پشت صحنه گزارش ۲۰:۳۰
روایت نرگس محمدی از ابتلا به بیماری کرونا

زیتون– نرگس محمدی٬ زندانی سیاسی و فعال حقوق بشر٬ در آخرین شرح وضعیتش از زندان زنجان٬ گفت: «احساس می‌کنم از زانو به پایین مطلقا فلجم. نفسم بالا نمی‌آید. درد وحشتناک.. طاقتم طاق شده. همه‌مان همینطوریم. فکر کنم دیگر تمام است. تا صبح نمی‌مانم. بالاخره دارد اتفاق می‌افتد…»

این زندانی سیاسی ادامه داد: «حال عمومی‌مان افتضاح است. رمق‌مان رفته. نمیتوانم راه بروم. دستم را به تختی که ۳۰ سانت از زمین فاصله دارد میگیرم و خودم را میکشم توی تخت.»

به گفته او پس از محرز شدن شیوع بیماری کرونا در بند زنان زندان زنجان٬ روز ۱۵ تیرماه چند زندانی سالم را از بیماران جدا کردند اما مطلقا هیچ امکانات یا هیچ رسیدگی پزشکی در اختیار زندانیان نیست و فقط به آن‌ها داروی پروفن برای تسکین درد می‌دهند.٬ او تاکید کرد که حتی ژل شستشوی دست نیز در اختیار ندارند.

این فعال حقوق بشر افزود: «احساس می‌کنم از زانو به پایین مطلقا فلجم. نفسم بالا نمی‌آید. درد وحشتناک.. طاقتم طاق شده. همه‌مان همینطوریم. فکر کنم دیگر تمام است. تا صبح نمی‌مانم. بالاخره دارد اتفاق می‌افتد…»

پیشتر نرگس محمدی٬ زندانی سیاسی و فعال حقوق بشر٬ در نامه‌ای از زندان زنجان٬ خبر از ابتلایش به ویروس کرونا داده بود.

او در نامه‌ای از زندان زنجان نوشته بود: «ما ۱۲ نفر با علایم خستگی مفرط ودرد ناحیه شکم ، اسهال و استفراغ و از دست دادن حس بویایی بدون دارو و درمان و تغذیه مناسب روی تختها افتاده ایم .عدم امکانات پزشکی ، عدم فضای مناسب برای قرنطینه برای ورودی های جدید و عدم کنترل سلامتی آنها موجب شیوع ویروس کرونا در بند گردید که جای تامل دارد .من ازجناب آقای نمکی وزیر بهداشت تقاضا دارم نماینده ای جهت رسیدگی به وضعیت زندان زنان زنجان اعزام دارند.»

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78428

بهاره هدایت به چهار سال و هشت ماه زندان محکوم شد
شلیکِ سوم

زیتون– صبح امروز (شنبه) حکم چهارسال و هشت ماه زندان به دلیل اعتراض به اسقاط هواپیمای مسافربری اکراینی به بهاره هدایت٬ فعال دانشجویی و زندانی سیاسی سابق ابلاغ شد.

شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب همچنین او را به ۲ سال محرومیت از عضویت در گروه‌های سیاسی و سه ماه کار در آسایشگاه سالمندان محکوم کرده است.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی صبح روز ۱۸ دی‌ماه سال گذشته به یک هواپیمای مسافربری اوکراینی، دو بار شلیک کرد که منجر به کشته‌ شدن ۱۷۶ مسافر و خدمه شد.
تلویزیون سی‌بی‌اس آمریکا ۱۹ دی ماه سال ۹۸ خبر داد که مقام‌های آمریکا مطمئنند هواپیمای اوکراین در ایران در اثر شلیک موشک منهدم شده است.
بر اساس این خبر دستگاه‌های اطلاعاتی آمریکا اعلام کردند که «سیگنال‌های راداری و تصاویر ماهواره‌ها بر روی صفحه رادار، امواج مادون قرمز شلیک ۲ موشک را ردیابی و امواج انفجار را روی رادار دیده‌اند.»
جمهوری اسلامی اما پس از سه روز انکار، سرانجام به دلیل درز خبر توسط کشورهای خارجی٬ اعلام کرد که پس از حملات انتقامجویانه ایران به دو پایگاه نظامی آمریکا در عراق به‌ دنبال کشتن قاسم سلیمانی، فرمانده سابق سپاه قدس، این نیرو «به خطا» به هواپیمای مسافربری شلیک کرده است.
بعد از این ماجرا، اعتراضاتی در چندین شهر ایران بر پا شد٬از جمله در دانشگاه امیرکبیر و دانشگاه بابل؛ و بر اساس گزارش‌های رسمی قوه قضائیه، ده‌ها نفر در ارتباط با این اعتراضات، بازداشت شدند.
بهاره هدایت یکی از دانشجویانی بود که در جریان این اعتراضات بازداشت شد. او پس از روشن شدن نقش سپاه پاسداران در اسقاط آن هواپیمای مسافربری٬ در تجمعی دانشجویی شرکت کرده بود و بهمن ماه همان سال پس احضار به حراست دانشگاه تهران ربوده و با خشونت به زندان منتقل شده بود.

جمهوری اسلامی و بار یک گناه
پس از ماه‌ها تعلل ایران برای ارسال جعبه‌های سیاه هواپیمای سرنگون شده اوکراین به کشوری که قادر به بازگشایی و بازخوانی آنهاست، این کار هفته گذشته انجام شد و پیاده کردن داده‌های ضبط شده از اطلاعات پرواز و گفت‌وگوهای درون کابین خلبان در فرانسه صورت گرفت.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78484

سهم مجلس یازدهم از بودجه ۹۹
ارثیه تاجگردون برای «مجلس انقلابی»

زیتون ـ مهسا محمدی: اسفندماه سال گذشته، لایحه بودجه‌ای که دولت به مجلس داده بود و کلیات آن توسط نمایندگان رد شده بود، مسعود پزشکیان نایب رئیس مجلس وقت مجلس در زمان رد بودجه گفته بود:«مجلس بعدی آن را بررسی خواهد کرد».
این اتفاق نیافتاد و مجلس در پی همه‌گیری کرونا تعطیل شد. به خواست علی‌ لاریجانی و با حکم حکومتی رهبر جمهوری اسلامی، قانون بودجه خارج از روال عادی مجددا به کمیسیون تلفیق مجلس بازگشت و در نهایت بدون اینکه دوباره به صحن بیاید، در کمیسیون برنامه و بودجه نهایی و تصویب شد و به شورای نگهبان رفت. از این رو در واقع بودجه سال ۹۹ کشور بدون تصویب در مجلس به شکل قانون درآمد.

این کار توسط غلامرضا تاجگردون، رئیس وقت کمیسیون بودجه و علی لاریجانی، رئیس وقت مجلس صورت گرفت. همان زمان محمد حسینی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس در مورد وضعیت بررسی لایحه بودجه ۹۹ در مجلس گفته بود:« آقای تاجگردون رئیس کمیسیون برنامه و بودجه با خنده همه تبصره ها را تصویب می‌کند و می‌رود. دیروز [یکشنبه، اول دی] نیز رئیس کمیسیون تلفیق بودجه آقای تاجگردون شد. شرایط به گونه‌ای رقم خورده تا نمایندگانی که بودجه بلد بودند عضو کمیسیون تلفیق نشوند.»
این درحالی بود که لاریجانی در انتخابات مجلس جدید شرکت نکرده بود و بودجه‌بندی مجلس و نهادهای مرتبط با مجلس برای او که خودش و نزدیکانش نظیر؛ کاظم جلالی و بهروز نعمتی که دیگر در مجلس نبودند اهمیت خاصی نداشت. اما برای غلامرضا تاجگردون که دوباره به مجلس راه یافته بود، احتمالا دستکاری ارقام بودجه مربوط به مجلس می‌توانست معنادار باشد.

