اینها تاریکند و در ظلمات حیرت اسیرند. حتی اسکندر نیستند که در طلب آب حیات در ظلمات سرگردان بمانند زیرا در طلب چیزی جز خود نیستند، پس خود ظلماتند و حیرت زده در جان و دل تاريك خود ماندگارند.
#در_کوی_دوست
#شاهرخ_مسکوب
ص۲۵
@vir486
#در_کوی_دوست
#شاهرخ_مسکوب
ص۲۵
@vir486
❤8👏3👌3👍1
گر برود به هر قدم در ره دیدنت سری
من نه حریف رفتنم از در تو به هر دری
تا نکند وفای تو در دل من تغیری
چشم نمیکنم به خود تا چه رسد به دیگری
خود نبود و گر بود تا به قیامت آزری
بت نکند به نیکویی چون تو بدیع پیکری
سرو روان ندیدهام جز تو به هیچ کشوری
هم نشنیدهام که زاد از پدری و مادری
گر به کنار آسمان چون تو برآید اختری
روی بپوشد آفتاب از نظرش به معجری
حاجت گوش و گردنت نیست به زر و زیوری
یا به خضاب و سرمهای یا به عبیر و عنبری
تاب وغا نیاورد قوت هیچ صفدری
گر تو بدین مشاهدت حمله بری به لشکری
بستهام از جهانیان بر دل تنگ من دری
تا نکنم به هیچ کس گوشه چشم خاطری
گرچه تو بهتری و من از همه خلق کمتری
شاید اگر نظر کند محتشمی به چاکری
باک مدار سعدیا گر به فدا رود سری
هر که به معظمی رسد ترک دهد محقری
#سعدی
#غزلیات
@vir486
من نه حریف رفتنم از در تو به هر دری
تا نکند وفای تو در دل من تغیری
چشم نمیکنم به خود تا چه رسد به دیگری
خود نبود و گر بود تا به قیامت آزری
بت نکند به نیکویی چون تو بدیع پیکری
سرو روان ندیدهام جز تو به هیچ کشوری
هم نشنیدهام که زاد از پدری و مادری
گر به کنار آسمان چون تو برآید اختری
روی بپوشد آفتاب از نظرش به معجری
حاجت گوش و گردنت نیست به زر و زیوری
یا به خضاب و سرمهای یا به عبیر و عنبری
تاب وغا نیاورد قوت هیچ صفدری
گر تو بدین مشاهدت حمله بری به لشکری
بستهام از جهانیان بر دل تنگ من دری
تا نکنم به هیچ کس گوشه چشم خاطری
گرچه تو بهتری و من از همه خلق کمتری
شاید اگر نظر کند محتشمی به چاکری
باک مدار سعدیا گر به فدا رود سری
هر که به معظمی رسد ترک دهد محقری
#سعدی
#غزلیات
@vir486
❤9👍4
صدای بال برفی فرشتگان
بخش دوم
در شعر فروغ یک نکتهی قابل ملاحظه استقلال دید و تجربهی شخصی است و کوشش برای دستیابی به زبانی زنده و متناسب با آنچه شاعر در ضمیر دارد. خود او گفته است: من به دنیای اطرافم به اشیاء اطرافم و آدمهای اطرافم و خطوط اصلی این دنیا نگاه کردم آن را کشف کردم و وقتی خواستم بگویمش دیدم کلمه لازم دارم کلمههای تازه که مربوط به همان دنیا میشود. اگر میترسیدم میمردم اما نترسیدم کلمهها را وارد کردم. به من چه که این کلمه هنوز شاعرانه نشده است. جان که دارد شاعرانهاش میکنیم. کلمهها که وارد - شدند، در نتیجه احتیاج به تغییر و دستکاری در وزنها پیش آمد. اگر این احتیاج طبیعه پیش نمیآمد تأثیر نیما نمیتوانست کاری بکند. او راهنمای من بود، اما من سازنده خودم بودم. من همیشه به تجربیات خودم متکی بودهام. من اول باید کشف میکردم که چه طور شد که نیما به آن وزن و فرم رسید. اگر کشف نمیکردم که فایده نداشت. آن وقت یک مقلد بیوجدانی میشدم. باید آن راه را طی میکردم. یعنی زندگی میکردم ...
من فکر میکنم چیزی که شعر ما را خراب کرده همین توجه زیاد به ظرافت و زیبایی است. زندگی ما فرق دارد خشن است. تربیت نشده است. باید این حالتها را وارد شعر کرد شعر ما اتفاقاً به مقدار زیادی خشونت و کلمات غیر شاعرانه احتیاج دارد تا جان بگیرد و از نو زنده شود.... من جمله را به سادهترین شکلی که در مغزم ساخته میشود به روی کاغذ میآورم و وزن نخی است که از میان این کلمات رد شده، بیآن که دیده - شود، فقط آنها را حفظ میکند و نمیگذارد بیفتند. اگر کلمه انفجار در وزن نمیگنجد و مثلاً ایجاد سکته میکند بسیار خوب این سکته مثل گرهی است در این نخ با گرههای دیگر میشود اصل گره را هم وارد وزن شعر کرد و از مجموع گرهها یک جور هم شکلی و هم آهنگی بوجود آورد.... وزن باید از نو ساخته و چیزی که وزن را میسازد و باید اداره کننده وزن باشد برعکس گذشته زبان است حس زبان غریزه کلمات و آهنگ بیان طبیعی آنها ... باید واقعیترین و قابل لمسترین کلمات را انتخاب کرد حتی اگر شاعرانه نباشد، باید قالب را در این کلمات ریخت نه کلمات را در قالب ...
