چرا عسل هیچوقت فاسد نمی‌شود؟ پاسخ علم به یک راز باستانی

🍯 عسل با وجود شیرینی و قند بالا، به‌طرز شگفت‌انگیزی در برابر فساد مقاوم است. در حالی که بیشتر مواد غذایی بستری مناسب برای رشد باکتری‌ها و کپک‌ها هستند، عسل می‌تواند برای سال‌ها و حتی قرن‌ها سالم باقی بماند. این ماندگاری خارق‌العاده، نتیجه‌ی مستقیم ترکیب شیمیایی منحصربه‌فرد و فرآیند تولید دقیقی است که توسط زنبورها انجام می‌شود.

💧 سلاح اصلی عسل در برابر میکروب‌ها، محتوای بسیار کم آب آن است. میزان رطوبت در عسل رسیده تنها بین ۱۵ تا ۱۸ درصد است که برای بقای اکثر میکروارگانیسم‌ها کافی نیست. این غلظت بالای قند، فشار اسمزی شدیدی ایجاد می‌کند که آب را از سلول‌های هر میکروب مهاجمی بیرون می‌کشد و عملاً آن را خشک و نابود می‌کند.

🐝 این ترکیب بی‌نقص توسط زنبورهای عسل مهندسی می‌شود. آن‌ها شهد گل‌ها را که در ابتدا آب زیادی دارد، با بال زدن مداوم در کندو غلیظ می‌کنند تا آب اضافی تبخیر شود. همزمان، زنبورها آنزیمی به نام گلوکز اکسیداز را به شهد اضافه می‌کنند. این آنزیم قندها را تجزیه و اسید گلوکونیک تولید می‌کند که باعث اسیدی شدن محیط عسل می‌شود و از رشد باکتری‌ها جلوگیری می‌کند.

🏺 برای حفظ این ویژگی‌ها، نگهداری صحیح عسل ضروری است. تا زمانی که عسل در ظرفی دربسته نگهداری شود، از جذب رطوبت هوا در امان است و فاسد نمی‌شود. اما به محض باز شدن در ظرف و ورود رطوبت یا آلودگی (مثلاً با یک قاشق خیس)، این تعادل ظریف به هم می‌خورد و زمینه برای فعالیت میکروبی فراهم می‌شود. در واقع، انسان‌ها با افزودن کنترل‌شده‌ی آب و مخمر به عسل، از همین فرآیند برای تولید نوشیدنی «مید» استفاده می‌کنند.

#دانستنی #شیمی

💡 راز کامل ماندگاری عسل و جزئیات علمی آن را در زومیت بخوانید

🆔 @thezoomit

گیاهی که برف را آب می‌کند، با نیروی گرمای خود طبیعت

گیاه کلم اسکونک شرقی (Symplocarpus foetidus) یکی از معدود گیاهان جهان است که توانایی تولید گرما دارد. این گیاه در اواخر زمستان و اوایل بهار، زمانی که هنوز برف و یخ زمین را پوشانده‌اند، از طریق فرآیندی به نام «گرمازایی گیاهی» دمای گل‌آذین خود را به حدود ۱۵ تا ۳۰ درجه سانتی‌گراد می‌رساند؛ حتی وقتی دمای محیط نزدیک یا پایین‌تر از صفر درجه باشد.

گرمای تولیدشده باعث ذوب شدن برف اطراف گیاه می‌شود و از اندام‌های تولیدمثلی آن در برابر سرما محافظت می‌کند. همچنین این گرما همراه با بوی تند و خاص گیاه، حشراتی مانند مگس‌ها و سوسک‌های اولیه فصل را جذب می‌کند و به گرده‌افشانی کمک می‌کند.

برخلاف بیشتر گیاهان که تا گرم شدن هوا در خواب زمستانی باقی می‌مانند، کلم اسکونک شرقی از این سازگاری منحصربه‌فرد برای رشد و گل‌دهی زودهنگام استفاده می‌کند. این گیاه یکی از جالب‌ترین نمونه‌های سازگاری تکاملی در دنیای گیاهان به شمار می‌رود.

#دانستنی

🆔 @thezoomit

شکل موج روی آیکون اپلیکیشن Voice Memos اپل، کلمه «Apple» را هجی می‌کند

شکل موج به‌کاررفته در آیکون اپلیکیشن Voice Memos اپل، یک طراحی تصادفی نیست. نوسان‌های گرافیکی آن به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که کلمه «Apple» را هجی می‌کنند.

#دانستنی

🆔 @thezoomit