۷۰ میلیارد برای قالیباف
نگاهی به این ردیف‌های بودجه‌ای حتی احتمال اینکه رد اعتبارنامه تاجگردون، در واقع جنگ بر سر تصاحب این بودجه‌ها پشت نقاب مبارزه با فساد بوده را هم تقویت می‌کند.
در لایحه ارائه شده از طرف دولت به مجلس، بودجه خود مجلس و نهادهای وابسته نظیر دیوان محاسبات، مرکز پژوهش‌ها و کتابخانه و مرکز اسناد، ارقام دیگری ثبت شده اما تاجگردون در کمیسیون برنامه و بودجه این ارقام را بالاتر برده و حالا میراث به جا مانده برای مجلس یازدهم بسیار بیشتر از چیزی است که در لایحه دولت بوده.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78481

سنتز ترک-اسلام‌گرایی، ایاصوفیه و مسئله خلافت
پیمان عارف

۱– جمعه سوم مرداد هزاران تن از شهروندان ترکیه راهی ایاصوفیه شدند تا در نخستین نماز جمعه در این مکان پس از ۸۶ سال شرکت کنند. رجب طیب اردوغان رییس‌جمهور ترکیه نیز شخصا از یکی دو روز مانده به این روز با حضور در ایاصوفیه به روند مسجدسازی آن که با مفروش‌سازی کف و پوشاندن نمادهای مسیحی همراه بود نظارت کرد.
در روز جمعه اما اردوغان فاتحانه در ایاصوفیه قرآن تلاوت کرد و علی ارباش رییس اداره دیانت ترکیه که از نزدیک‌ترین متحدین سیاسی اردوغان محسوب می‌شود، با شمشیر به منبر رفت و خطبه‌های نماز جمعه را اقامه کرد.
اقدام آقای اردوغان به گمان بسیاری از ناظران اقدامی بسیار مهم در راستای جلب نظر و رای شهروندان محافظه‌کار ترکیه به سوی حزب عدالت و توسعه بود که در ماه‌های گذشته طبق نظرسنجی‌ها با کاهش شدید محبوبیت و حتی افت آن به زیر ۳۰ درصد برای اولین‌ بار از سال ۲۰۰۲ مواجه شده است.
کاهش رای و افت محبوبیتی که با توجه به بحران شدید اقتصادی ، کاهش روزافزون ارزش برابری لیر ترکیه در برابر ارزهای خارجی ، نرخ فزاینده تورم و بیکاری از سویی و شکل‌گیری و در واقع انشعاب دو حزب از درون حزب عدالت و توسعه توسط علی باباجان وزیر خارجه ، وزیر اقتصاد و معاون پیشین اردوغان در دوره نخست‌وزیری و احمد داوداغلو وزیرخارجه و نخست‌وزیر پیشین از سوی دیگر برای آقای اردوغان به شدت نگران‌کننده است و تداوم اقتدار او پس از انتخابات سراسری سال ۲۰۲۳ را که کمتر از ۳ سال  به آن مانده ، با مخاطره جدی مواجه می‌سازد.
۲– در چنین شرایطی اردوغان که از کودتای نافرجام ۱۵ جولای ۴ سال پیش تاکنون دست به ائتلاف با حزب ملی‌گرای افراطی «حرکت ملی‌گرا» زده و در سایه ائتلاف با آن توانسته رفراندوم تغییر قانون اساسی از نظام پارلمانی به ریاستی در سال ۲۰۱۷ و سپس انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۲۰۱۸ را با موفقیت پشت سر بگذارد به‌نظر می‌رسد برای تداوم اقتدار خود ، راهی جز پذیرش روزافزون ایدئولوژی حزب حرکت ملی‌گرا و دور شدن از ارزش‌های لیبرال حزب خود در زمان تاسیس آن در سال ۲۰۰۱ ندارد.
اما ایدئولوژی حزب حرکت ملی‌گرا چیست؟
حزب حرکت ملی‌گرا که توسط سرهنگ آلپ‌ارسلان تورک‌اش از افسران کودتای ۲۷ می ۱۹۶۰ علیه عدنان مندرس و حزب دموکرات ، پایه‌گذاری شد و در مرحله نخست نیز نام «حزب ملی‌گرایان روستایی» را بر خود داشت و سپس در درگیری‌ خیابانی و بی ثباتی‌های ناشی از کشمکش‌های سوسیالیست‌ها و ملی‌گرایان در نیمه دوم دهه ۱۹۷۰ که منجر به کودتای ۱۲ سپتامبر ۱۹۸۰ شد ابتکار عمل را در دست داشت همانگونه که از نام اولیه‌اش پیداست با سنخی از روستاگرایی به مثابه ضدیت با شهر و تجدد شکل گرفت. در نگاه تورکش متولد نیکوزیای قبرس که در ۱۷ سالگی از قبرس تحت استعمار بریتانیا خود را به استانبول رسانده بود تا در ارتش ترکیه خدمت کند، در واقع روستا مامن و ملجائی بود برای هویت اصیل ترکِ مسلمان که در شهر و در مواجهه با گریزناپذیری تجدد غربی مسیحی دچار پیرایه شده بود. پیرایه‌هایی که باید با بازگشت به هویت اسلامی-ترکی عثمانی زدوده می‌شد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78494

ایاصوفیا: موزه، کلیسا یا مسجد؟
حسین علیزاده

در ترکیه چند ده هزار مسجد وجود دارد. بنا به اعلام مرکز دیانت ترکیه فقط بین ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۵ بیش از ۹۰۰۰ مسجد در این کشور ساخته شده است. شهر تاریخی استانبول به تنهایی ۳۲۶۹ مسجد را در خود جا داده است. با این توضیح، شهر استانبول از نظر تعداد مسجد کمبودی نداشت که بخواهد موزه «ایاصوفیا» را به عنوان مسجد دیگری بازگشایی کند.

با این مقدمه بود که برپایی نماز جمعه مورخ ۲۴ جولای ۲۰۲۰ در ایاصوفیا به جنجالی بزرگ در داخل و خارج ترکیه مبدل شده است. این جنجال به دلیل برپایی نماز نیست بلکه به دلیل مکانی است که این آئین مسلمانی در آن برپا شده است.
ایاصوفیا به معنی «صوفیای قدیسه» نام کلیسایی است که امپراطور کنستانتین در سال ۵۳۲ میلادی برای این زن قدیسه بنا نهاد. با این حساب عمر این بنا چیزی حدود ۱۵ قرن است. شهری که این کلیسا در آن واقع شده خود نیز حکایتی تاریخی دارد. در آغاز نام این شهر کنستانتینوپُل (Constantinople به معنی «شهر کنسانتین» / قسطنطنیه در عربی) بود. قسطنطنیه از سال ۳۹۵ میلادی به مدت تقریبا هزار سال مرکز امپراتوری روم شرقی (امپراتوری بیزانس) بود. ایاصوفیا در قلب این شهر تاریخی نیز برای نهصد سال نماد کلیسای ارتودکس در امپراتوری بیزانس بود تا آنکه این شهر در سال ۱۴۵۳ توسط ترکان عثمانی تصرف شد.

پس از تصرف این شهر به دست ترکان عثمانی هم کاربری این کلیسا تغییر کرد هم نام این شهر. سلطان محمد دوم، هفتمین پادشاه عثمانی، که توانسته بود در جنگ‌های صلیبی موفقیت‌هایی حاصل کند،‌ در ۲۱ سالگی به فکر تصرف قسطنطنیه، مرکز امپراتوری بیزانس و مسیحیت ارتودکس، افتاد تا ضربه‌ای سنگین به صلبیان وارد آورد. او این شهر را تصرف کرد و نخستین کسی بود که در این کلیسا نماز خواند. او همچنین نام شهر قسطنطنیه را به اسلامپُل (به معنی «شهر اسلام» که بعدا به نام امروزی آن «استانبول» تغییر گویش یافت) تغییر داد تا نماد چیرگی مسلمانان بر امپراتوری هزار ساله روم شرقی و دین رسمی آن (مسیحیت) باشد.

به این ترتیب، کاربری این کلیسا برای حدود پانصد سال به مسجد تغییر یافت و نمادهای اسلامی مانند مناره به آن افزوده شد. این وضعیت تا پایان امپراتوری و خلافت عثمانی ادامه داشت. در ۱۹۲۳ کمال آتاتورک هم نهاد سلطنت و هم نهاد خلافت را ملغی اعلام کرد و جمهوری ترکیه را بر بقایای امپراتوری گسترده عثمانی بنا نهاد. ترکیه‌ای که آتاتورک بنا نهاد نخستین کشور مسلمان شد که با پذیرش لائسیته (عدم مداخله دین در سیاست) «قوانین شریعت» را از قوانین خود حذف کرد. به این ترتیب، در نظام غیردینی، فرصتی پدید آمد تا آتا ترک به  یک نزاع تاریخی بین مسیحیان و مسلمانان پایان دهد. چنین شد که او در سال ۱۹۳۴طی فرمانی کاربری ایاصوفیا را از کلیسا یا مسجد به «موزه» تغییر داد. به رغم این اقدام بی‌طرفانه آتاتورک، نه مسلمانان خرسند بودند و نه مسیحیان. هر یک این بنا را نماد دین خود می‌داند و آرزو دارند تا این بنا به کاربری گذشته خود باز گردد. در اهمیت این کلیسا برای مسیحیان جهان همین بس که پاپ پاول ششم در سال ۱۹۶۷، پاپ بندیکت شانزدهم در ۲۰۰۶ و پاپ فرانسیس در ۲۰۱۴ از این کلیسا دیدن کرده است .