#فروغ
#غلامحسین_یوسفی
#چشمه_روشن
@vir486
بخش دوم
در شعر فروغ یک نکتهی قابل ملاحظه استقلال دید و تجربهی شخصی است و کوشش برای دستیابی به زبانی زنده و متناسب با آنچه شاعر در ضمیر دارد. خود او گفته است: من به دنیای اطرافم به اشیاء اطرافم و آدمهای اطرافم و خطوط اصلی این دنیا نگاه کردم آن را کشف کردم و وقتی خواستم بگویمش دیدم کلمه لازم دارم کلمههای تازه که مربوط به همان دنیا میشود. اگر میترسیدم میمردم اما نترسیدم کلمهها را وارد کردم. به من چه که این کلمه هنوز شاعرانه نشده است. جان که دارد شاعرانهاش میکنیم. کلمهها که وارد - شدند، در نتیجه احتیاج به تغییر و دستکاری در وزنها پیش آمد. اگر این احتیاج طبیعه پیش نمیآمد تأثیر نیما نمیتوانست کاری بکند. او راهنمای من بود، اما من سازنده خودم بودم. من همیشه به تجربیات خودم متکی بودهام. من اول باید کشف میکردم که چه طور شد که نیما به آن وزن و فرم رسید. اگر کشف نمیکردم که فایده نداشت. آن وقت یک مقلد بیوجدانی میشدم. باید آن راه را طی میکردم. یعنی زندگی میکردم ...
من فکر میکنم چیزی که شعر ما را خراب کرده همین توجه زیاد به ظرافت و زیبایی است. زندگی ما فرق دارد خشن است. تربیت نشده است. باید این حالتها را وارد شعر کرد شعر ما اتفاقاً به مقدار زیادی خشونت و کلمات غیر شاعرانه احتیاج دارد تا جان بگیرد و از نو زنده شود.... من جمله را به سادهترین شکلی که در مغزم ساخته میشود به روی کاغذ میآورم و وزن نخی است که از میان این کلمات رد شده، بیآن که دیده - شود، فقط آنها را حفظ میکند و نمیگذارد بیفتند. اگر کلمه انفجار در وزن نمیگنجد و مثلاً ایجاد سکته میکند بسیار خوب این سکته مثل گرهی است در این نخ با گرههای دیگر میشود اصل گره را هم وارد وزن شعر کرد و از مجموع گرهها یک جور هم شکلی و هم آهنگی بوجود آورد.... وزن باید از نو ساخته و چیزی که وزن را میسازد و باید اداره کننده وزن باشد برعکس گذشته زبان است حس زبان غریزه کلمات و آهنگ بیان طبیعی آنها ... باید واقعیترین و قابل لمسترین کلمات را انتخاب کرد حتی اگر شاعرانه نباشد، باید قالب را در این کلمات ریخت نه کلمات را در قالب ...
#فروغ
#غلامحسین_یوسفی
#چشمه_روشن
@vir486
👍8❤1
❤7👍4
Yek Shakhe Gol 447 - @Khosousi
Mohammadreza Shajarian
دلبرا پیش وجودت همه خوبان عدمند
سروران بر در سودای تو خاک قدمند
شهری اندر هوست سوخته در آتش عشق
خلقی اندر طلبت غرقه دریای غمند
خون صاحب نظران ریختی ای کعبه حسن
قتل اینان که روا داشت که صید حرمند
صنم اندر بلد کفر پرستند و صلیب
زلف و روی تو در اسلام صلیب و صنمند
گاه گاهی بگذر در صف دلسوختگان
تا ثناییت بگویند و دعایی بدمند
هر خم از جعد پریشان تو زندان دلیست
تا نگویی که اسیران کمند تو کمند
حرفهای خط موزون تو پیرامن روی
گویی از مشک سیه بر گل سوری رقمند
در چمن سرو ستادست و صنوبر خاموش
که اگر قامت زیبا ننمایی بچمند
زین امیران ملاحت که تو بینی بر کس
به شکایت نتوان رفت که خصم و حکمند
بندگان را نه گزیرست ز حکمت نه گریز
چه کنند ار بکشی ور بنوازی خدمند
جور دشمن چه کند گر نکشد طالب دوست
گنج و مار و گل و خار و غم و شادی به همند
غم دل با تو نگویم که تو در راحت نفس
نشناسی که جگرسوختگان در المند
تو سبکبار قوی حال کجا دریابی
که ضعیفان غمت بارکشان ستمند
سعدیا عاشق صادق ز بلا نگریزد
سست عهدان ارادت ز ملامت برمند
#سعدی
یک شاخه گل۴۴۷
شجریان
عبادی
یاحقی
افتتاح
فیروزهی امیرمُعز
@vir486
سروران بر در سودای تو خاک قدمند
شهری اندر هوست سوخته در آتش عشق
خلقی اندر طلبت غرقه دریای غمند
خون صاحب نظران ریختی ای کعبه حسن
قتل اینان که روا داشت که صید حرمند
صنم اندر بلد کفر پرستند و صلیب
زلف و روی تو در اسلام صلیب و صنمند
گاه گاهی بگذر در صف دلسوختگان
تا ثناییت بگویند و دعایی بدمند
هر خم از جعد پریشان تو زندان دلیست
تا نگویی که اسیران کمند تو کمند
حرفهای خط موزون تو پیرامن روی
گویی از مشک سیه بر گل سوری رقمند
در چمن سرو ستادست و صنوبر خاموش
که اگر قامت زیبا ننمایی بچمند
زین امیران ملاحت که تو بینی بر کس
به شکایت نتوان رفت که خصم و حکمند
بندگان را نه گزیرست ز حکمت نه گریز
چه کنند ار بکشی ور بنوازی خدمند
جور دشمن چه کند گر نکشد طالب دوست
گنج و مار و گل و خار و غم و شادی به همند
غم دل با تو نگویم که تو در راحت نفس
نشناسی که جگرسوختگان در المند
تو سبکبار قوی حال کجا دریابی
که ضعیفان غمت بارکشان ستمند
سعدیا عاشق صادق ز بلا نگریزد
سست عهدان ارادت ز ملامت برمند
#سعدی
یک شاخه گل۴۴۷
شجریان
عبادی
یاحقی
افتتاح
فیروزهی امیرمُعز
@vir486
👍6🔥1
👍4🔥1
#خیام_شاعر
بخش چهارم
چندین اثر فلسفی و علمی بزبان فارسی و عربی از خیام مانده. ولی آثار فلسفی و علمی او هرگز در میزان شهرتش دخالتی نداشته. خوشبختانه اخيراً يك رسالهی ادبی گرانبهائی از خیام بدست آمد موسوم به «نوروزنامه» که بسعی و دوست عزیزم آقای مجتبی مینوی در تهران بچاپ رسید. این کتاب بفارسی ساده و بیمانندی نوشته شده که نشان میدهد اثر قلم توانای همان گوینده ترانهها میباشد. نثر ادبی آن یکی از بهترین و سلیسترین نمونههای نثر فارسی است و ساختمان جملات آن خیلی نزديك به پهلوی میباشد و هیچکدام از کتابهایی که کم و بیش در آن دوره نوشته شده از قبیل سیاست نامه و چهارمقاله و غیره از حیث نثر و ارزش ادبی بپای «نوروزنامه» نمیرسند. نگارنده موضوع کتاب خود را یکی از رسوم ملی ایران قدیم قرارداده که رابطه مستقیم با نجوم دارد و در آن خرافات نجومی و اعتقادات عامیانه و خواص اشیاء را بر طبق نجوم و طب Empirique شرح میدهد.
