی به‌ مناسبت درگذشت دکتر امیربانو کریمی (امیری فیروزکوهی)

بسمه تعالی
درگذشت استاد پیشکسوت دانشگاه تهران و چهرۀ ماندگار ادبیات فارسی سرکار خانم دکتر امیربانو کریمی (امیری فیروزکوهی) مایۀ تأسف و تأثر شد.
زنده‌یاد دکتر امیربانو کریمی (امیری فیروزکوهی) که برآمده از خاندانی اهل فضل و فرهنگ و ادب بود، سال‌ها در دانشگاه تهران به تدریس زبان و ادبیات فارسی و تربیت شاگردان بسیاری همت گماشت. او از محققان و از استادان صاحب‌نظر ادبیات فارسی، به‌ویژه در تصحیح متون و سبک هندی و شعر صائب بود و با آثار خود زمینۀ آشنایی دقیق‌تر خوانندگان شعر فارسی را با گنجینۀ ادب فارسی فراهم آورد.
فرهنگستان زبان و ادب فارسی با تجلیل از جایگاه و خدمات علمی و فرهنگی دکتر امیربانو کریمی (امیری فیروزکوهی)، درگذشت این استاد ارجمند را به جامعۀ علمی کشور، دوستان و شاگردان، و به‌ویژه بازماندگان محترم ایشان تسلیت می‌گوید و از درگاه پروردگار مهربان برای آن استاد درگذشته آرامش و آمرزش روان مسئلت می‌کند.
غلامعلی حداد عادل

🌐 https://apll.ir/?p=14587
«سروستان» هفتم منتشر شد

🔸برنامۀ شنیداری «سروستان؛ دریچه‌ای به باغ فرهنگ و ادب ایرانی»، با یادی از محمد قاضی، مترجم سرشناس ایرانی منتشر شد.

🔸سروستان هفتم شامل چهار بخش «سرو سایه‌فکن»، «داستان واژه‌ها»، «نوواژه» و «کهن‌خوانی» است. در بخش سرو سایه‌فکن یاد محمد قاضی، مترجم نامدار معاصر، گرامی داشته شده است. در داستان واژه‌ها، دکتر حمید حسنی، فرهنگ‌نویس و پژوهشگر، به بررسی ریشۀ واژۀ «زمستان» پرداخته است. در بخش نوواژه، دکتر علی شیوا، عضو هیئت‌علمی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دربارۀ واژۀ «نمایشگر» سخن گفته است. در بخش کهن‌خوانی بخش‌هایی از داستان «پادشاهی بوران‌دخت» را از تاریخ بلعمی با صدای عفّت امانی خواهیم شنید.

🔸برنامۀ «سروستان» هر پانزده روز یک بار منتشر می‌شود. سروستان را در شنوتو و کست‌باکس بشنوید.

🌐 https://apll.ir/?p=14592
دوازدهم دی، زادروز ضیاء موحّد (۱۳۲۱)

به آینۀ خود برمی‌گردم
به روشنایی سحر
به چشمۀ زلال
تا در خورشید تو خیره شوم
و نور سیاهت روشنم کند
از کمند تو آه
از ظلم دلپسند تو آه

شعری از دفتر «مشتی نور سرد»، انتشارات نیلوفر: ۱۳۸۳.

@theapll