شعر فارسی (از رودکی تا نیما) ویر
13K subscribers
300 photos
427 videos
7 files
80 links
Download Telegram
6.Dashti - @Khosousi
Farhang Sharif
بداهه‌نوازی فرهنگ‌شریف

@vir486
❤2🔥2👏2
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
شعرخوانی مهدی اخوان ثالث و توضیحاتی درباره‌ی شعر چاووشی.

@vir486
❤3👍2🔥1👏1
سه عامل سقوط حکومت‌ها
در نگاه فردوسی



۲۵ اردیبهشت روز بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی است. وی یکی از متفکرانی است که تاریخ ایران باستان را از آغاز تا سقوط ساسانیان مطالعه کرده و خود نیز در قرن چهارم و پنجم هجری در طول عمر هفتاد و اندی ساله‌اش  شاهد ظهور و سقوط دولت‌هایی بوده است.
فردوسی مانند بسیاری از متفکران دیدگاهی در باره سقوط شاهان، دولت ها و حکومت‌ها دارد.

وی معتقد است که سه عامل موجب نابودی آنها می ‌شود:
نخست ظلم و ستم؛ ستمی که شاهان و حاکمان بر مردمان روا می‌دارند عامل اصلی و مهم سقوط از دیدگاه فردوسی است. مردمانی که توسط صاحبان زور سرکوب و زندانی و شکنجه  و تحقیر و کشته می‌شوند.
دوم.: حذف نخبگان و اهل فکر، و به کارگیری بی‌مایه‌گان و بی‌خردان در مسند امور و مدیریت جامعه.
سوم ، ثروت اندوزی،و سیری‌ناپذیری از داشتن دارایی که فساد مالی از سوی حکومتگران را به همراه دارد. با فزون‌خواهی خداوندان زور و تزویر جامعه فقیرتر و حقیرتر می‌شود.

سراینده شاهنامه در باره این سه عامل چنین می‌گوید؛

سرِ تخت شاهان بپیچد سه کار:
نخستین ز بیدادگر شهریار

دگر آنکه بی‌ سود را برکشد
ز مرد هنرمند سر درکشد

سوم آنکه با گنج خویشی کند
بکوشد به دینار بیشی کند


بدین ترتیب سه عامل:
ستمگری، سفله‌پروری و فزون‌خواهی،
عاملان اصلی سقوط حکومت‌های ستمگر در نزد حکیم توس است.

#سعید_معدنی

#فردوسی


@vir486
👍14❤2🔥1😁1
پیشانی‌ات وطن من است
به من گوش کن
و چون علفی هرز
پشت این نرده‌ها رهایم نکن
همچون کبوتری در کوچ
مرا وانگذار
همچون ماه تیره‌روز
و بسان ستاره‌ای دریوزه
در میان شاخسار
مرا با اندوهم رها نکن،
زندانی‌ام کن با دستی که آفتاب می‌ریزد.

#محمود_درویش


@vir486
❤5👍1👏1😁1
مارکوس کاتو می گوید: یک برده نباید وقتی که بیدار است، بیکار بماند. کارش مفید باشد یا نه، اهمیتی ندارد، او فقط باید کار کند؛ زیرا همین کار کردن، حداقل برای خود برده، مفید است.

این شیوه ی تفکر هنوز هم پایدار مانده و دلیل همه کارهای پرمشقت و طاقت فرسای بیهوده ی دنیای امروز است. من بر این باورم که کارهای بیهوده و بی فایده به این خاطر ادامه دارند که از عصیان مردم می ترسند.

عقیده ای که رواج دارد چنین است که انبوه مردم، حیوان های حقیری هستند که اگر بیکار بمانند خطر خواهند داشت و بنابراین باید آنها را چنان مشغول کرد که فرصتی برای اندیشیدن نداشته باشند.