اگر چه این کتاب دستوری و بفراخور مقتضیات روز نوشته شده ولی در خفای الفاظ آن همان موشکافی فکر، همان منطق محکم ریاضیدان قوه تصور فوقالعاده و کلام شیوای خیام وجود دارد و در گوشه و کنار به همان فلسفه علمی و مادی خیام که از دستش در رفته بر میخوریم. درین کتاب نه حرفی از عذاب آخرت است و نه از لذایذ جنت، نه يك شعر صوفي دیده میشود و نه از اخلاق و مذهب سخنی بمیان میآید. موضوع يك جشن با شکوه ایران، همان ایرانی که فاخته بالای گنبد ویرانش کوکو میگوید، و بهرام و کاووس و نیشابور و توسش با خاک یکسان شده، از جشن آن دوره تعریف میکند و آداب و عادات آنرا میستاید.
آیا میتوانیم در نسبت این کتاب به خیام شك بیاوریم، البته از قراینی ممکن است ولی بر فرض هم که از روی تصادف و یا تعمد این کتاب به خیام منسوب شده باشد، میتوانیم بگوئیم که نویسنده آن رابطه فکری با خیام داشته و در ردیف همان نیشابوری و بمقام ادبی و ذوقی او میرسیده. بهر حال، تا زمانی که یک سند مهم تاریخی بدست نیامده که همین کتاب نوروزنامه را که در دست است به نویسنده مقدم بر خیام نسبت هیچگونه حدس و فرضی نمیتواند نسبت آنرا از خیام سلب بکند. برعکس، خیلی طبیعی است که روح سرکش و بیزار خیام، آمیخته با زیبائی و ظرافتها که از اعتقادات خشن زمان خودش سرخورده، در خرافات عاميانه يك سرچشمه تفریح و تنوع برای خودش پیدا بکند. سرتاسر کتاب میل ایرانی ساسانی، ذوق هنری عالی ظرافتپرستی و حس تجمل مانوی را بیاد میآورد. نگارنده پرستش زیبائی را پیشه خودش نموده همین زیبایی که در لغات و در آهنگ جملات او بخوبی پیداست. خیام شاعر، عالم و فیلسوف خودش را یکبار دیگر در این کتاب معرفی میکند.
خیام نمایندهی ذوق خفه شده، روح شکنجه دیده و ترجمان نالهها و شورش يك ايران بزرگ با شکوه و آباد قدیم است که در زیر فشار فکر زمخت سامی و استیلای عرب کم کم مسموم و ویران میشده.
از مطالب فوق بدست میآید که گوینده این ترانهها فیلسوف، منجم و شاعر بیمانندی بوده است. حال اگر بخواهیم نسبت این رباعیات را از خیام معروف سلب بکنیم آیا به کی آنها را نسبت خواهیم داد؟ لابد باید خیام دیگری باشد که همزاد همان خیام معروف است و شاید از خیام منجم هم مقامش بزرگتر باشد ولی در هیچ جا بطور مشخص اسم او برده نشده و کسی او را نمیشناخته، در صورتیکه بایستی در یک زمان و يك جا و بيك طرز با خیام منجم زندگی کرده باشد. پس این بغیر از خود خیام که ژن بیمانند او به انواع گوناگون تجلی میکرده و یا شبح او کس دیگری نبوده. اصلا آیا کس دیگری را بجز خیام سراغ داریم که بتواند اینطور ترانه سرائی بکند؟
چند قطعه شعر عربی از خیام مانده است، ولی از آنجائیکه هيچيك از شعرا نتوانستهاند آنها را بشعر فارسی بزبان خیام در بیاورند از درج آن چشم پوشیدیم.
بنا بخواهش دوست هنرمندم آقای درویش نقاش، این مقدمه را اجمالا به ترانههای خیام نوشتم تا راهنمای تابلوهای ایشان بشود. درین کتاب ترانههای خیام مطابق سبك و افکار فلسفی مرتب شده و رباعیاتی که بنظر مشكوك ميآمده جلو آنها يك ستاره گذاشته شده، این رباعیات بر فرض هم از خود خیام نباشد از پیروان خیلی زبردست او خواهد بود که مستقیماً از فکر فیلسوف و شاعر بزرگ الهام گرفتهاند.
تهران ۴ مهر - ۱۳۱۳
#ترانههای_خیام
#صادق_هدایت
@vir486
بخش چهارم
چندین اثر فلسفی و علمی بزبان فارسی و عربی از خیام مانده. ولی آثار فلسفی و علمی او هرگز در میزان شهرتش دخالتی نداشته. خوشبختانه اخيراً يك رسالهی ادبی گرانبهائی از خیام بدست آمد موسوم به «نوروزنامه» که بسعی و دوست عزیزم آقای مجتبی مینوی در تهران بچاپ رسید. این کتاب بفارسی ساده و بیمانندی نوشته شده که نشان میدهد اثر قلم توانای همان گوینده ترانهها میباشد. نثر ادبی آن یکی از بهترین و سلیسترین نمونههای نثر فارسی است و ساختمان جملات آن خیلی نزديك به پهلوی میباشد و هیچکدام از کتابهایی که کم و بیش در آن دوره نوشته شده از قبیل سیاست نامه و چهارمقاله و غیره از حیث نثر و ارزش ادبی بپای «نوروزنامه» نمیرسند. نگارنده موضوع کتاب خود را یکی از رسوم ملی ایران قدیم قرارداده که رابطه مستقیم با نجوم دارد و در آن خرافات نجومی و اعتقادات عامیانه و خواص اشیاء را بر طبق نجوم و طب Empirique شرح میدهد.