موزه ای که مسجد شد: اعترضات داخل و خارج
مقدمات تغییر کاربری ایاصوفیا به مسجد پیش از این تدارک دیده شده بود.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78496

صدای نرگس
بعد از ۱۱ ماه و پس از اینکه ویدئوی درخواست علی و کیانا برای تماس با مادرشان خبر اول ایران شد سرانجام «نرگس به علی زنگ زد»! سرزمینی که خبر خوشش تماس مادری است از زندان به فرزندش بعد از ماهها و به اصرار مردم.
⁧ #صدای_نرگس_باش⁩

آیا سازمان اوقاف و امور خیریه زمین‌خوار است؟
از سندهای عهد قاجار تا یال‌های دماوند

زیتون ـ شیوانظراهاری: پس از انتشار خبر وقف ۵۶۰۰ هکتار از جنگل‌های هیرکانی (معادل ۵۱۸۵ زمین فوتبال) در هفته گذشته، حالا خبر رسیده که سازمان اوقاف برای یک پلاک از یازده پلاک ثبتی کوه دماوند سند وقفی دریافت کرده است.

به گزارش همشهری از ۱۱ پلاک محدوده قله دماوند که متصل به قله است، ۱۰ پلاک جانمایی و تثبیت شده و حالا اداره اوقاف با اخذ رأی از دیوان عالی کشور و بدون توجه به نظرات سازمان جنگل‌ها و مراتع یک پلاک به‌ عنوان موقوفه ثبت کرده است.
سازمان اوقاف اما این خبر را تکذیب کرده و گفته بحث روی «یکی از یال‌های دماوند» بوده است؛ «ابراهیم حیدری جناسمی»، مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان مازندران در این خصوص گفته :«قله دماوند وقف نیست، بلکه موقوفه یکی از یال‌های دماوند است که به عنوان مرتع ملار شناخته شده است. ملار دارای دو مرتع است که برای یکی از آنها نقشه‌برداری صورت گرفته است و حدود دو هفته قبل قصد داشتیم، با رییس سازمان ثبت اسناد کشور و معاون قوه قضاییه جلسه‌ای داشته باشیم تا مباحث مربوط به سند آن بخش انجام شود که الحمدالله این جلسه برگزار نشد، چراکه اگر این اقدام صورت می‌گرفت امروز با این وضعیتی که عده‌ای سودجو ایجاد کرده‌اند، قطعا سر ما را می‌بریدند.»
 
او همچنین با تأیید وقف ۵۶۰۰ هکتار از جنگل‎های هیرکانی گفته است:« آق‌مشهد ۵۶۰۰ هکتار است که از این محدوده ۵ هزار و ۱۰۳ هکتار آن وقفی است و باقی‌مانده آن که قریب به ۴۷۰ هکتار است که با حکم دیوان از وقفیت خارج شده است. دیوان این حکم را تایید کرده است و وقف‌نامه این منطقه موجود است. مردم این منطقه اعتقاد به وقف دارند و وقفیات را انجام می‌دهند.»
معصومه ابتکار، معاون امور زنان رئیس‌جمهوری، که پیش از این سالها رییس سازمان محیط زیست بود، در توییتر با غیرقانونی خواندن این مساله نوشت:«اثر طبیعی ملی قله دماوند با مساحتی بالغ بر ۲۹۵۰ هکتار در سال۱۳۸۱طی مصوبه شماره ۲۲۱مورخ ۲۱خرداد ۱۳۸۱شورایعالی محیط زیست به مجموعه مناطق تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست پیوسته‌است اثر طبیعی ملی عالیترین رده حفاظتی است که بر اساس قانون هیچ گونه امکان واگذاری یا بهره برداری ندارد.»

جنگل‎خواری با اسناد دوره قاجار
هفته گذشته خبری منتشر شد مبنی بر اینکه شعبه ۱۱ دادگاه تجدیدنظر استان مازندران رأی خود را در پرونده‌ای که توسط دیوان عالی به این شعبه ارجاع داده شده بود صادر و ادعای فردی را که با یک سند از دوران قاجار ۵۶۰۰ هکتار از جنگل‎های هیرکانی را متعلق به خود می‌دانست به رسمیت شناخته و این عرصه را نه ملی که وقف تشخیص داده است.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78525

وقف منابع ملی شرعاً حرام است
علی‌اصغر غروی

روزنامه همشهری در گزارشی خبر داده که بخشی از کوه و قله دماوند با حکم دیوان عالی کشور به نام سازمان اوقاف سند زده شده است. در واکنش به این خبر مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان مازندران در گفت‌وگو با ایلنا وجود سند برای کوه دماوند را مثلا تکذیب( و عملا تصدیق) کرده و گفته «قله دماوند وقف نیست، بلکه موقوفه یکی از یال‌های دماوند است که به عنوان مرتع ملار شناخته شده است.»

این موضوع خوشبختانه به رسانه‌ها راه یافته و امید است با حساسیت و پیگیری افکار عمومی وقف این اثر ملی منتفی شود، اما آن‌چه رسانه‌ها کمتر به آن پرداختند و کمتر شنیده شد، خبری بود در خصوص تصرف (وقف) ۵۶۰۰ هکتار جنگل به نام امام‌زاده‌ای در ساری. در این خبر آمده بود که   فردی توانسته ۵۶۰۰ هکتار از جنگل‌های هیرکانی که به عنوان میراث جهانی بشر ثبت شده‌اند را به نام خود کند. این فرد حالا با استناد به سندی که گفته می‌شود به دوره قاجار بازمی‌گردد مالک بخش وسیعی از جنگل‌های بکر کشور در روستای آق مشهد ساری شده است و حالا از سازمان جنگل‌ها مجوز قطع درخت می‌خواهد. این کار یعنی ۵۶۰ هزار درخت کهنسال کمیاب با خطری جدی قطع شدن مواجه‌اند.

نگارنده درصدد پرداختن به آثار سوء این اعمال نیست و به دعاوی قانونی و رسمی آن نمی‌پردازد، صرفا می‌خواهد به این پرسش پاسخ دهد که  آیا این عمل از نظر شرع و قرآن صحیح است؟ و آیا در اسلام وقف وجود دارد؟

یکی از اساسیات قرآن، ارائۀ راهکارهایی است منطقی و معقول جهت فقرزدایی از جامعۀ ایمانی و نیز همۀ جوامع بشری. بر این پایه، خدای‌تعالی در کتاب مجیدش، طرق مختلفی از انفاق را توصیه فرموده است. یکی از آن‌ها جِهاد با مال در راه خدا است. همۀ انفاق‌ها، از جمله خمس و زکات، در راه خدا است. فی سبیل الله است.

معنای کلمۀ «وقف» ایستادن و ایستاندن است و نیز فهم کردن. و در خصوص مال به این معنا است که شخصی تمام مال خود یا بخشی از آن را، جهت انجام کاری خاص، در نقطه‌‌ای متوقف و محبوس سازد. ولی «وقف» به این معنا، به صَراحت، در قرآن کریم نیامده است.