#جورج_اورول
کتاب: آس و پاس در پاریس و لندن


@vir486
💯6👍5🔥1👏1👌1
7.Dashti - @Khosousi
Dr. Jahanshah Boromand
بداهه‌نوازی جهانشاه برومند به یاد خالدی

@vir486
👏2👍1
تابوت آتشین
بخش اول

گرسنه، برهنه، بیمار توان زیست ولی
یک نفس هم نتوان برد بسر بی‌وطنا
خلیل الله خلیلی، از «ناله خارکن
»

زبان فارسی دری در قلمرو گسترده خود علاوه بر کشور ایران در سرزمین‌های افغانستان، پاکستان، ماوراء النهر و هند سخنوران نامداری دارد که آثارشان خواندنی و شناختنی است و ازان میان در عصر حاضر بخصوص دو تن را می‌توان ببزرگی نام برد محمد اقبال لاهوری و خلیل الله خلیلی.

خلیلی شاعر توانای افغانستان، بواسطة قریحه تابناک، بلندی اندیشه وسعت تخیل چیرگی بر زبان فارسی و مایه‌وری فرهنگ و ادب در حوزه شعر دری مقامی خاص دارد. آثار او در شعر و نثر و تتبع ادبی و تاریخی متعد دست سوابق کوشش‌های اجتماعی و نیز مشاغل فرهنگی و سیاسی او در مقام یکی از رجال افغانستان در قرن اخیر قابل توجه است. اما پایگاه اصلی و برجسته وی شاعری است خاصه بعنوان شاعری ملی که در فراز ونشیب سرنوشت ملت خویش با آنان همدل و همنوا بوده است.

اشعار گوناگون او در مجموعه‌های مختلف نمودار اندیشه‌های وطنی، اجتماعی انتقادی، عرفانی و اخلاقی و نیز شامل مضامین لطیف غنائی و اوصاف دلکش از طبیعت و احیاناً اخوانیات است که شاعر در هر زمینه لطف طبع و قدرت بیان خود را نشان داده است. در عین حال در اکثر اشعار او فکری بلند منعکس است که نگران سرنوشت انسان است و نابسامانی‌های جهان و در غم آینده آن. این‌گونه آثار وی، نظیر قصیده‌ای که با عنوان به ویرانه‌های غزنه بمناسبت هزارمین سال تولد ابوریحان بیرونی سروده درخششی بارز دارد.

#خلیل‌الله_خلیلی
#غلامحسین_یوسفی
#چشمه_روشن


@vir486
👍6❤3👏1
ای به دیدار تو روشن چشم عالم‌بین من
آخرت رحمی نیاید بر دل مسکین من

سوزناک افتاده چون پروانه‌ام در پای تو
خود نمی‌سوزد دلت چون شمع بر بالین من

تا تو را دیدم که داری سنبله بر آفتاب
آسمان حیران بماند از اشک چون پروین من

گر بهار و لاله و نسرین نروید گو مروی
پرده بردار ای بهار و لاله و نسرین من


گر به رعنایی برون آیی دریغا صبر و هوش
ور به شوخی درخرامی وای عقل و دین من

خار تا کی لاله‌ای در باغ امیدم نشان
زخم تا کی مرهمی بر جان دردآگین من

نه امید از دوستان دارم نه بیم از دشمنان
تا قلندروار شد در کوی عشق آیین من

از ترش رویی دشمن وز جواب تلخ دوست
کم نگردد شورش طبع سخن شیرین من

خلق را بر ناله من رحمت آمد چند بار
خود نگویی چند نالد سعدی مسکین من


#سعدی
#غلامحسین_یوسفی

@vir486
❤5🔥3👏1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
۱۴ خرداد زادروز محمدرضا عبدالملکیان


@vir486
❤3👍1🔥1🥰1👏1
تابوت آتشین
بخش دوم


جوش و خروش طبع خلیلی بخصوص از دی‌ماه ۱۳۵۸ که وطن وی تحت استیلای نیروهای بیگانه درآمد و او نیز مانند بسیاری از آزاد مردان افغانستان به مهاجران و مجاهدان مسلمان این کشور پیوست اوج گرفت و در ایام آوارگی، دور از وطن گاه در آمریکا و گاه در اسلام آباد، پاکستان، تا پایان عمر در حمایت از مردم مظلوم کشور خویش و رساندن فریاد دادخواهی آنان به گوش جهانیان و ترغیب ملت به کوشش و همت برای نجات مملکت اشعار پرتأثیر و جان سوز سرود و درباره خود درست گفته است که من ناله زنجیر اسیران جفایم.