اگر چه این کتاب دستوری و بفراخور مقتضیات روز نوشته شده ولی در خفای الفاظ آن همان موشکافی فکر، همان منطق محکم ریاضیدان قوه تصور فوقالعاده و کلام شیوای خیام وجود دارد و در گوشه و کنار به همان فلسفه علمی و مادی خیام که از دستش در رفته بر میخوریم. درین کتاب نه حرفی از عذاب آخرت است و نه از لذایذ جنت، نه يك شعر صوفي دیده میشود و نه از اخلاق و مذهب سخنی بمیان میآید. موضوع يك جشن با شکوه ایران، همان ایرانی که فاخته بالای گنبد ویرانش کوکو میگوید، و بهرام و کاووس و نیشابور و توسش با خاک یکسان شده، از جشن آن دوره تعریف میکند و آداب و عادات آنرا میستاید.
آیا میتوانیم در نسبت این کتاب به خیام شك بیاوریم، البته از قراینی ممکن است ولی بر فرض هم که از روی تصادف و یا تعمد این کتاب به خیام منسوب شده باشد، میتوانیم بگوئیم که نویسنده آن رابطه فکری با خیام داشته و در ردیف همان نیشابوری و بمقام ادبی و ذوقی او میرسیده. بهر حال، تا زمانی که یک سند مهم تاریخی بدست نیامده که همین کتاب نوروزنامه را که در دست است به نویسنده مقدم بر خیام نسبت هیچگونه حدس و فرضی نمیتواند نسبت آنرا از خیام سلب بکند. برعکس، خیلی طبیعی است که روح سرکش و بیزار خیام، آمیخته با زیبائی و ظرافتها که از اعتقادات خشن زمان خودش سرخورده، در خرافات عاميانه يك سرچشمه تفریح و تنوع برای خودش پیدا بکند. سرتاسر کتاب میل ایرانی ساسانی، ذوق هنری عالی ظرافتپرستی و حس تجمل مانوی را بیاد میآورد. نگارنده پرستش زیبائی را پیشه خودش نموده همین زیبایی که در لغات و در آهنگ جملات او بخوبی پیداست. خیام شاعر، عالم و فیلسوف خودش را یکبار دیگر در این کتاب معرفی میکند.
خیام نمایندهی ذوق خفه شده، روح شکنجه دیده و ترجمان نالهها و شورش يك ايران بزرگ با شکوه و آباد قدیم است که در زیر فشار فکر زمخت سامی و استیلای عرب کم کم مسموم و ویران میشده.
از مطالب فوق بدست میآید که گوینده این ترانهها فیلسوف، منجم و شاعر بیمانندی بوده است. حال اگر بخواهیم نسبت این رباعیات را از خیام معروف سلب بکنیم آیا به کی آنها را نسبت خواهیم داد؟ لابد باید خیام دیگری باشد که همزاد همان خیام معروف است و شاید از خیام منجم هم مقامش بزرگتر باشد ولی در هیچ جا بطور مشخص اسم او برده نشده و کسی او را نمیشناخته، در صورتیکه بایستی در یک زمان و يك جا و بيك طرز با خیام منجم زندگی کرده باشد. پس این بغیر از خود خیام که ژن بیمانند او به انواع گوناگون تجلی میکرده و یا شبح او کس دیگری نبوده. اصلا آیا کس دیگری را بجز خیام سراغ داریم که بتواند اینطور ترانه سرائی بکند؟
چند قطعه شعر عربی از خیام مانده است، ولی از آنجائیکه هيچيك از شعرا نتوانستهاند آنها را بشعر فارسی بزبان خیام در بیاورند از درج آن چشم پوشیدیم.
بنا بخواهش دوست هنرمندم آقای درویش نقاش، این مقدمه را اجمالا به ترانههای خیام نوشتم تا راهنمای تابلوهای ایشان بشود. درین کتاب ترانههای خیام مطابق سبك و افکار فلسفی مرتب شده و رباعیاتی که بنظر مشكوك ميآمده جلو آنها يك ستاره گذاشته شده، این رباعیات بر فرض هم از خود خیام نباشد از پیروان خیلی زبردست او خواهد بود که مستقیماً از فکر فیلسوف و شاعر بزرگ الهام گرفتهاند.
تهران ۴ مهر - ۱۳۱۳
#ترانههای_خیام
#صادق_هدایت
@vir486
👍7🔥1
Audio
👍6👏1😁1
❤12🔥1
حکایت
باب دوم
یکی را از بزرگان به محفلی اندر همیستودند و در اوصاف جمیلش مبالغه میکردند.
سر بر آورد و گفت: من آنم که من دانم.
کُفَیتَ اَذیً یا مَن یَعُدُّ مَحاسنی
علانیَتی هذا ولم تدرِ ما بَطَنَ
شخصم به چشم عالمیان خوب منظر است
وز خبث باطنم سر خجلت فتاده پیش
طاووس را به نقش و نگاری که هست خلق
تحسین کنند و او خجل از پای زشت خویش
#گلستان
#سعدی
@vir486
باب دوم
یکی را از بزرگان به محفلی اندر همیستودند و در اوصاف جمیلش مبالغه میکردند.
سر بر آورد و گفت: من آنم که من دانم.