وقف، زیرمجموعۀ احسان و ایثار و وصیت است، که آیات عدیده در قرآن دارد. اما وقف کردن در فعل حرام، حرام اندر حرام است! مثلاً مالش را وقف کند که کارخانۀ تولید سیگار یا مشروبات الکلی برای فقراء بسازند، یا از درآمد آن هزینۀ نیازمندان کنند!
خدای‌تعالی در یک آیه، وصیت‌های ظالمانه را قابل تبدیل و تغییر می‌داند و می‌فرماید:
«فَمَنْ خَافَ مِن مُّوصٍ جَنَفًا أَوْ إِثْمًا فَأَصْلَحَ بَیْنَهُمْ فَلَا إِثْمَ عَلَیْهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِیمٌ (بقره، ۱۸۲)

پس هرکس که ترسیده باشد از وصیت کننده‌‌ای لغزشی یا گناهی را، پس اصلاح داده باشد میانشان را، پس نیست گناهی بر او. به راستی خداست بس آمرزنده‌‌ای رحیم»
از سوی دیگر چنین نوشته‌هایی، چه قدیم یا جدید، که منابع ملی را در اختیار بگیرد، یا مغایر مصالح عامه باشد، اصلاً موضوعیت ندارد. و نه جایی در شرع دارد و نه در قانون. و عمل به محتوای آنها فعل حرام است. زیرا زمین‌هایی را اشغال می‌کنند، که متعلق به عموم مردم است و از انفال و بیت‌المال محسوب می‌گردد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78546

#زیتون_دانشجو
هم‌صدایی جامعه با دانشگاه؛ چرا «فروغ» توقیف شد؟

زیتون: جامعه و کاربران شبکه‌های اجتماعی با اعتراض دانشجویان همراه شده‌اند. این بار توقیف ۹ ماهه نشریه دانشجویی “فروغ” در دانشگاه صنعتی شریف توجه جامعه را به فعالیت شورایی برای سرکوب و سانسور زنان جلب کرده است.
بهار امسال مجله دانشجویی فروغ در طرح جلد با انتشار عکسی از یک کیسه پلاستیکی سیاه رنگ و تایپوگرافی “این یک نوار بهداشتی است” به موضوع بهداشت قاعدگی و تابوهای پیرامونش پرداخت و در مقاله‌ای با عنوان “باکرگی، ارزش یا باور درونی” از قوانین و عرف‌های اجتماعی ناظر بر ازدواج انتقاد کرد.

همین کافی بود تا شورای فرهنگی دانشگاه صنعتی شریف این نشریه دانشجویی را ابتدا به ۳ ماه و سپس به ۹ ماه توقیف محکوم کند. اعتراض‌ها نخست از سوی نهادهای صنفی و دانشجویی آغاز شد و سپس هزاران کاربران در شبکه‌های اجتماعی با هشتگ‌های #شورای_سرکوب و #سرکوب_زنان به این اعتراض پیوستند تا هر ایرانی یک قدم برای شکستن سکوت و تغییر این سرکوب سیستماتیک بردارد.

دانشجویان علامه: خلاف عفتِ کدام عموم؟
جمعی از دانشجویان دانشگاه علامه طباطبایی با انتشار بیانیه‌ای در اعتراض به سرکوب نشریات دانشجویی از جمله “فروغ” پرسیده‌اند: باید از نهادهای نظارتی فوق پرسید کدام عموم را در نظر دارند که مسائل زنان، خلاف عفت شناخته می‌شود؟
در این بیانیه آمده است: ماه‌هاست نشریات دانشجویی، با رویه‌هایی خلاف قانون و اصول کلی حقوقی به واسطه انتشار مطالب خود، سرکوب می‌شوند. گاهی توسط کمیته ناظر، شورای فرهنگی و یا شورای مرکزی ناظر بر نشریات حکم می‌خورند و گاهی با تهدید و ارعاب مسئولین دانشگاه، مجبور به حذف مطالب خود می‌شوند. در روزهایی که شیوع ویروس کرونا و وضعیت اسفبار اقتصادی کشور، اندک رمق باقیمانده در جامعه دانشگاهی را نیز به نفس انداخته است، نهادهای نظارتی و امنیتی داخل و خارج دانشگاه، تیشه به ریشه نیم‌بند حق آزادیِ بیانِ به رسمیت شناخته‌شده در قانون اساسی و قوانین موضوعه کشور برداشته‌اند.
با استناد به اصل ۲۶ قانون اساسی، ماده ۶ قانون مطبوعات و ماده ۲۷ دستورالعمل اجرایی ضوابط ناظر بر فعالیت نشریات دانشگاهی، نشریات در انتشار مطالب آزاد هستند. حال آنکه نظارت قبل و بعد از انتشار در دانشگاه‌ها رویه‌ای خلاف این قوانین است. همچنین، آگاهی‌‌رسانی که یکی از وظایف فعالین دانشگاهی به خصوص فعالین حوزه نشریات است، محکوم به انتشار مطالب خلاف عفت عمومی است. باید از نهادهای نظارتی فوق پرسید کدام عموم را در نظر دارند که مسائل زنان، خلاف عفت شناخته می‌شود؟
متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78575

چرا روحانی «بازار محرم» را تعطیل نکرد؟
رییس‌ستاد کرونا یا «منبری سال‌های دور»

زیتون ـ سولماز ایکدر: در حالی که مسئولان وزارت بهداشت اوج گرفتن دوباره شیوع کرونا در هفته‌های اخیر را از جمله پیامدهای کاهش محدودیت‌ها و برگزاری مراسم جمعی اعلام می‌کنند، حسن روحانی، رییس جمهوری٬ چهارم مرداد ماه در جلسه ستاد ملی مقابله با کرونا تاکید کرده است که سوگواری‌های ماه محرم باید در تمام شهرها٬ حتی شهرهای قرمز٬ «با عظمت و شکوه» برگزار شود.
اگرچه این رییس جمهوری بود که تصمیم نهایی در این رابطه را مطرح کرد٬ اما به نظر می رسد که این قرار پیش از آن و با فشارهای نهادهای دیگری اتخاذ شده باشد.
کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی هم از مدتی پیش پیگیر برگزاری مراسم ماه محرم به رغم اوج گرفتن دوباره شیوع کرونا بود.
مجید نصیرایی، سخنگوی این کمیسیون، اول مرداد به ایسنا گفته بود: «با توجه به مسائل بهداشتی برای مقابله با ویروس کرونا نمی‌توان بحث سلامت جامعه را مورد بی‌توجهی قرار داد، ولی باید به این مهم نیز توجه کنیم که ما هر چه داریم و نداریم از همین روضه‌ها و ماه محرم و عاشورا است، این مباحث موضوعی نیست که شخصی بخواهد با آن ساده برخورد کند و به راحتی بگویند نماز جمعه تعطیل شد حالا هیئت عزاداری و محرم را هم تعطیل می‌کنیم.»
افرادی از جمله حسین انصاریان و تنی چند از منبریان دیگر نیز طی روزهای گذشته بر لزوم برگزاری مراسم عزاداری محرم تاکید کرده بودند که از نظر ایشان «عزاداری محرم افضل واجبات است.»
تصمیم به برگزاری مراسم عزاداری محرم اما مخالفانی نیز دارد.

ایا عزاداری جمعی با رعایت پروتکل‌های بهداشتی ممکن است؟
مسیح مهاجری، مدیر مسئول روزنامه جمهوری اسلامی، که خود روحانی و حامی دولت روحانی هم هست٬ در سرمقاله روز یک‌شنبه پنجم مرداد این روزنامه با اشاره به سخنان روحانی مبنی بر «برگزاری عزاداری‌های محرم حتماً و رعایت پروتکل‌های بهداشتی قطعاً» تاکید کرد که چنین چیزی امکان‌پذیر نیست.
....
مداحان «سوپر برند»
صنعت عزاداری محرم یکی از صنایع مذهبی است که در حدو اندازه‌های خود گردش مالی بالایی دارد؛ تنها دستمزد «مداحان» در دو ماه محرم و صفر گویای این واقعیت است که با تعطیلی عزاداری محرم ضربه شدیدی به  چرخش مالی دست‌اندرکاران آن، به‌خصوص مداح‌ها وارد خواهد شد.
مسئله دستمزد مداح‌ها سال‌هاست که مطرح است و همچنان بخش‌های زیادی از آن ناگفته باقی مانده است.

درآمد مداحان متناسب با تورم٬ طی این سال‌ها افزایش فراوانی پیدا کرده است. مداحان «سوپر برند» تا «روضه‌ای» صد میلیون تومان نیز دریافتی دارد. آن‌ها درست مانند یک خواننده معروف٬ مدیر برنامه دارند و تنظیم زمان و مکان روضه‌هایشان تفاوتی با تنظیم برنامه‌های کنسرت خواننده‌های معروف ندارد.
مدیربرنامه‌ها عموما قراردارد‌هایی را با صاحبان هیئت‌ها تنظیم می‌کنند که فقط یکی از مفاد آن «حق القدم» مداح است.
...
عزاداری هزار میلیاردی
گردش مالی عزاداری محرم محدود به درآمد مداحان نیست؛ این بازار ظرفیت‌های بیشتری دارد تا جایی که  محمدحسین بلک٬ مدیرکل تبلیغات اسلامی٬ در این رابطه به ایسنا گفت که گردش مالی هیات‌های مذهبی در دهه محرم افزون بر ۱۰۰۰ میلیارد تومان است.
...