شعرهای خلیلی در این دوره همچنان که مجموعه‌ای از آنها را اشکها و خونها نامگذاری کرده است یکسر رنج و سوز و گدازست در غم ملت و وطن. امواج این دریا غالباً خروشان است و طوفان‌زا و بی‌آرام و پرخاشگر و گاه نالنده و مویه‌گر و نرمخیز. خود نیز در مقدمه کتاب نوشته است: این نامه ... پیام ستم‌زدگانی است که آب‌هایشان را با زهر آغشته‌اند... پیام نفرین به آن کاخ پرشکوه است که بگزاف نامش را بنگاه یگانگی مردم جهان نهاده‌اند و بی گمان بازیگاه زورمندان و جای آزمون نیروی فریبکاران است.

اوریپیدس، شاعر یونان باستان حق داشت که می‌گفت: غمی گران‌تر از فقدان زادبوم و وطن نیست. خلیلی وطن پ‌دوست و حساس که اینک خود و هموطنانش را محروم از یار و دیار و آواره و در بند غم گرفتار می‌دید می‌سرود:
یاد باد آن میهن زیبای ما!
خانه‌ی ما، خانه‌ی آبای ما!


#خلیل‌الله_خلیلی
#غلامحسین_یوسفی
#چشمه_روشن

@vir486
👍5🕊3👏1😁1
4.Mokhalef Segah - @Khosousi
Parviz Yahaghi
بداهه‌نوازی پرویز یاحقی

@vir486
❤2👍2🔥2👏2😁1
در بین مرام‌های احزاب
منگر که صد اختلاف جاری است
این‌ها همه یک مرام دارند
آن نیز مرام خر سواری است 


#ابوالقاسم_حالت

@vir486
💯6👍4👏2👌1
خوشا به حال جوانی که تصور می‌کند وظیفه‌اش دوباره ساختن دنیا و هرچه بیشتر هماهنگ کردن آن با فضیلت و عدالت و خواست دل خویش است.  بدا به حال کسی که بدون دیوانگی زندگی آغاز می‌کند.
ص ۲۲۲



#گزارش_به_خاک_یونان
#نیکوس_کازانتزاکیس
#مترجم_صالح_حسینی
#نشر_نیلوفر

@vir486
👍5❤3👏3
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
گفتگو درباره‌ی حافظ با شاپور جورکش


@vir486
❤4👍2👏1
عارف شاعر ملّی

موضوع تصنیف گاهی عشق و عاشقی و وصف بیوفایی معشوق و شرح حال زار عاشق و ستایش گل و شراب و زیبایی است. این خصوصیات تصنیف را به غزل‌های عرفانی نزدیک می‌سازد و يك نوع لطف و اصالت به آن می دهد و گاهی شوخی و طیبت و یا تمجید و بدگویی از اشخاص و اوضاع است. این گونه تصنیف‌ها همیشه غرض و مأموریت خاصی دارند و تقریباً همه وقت به زبان محاوره عمومی ساخته می‌شوند، معهذا از هنر شعری مخصوصی برخوردارند و احیاناً در ضمن آنها افکار بلندی دیده می‌شود که با بیانی ساده و بدون شاخ و شاعرانه ادا است. تصنيف‌ها برخلاف اشعار ادبی زاییده طبع هنرمندان و استادان بزرگ نیستند و برای طبقات مشخصی سروده نمی‌شوند. سرایندگان آنها غالباً شناخته نیستند و چون تخلص و نام و نشانی از خود باقی نمی‌گذارند هویت آنان الى‌الابد مجهول می‌ماند. تصنیف‌ها از زبان اکثریت مردم و برای خود مردم سخن می‌گویند و در آنها احساس برفکر غلبه دارد.

تصنیف به صورت كنوني يك پديده نسبتاً جدید در ادبیات ایران است و می‌توان گفت هنگامی که شعر پارسی از دربار سلاطین قدم بیرون نهاد و به دست مردم کوچه و بازار افتاد، شکل تصنیف را برای خود انتخاب کرد و بعد از دوران مشروطیت شعرا و گویندگان توجه بیشتری بدان معطوف داشته و جنبه‌ی ادبی و هنری به آن دادند.