کُفَیتَ اَذیً یا مَن یَعُدُّ مَحاسنی
علانیَتی هذا ولم تدرِ ما بَطَنَ
شخصم به چشم عالمیان خوب منظر است
وز خبث باطنم سر خجلت فتاده پیش
طاووس را به نقش و نگاری که هست خلق
تحسین کنند و او خجل از پای زشت خویش
#گلستان
#سعدی
@vir486
❤7👍3💯2🔥1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
می خوردن و شاد بودن آیین من است
فارغ بودن ز کفر و دین دین من است
گفتم به عروس دهر «کابین تو چیست؟»
گفتا «دل خرم تو کابین من است»
#خیام
اجرای مقامهای «سبز پری »و «امان لیلی»
با دوتار شرق خراسان (تربت جام)
توسط استاد #عبدالله_سرور_احمدی
@vir486
فارغ بودن ز کفر و دین دین من است
گفتم به عروس دهر «کابین تو چیست؟»
گفتا «دل خرم تو کابین من است»
#خیام
اجرای مقامهای «سبز پری »و «امان لیلی»
با دوتار شرق خراسان (تربت جام)
توسط استاد #عبدالله_سرور_احمدی
@vir486
❤4👍4
شاعر مردم
بخش سوم
علاوه بر جوهر و درونمایه اجتماعی و انتقادی شعر سیداشرفالدين و سخن از دل برآمده وی نکات ظریف دیگری نیز شعر او را دلنشین کرده و بدان رواج و اشتهار بخشیده است که درخور توجه است. التمعن الها تو الله، نخست طرح مسائل جدی بصورت فکاهی همراه با طعن و طنز و کنایه بنوعی که هر کس از توده مردم در عین حال که با لذت خاطر آن را میخواند یا میشنید یا میدید، سراینده درد دل او و امثال او را بیان کرده و از زبان او سخن گفته است. دیگر پروراندن این معانی به زبان ساده گفتار مردم کوچه و بازار، فارغ از هر نوع محافظه کاری ادبی سیداشرفالدین هرگونه لفظ و ترکیب و اشاره و تعبیر و مثل و نیز هر جا زبان شکسته را برای بیان مقصود خود لازم دیده بی پروا درشعر آورده زیرا منظور او انتقال افکار و معانی به مردم هم به زبان مردم بود بطوریکه هر چه زودتر و آسانتر و بهتر به منظور پی برند.
#سید_اشرف_حسینی
#غلامحسین_یوسفی
#چشمه_روشن
@vir486
بخش سوم
علاوه بر جوهر و درونمایه اجتماعی و انتقادی شعر سیداشرفالدين و سخن از دل برآمده وی نکات ظریف دیگری نیز شعر او را دلنشین کرده و بدان رواج و اشتهار بخشیده است که درخور توجه است. التمعن الها تو الله، نخست طرح مسائل جدی بصورت فکاهی همراه با طعن و طنز و کنایه بنوعی که هر کس از توده مردم در عین حال که با لذت خاطر آن را میخواند یا میشنید یا میدید، سراینده درد دل او و امثال او را بیان کرده و از زبان او سخن گفته است. دیگر پروراندن این معانی به زبان ساده گفتار مردم کوچه و بازار، فارغ از هر نوع محافظه کاری ادبی سیداشرفالدین هرگونه لفظ و ترکیب و اشاره و تعبیر و مثل و نیز هر جا زبان شکسته را برای بیان مقصود خود لازم دیده بی پروا درشعر آورده زیرا منظور او انتقال افکار و معانی به مردم هم به زبان مردم بود بطوریکه هر چه زودتر و آسانتر و بهتر به منظور پی برند.
#سید_اشرف_حسینی
#غلامحسین_یوسفی
#چشمه_روشن
@vir486
👍3🔥1
✍️ طعامی تازه بر خوانی کهن، یادداشتی در ستایش فریدون توللی
دریغا که درمانده از جستجوها
نشستیم بر گورِ بس آرزوها
ننوشیده جامی ز مینای هستی
فشردندمان پنجهها بر گلوها
#فریدون_توللی از آن دسته شاعرانی است که بیگمان تعمدی در نادیدهانگاشتنش وجود دارد؛ تعمد از جانبِ کسانی که خود را هوادارِ شعرِ نو میدانند، و این از عجایبِ روزگار است؛ چرا که فریدون توللی با چاپ مجموعهٔ شعر «رها» در سال بیست و نه از پیشاهنگانِ جدیِ شعر نو به شمار میرود. آن هم در سالهایی که بسیاری از شاعرانِ نوجوی پسا نیما هنوز تجربههای شعر نو را آغاز نکردهاند. در حقیقت همهٔ آن شاعران از جمله #شاملو ،#فروغ ، #سایه ،#اخوان_ثالث ،#نادرپور و دیگران به صورت واضحی از مجموعه شعر «رها» تاثیر پذیرفتند. و توللی نه فقط به اعتبار خودش، که به اعتبار این همه تاثیری که بر شاعران مهمِ نوجوی پس از خودش گذاشت از مهمترین چهرههای شعرِ نو باید محسوب شود.
و حالا رمز اینِ نادیده انگاشتنِ تعمدی در چیست؟ من در دو چیز میبینم که اولی را مهمتر میدانم، و به همین دلیل از دومی شروع میکنم!
دومین دلیل غربتِ ناسزاواری که بر توللی رفته است، این است که او که در قبل از کودتای علیه دولت دکتر مصدق بسیار شاعر سیاسی منتقد و فعالی بود و با نوشتن قطعات طنز «التفاصیل» به بسیاری از بزرگان سیاسی روزگار از جمله #قوام_السلطنه نقد وارد میکرد، در روزگار پساکودتا آن آتشش انگار فرو نشست و به ویژه در دههٔ چهل دوستیِ نزدیکِ او با #اسدالله_علم شائبهها را در حقِ او زیادت میکرد، اگرچه بررسی اشعارِ او در همهٔ اوقات این ظن را تقویت نمیکند. نمونهاش این شعر که نُه سال پس از کودتا گفته بود:
عیار باش و دزد و زمینخوار و زنبهمزد
تا برتر از سپهبد و سرلشکرت کنند
نابرده رنج گنج میسر شود عزیز
رو دیده باز کن که چه در کشورت کنند
در خایهمالی ای دل غافل حکایتیست
گر یاد گیری از همگان برترت کنند
مام وطن به دامن بیگانه خفته مست
دل بدگمان مکن که چه با مادرت کنند
اما نکتهٔ اول نادیدهانگاریِ تعمدیِ شعرِ توللی را در چه میبینم؟ در دشمنیِ توللی با #نیما_یوشیج . اگرچه توللی در ابتدای شاعریاش بسیار شیفتهٔ نیما بود، تا این حد که اسمِ نخستین فرزندش را نیما گذاشت و غریب اینکه فرزندش دختر بود! اما توللی بعد از چاپ کتابهای «رها» و «کاروان» مسیرِ شعریاش را عوض کرد و تغییر در زیباییشناسی شعرِ او همگام بود با توهینهای شدیدِ او به شعر و شخصیت نیما. او شعر نیما را «جنینی نیمبند» خواند و در قصیدهای خودش را برکشید و بر نیما و نیماپرستان تاخت:
گرچه در گوهرفشانی داوِ يكتائيم نيست
بيش از اين بر لافِ گستاخان شكيبائيم نيست
شعرِ نو را من یکی شالودهام بیگفتگو
وندر اين هنگامه باک از خصمِ غوغائيم نيست
مدعی بر جوشنم هر دم خدنگی نو زند
كزچه هرگز باوری بر شعرِ نيمائيم نيست
نقدِ اين نيماپرستان خار دشنام است و بس
وز چنين خاری حذر با طبع خارائيم نيست
شعر نیما چيست در خلقت؟ جنينی نيمبند
نازنينطفلیكه دستی بر سرش سائيم نيست
من نه نيمايم كه بیشالوده خشتی برنهم
سنگ پيشينجامگان ننگی كه بزدائيم نيست
من نه آن بيمارِ يوشم تا نهم بر ياوه گوش!