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78536

پرونده ویژه فساد| مجلس
حبیب الله بوربور؛ زندگیِ پرابهام اسپانسر اصول‌گرایان

https://www.zeitoons.com/76728

زیتون ـ فریبرز کلانتری: بعد از شروع کار مجلس یازدهم و به دلایل مختلف؛ از مطرح شدن موضوع اعتبارنامه غلامرضا تاجگردون تا اختلافات داخلی اصول‌گرایان بر سر کمیسیون‌ها، بار دیگر نام اسپانسرهای مالی اصول گرایان نیز مطرح شده است.

حمید رسایی، نماینده سابق مجلس که از قرار نگرفتن نامش در فهرست اصول گرایان شاکی بود این فهرست را فهرست «دامادها، اسپانسرها، بی‌خاصیت‌ها وحرف‌ گوش‌کن‌ها درکنار چند کاندیدای لایق و انقلابی» نامیده بود.
پس از آن برخی کاربران شبکه‌های اجتماعی نوشتند که منظور او از اسپانسر چهره‌هایی چون عزت‌الله اکبری تالارپشتی هستند. با وجود اتهام‌های متعددی که درباره فساد مالی تالارپشتی وجود دارد هیچ یک از نمایندگان مجلس به اعتبارنامه تالارپشتی اعتراض نکرده‌اند.
از «فجر اسلام» تا «مجلس انقلابی»
منظور رسایی از داماد این فهرست، مجتبی رضا خواه، داماد حبیب‌الله بوربور بود. کسی که حالا با بالا گرفتن بحث‌ها بر سر تقلب در سوابق کاری و ریاست بذرپاش بر دیوان محاسبات، به عنوان عضوی از کمیسیون برنامه و بودجه، ادعا کرده که سوابق بذرپاش «بدقت» بررسی شده و دیگران در حال «حاشیه‌سازی» هستند. این در حالی است که درباره مدرک تحصیلی خود رضا‌خواه نیز اما و اگرهای زیادی وجود دارد. با حضور رضاخواه در مجلس بار دیگر نام بوربور نیز مطرح شده است. به خصوص اینکه رضاخواه یکی از معترضان به اعتبارنامه غلامرضا تاجگردون  هم بوده است.
بیشتر بخوانید:

از حبیب الله بوربور به عنوان دیگر اسپانسر مالی فهرست اصول‌گرایان نام برده می‌شود. درباره زندگی او پیش و پس از انقلاب ابهامات زیادی مطرح است. بوربور که در تقسیم‌بندی اصولگرایان در طبقه اصولگرایان سنتی قرار می‌گیرد، مدتی دبیر کل جمعیت وفاداران انقلاب اسلامی بود. گروهی که حسن غفوری فرد دبیر کل سابق جامعه اسلامی مهندسین پایه‌گذاری کرده بود. بوربور مانند دیگر اعضای این گروه اما حضوری جدی در سیاست ایران نداشت تا اینکه در انتخابات اخیر نامش به عنوان یکی از افراد اصلی و تاثیرگذار در تنظیم لیست اصولگرایان در کل کشور و اسپانسر مالی این فهرست مطرح شد.
بوربور و دامادش مجتبی رضا خواه درباره مبهم بودن موضوع حضورشان در آمریکا با یکدیگر اشتراک دارند. سوابق فعالیت بوربور، پیش از انقلاب ۵۷  نیز مبهم است.
محسن کنگرلو، مشاور امنیتی میرحسین موسوی، که اخیرا فوت شده پیش از این گفته بود که گروه فجر اسلام، از گروه‌های مسلح مخالف حکومت شاه، نفوذی بلند پایه ای در ساواک داشته و اطلاعات سری ساواک را در اختیار این گروه قرار می‌داد.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/76728

کنکور و مهرداد بذرپاش؛ بذر فساد کجا می‌روید؟
طاها پارسا

۱– کرونا برگزاری کنکورهای سراسری را در ایران به مسئله‌‌ای متفاوت تبدیل کرده است. جعل‌ها و تقلب‌های تحصیلی و فساد آموزشی مهرداد بذرپاش، رئیس جدید دیوان محاسبات، هم مورد توجه‌ی فعالان شبکه‌ها و رسانه‌های اجتماعی قرار گرفته. محور و فصل مشترک این دو  وجود «فساد سیستماتیک در نظام آموزشی» است.

۲– سال‌هاست موضوع حذف کنکور سراسری و یا اصلاح آن‌ پیشنهاد کارشناسان است و حتی طرح حذف آن‌هم در مقطعی در مجلس تصویب شد اما امکان اجرا نیافت، چون مافیا و بازار کنکور زورش از دولت رسمی بیشتر است. امسال اما مسئله متفاوت شده و کرونا و مرگ، مافیا و پول‌دار و بی‌پول وفاسد و سالم نمی‌شناسد و برگزاری کنکورها را در ایران با معضلی لاینحل روبرو کرده است
....
۳– نگارنده سه دهه پیش، زمانی که کنکور به فساد امروزه آلوده نشده بود، تجربه‌ی نسبتا موفقی در این آزمون سراسری داشته و بیش از یک دهه هم به‌عنوان مشاور تحصیلی و آموزشی کنکور تجربه دارد. این روز‌ها نیز، به سعادتِ پدر بودن، درگیر کنکور آلمان است. در ادامه می‌کوشد نکاتی را از کنکور آلمان که نظرش را به خود جلب کرده بیاورد. این نکات می‌تواند ...

۴- ادامه تحصیل در دانشگاه، تنها یکی از گزینه‌هایی است که دانش‌اموزان آلمانی پس از پایان تحصیلات ۱۰ یا ۱۲-۱۳ ساله‌ی خود به آن فکر می‌کنند؛ گزینه‌ای که الزاما جذابیت ویژه و تامی به نسبت گزینه‌های دیگر چون ورود به مشاغل حرفه‌ای و یا تحصیل در مدارس عالی ندارد. مبنای گزینش دانشجو در دانشگا‌ه‌های آلمان نمرات و سابقه‌ی تحصیلی دانش‌آموز در دو-سه سال پایان تحصیلات است و تنها برای ورود به رشته‌های پزشکی و دندان‌پزشکی یک کنکور سراسری برگزار می‌شود که...

۵– در میان دانش‌آموزان آلمانی رایج است که تنها دو گروه پزشکی می‌خوانند: گروهی که به پزشکی علاقه‌ دارند و گروهی که استعداد تحصیلی خوبی دارند اما به هیچ رشته‌ای علاقه‌ ندارند! جمعیت آلمان و ایران تقریبا یکسان ‌است. در ۳۸ دانشکاه دولتی در آلمان می‌شود پزشکی خواند، اما تعداد شرکت‌کنندگان در این کنکور سالیانه  از  ۱۰ تا ۲۰ هزار نفر تجاوز نمی‌کند. ....

۶– مشهور است که اگر فاکتور زمان را حذف کنند تمام دانش‌آموزان می‌توانند به تمام سوال‌های کنکور آلمان جواب درست بدهند. همه کسانی که تا پایان تحصیلات اجباری (کلاس دهم) در المان تحصیل کرده باشند می‌توانند در این کنکور شرکت کنند. معلومات عمومی و دروس تخصصی تقریبا هیچ نقشی در آزمون ندارند. سوالات آزمون به‌شکل تخصصی فقط و فقط تلاش دار استعداد و علاقه‌ی دانش‌آموز را به رشته‌های پزشکی و دندان‌پزشکی کشف کند. ...

۷– تمرین، پشتکار و ممارست در کنکور آلمانی تقریبا تاثیری ندارد. مطالعات و پژوهش‌های علمی و مستقل و مستند، نشان داده‌اند که نسبت مستقیمی میان تمرین بیشتر و نمره‌ی کسب‌شده وجود ندارد. کسانی که از سال‌ها و ماه‌ها قبل هم تمرین کرده‌اند، الزاما نمره بهتری نگرفته‌اند و تنها یک آمادگی چند هفته‌ای نقش موثرتری دارد. به بیانی دقیق‌تر، سوالات به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که ....

۸– برای آشنایی و مهارت تست‌زنی در این کنکور آلمان، کتاب‌ها و کلاس‌های آموزشی بسیار محدودی وجود دارد. دوره‌های آموزشی غالبا و حداکثر ۳ روزه‌اند که یک‌روز آن هم معمولا به کنکور آزمایشی می‌گذرد. تتوع کتاب‌های آموزشی برای شرکت در کنکور به تعداد انگشتان دست نمی‌رسد و در تیراژ بسیار محدودی منتشر می‌شوند تا جایی که یافتن آن‌ها در قفسه‌ کتاب‌خانه‌ها چندان ممکن نیست و باید به ناشر آن‌ها را سفارش دارد...