#از_صبا_تا_نیما
#یحیی_آرینپور
@vir486
🥰5❤1👍1
Forwarded from قاسمی
ما را گلی از روی تو چیدن نگذارند
چیدن چه خیالیست که دیدن نگذارند

صد شربت شیرین ز لبت خسته دلان را
نزدیک لب آرند و چشیدن نگذارند

گفتم شنود مژده دشنام تو گوشم
آن نیز شنیدم که شنیدن نگذارند

زلف تو چه امکان کشیدن که رقیبان
سر در قدمت نیز کشیدن نگذارند

بخشای بر آن مرغ که خونش گَه بسمل
بر خاک بریزند و تپیدن نگذارند

دل شد ز تو صد پاره و فریاد که این قوم
نعره زدن و جامه دریدن نگذارند

مگریز کمال از سر زلفش که درین دام
مرغی که در افتاد پریدن نگذارند

#کمال_خجندی



@vir486
👍7❤3😁2🔥1👏1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🔅

حاجت نبود مستی ما را به شراب
یا مجلس ما را طرب از چنگ و رباب

بی‌ساقی و بی‌شاهد و بی‌مطرب و نی
شوریده و مستیم چو مستان خراب

#مولانا
رباعی شماره ۹۶
#دیوان_شمس

@vir486
❤10
زن تلخک فرزندی زایید؛سلطان محمود او را پرسيد كه چه زاده است؟
گفت از درويشان چه زايد؟ پسری يا دختری!
سلطان گفت مگر از بزرگان چه زايد؟
گفت:

"ظلم و جور و خانه براندازی خلق!"

#عبید_زاکانی

@vir486
👏19👍4😁3👌1
ستایشگر مادر

بی‌گمان همه کسانی که در نیم قرن اخیر به دبستان رفته و درس خوانده‌اند این شعر را که در کودکی در کتاب‌های درسی خوانده‌اند هنوز بیاد دارند و بارها بازگو کرده‌اند و شاید پس از این نیز در خاطرها پایدار بماند

گویند مرا چوزاد مادر
پستان به دهن گرفتن آموخت

شب‌ها برِ گاهواره‌ی من
بیدار نشست و خفتن آموخت

دستم بگرفت و پا بپا برد
تا شیوه‌ی راه رفتن آموخت

یک حرف و دو حرف بر زبانم
الفاظ نهاد و گفتن آموخت

لبخند نهاد بر لب من
بر غنچه گل شکفتن آموخت

پس هستی من ز هستی اوست
تا هستم و هست دارمش دوست


آن جاذبه خاص که این شعر و برخی از دیگر اشعار ایرج میرزا جلال الممالک ( ١٢٩٠ - ١٣٤٤ هـ. ق. - ۱۳۰۴ ش) را از سادگی و روانی باب فهم کودکان کرده است و نیز در بعضی از معروف ترین آثار او متجلی است و به تعبیر رشید یاسمی شعر وی را هم در زمان حیاتش ایران‌گیر کرد چیست؟ بنده تصور - می‌کنم علاوه بر دیگر مزایا بارزترین خصیصه شعر ایرج زبان چالاک و بیان گرم و زنده و پوینده اوست و برخورداری هنرمندانه وی از گفتار ساده روزانه مردم و تعبیرات آن که خود دارای بلاغتی خاص است. این که زبان در دست ایرج بواقع مانند موم شکل پذیرست و او می‌تواند هر چه را می‌خواهد و در ضمیر دارد بآسانی بنوعی بیان کند که همگان دریابند و آنان را تحت تأثیر قرار دهد از همین رهگذرست. زبان و بیانی که از حیث نرمی و روانی و سهل و ممتنع بودن به شعر سعدی می‌ماند و به همین سبب بسیاری از ابیات او مانند ضرب المثل معروف شده و رواج پیدا کرده است. اما بهره وری از زبان عامه کاری بسیار ظریف است و محتاج رعایت نکته‌های بسیار.

#چشمه_روشن
#غلامحسین_یوسفی

@vir486
👍12