ور نهم توفيق آن خدمت كه فرمائيم نيست
جریانِ پسا نیمایوشیج آن همه جریانسازیِ توللی را فروگذاشت و این توهینها را عَلَم کرد، وگرنه نقش شعری مانند «مریم» یا «کارون» در جریان شعرِ نو ایران و مولفههای رمانتیسمِ شعرِ نو بیبدیل است. اثری که او در جریانِ رمانتیسم و سبک ایماژیسم و اثری که بر شاعران متاخر گذاشت (به گمانم بیش از همه بر نادرپور) بسیار ارزشمند و راهگشا بود.
به نظرم داوری در موردِ شعرِ نو هنوز بسیار مغرضانه است. #مولانا گفت: «چون غرض آمد هنر پوشیده شد». روزی که غرضها بنشینند و هنرها برخیزند، روزی است که ارزش توللی در شعرِ نو روشنتر خواهد شد.
#جویا_معروفی
@vir486
دریغا که درمانده از جستجوها
نشستیم بر گورِ بس آرزوها
ننوشیده جامی ز مینای هستی
فشردندمان پنجهها بر گلوها
#فریدون_توللی از آن دسته شاعرانی است که بیگمان تعمدی در نادیدهانگاشتنش وجود دارد؛ تعمد از جانبِ کسانی که خود را هوادارِ شعرِ نو میدانند، و این از عجایبِ روزگار است؛ چرا که فریدون توللی با چاپ مجموعهٔ شعر «رها» در سال بیست و نه از پیشاهنگانِ جدیِ شعر نو به شمار میرود. آن هم در سالهایی که بسیاری از شاعرانِ نوجوی پسا نیما هنوز تجربههای شعر نو را آغاز نکردهاند. در حقیقت همهٔ آن شاعران از جمله #شاملو ،#فروغ ، #سایه ،#اخوان_ثالث ،#نادرپور و دیگران به صورت واضحی از مجموعه شعر «رها» تاثیر پذیرفتند. و توللی نه فقط به اعتبار خودش، که به اعتبار این همه تاثیری که بر شاعران مهمِ نوجوی پس از خودش گذاشت از مهمترین چهرههای شعرِ نو باید محسوب شود.
و حالا رمز اینِ نادیده انگاشتنِ تعمدی در چیست؟ من در دو چیز میبینم که اولی را مهمتر میدانم، و به همین دلیل از دومی شروع میکنم!
دومین دلیل غربتِ ناسزاواری که بر توللی رفته است، این است که او که در قبل از کودتای علیه دولت دکتر مصدق بسیار شاعر سیاسی منتقد و فعالی بود و با نوشتن قطعات طنز «التفاصیل» به بسیاری از بزرگان سیاسی روزگار از جمله #قوام_السلطنه نقد وارد میکرد، در روزگار پساکودتا آن آتشش انگار فرو نشست و به ویژه در دههٔ چهل دوستیِ نزدیکِ او با #اسدالله_علم شائبهها را در حقِ او زیادت میکرد، اگرچه بررسی اشعارِ او در همهٔ اوقات این ظن را تقویت نمیکند. نمونهاش این شعر که نُه سال پس از کودتا گفته بود:
عیار باش و دزد و زمینخوار و زنبهمزد
تا برتر از سپهبد و سرلشکرت کنند
نابرده رنج گنج میسر شود عزیز
رو دیده باز کن که چه در کشورت کنند
در خایهمالی ای دل غافل حکایتیست
گر یاد گیری از همگان برترت کنند
مام وطن به دامن بیگانه خفته مست
دل بدگمان مکن که چه با مادرت کنند
اما نکتهٔ اول نادیدهانگاریِ تعمدیِ شعرِ توللی را در چه میبینم؟ در دشمنیِ توللی با #نیما_یوشیج . اگرچه توللی در ابتدای شاعریاش بسیار شیفتهٔ نیما بود، تا این حد که اسمِ نخستین فرزندش را نیما گذاشت و غریب اینکه فرزندش دختر بود! اما توللی بعد از چاپ کتابهای «رها» و «کاروان» مسیرِ شعریاش را عوض کرد و تغییر در زیباییشناسی شعرِ او همگام بود با توهینهای شدیدِ او به شعر و شخصیت نیما. او شعر نیما را «جنینی نیمبند» خواند و در قصیدهای خودش را برکشید و بر نیما و نیماپرستان تاخت:
گرچه در گوهرفشانی داوِ يكتائيم نيست
بيش از اين بر لافِ گستاخان شكيبائيم نيست
شعرِ نو را من یکی شالودهام بیگفتگو
وندر اين هنگامه باک از خصمِ غوغائيم نيست
مدعی بر جوشنم هر دم خدنگی نو زند
كزچه هرگز باوری بر شعرِ نيمائيم نيست
نقدِ اين نيماپرستان خار دشنام است و بس
وز چنين خاری حذر با طبع خارائيم نيست
شعر نیما چيست در خلقت؟ جنينی نيمبند
نازنينطفلیكه دستی بر سرش سائيم نيست
من نه نيمايم كه بیشالوده خشتی برنهم
سنگ پيشينجامگان ننگی كه بزدائيم نيست
من نه آن بيمارِ يوشم تا نهم بر ياوه گوش!