۹– و اما مهمترین و ناب‌ترین نکته در کنکور آلمانی این است: هر فرد تنها یک‌بار در عمرش می‌تواند در این آزمون شرکت کند. اگر تمام نکات قبلی را نادیده بگیریم، شاید همین یک نکته کافی است که نشان دهد چه تمایز عظیمی میان کنکور، آموزش و نظام آموزشی ایران و آلمان وجود دارد...

پی‌نوشت: در کنار این تفاوت‌های بنیادی و مافیای کنکور، از آسیب‌های جدی  نحوه‌ی گزینش ایران  و نظام آموزشی نباید بود. وجود سهمیه‌های مانند رزمنده و بسیجی و شاهد که به کسانی چون مهرداد بذرپاش فرصت سوء‌استفاده‌ی تحصیلی در دانشگاه شریف را می‌دهد. یا  دادن سهمیه‌های ویژه به نهادها و پرسنل دولتی امکان ادامه رقابت را از بین می‌برد. حمیدرضا جلایی‌پور هم‌زمان با معاونت سیاسی-امنیتی استانداری کردستان و فرمانداری مهاباد در دوران جنگ! «فرصت»ِ تحصیل  دوران کارشناسی در دانشگاه تهران، را به‌دست آورده و با فاصله‌ی ۶۰۰ کیلومتر از تهران به تعبیر خودش «در هیچکدام از کلاس‌های درسی هم غائب نبوده». نحوه‌ی تحصیل و مدرک و پایان‌نامه‌ی حسن روحانی ...

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78627

🍃شارمین میمندی‌نژاد؛ محروم از وکیل با اتهاماتی سنگین

زیتون- قرار بازداشت شارمین میمندی‌نژاد، موسس جمعیت خیریه امام علی٬ به رغم بیماری او برای یک ماه دیگر تمدید شد.
شامگاه اول تیرماه شارمین میمندی‌نژاد، موسس، و دو عضو جمعیت خیریه امام علی بازداشت شدند؛ همچنین دفتر مرکز این تشکل غیر دولتی نیز پلمپ شده است.
مرتضی کی‌منش مسئول، و کتایون افرازه نیز بازداشت شده‌اند. کی‌منش مسئول رسانه‌ای و افرازه بازرس علی‌البدل این نهاد هستند. این دو عضو اما پیشتر با قرار وثیقه آزاد شده بودند؛ اما قرار بازداشت موسس این خیره تمدید شده است.
جمعیت امداد دانشجویی-مردمی امام علی که یک موسسه خیریه غیردولتی در ایران است.
بر اساس اخباری که به «زیتون» رسیده است٬ شارمین میمندی‌نژاد از دسترسی به وکیل نیز محروم است. او حتی به وکلای معتمد قوه قضاییه (تبصره ۴۸) نیز دسترسی نداشته  است.
یک منبع آگاه همچنین به «زیتون» گفته است که تا کنون در طی بازجوی‌ها اتهاماتی جدی که می‌تواند مجازات سنگینی در حد اعدام در پی داشته باشد به این فعال حقوق بشر و کودکان وارد شده است.

سابقه خیریه جمعیت امام علی
جمعیت امام علی یکی از بزرگ‌ترین موسسات خیریه غیردولتی در ایران است که به گفته این نهاد بیش از ۱۰ هزار همکار داوطلب در استان‌های مختلف ایران دارد.
این خیریه در سال ۷۸ ثبت شده و مانند دیگر نهادهای رسمی خیریه با مجوز رسمی از وزارت کشور فعالیت می‌کند.
سایت جمعیت امام علی همزمان با پلمپ این موسسه از دسترس خارج شده است. جمعیت امام علی در سیزدهم خرداد از حمله سایبری به حساب‌های کاربری چند نفر از اعضای آن خبر داده بود.

تهدیدهای یک نهاد غیر دولتی نیکوکاری
خیریه «جمعیت امام علی» از چندی پیش تحت فشار امنیتی و رسانه‌ای قرار گرفته بود.
در اردیبهشت سال گذشته، زهرا رحیمی، مدیرعامل جمعیت امام علی، در گفت‌وگویی با «ایرناپلاس» از فشار «برخی نهادهای خاص» برای توقف همکاری شرکت‌ها و مجموعه‌ها با این موسسه سخن گفته بود.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78597

تمدن بزرگ اسلامی در ادبیات رهبر جمهوری اسلامی
یک‌ بام و دو هوای «آیت‌الله»
 
زیتون ـ یلدا امیری: آیت‌الله خامنه‌ای علاقه زیادی به ایجاد یک تمدن اسلامی بزرگ دارد، به شرط آنکه ایران پایه‌گذار این تمدن و شخص او رهبر این جریان تمدنی باشد. او به هر بهانه‌ای مسلمانان جهان را به وحدت در برابر مستکبرین دعوت می‌کند. البته این حرف‌ها تنها شعار نیست و جمهوری اسلامی بالاخص در سال‌های اخیر تلاش کرد تا در سوریه، لبنان، فلسطین، عراق و یمن به بهانه یاری «برادران دینی»، عمق استراتژیک خود را گسترش دهد و میخ‌های تمدنی‌اش را بکوبد.

وحدت با چاشنی غرب‌ستیزی
رهبر جمهوری اسلامی روز گذشته، ۸ مرداد در پیامی به مناسبت فرارسیدن ایام حج گفت که «حج، رزمایش قدرت در برابر مستکبرانی است که کانون فساد و ظلم و ضعیف‌کشی و غارتگری‌اند و امروز جسم و جان امت اسلامی از ستمگری و خباثت آنان آزرده و خون‌آلود است.»
آیت‌الله خامنه‌ای حج، فریضه‌ای که به قدمت تاریخ اسلام است را متناسب با اهداف تازه‌اش به روز کرده و «رزمایش قدرت» می‌نامد. قطعا منظور او از امت اسلامی مردم مسلمان کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس نیست، چون مستکبرانی که او از آنها یاد می‌کند یعنی آمریکا و کشورهای غربی متحدان این کشورها در منطقه هستند.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78633

علیه اعدام | سعید مدنی
اعدام در برخی ادیان توحیدی

«سر انسان را پرورش دهید، آبادش کنید، بارورش سازید، روشن و با تقوایش کنید. لازم نیست از تن جدایش کنید، از آن بهره‌ ببرید».
– ویکتور هوگو-
 https://www.zeitoons.com/78655

در ادیان توحیدی به موضوع «حق حیات» به عنوان اساسی‌ترین حق هر فرد توجهی ویژه شده است. دین زرتشت به عنوان نخستین دین توحیدی با پیشینه هزاران ساله به «حق حیات» توجه داشته است. یهودیت و مسیحیت نیز به عنوان دو دین توحیدی دیگر که پس از زرتشت ظهور کردند، به موضوع «حق حیات» پرداخته و هر کدام به نحوی پیروان‌شان را به صیانت از«حق حیات» افراد جامعه سفارش کرده‌اند. در اسلام نیز به عنوان خاتم ادیان توحیدی، عنایت ویژه‌ای به «حق حیات» شده است. با این وجود تقریبا در احکام همه ادیان، مجازات مرگ و اعدام به رسمیت شناخته شده است. اما مجازات اعدام به رفتارهایی که به نحوی سالب حق حیات (مانند قتل) هستند، منحصر نشده و در مواردی نیز برای گناهان دیگر در نظر گرفته شده است.

نکته حایز اهمیت آن است که رفتار صاحبان و متولیان ادیان و مذاهب در زمان فرودستی و فرادستی، در زمان اربابی و رعیتی بسیار متفاوت بوده و بنا براین آن‌چه در این‌جا به نقل از متون مذهبی نقل می‌شود در همه احوال منات عمل متولیان ادیان نبوده است.

۱- اعدام در دین زرتشت:
ویل دورانت(۱۳۷۰) معتقد است کیفر مرگ در اوستا و مذهب زرتشت بیشتر از دیگر مذاهب، به‌ویژه مذهب یهود تجویز شده است. به نوشته وی: «کیفر گناهان جسمانی در شریعت زرتشت مانند شریعت یهود بسیار سخت بوده است. استمنا را با شلاق زدن مجازات می‌کردند. کیفر لواط و زنا آن بود که زن یا مردی را که مرتکب چنین اعمالی می‌شدند، بکشند، زیرا از مار خزنده و گرگ زوزه‌کش بیشتر مستحق کشتن‌اند. زنان شوهردار یا دوشیزگان را که از راه زنا باردار می‌شدند و درصدد سقط جنین بر نمی‌آمدند، ممکن بود ببخشند، چرا که سقط جنین در نظر ایشان بدترین گناه بود و مجازات اعدام داشت».