ور نهم توفيق آن خدمت كه فرمائيم نيست
جریانِ پسا نیمایوشیج آن همه جریانسازیِ توللی را فروگذاشت و این توهینها را عَلَم کرد، وگرنه نقش شعری مانند «مریم» یا «کارون» در جریان شعرِ نو ایران و مولفههای رمانتیسمِ شعرِ نو بیبدیل است. اثری که او در جریانِ رمانتیسم و سبک ایماژیسم و اثری که بر شاعران متاخر گذاشت (به گمانم بیش از همه بر نادرپور) بسیار ارزشمند و راهگشا بود.
به نظرم داوری در موردِ شعرِ نو هنوز بسیار مغرضانه است. #مولانا گفت: «چون غرض آمد هنر پوشیده شد». روزی که غرضها بنشینند و هنرها برخیزند، روزی است که ارزش توللی در شعرِ نو روشنتر خواهد شد.
#جویا_معروفی
@vir486
👍8❤2👏1
از خون دل نوشتم نزدیک دوست نامه
اِنّی رَأیتُ دَهراً مِن هَجْرِکَ القیامه
دارم من از فراقش در دیده صد علامت
لَیسَت دُموعُ عَینی هٰذا لَنا العلامه
هر چند کآزمودم از وی نبود سودم
مَن جَرَّبَ المُجَرَّب حَلَّت به الندامه
پرسیدم از طبیبی احوال دوست گفتا
فی بُعدها عذابٌ فی قُربها السلامه
گفتم ملامت آید گر گرد دوست گردم
و اللهِ ما رَأینا حُباً بِلا ملامه
حافظ چو طالب آمد جامی به جان شیرین
حَتّیٰ یَذوقَ مِنهُ کأساً مِن الکرامه
#حافظ
@vir486
اِنّی رَأیتُ دَهراً مِن هَجْرِکَ القیامه
دارم من از فراقش در دیده صد علامت
لَیسَت دُموعُ عَینی هٰذا لَنا العلامه
هر چند کآزمودم از وی نبود سودم
مَن جَرَّبَ المُجَرَّب حَلَّت به الندامه
پرسیدم از طبیبی احوال دوست گفتا
فی بُعدها عذابٌ فی قُربها السلامه
گفتم ملامت آید گر گرد دوست گردم
و اللهِ ما رَأینا حُباً بِلا ملامه
حافظ چو طالب آمد جامی به جان شیرین
حَتّیٰ یَذوقَ مِنهُ کأساً مِن الکرامه
#حافظ
@vir486
❤16👏5👍1
آن روزها رفتند
آن روزهای خوب
آن روزهای سالم سرشار
آن آسمانهای پر از پولک
آن شاخساران پر از گیلاس
آن خانههای تکیه داده در حفاظ سبز پیچکها به یکدیگر
آن بامهای بادبادکهای بازیگوش
آن کوچههای گیج از عطر اقاقیها
آن روزها رفتند
آن روزهایی کز شکاف پلکهای من آوازهایم، چون حبابی از هوا لبریز میجوشید
چشمم به روی هر چه میلغزید
آن را چو شیر تازه می نوشید
گویی میان مردمکهایم
خرگوش ناآرام شادی بود
که هر صبحدم با آفتاب پیر
به دشتهای ناشناس جستجو میرفت
شب ها به جنگلهای تاریکی فرو میرفت...
آن روزها رفتند
آن روزهای جذبه و حیرت
آن روزهای خواب و بیداری
آن روزها هر سایه رازی داشت
هر جعبه سربسته گنجی را نهان میکرد
هر گوشه صندوقخانه، در سکوت ظهر
گویی جهانی بود
هر کس از تاریکی نمیترسید
در چشمهایم قهرمانی بود.....
#فروغ_فرخزاد
@vir486
آن روزهای خوب
آن روزهای سالم سرشار
آن آسمانهای پر از پولک
آن شاخساران پر از گیلاس
آن خانههای تکیه داده در حفاظ سبز پیچکها به یکدیگر
آن بامهای بادبادکهای بازیگوش
آن کوچههای گیج از عطر اقاقیها
آن روزها رفتند
آن روزهایی کز شکاف پلکهای من آوازهایم، چون حبابی از هوا لبریز میجوشید
چشمم به روی هر چه میلغزید
آن را چو شیر تازه می نوشید
گویی میان مردمکهایم
خرگوش ناآرام شادی بود
که هر صبحدم با آفتاب پیر
به دشتهای ناشناس جستجو میرفت
شب ها به جنگلهای تاریکی فرو میرفت...
آن روزها رفتند
آن روزهای جذبه و حیرت
آن روزهای خواب و بیداری
آن روزها هر سایه رازی داشت
هر جعبه سربسته گنجی را نهان میکرد
هر گوشه صندوقخانه، در سکوت ظهر
گویی جهانی بود
هر کس از تاریکی نمیترسید
در چشمهایم قهرمانی بود.....
#فروغ_فرخزاد
@vir486
❤11👍4👌3
سعدی دنبال زحمت زیاد نیست، یعنی اصلا حوصلهی این چیزها رو نداره، نه مثل خاقانی دنبال در لفافه و پیچیده سخن گفتن هست و نه مانند شاعران سبک هندی دنبال ادا و اطوارهای دور از ذهن تا برای واژههایی مثل حباب یا آینه و یا سایهی خود گوش و چشم و کاکل فرفری درست کردن.
یک کلمه به سعدی بدهی یک کلمه فقط، چنان در جمله بهش شخصیت میده که خود کلمه به سخن درمیاد و معانی متفاوت خودش رو بیان میکنه.
گفتی ز خاک بیشترند اهلِ عشقِ من
از خاک بیشتر نهایم که از خاک کمتریم
هر خَمِ زلفِ پریشان تو زندانِ دلیست
تا نگویی که اسیران کَمندِ تو کَمَند
@vir486
یک کلمه به سعدی بدهی یک کلمه فقط، چنان در جمله بهش شخصیت میده که خود کلمه به سخن درمیاد و معانی متفاوت خودش رو بیان میکنه.
گفتی ز خاک بیشترند اهلِ عشقِ من
از خاک بیشتر نهایم که از خاک کمتریم
هر خَمِ زلفِ پریشان تو زندانِ دلیست
تا نگویی که اسیران کَمندِ تو کَمَند
@vir486
👍11❤4👏2
#زمانهی_حافظ
#امیرمبارزالدین
بخش اول
امیر بعد از تسلط بر فارس باحترام و تشويق زهاد و فقها و متشرعین پرداخت مردم را وادار بشنیدن حدیث و تفسیر و فقه میکرد، خم و سبو میشکست، در میخانه میبست و درِ خانه زهد و ریا میگشود. در امر بمعروف و نهی از منکر مبالغه میکرد بطوریکه ارباب ذوق و اصحاب حال شیراز او را سلطان محتسب میخواندند حتی پسرش شاهشجاع بطور طنز و تعریض درباره پدر میگوید:
در مجلس دهر ساز مستی پست است
نه چنگ بقانون و نه دف بر دست است
رندان همه ترک میپرستی کردند
جز محتسب شهر که بی می مست است
خواجهحافظ از سختگیریهای خارج از اندازه و بخود بستنهای بیمزهی این مرد مُزور و روی کار آمدن ظاهرپرستان ریاکار مکرر نالیده و بعبارات شیوا اوضاع اخلاقی و اجتماعی عصر را وصف نموده و بتلخی شکایت نموده است . از جمله غزل ذیل که بقرینه مضامین و اشارات مکرر و نیز شعر مقطع غزل باحتمال بسیار قوی در حدود سال هفتصد و پنجاه و هشت با هفتصد و پنجاه و نه سروده شده است یعنی اندکی بعد از قتل شاه شیخ ابو اسحق و تحولات و تغییرات گوناگون و خونریزیها و فتنه و فسادها که حافظ خود شاهد و ناظر بوده و عزیمت امیر مبارزالدین محمد بسمت عراق و هوس تسخیر تبریز که متعلق بسلطان اویس ایلکانی پادشاه جلایری بغداد بوده است:
اگر چه باده فرح بخش و باد گل بیزست
ببانگ چنگ مخور می که محتسب تیزست
صراحی می و حریفی گرت بچنگ افتد
بعقل نوش که ایام فتنهانگیزست
امیر مبارزالدین در سال هفتصد و پنجاه و دو باردگر از گناهان استغفار نموده بعبادت و طاعت و تلاوت قرآن پرداخت.
#آثار_افکار_احوال_حافظ
#قاسم_غنی
ص۱۸۰،۱
ج اول
@vir486
#امیرمبارزالدین
بخش اول
امیر بعد از تسلط بر فارس باحترام و تشويق زهاد و فقها و متشرعین پرداخت مردم را وادار بشنیدن حدیث و تفسیر و فقه میکرد، خم و سبو میشکست، در میخانه میبست و درِ خانه زهد و ریا میگشود. در امر بمعروف و نهی از منکر مبالغه میکرد بطوریکه ارباب ذوق و اصحاب حال شیراز او را سلطان محتسب میخواندند حتی پسرش شاهشجاع بطور طنز و تعریض درباره پدر میگوید:
در مجلس دهر ساز مستی پست است
نه چنگ بقانون و نه دف بر دست است
رندان همه ترک میپرستی کردند
جز محتسب شهر که بی می مست است
خواجهحافظ از سختگیریهای خارج از اندازه و بخود بستنهای بیمزهی این مرد مُزور و روی کار آمدن ظاهرپرستان ریاکار مکرر نالیده و بعبارات شیوا اوضاع اخلاقی و اجتماعی عصر را وصف نموده و بتلخی شکایت نموده است . از جمله غزل ذیل که بقرینه مضامین و اشارات مکرر و نیز شعر مقطع غزل باحتمال بسیار قوی در حدود سال هفتصد و پنجاه و هشت با هفتصد و پنجاه و نه سروده شده است یعنی اندکی بعد از قتل شاه شیخ ابو اسحق و تحولات و تغییرات گوناگون و خونریزیها و فتنه و فسادها که حافظ خود شاهد و ناظر بوده و عزیمت امیر مبارزالدین محمد بسمت عراق و هوس تسخیر تبریز که متعلق بسلطان اویس ایلکانی پادشاه جلایری بغداد بوده است:
اگر چه باده فرح بخش و باد گل بیزست
ببانگ چنگ مخور می که محتسب تیزست
صراحی می و حریفی گرت بچنگ افتد
بعقل نوش که ایام فتنهانگیزست
امیر مبارزالدین در سال هفتصد و پنجاه و دو باردگر از گناهان استغفار نموده بعبادت و طاعت و تلاوت قرآن پرداخت.
#آثار_افکار_احوال_حافظ
#قاسم_غنی
ص۱۸۰،۱
ج اول
@vir486
👍9❤3
جغد مسافر
-جغدی که به راه شرق میرفت خسته و مانده از راه در جنگلی فرود آمد فاختهیی که او نیز از خستگی راه مانده بود پرسید:
به کجا میروی؟ گویی به راه شتاب بسیار داری.
-جغد گفت: آشیان و سرزمینام را وانهاده به جانب شرق میروم تا آشیانی دیگر بنا نهم به دیاری دیگر.
-چه پیش آمده است که ترک یار و دیار بگوی؟
-مردم سرزمین غرب مرا خوش نمیدارند و آواز مرا ناخوش میشمارند.
فاخته گفت: آه اگر چنین است دیگر کردن آشیان کاری بینتیجهاست.
-چه باید کرد؟
-آشیان را بگذار و آوازت را دیگر کن
#افسانههای_کوچک_چینی
#احمد_شاملو
@vir486
-جغدی که به راه شرق میرفت خسته و مانده از راه در جنگلی فرود آمد فاختهیی که او نیز از خستگی راه مانده بود پرسید:
به کجا میروی؟ گویی به راه شتاب بسیار داری.
-جغد گفت: آشیان و سرزمینام را وانهاده به جانب شرق میروم تا آشیانی دیگر بنا نهم به دیاری دیگر.
-چه پیش آمده است که ترک یار و دیار بگوی؟
-مردم سرزمین غرب مرا خوش نمیدارند و آواز مرا ناخوش میشمارند.
فاخته گفت: آه اگر چنین است دیگر کردن آشیان کاری بینتیجهاست.
-چه باید کرد؟
-آشیان را بگذار و آوازت را دیگر کن
#افسانههای_کوچک_چینی
#احمد_شاملو
@vir486
❤11👍3👏1😁1👌1