متن کامل در زیتون:

علیه اعدام (۱) : چرا مجازات اعدام باید لغو شود
علیه اعدام (۲) : خطایی به قدمت تاریخ بشریت

https://www.zeitoons.com/78655

راهِ پیشِ مذاکره، راهِ پسِ تحریم
بن‌بست «رهبر»

زیتون ـ مهسا محمدی: این روزها ترس از ابتلا به کرونا، بسیاری، از جمله رهبر جمهوری اسلامی را محتاط و خانه‌نشین کرده است. با وجود این، با توجه به وضعیت بحرانی کشور، آیت‌الله خامنه‌ای هر چند روز یکبار به بهانه‌ای سخنرانی مفصلی ایراد می‌کند؛ بر بعضی از مواضع پیشین‌اش پای می‌فشارد، برخی را تعدیل یا انکار می‌کند و متناسب با وضعیت درباره بعضی از اتفاقات هم به شکل معناداری سکوت می‌کند. 

در سخنرانی تلویزیونی روز گذشته‌ی آیت‌الله خامنه‌ای به مناسبت عید قربان، اما او بیشتر از هر زمانی به «برجام» و همزمان «تحریم‌ها»های ایالات متحده تاخت. ترامپ را «پیرمرد»ی خواند که مذاکره‌ با او مانند مورد مذاکره‌اش با کره‌ شمالی بی‌ثمر است، در عین حال تحریم‌های آمریکا را «جنایتی بزرگ علیه ملت ایران» دانست که برای «خسته» کردن مردم  طراحی شده تا جلوی حکومت بایستند. گفت که برجام «خسارت فراوانی» به ایران زده، در این میان اروپاییان را هم فراموش نکرد و برنامه سازوکار مالی پیشنهادی اتحادیه اروپا، اینستکس را «بازیچه چرندی» خواند که «مضر و غلط» است. 

«خسارات فراوان برجام»
«برجام» حالا و بالاخص بعد از خروج ایالات متحده از توافق هسته‌ای تبدیل به کلیدواژه حمله منتقدان اصولگرای حسن روحانی به او شده و رهبر جمهوری اسلامی هم در هر فرصتی که به دست می‌دهد بر آن می‌تازد. از آن سو حسن روحانی و کابینه او هم که سایر وعده‌ها و وظایف را رها کرده و دولت خود را به قلاب برجام آویخته بودند، در وضعیتی نامتعادل ضربه‌هایی را از چپ و راست دریافت می‌کنند و سکندری‌خوران به پیش می‌روند.
رهیر جمهوری اسلامی در سخنرانی روز گذشته خود برجام را عامل «خسارات فراوان» به کشور دانست و در ادامه در خصوص ادعای آمریکایی‌ها برای مذاکره با ایران هم با طعنه‌ای تلویحی به دولت افزود:«من علت مذاکره نکردن با آمریکایی‌ها را بارها گفته‌ام، اما برخی یا متوجه نمی‌شوند و یا وانمود می‌کنند که متوجه نشده‌اند.»
این در حالی است که حسن روحانی، عصر دوشنبه، در نشست تولیدکنندگان و فعالان صنایع پتروشیمی و فولاد گفته بود که در دو سال و سه ماه اخیر حداقل ۲۳ بار از سوی آمریکایی‌ها درخواست مذاکره  داشته‌ و تاکید کرد که «ما ابایی از مذاکره نداشتیم اما دنبال نمایش نیستیم. امروز تحریمی بر خلاف همه مقررات بین‌المللی بر ما تحمیل شده که باید این تحریم را بردارند.»
...
نسبت آیت‌الله خامنه‌ای با برجام
این میزان از آشتی‌ناپذیری و موضع منفی اما در زمان شکل‌گرفتن برجام از سوی رهبر جمهوری اسلامی وجود نداشت و از آنجایی که سیاست خارجی ایران به باور بسیاری از تحلیل‌گران توسط شخص رهبر جمهوری اسلامی دیکته و تنظیم می‌شود، اساسا بدون موافقت کامل وی امکان تحقق این قرارداد وجود نداشت. هر چند او همیشه در موضع‌گیری‌های رسمی یا ابراز مخالفت کرده و یا خود را مشکوک نشان داده است. 
بنابر ادعای دو نماینده اصولگرای تندروی مجلس وقت ایران که با برجام مخالف بودند؛ شب قبل از جلسه ۲۱ مهر ۱۳۹۴ مجلس که اجرای توافق هسته‌ای در آن تصویب شد، اصغر حجازی از بیت رهبری، با رئیس مجلس و دبیر شورای امنیت ملی جلسه داشت و مقرر شد که اجرای برجام به سرعت به تصویب برسد. 

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78686

بیانیه دو تن از وکلا: بن بست حق دفاع و وظایف وکلا در قبال حقوق ملت

زیتون- سعید دهقان و آرش کیخسروی٬ دو تن از وکلا٬ در اعتراض «بن بست حق دفاع و وظایف وکلا» بیانیه‌ای صادر کردند.
در این بیانیه آمده است که هر چند موانع وکالت در ایران، جدید نیست اما این موانع در سال های اخیر آنچنان عمیق و سهمگین شده است که دیگر امیدی به احترام به حقوق ملت از مسیر تضمین دادرسی عادلانه نیست.
امضا کنندگان این بیانیه در ادامه تاکید کردند که بخشی از این ناامیدی، ناشی از قوانین ناقضِ حقوق ملت و بخشی دیگر ناشی از سایه سنگین نهادهای امنیتی بر دستگاه قضایی است.
در بخش دیگری از بیانیه نیز دهقان و کیخسروی خواستند تا اولاً، دستگاه قضایی مدام از بی طرفی خارج میشود، ثانیاً، قواعد دادرسی عادلانه را پیوسته مخدوش میکند. ثالثاً، استانداردهای اولیۀ حق دفاع را همواره رعایت نمیکند؛ و در نهایت، با اصرار بر اجرای یک تبصره غیر قانونی -که خود بر «ننگ» بودنِ آن اذعان دارد- متهمان سیاسی و عقیدتی را وادار به انتخاب وکیل از لیست محدود و انحصاری وکلای مورد تایید رییس قوه قضاییه می کند و اینچنین به بی اعتمادی موجود و بی پناهی مردم دامن میزند.


متن کامل این بیانیه که برای انتشار در اختیار «زیتون» قرار گرفته٬ به شرح زیر است:


https://www.zeitoons.com/78716

اعتراض جمعی از فعالان سیاسی به صدور حکم حبس برای بهاره هدایت و کیوان صمیمی
🍃 تشکیل اجتماعات و راهپیمایی‌ها در زمره حقوق مصرّح ملت است
زیتون– جمعی از فعالان سیاسی در نامه‌ای سرگشاده نسبت به صدور حبس برای شرکت کنندگان در تجمعات اعتراض کردند.
در این نامه ضمن اشاره به صدور حکم حبس برای کیوان صمیمی و بهاره هدایت به دلیل شرکت در تجمعات روز کارگر و اعتراض به اسقاط هواپیمای مسافربری اکراینی آمده است: «مطابق اصل ۲۷ قانون اساسی، آزادی تشکیل اجتماعات و راهپیمایی‌ها، نه تنها جرم نیست که در زمره حقوق مصرّح ملت قرار داده شده است. امّا اکنون، جملگی جرمی قلمداد شده است که حکمش یا حبس است و یا اعدام.»
امضا کنندگان این نامه در ادامه تاکید کردند که «دادگاه انقلاب، صلاحیت قانونی و ذاتی برای رسیدگی به چنین مواردی را ندارد و تنها مرجع صالح و قانونی برای پیگرد پرونده‌های سیاسی و مطبوعاتی، محاکم عمومی با حضور هیات منصفه و رعایت اصول قضایی و موازین دادرسی عادلانه‌اند که ضمن دفاع از نظم عمومی و حقوق و امنیت آحاد جامعه، امکان برخورداری متهم از تمامی حقوق دفاعی‌اش را تامین کند و متاسفانه در هیچ یک از این پرونده‌ها، چنین روندی جاری نبوده است و در نهایت، همین عدم شفافیت است که مانع حمایت افکار عمومی از صدور و اجرای احکامی از این دست می‌شود. اینک نیز می‌خواهیم که رویه‌ای عادلانه و ‌منطبق با قانون درپیش گرفته ‌شود و این احکام ناسازگار با اصول آیین‌دادرسی کیفری و نابرخوردار از استانداردهای قضایی متوقف شوند.»

متن کامل این نامه که برای انتشار در اختیار «زیتون» قرار گرفته به شرح زیر است:


https://www.zeitoons.com/78724

اعتراض جمعی از فعالان سیاسی به صدور حکم حبس برای بهاره هدایت و کیوان صمیمی
🍃 تشکیل اجتماعات و راهپیمایی‌ها در زمره حقوق مصرّح ملت است
زیتون

https://www.zeitoons.com/78724

در شرایطی که بحران‌های متعدد و پیچیده سیاسی و اقتصادی و اجتماعی با جامعه و حاکمیت ایران دست به گریبان است، به ویژه در چند ماه اخیر که موج تورم و مشکلات معیشتی فزاینده، توان اقتصادی و سلامت اخلاقی و روانی جامعه را در معرض خطر جدی قرار داده است، شاهد صدور و اجرای احکام محکومیت پی در پی فعالان سیاسی و مدنی هستیم که بر پیچیدگی اوضاع و وخامت بحران‌های ساختاری می‌افزاید؛ از جمله می‌توان به صدور سه سال حبس برای کیوان صمیمی، روزنامه‌نگار، فعال ملی‌مذهبی و سردبیر ماهنامه ایران فردا و چهار سال و هشت ماه زندان برای بهاره هدایت فعال حقوق زنان و عضو سابق شورای مرکزی تحکیم وحدت اشاره کرد که به ترتیب، به دلیل حضور در اجتماعات «روز کارگر» و اعتراض به واقعه سقوط هواپیمای اوکراینی به حبس‌های نسبتاً طولانی مدت محکوم شده‌اند. مطابق اصل ۲۷ قانون اساسی، آزادی تشکیل اجتماعات و راهپیمایی‌ها، نه تنها جرم نیست که در زمره حقوق مصرّح ملت قرار داده شده است. امّا اکنون، جملگی جرمی قلمداد شده است که حکمش یا حبس است و یا اعدام.
افزون بر این موارد تاسف‌بار، برای جوانان شرکت کننده در اجتماعات اعتراضی در شهرهای مختلف از جمله تهران ‌‌و اصفهان نیز احکام اعدام‌ صادر شده‌ است که درد سنگینی را به جامعه تحمیل کرد و موجب واکنش سریع و صریحی از سوی افکار عمومی و وجدان جامعه ایران شد؛ دردی که نه تنها تاثیر مطلوبی در روند توسعه و حل بحران‌های چندلایه کنونی ندارد، بلکه پیامدها و آسیب‌هایش، جامعه‌امروز ما را ملتهب‌تر و بحران‌زده‌تر کرده است.
ما امضا کنندگان زیر، صرفنظر از ماهیت پرونده‌های یاد شده، هم‌چنان‌که بارها و بارها عنوان کرده‌ایم، معتقدیم که دادگاه انقلاب، صلاحیت قانونی و ذاتی برای رسیدگی به چنین مواردی را ندارد و تنها مرجع صالح و قانونی برای پیگرد پرونده‌های سیاسی و مطبوعاتی، محاکم عمومی با حضور هیات منصفه و رعایت اصول قضایی و موازین دادرسی عادلانه‌اند که ضمن دفاع از نظم عمومی و حقوق و امنیت آحاد جامعه، امکان برخورداری متهم از تمامی حقوق دفاعی‌اش را تامین کند و متاسفانه در هیچ یک از این پرونده‌ها، چنین روندی جاری نبوده است و در نهایت، همین عدم شفافیت است که مانع حمایت افکار عمومی از صدور و اجرای احکامی از این دست می‌شود. اینک نیز می‌خواهیم که رویه‌ای عادلانه و ‌منطبق با قانون درپیش گرفته ‌شود و این احکام ناسازگار با اصول آیین‌دادرسی کیفری و نابرخوردار از استانداردهای قضایی متوقف شوند.
صاحبان مناصب حکومتی خود معترفند که جامعه ما هیچ‌گاه تا بدین‌اندازه دچار گسیختگی و پریشانی نبوده‌است و برخوردهای ناسنجیده و خشونت‌آمیز جز بر این آشفتگی نخواهد افزود. عقل،اخلاق و آموزه‌های رحمت‌بخش قرآنی همگی چنین حکم می‌کند که با احکام قضایی ناموجه براین‌همه نابسامانی نیافزایید و اندکی نیز،اگر که توانستید،روی گشاده به مردم نشان دهید.
یازده مرداد هزار و سیصد و نود ونه
هاشم آقا­جری– ابوطالب آدینه وند – فروزان آصف نخعی – محمد ابراهیم زاده– هادی احتظاظی – عبد المجید الهامی- ابوالفضل بازرگان – محمد حسین بنی اسدی – عماد بهاور – قربان بهزادیان نژاد – علیرضا بهشتی شیرازی – علیرضا بهشتی – مسعود پدرام – مصطفی تاجزاده – محمد توسلی – بهزاد حق­پناه– محمد حیدرزاده – امیر خرم – ابراهیم خوش سیرت  -بهنام ذوقی – صادق ربانی – علیرضا رجایی – محترم رحمانی– بهمن رضاخانی– احد رضایی – حسین رفیعی – رضا رییس طوسی– مهدی زمانی -مسلم زمانی – حامد سحابی – پروانه سلحشوری – احسان شریعتی – شایا شهوق – فیروزه صابر -هاشم صباغیان – طاهره طالقانی – امیر طیرانی – حمیدرضا عابدیان – زرین دخت عطایی ( سحابی)– محمود عمرانی – علی اصغر غروی – غفار فرزدی – ابوالفضل قدیانی – نظام­الدین قهاری  – رحمان کارگشا – محمد کریمی – سمانه گلاب – فاطمه گوارایی – فخری محتشمی پور – محسن محققی – حمید محمدنژاد – محمد محمدی اردهالی – سعید مدنی – مهدی معتمدی مهر – احمد معصومی – آذر منصوری – عباس منوچهری – سیدحسین موسوی – عبدالله مومنی – صدیقه وسمقی – هادی هادی زاده یزدی .

تک‌خدایی شدن بشر و گرایش به مردسالاری
سمیرا جمشیدی
 
با نگاهی اجمالی به تاریخ بشر و خدایان مورد پرستش او می توان دریافت که تک خدایی شدن او و یکتا پرستی اش متاخر است و بشر پیش از تاریخ همواره خدایانی را می پرستیده که بر خلاف خدای واحد لزوما مذکر نبوده و شامل ایزد بانوان، الهه ها یا همان خدایان مونثی می شده که صاحب قدرت و استقلال بوده اند و تحت سیطره خدایان مذکر تعریف نشده اند.
در فرایند تک خدایی شدن انسان، به نظر می رسد که جامعه انسانی به مردسالاری نیز روی می آورد. خدای واحد در ادیان آسمانی چون مسیحیت تبدیل به پدر می شود و پسر و نماینده ای زمینی نیز دارد. در اسلام و یهودیت به کل از مظاهر مادی مبرا می شود اما از ضمایر و ویژگی های مذکر بهره مند است و در ادیانی چون زرتشتی‌گری و بودیسم گرچه هنوز با نمادهایی به انسان زمینی و مظاهر مادی متصل است اما کاملا از نمادها و فاکتورهای انسان مونث مبرا شده است.
در جستجویی برای ریشه ها و نقطه آغاز مردسالاری در تاریخ، بررسی فرایند تک خدایی انسان و تمایل به خدای یکتای مذکر نکات مهمی را می تواند آشکار سازد. در این فرایند پرداختن به الهه های اساطیری در فرهنگ ها و جغرافیاهای مختلف از جمله یونان، ایران، مصر، هندو، بین النهرین و عربستان کمک به سزایی به آشکار سازی این فرایند می کند.
بشر پیش از آغاز یکتا پرستی، مجموعه خدایانی را می پرستیده که شباهت های بیشتری به جوامع بشری داشته اند و دارای محدودیت های بشری بوده، زاد و ولد می کرده، خصوصیات خیر و شر داشته و همچنین جنسیت داشته است. بشر در آفرینش خدایان اساطیری، خدایانی شبیه خود خلق کرده که تا حدی محدودیت های بشری را زیر پا گذاشته و گاهی قدرتی فرا انسانی داشته اند اما هرگز قادر مطلق نبوده اند.

متن کامل در زیتون:

https://www.zeitoons.com/78661